Worksheets17.Антропогенез және этногенез
Total questions: 67
Worksheet time: 34mins
Ірі этнос ыдырайды немесе өз құрамынан қандай да бір бөлігін шығарады (австралиялықтар ағылшындардан бөлініп шықты)
A) Өзгеру арқылы
B) Имигрант топтардың қосылуы
C) Ассимиляция
D) Жіктелу арқылы
Этникалық мәдениет деген не?
A) əдет-ғұрып
B) этностың пайда болу тарихы
C) тілдік қауымдастық
D) этностың ұрпақтан- ұрпаққа берілетін мəдениеті
Этностың ұрпақтан-ұрпаққа берілетін мәдениеті, өмір салты, әдеттер, нормалар мен құндылықтар кешені.
A) Элиталық қауымдастық
B) Этникалық мәдениет
C) Дәуірлердің ауысуы
D) Экономикалық даму
Антропогенез -қазбалардан табылған сүйектер негізінде адамның биологиялық түрінің шығу тегі мен эволюциясын зерттейді
A) Геология
B) Социология
C) Палеоантропология
D) Лингвистика
Этнографияны қандай ғылым ретінде ажыратады?
A) теориялық
B) сипаттаушы
C) интеграциялық
D) бейнелеуші
Антропологиялық және археологиялық зерттеулер қалай жүргізіледі?
A) Бір-бірімен байланыста болмайды
B) Зерттеулер қатар жүргізіледі
C) Екі ғылым мүлде ұштаспайды
D) Зерттеулер жеке-жеке өтеді
Антропология нені зерттейді?
5 нұсқадан бір дұрыс жауапты тандаңыз:
A) барлық жауаптар дұрыс
B) биологиялық ғылым
C) адам құрылысын
D) қызметтері мен өзгергіштігін
E) ол адам денесін
Этностың туындауында не маңызды?
A) өмір салты мен дəстүр
B) тайпа сана сезімі
C) ру
D) аумақтың,шаруашылықтың,тілдің, мәдениеттің ортақтығы
Осы факторды норма ретінде енгізілгенше, тайпалар мен халықтардың араласуы және некелесуі стихиялы жүреді.
A) Антропогенез
B) Эндогамия
C) Этнос
D) Гендік география
Этногенез мерзімі қандай болуы мүмкін?
A) бірнеше мыңжылдықты қамтиды және өте ежелгі заманнан басталады
B) 60-70 жыс шамасында
C) 1 мыңжылдық
D) 1 ғасыр мерзімді қамтиды
Археологтарды не қызықтырады?
A) тайпалардың орналасуы
B) Адам сүйектері
C) Этникалық тұтастық
D) Ежелгі адамдардың құралдары
Эндогамия дегеніміз не?
A) Этнос болып қалыптасу
B) Этностардың артықшылығы
C) Басқа этноспен некелесу міндеттілігі
D) Өз этносы шегінде ғана неке құру
Ұлт немесе халық мағынасын беретін термин
A) Астро
B) Альфа
C) Логист
D) Этнос
Этносты анықтайтын белгілер
A) тілі мен шаруашылығы
B) дәстүр мен өнегелік нормалары
C) шығу тегінің ортақтығы
D) әдеттері мен салт санасы
Е)Барлық жауап дұрыс
Археология қандай ғылым саласы
A) саяси
B) биологиялық
C) əлеуметтік
D) экологиялық
Этностың шығу тегі және оның өткен уақыттағы дамуы, этностың пайда болуының тарихи үдерісі
A) Этногенез
B) Экология
C) этнос
D) антропогенез
Этногенез
A) дәлелденуі қиын гипотезалармен жұмыс жасалады
B) болжамдармен жүретін қиын іс
C) барлық жауаптар дұрыс
D) өз бастауын палеолиттен алады
E) оны зерттеу қателіктерге толы
Дүниежүзінің әртүрлі аймақтарындағы генетикалық белгілердің таралуын зерттеумен айналысатын жаңа ғылым
A) Археология
B) Гендік география
C) Гендік инженерия
D) Логистика
Этностың туындауында аумақтың тілдің, шаруашылық пен мәдениеттің ...... маңызды
A) Жоқтығы
B) Болмауы
C) Ортақтығы
D) Жойылуы
Жаулап алушылар немесе отаршылардың жергілікті халықпен - автохтондармен араласуы.
