Font size
WorksheetsSimulasi SAS BHS JAWA KLS 8
Total questions: 46
Worksheet time: 23mins
(1) Dina Minggu esuk, hawa ing Gunungkidul katon seger banget. Aku lan budheku wiwit nyiapake sepeda kanggo dolan menyang sawah sing ana ing sacedhake omah. (2) Sawah ing kana jembar, lan ing pinggir sawah ana kali cilik kanthi banyu sing bening. Swara manuk ing wit-witan gawe swasana dadi tentrem. (3) Nalika lagi nyepedha, ujug-ujug ana pitik bablas nyabrang dalan. Aku kaget lan ora sengaja nyrempet. Sepedhaku oleng lan aku tiba njengkeli, dhengkulku tatu getihen. (4) Budheku kaget lan enggal-enggal nulungi aku ngadeg. Dheweke banjur nggendhong aku mulih sanajan adoh. (5) Tekan omah, dhengkulku diobati. Budhe ngendika, "Wis, ora apa-apa. Mula yen nyepedha iku kudu ngati-ati, aja kemrungsung." (6) Aku mung mesem lan janji bakal luwih waspada.
Perangan Orientasi utawa pambuka ing cerkak kasebut dumunung ing ukara nomer...
(1) lan (2)
(2) lan (3)
(3) lan (4)
(5) lan (6)
(1) Dina Minggu esuk, hawa ing Gunungkidul katon seger banget. Aku lan budheku wiwit nyiapake sepeda kanggo dolan menyang sawah sing ana ing sacedhake omah. (2) Sawah ing kana jembar, lan ing pinggir sawah ana kali cilik kanthi banyu sing bening. Swara manuk ing wit-witan gawe swasana dadi tentrem. (3) Nalika lagi nyepedha, ujug-ujug ana pitik bablas nyabrang dalan. Aku kaget lan ora sengaja nyrempet. Sepedhaku oleng lan aku tiba njengkeli, dhengkulku tatu getihen. (4) Budheku kaget lan enggal-enggal nulungi aku ngadeg. Dheweke banjur nggendhong aku mulih sanajan adoh. (5) Tekan omah, dhengkulku diobati. Budhe ngendika, "Wis, ora apa-apa. Mula yen nyepedha iku kudu ngati-ati, aja kemrungsung." (6) Aku mung mesem lan janji bakal luwih waspada.
Katrangan panggonan (latar panggonan) ing crita kasebut yaiku...
Kali cilik lan omah
Pinggir segara
Gunungkidul lan sawah
Pasar lan toko
(1) Dina Minggu esuk, hawa ing Gunungkidul katon seger banget. Aku lan budheku wiwit nyiapake sepeda kanggo dolan menyang sawah sing ana ing sacedhake omah. (2) Sawah ing kana jembar, lan ing pinggir sawah ana kali cilik kanthi banyu sing bening. Swara manuk ing wit-witan gawe swasana dadi tentrem. (3) Nalika lagi nyepedha, ujug-ujug ana pitik bablas nyabrang dalan. Aku kaget lan ora sengaja nyrempet. Sepedhaku oleng lan aku tiba njengkeli, dhengkulku tatu getihen. (4) Budheku kaget lan enggal-enggal nulungi aku ngadeg. Dheweke banjur nggendhong aku mulih sanajan adoh. (5) Tekan omah, dhengkulku diobati. Budhe ngendika, "Wis, ora apa-apa. Mula yen nyepedha iku kudu ngati-ati, aja kemrungsung." (6) Aku mung mesem lan janji bakal luwih waspada. Perangan Komplikasi utawa dredah (masalah) ing cerkak kasebut dumunung ing ukara nomer...
(1)
(2)
(3)
(6)
(1) Dina Minggu esuk, hawa ing Gunungkidul katon seger banget. Aku lan budheku wiwit nyiapake sepeda kanggo dolan menyang sawah sing ana ing sacedhake omah. (2) Sawah ing kana jembar, lan ing pinggir sawah ana kali cilik kanthi banyu sing bening. Swara manuk ing wit-witan gawe swasana dadi tentrem. (3) Nalika lagi nyepedha, ujug-ujug ana pitik bablas nyabrang dalan. Aku kaget lan ora sengaja nyrempet. Sepedhaku oleng lan aku tiba njengkeli, dhengkulku tatu getihen. (4) Budheku kaget lan enggal-enggal nulungi aku ngadeg. Dheweke banjur nggendhong aku mulih sanajan adoh. (5) Tekan omah, dhengkulku diobati. Budhe ngendika, "Wis, ora apa-apa. Mula yen nyepedha iku kudu ngati-ati, aja kemrungsung." (6) Aku mung mesem lan janji bakal luwih waspada.