A) Ассимиляция
B) Жіктеу арқылы
C) Имигрант топтардың қосылуы
D) Өзгеру арқылы
Ғылыми тұрғыда адамдардың өзіндік сезімі бойынша тиісті болатын этникалық қауымдастық
A) Этнос
B) Стиль
C) Жиын
D) Био
Ежелгі тайпалардың бірігуі, яғни интеграция арқылы қандай этностар құрылды?
A) Қазақ
B) Араб
C) А, В және С жауаптары
D) Ежелгі орыс
E) Дұрыс жауап жоқ
Бұрынғы этнос тарихи жағдайлардың әсерімен жаңа этносқа айналады (мысалы ежелгі мысырлықтар копттарға айналды)
A) Имигрант топтардың қосылуы
B) Тайпалардың бірігуі
C) Өзгеру арқылы
D) Жіктеу арқылы
Жергілікті халыққа өз этнонимін (этнос атауын) және тілін немесе тек этионимін (герман тайпасы франктардың ежелгі Францияның гатл-роман халқына сияқты) күшпен таңуы қалай аталады?
A) Жіктеу арқылы
B) Тайпалардың бірігуі
C) Имигрант топтардың қосылуы
D) Ассимиляция
Антропология мен археологияның арасындағы айырмашылық
A) археология - экономикалық ғылым, ал антропология - әлеуметтік ғылым
B) археология - биологиялық ғылым, ал антропология - нақты ғылым
C) археология - геологиялық ғылым, ал антропология - әлеуметтік ғылым
D) археология - әлеуметтік ғылым, ал антропология - биологиялық ғылым
Бірыңғай мемлекет шеңберінде ортақ діннің әсер етуімен немесе сыртқы әсерлерге - табиғи апатқа, ортақ жаудың басқыншылығына қарсы бірігу
A) Имигрант топтардың қосылуы
B) Ассимиляция
C) Жіктеу арқылы
D) Тайпалардың бірігуі
Антропологиялық зерттеулер нені зерттеу үшін маңызды?
A) адамның болашағына болжам жасау үшін
B) жекелеген халықтардың ежелгі тарихын зерттеу үшін
C) жер-су құнарлығын анықтау үшін
D) көне жауарлардың генетикасын
Америкалық этностың құрылуы
A) Өзгеру арқылы
B) Имигрант топтардың қосылуы
C) Ассимиляция
D) Тайпалардың бірігуі
Этностар мен басқа да этникалық қауымдастықтарды (мысалы, этнос болып қалыптаспаған тайпаларды), сондай-ақ сан алуан этникалық үдерістерді зерттейтін ғылым
A) Дүниетану
B) Астрология
C) Этнология
D) Биология
Этностың алғашқы рулық қауымдардан айырмашылығы
A) мәдени-тілдік қауымдастық
B) салттар мен дәстүрлер біріктіруі
C) қандас туыстық
D) ортақ мәдениет өмір салты
Не себепті ғылыми тұрғыдан алып қарағанда нәсілдік теория ескірді?
A) барлық адам өзара еркін араласады
B) Барлық жауаптар дұрыс
C) «Таза» нәсіл жоқ, толып жатқан аралас түрлері бар
D) Нәсілдерді генетикалық деңгейде бөліп көрсету мүмкін емес
E) барлық адам бір түрге жатады
Қазір «нәсіл» түсінігінің орнына қандай ұғым жиі қолданылады?
A) Генетикалық үлгі
B) Нәсіл түрлері
C) Археологиялық үлгі
D) Антропологиялық үлгі
Гендік география ғалымдары немен айналысады?
A) дүниежүзінің әртүрлі аймақтарындағы генетикалық белгілердің таралуын зерттеумен
B) дүниежүзі халықтарының генетикалық атласын жасаумен
C) өткен өмір туралы ғылымның алдыңғы шебін жасау
D) барлық жауаптар дұрыс
E) адамдардың ежелгі замандағы көші- қондарын зерттеумен
Антропологиялық зерттеу қалай жүзеге асады?
A) археологтар қазба сүйектерін антропологтерге сараптамага береді
B) жасы мен сыртқы бейнелерін анықтайтын зертханалық зерттеулер жүргізіледі
C) сүйектерге адамдардың жынысын анықтайтын зертханалық зерттеулер жүргізіледі
D) Барлық жауап дұрыс
E) археологиялық зерттеулер қатар жүргізіледі
Интеграция қандай тәсілдермен жүзеге асады?
A) Имигрант топтардың қосылуы
B) Өзгеру арқылы
C) Ассимиляция
D) Барлық жауаптар дұрыс
E) Тайпалардың бірігуі
Əскери-саяси тарих нені зерттейді?
A) Мәдениет пен менталитет дамуын
B) Экономикалық қорықтың дамуын
C) Техникалық прогресті
D) Соғыстар мен мемлекеттер тарихын
Адамның пайда болуы мен оның түр ретінде эволюциясы
A) Геология
B) Археология
C) Антропогенез
D) Биология
Антропология салаларының бірі:
A) Археология
B) философия
C) Коммунизм
D) Нəсілтану
Антропологтар қандай мамандармен бірігіп жұмыс жасайды?
A) этнографтармен
B) барлық жауап дұрыс
C) тіл мамандарымен
D) археологтермен
E) тарихшылармен
Этнологияны қандай ғылым ретінде ажыратады?
A) сипаттаушы
B) интеграциялық
C) теориялық
D) археологиялық
Ұзақ уақыт бойы адам нәсілін зерттеген антропология салаларының бірі
A) Генетика
B) Биология
C) Астрономия
D) Нәсілтану
Адам өзінің қандай да бір этникалық қауымдастыққа тиістілігін қандай нормалармен анықтайды?
A) тілімен, дәстүрлерімен
B) әдеттерімен
C) тарихымен
D) шығу тегімен
E) барлық жауап дұрыс
Этностың алғашқы рулық қауымдардан айырмашылығы
A) Қандық туыстық емес, мәдени-тілдік қауымдастық
B) Ата-баба қандас қатынастар
C) Адамның туыстық қатынас бойынша ғана бөліну
D) Қандық туыстықпен ғана бөлінеді
Қазақтар этногенезінің түркілік кезеңінің басталуы кімдермен байланысты?
A) Қаңлылармен
B) Неолиттіктермен
C) Үйсіндермен
D) Ғұндармен
Суретші Дүзелхановтың туындысы
A) Сақтар
B) Сарматтар
C) Үйсіндер
D) Ғұндар
Қытай деректерінде сақтарға туыстас болған және Бактрияға өз атын берген ирантілдес тохарлармен байланыстырылған кімдер?
A)Юэчжилер
B) Ботайлықтар
C) үйсіндер
D) көнешұңқырлықтар
Еуропада таралған ғұндар бейнесі
A) Қасқырдың бейнесі
B) Орақтың бейнесі
C) Егіншілердің бейнесі
D) Көшпенділердің бейнесі
Қазақтардың этногенезі немен байланысты?
A) Аң стилінің дамуымен
B) Алтынның пайда болуымен
C) Көшпелі өркениеттің пайда болумен
D) Қолөнердің дамуымен
Қазақтар этногенезінің бастауы кімдер болған?
A) ғұндар
B) үйсіндер
C)сақтар
E) Андрондықтар
D) Барлық жауаптар дұрыс
Юэчжилерді ығыстырып, Солтүстік-Батыс Қытай аумағын иеленгеннен соң ғұндар қайда бет бұрды?
A) Дунайға
B) Иран
C) Қазақстан аумағына енді
D) Сібірге
Барлық сақтардың ұқсастығы «скифтік үштікпен» айқындалады
A) Киімдерінде ұқсастық қана біріктіреді
B) Бір жаумен жауласуы біріктіреді
C) Аңдық стиль, қару-жарағы және киімдерінің үқсастығы, , барлығына түсінікті диалектілерде сөйлеу
D) Сақтарда аңдық стиль болмаған
Андрондық қауымдастық пен оған туыстас мәдениеттердің мұрагерлері
A) Неандертальдықтар
B) Неолиттіктер
C) Скифтер мен сақтар
D) Үйсіндер
Андрондықтардың үндіирандық екендігі туралы болжам этногенездің қандай кезеңіне жатады?