Kepriye watake paraga 'Budhe' ing crita kasebut?
Galak lan ora sabaran
Seneng dolan lan ora tau nggatekake
Waspada lan welas asih marang ponakane
Sembrana lan seneng nglarani
(1) Ing ngisor wit trembesi gedhe, aku lan kanca-kanca lagi nggambar. Angin sansaya adhem nalika srengenge wiwit condhong. (2) Dumadakan, Andi nguwuh, "Bukuku ilang! Aku kelalen nyèlèhké ing ngendi!" Kabeh padha kaget. (3) Buku iku wigati banget amarga ngemot cathetan pelajaran sing arep diujikake sesuk. Andi wiwit nangis. (4) Rina banjur ngajak kanca-kanca liyane nggoleki buku Andi ing sacedhake papan iku. (5) Sawise 15 menit digoleki, buku kasebut ditemokake ing ngisor kursi plastik. Katone tiba nalika Andi meneng. (6) Andi mesem lan ngucap matur nuwun. Dheweke janji bakal luwih ngati-ati maneh. (7) Kabeh seneng amarga masalah wis rampung lan buku wis ketemu.
Jenis sudut pandang sing dienggo ing crita kasebut yaiku...
Wong kapisan tunggal (Aku)
Wong kapisan jamak (Aku lan kanca-kanca)
Wong katelu serba ngerti
Wong katelu mung dadi pengamat
(1) Ing ngisor wit trembesi gedhe, aku lan kanca-kanca lagi nggambar. Angin sansaya adhem nalika srengenge wiwit condhong. (2) Dumadakan, Andi nguwuh, "Bukuku ilang! Aku kelalen nyèlèhké ing ngendi!" Kabeh padha kaget. (3) Buku iku wigati banget amarga ngemot cathetan pelajaran sing arep diujikake sesuk. Andi wiwit nangis. (4) Rina banjur ngajak kanca-kanca liyane nggoleki buku Andi ing sacedhake papan iku. (5) Sawise 15 menit digoleki, buku kasebut ditemokake ing ngisor kursi plastik. Katone tiba nalika Andi meneng. (6) Andi mesem lan ngucap matur nuwun. Dheweke janji bakal luwih ngati-ati maneh. (7) Kabeh seneng amarga masalah wis rampung lan buku wis ketemu.
Pesen moral utawa amanat sing bisa dijupuk saka crita kasebut yaiku...
Yen kelangan barang, ora usah digoleki.
Gotong royong iku penting kanggo ngrampungake masalah.
Kudu nyalahake wong liya yen ana barang ilang.
Yen ana masalah, kudu meneng wae.
(1) Ing ngisor wit trembesi gedhe, aku lan kanca-kanca lagi nggambar. Angin sansaya adhem nalika srengenge wiwit condhong. (2) Dumadakan, Andi nguwuh, "Bukuku ilang! Aku kelalen nyèlèhké ing ngendi!" Kabeh padha kaget. (3) Buku iku wigati banget amarga ngemot cathetan pelajaran sing arep diujikake sesuk. Andi wiwit nangis. (4) Rina banjur ngajak kanca-kanca liyane nggoleki buku Andi ing sacedhake papan iku. (5) Sawise 15 menit digoleki, buku kasebut ditemokake ing ngisor kursi plastik. Katone tiba nalika Andi meneng. (6) Andi mesem lan ngucap matur nuwun. Dheweke janji bakal luwih ngati-ati maneh. (7) Kabeh seneng amarga masalah wis rampung lan buku wis ketemu.
Perangan Resolusi (panyelesaian) ing cerkak kasebut dumunung ing ukara nomer...
(2)
(3)
(4)
(5)
Ukara ing ngisor iki kang digunakake ragam basa non-formal (ora resmi) yaiku....
Nyuwun sewu, Bapak. Kula badhe nyuwun pirsa sakedhik.
Pak Kepala Sekolah sampun rawuh ing papan menika.
Eh, ayo padha mangkat saiki wae!
Kula aturi munjuk atur dhumateng para rawuh.
Ciri-ciri ragam basa tulis inggih menika....
Ora mbutuhake tata basa (struktur) kang baku.
Pilihan tembung ora kudu adhedhasar Kamus Basa Jawa.
Nggunakake struktur ukara kang baku lan sampurna.
Gumantung marang intonasi lan ekspresi nalika guneman.
Ukara kang digunakake Basa Rinengga jinis Parikan yaiku.....
Dadi murid kudu linch lan pinter.
Tuku sega pecel, lawuhe iwak bandeng. Dadi bocah nakal, ora disenengi kanca.
Sapa sing tlaten, bakal panen.
Pamimpin kuwi kudu nduweni jembar dhadha.
Kanggo nggambarke kahanan wong sing ora duwe pangaribawa (pengaruh) utawa kekuwatan apa-apa, basa rinengga kang bener yaiku...
Abang-abang lambe
Udan emas ing negri wong
Kakehan gludhug kurang udan
Kaya godhong jati aking
Tembung sing digaris ngisor ing ukara "Dadi guru iku kudu jembar dhadhane" tegese yaiku....
Seneng nesu lan ora sabar
Sabar banget lan gampang pangapura
Duwe pangaribawa (pengaruh) kang jembar
Seneng ngece marang wong liya
Tembung kang bener kanggo nggunakake dialek Basa Jawa Tegal/Ngapak yaiku....
Aku, Kowe, Lungo
Inyong, Koe, Lungah
Kulo, Sampéyan, Tindak
Awak, Riko, Mlebu
Apa tegese paribasan "Becik ketitik ala ketara"?
Kabeh tumindak becik lan ala bakal katon ing tembe mburine.
Wong tuwa kang nuruti kabeh kekarepan anake.
Wong sugih nanging ora gelem tetulung.
Wong sing omongane tansah ngece marang wong liya.
Tembung "gajah ngidak rapah" kalebu Saloka. Apa tegese?
Wong kang lali karo sadulure.
Wong gedhe/panguwasa sing nglanggar aturané dhewe.
Anak sing manut marang kabeh prentahe wong tuwa.
Kewan gajah sing kesasar ing dalan.
"Wong iku pancen kondang abot tangane" Tembung sing digaris ngisor tegese yaiku...
Dhemen tetulung marang liyan
Seneng colong jupuk
Kenceng tekade
Kesed, ora gelem nyambut gawe
Paribasan sing tegese 'wong sing wis oleh barang kapanek, nanging jaluk liyane sing luwih akeh' yaiku...
Keplok ora tombok
Diwenehi ati ngrogoh rempela
Dhemit ora ndulèt, setan ora doyan
Anak polah bapa kepradhah
Urutan perangan teks wawancara kang bener yaiku....
Salam Pembuka - Pitakonan lan Wangsulan - Panutup
Ringkasan - Isi - Panutup
Panutup - Pembuka - Isi
Judul - Kesimpulan - Salam Pembuka
Tiyang ingkang nduwe tugas ngajak guneman lan nyuwun informasi inggih menika....
Narasumber
Pewawancara
Moderator
Panyaruwe
Ukara pitakonan kang asipat tertutup (closed-ended) ing wawancara yaiku....
"Miturut Panjenengan, pripun carane ngatasi masalah banjir ing desa menika?"
"Napa Panjenengan leres-leres setuju kalian program menika?"
"Menapa ingkang dados motivasi Panjenengan dados guru?"
"Tulung critakna babagan kahanan desa menika ing jaman biyen."
Yen sampeyan wawancara kalian lurah desa, basa kang bener kanggo digunakake yaiku....
Ngoko Lugu
Ngoko Alus
Krama Madya
Krama Inggil
Tembung utawa ukara panutup kang bener nalika nutup wawancara resmi yaiku....
Ya wis, cukup semene wae, ya.
Cekap semanten, Bapak. Matur nuwun sanget sampun kersa paring wekdal.
Kapan-kapan awake dhewe ketemu maneh, ya!
Sugeng tindak, aku wis suwe ngenteni.
Etika kang kudu digatekake nalika nggenakake wawancara yaiku....
Ngganggu narasumber nalika lagi wangsulan.
Nggunakake basa sing sopan lan trep (cocok).
Ngapalake kabeh wangsulan kang dikira-kira bakal diwenehake narasumber.
Teka kesep tanpa njaluk pangapura.
Ing ngisor iki kalebu tujuan wawancara, kajaba....
Nggolek informasi babagan sawijining topik.
Nggambakake kaluputan utawa kekirangan narasumber.
Nampa katrangan langsung saka narasumber.
Ngumpulake data lan informasi kanggo kepentingan tartamtu.
Perangan Panutup ing laporan asil wawancara babagan....
Judul laporan lan jeneng pewawancara.
Ringkasan asil wawancara lan dudutan (kesimpulan).
Inti saka pitakonan lan wangsulan.
Panjaluk waktu kanggo narasumber.
Sadurunge nindakake wawancara, bab-bab kang kudu disiapake yaiku....
Nyiapake layang ulem (undangan) kanggo narasumber.
Nyiapake dhaptar pitakonan kang runtut lan cetha.
Nyiapake dhuwit sing akeh kanggo narasumber.