A) Этногенездің фин-угор кезеңі.
B) Сақтар
C) Этногенездің үндіеуропалық (үндіирандық) кезеңі.
D) Юэчжилер мен үйсіндер және т.б.
Ұлы Даланың ирандық тайпаларының тағдыры
A) түркілермен араласып кетті және қазақтардың этногенезіне қатысты
B) Ауғанстанның оңтүстігіне кетті
C) хорезмдік, соғдылық, бактриялық этностарды құрды
D) юэчжилер (тохарлар) Бактрияда Кушан патшалығын (I-III ғасырлар) құрды
E) барлық жауаптар дұрыс
Соққы алған ирандық тайпалардың бір бөлігі солардың одағына кірді және ассимиляцияға үшырады. Басқа бөлігі оңтүстікке және батысқа кетті.
A) Қаңлы
B) Ғұн
C) Сақ
D) Үйсін
Этногенездің қандай кезеңдері бар?
A) Этногенездің фин-угор кезеңі.
B) Андрондықтар антропологиясы.
C)Этногенездің түркілік кезеңі.
D) Юэчжилер мен үйсіндер және т.б.
E) Этногенездің үндіеуропалық (үндіирандық) кезеңі.
Ғалымдардың болжамы бойынша этногенездің фин-угор кезеңінің өкілі
A) Көнешұңқырлықтар
B) Андроновтықтар
C) Қарасұқтықтар
D) E) Ботайлықтар
Олар Қазақстанның оңтүстігіне солтүстік-шығыстан ғұндардың ығыстыруы нәтижесінде келді
A) Қарақалпақтар
B) Үйсіндер
C) Қаңлылар
D) Сақтар
Ауғанстанның оңтүстігіне кеткен сақтар сондағы өз облыстарын қалай атады?
A) Сахаристан
B) Ноғай
C) Сакастан
D) Хорезм
Б.з.б. II ғасырда юэчжилер ғұндардың қысымымен Солтүстік-Батыс Қытайдан батысқа қарай кетіп, Шығыс және Оңтүстік-Шығыс Қазақстан аумағына кімдердің жеріне коныстанды?
A) Қаңлылар
B) Үйсіндер
C) Сақтар
D) Көнешұңқырлықтар
Қарасұқтықтар антропологиялық жағынан қандай типке жатады?
A) Жерортатеңіздік
B) Неолиттік
C) Славяндық
D) Аралас тип
Ұлы Даланың орталық бөлігіндегі тайпалардың түркілене бастауының негізін кімдер қалады?
A) Сармат
B) Сақ
C) Үйсін
D) Ғұн
Қазақтар этногенезінің ерте кезеңдерін анықтау
A) Экологияны зерттеумен
B) Соңғы 100 жылды зерттеумен байланысты
C) Ботайлықтардың мәдениетімен байланысты
D) Археологиялық мәдениетті зерттеумен байланысты
Даланың шығысында, сақтар мен юэчжилерден шығысқа қарай мекендеген ғұндар қашан көшпелілердің үлкен империясын құрды?
A) б.з.б. III ғасырда
B) б.з.б. II ғасырда
C) б.з.б. IV ғасырда
D) б.з.б. Iғасырда
Қазақтар этногенезінің түркілік кезеңінің басталуы ғұндармен байланысты екенін қандай деректер дәлелдейді?
A) Барлық жауаптар дұрыс
B) Еуропада таралған ғүндар бейнесі - көшпелілердің жинақталған және мифологияланған бейнесі.
C) Еуропалық деректердегі ғүндардың айтылуы
D) Қытай деректеріндегі сюнну мен хунну атауларының кездесуі
E) Зерттеушілердің көпшілігі ғұндарды түркі тілдестер деп есептейді
Орталық Азияда этникалық сана-сезім ұзақ уақыт бойы шаруашылық қызметке сәйкес қалыптасуына сәйкес қалай бөлінді?
A) Түркілер әлемі және басқалар
B) Солтүстік және оңтүстік
C) Отырықшы және көшпелі
D) Егіншілік пен қолшеберлер
Мемлекеті Сырдарияның орта ағысында және Шаш облысында орналасты
A) Сақтар
B) Қаңлылар
C) Қарақалпақтар
D) Үйсіндер