Nggolek buku referensi sing akeh banget.
Basa Jawa kang digunakake kanggo guneman karo wong kang luwih tuwa utawa wong kang luwih dhuwur drajate yaiku....
Krama Alus
Ngoko Lugu
Krama Madya
Ngoko Alus
Ciri-ciri Basa Ngoko Alus yaiku....
Kabeh tembung nggunakake Krama Inggil/Alus, sanajan tembung Aku dadi Kula.
Tembung Aku nggunakake Ngoko (Aku), nanging kriya (kata kerja) lan tembung liyane nggunakake Krama Inggil.
Kabeh tembung nggunakake Ngoko.
Kabeh tembung nggunakake Krama Inggil.
Basa Ngoko Lugu bener digunakake ing kahanan....
Murid matur marang guru.
Anak matur marang wong tuwa.
Kanca karo kanca kang wis raket/kulina.
Adhik matur marang kangmase.
Basa Krama Inggil bener digunakake nalika bocah matur marang....
Kanca dolan kang wis raket.
Adhine dhewe.
Guru utawa Bapak/Ibu Kepala Sekolah.
Sedulur kang umure padha.
Ukara: "Kowe arep mulih menyang omahku?" yen diowahi dadi Basa Ngoko Alus yaiku....
Sampeyan badhe wangsul dhateng dalem kula?
Panjenengan badhe wangsul menyang omahku?
Kowe arep kondur menyang omahku?
Panjenengan arep wangsul menyang omahku?
Ukara: "Ibu maem sega goreng ing meja makan" yen diowahi dadi Basa Krama Inggil yaiku....
Ibu dhahar sega goreng wonten ing meja dhahar.
Ibu maem sega goreng ing meja makan.
Ibu nedha sega goreng wonten ing meja dhahar.
Ibu dhahar sega goreng ing meja makan.
Ukara ing ngisor iki kang kalebu Basa Krama Alus yaiku....
Kula badhe tumbas sepatu.
Aku arep mangan sega.
Kowe tindak menyang ngendi, Dik?
Ibu dahar sego ing pawon.
(1) Dina Rebo sore, udan wis rada adhem. Aku, Ari, lan Rendi banjur mutusake dolanan ing pinggir bengawan cilik sing ana ing buri omah. (2) Bengawan katon asat, mung ana sisa banyu rada buthek. Akèh wit-witan pring ing pinggir kali sing dadi papan ndhelik favorit. (3) Nalika lagi dolanan, Rendi kesandhung banjur tiba ing banyu. Slerokane (celana) teles kabeh lan dheweke wiwit nangis. (4) Ari banjur nesu lan nyalahake Rendi amarga ora ngati-ati. Aku banjur ngelingaké Ari supaya mandheg nesu lan nulungi Rendi. (5) Aku lan Ari banjur gotong royong nggawa Rendi mulih menyang omahe. (6) Ibu Rendi matur nuwun. Dheweke ngendika, "Wis dadi kahanan bocah. Sing penting padha rukun lan tulung-tinulung." (7) Rendi isin nanging seneng amarga kancane gelem nulungi.
Jinis latar panggonan sing dicritakaké ing cerkak kasebut yaiku... (Pilihen 2 jawaban sing bener)
Omah
Bengawan cilik
Pasar
Toko Buku
(1) Dina Rebo sore, udan wis rada adhem. Aku, Ari, lan Rendi banjur mutusake dolanan ing pinggir bengawan cilik sing ana ing buri omah. (2) Bengawan katon asat, mung ana sisa banyu rada buthek. Akèh wit-witan pring ing pinggir kali sing dadi papan ndhelik favorit. (3) Nalika lagi dolanan, Rendi kesandhung banjur tiba ing banyu. Slerokane (celana) teles kabeh lan dheweke wiwit nangis. (4) Ari banjur nesu lan nyalahake Rendi amarga ora ngati-ati. Aku banjur ngelingaké Ari supaya mandheg nesu lan nulungi Rendi. (5) Aku lan Ari banjur gotong royong nggawa Rendi mulih menyang omahe. (6) Ibu Rendi matur nuwun. Dheweke ngendika, "Wis dadi kahanan bocah. Sing penting padha rukun lan tulung-tinulung." (7) Rendi isin nanging seneng amarga kancane gelem nulungi.
Saka ukara (3) lan (4), masalah utama (komplikasi) sing dialami para paraga yaiku... (Pilihen 2 jawaban sing bener)
Rendi tiba ing banyu lan slerokane teles.
Ana pitik sing nyabrang dalan.
Ari nesu lan nyalahake Rendi.
Tali tendha dadi kendho.
(1) Dina Rebo sore, udan wis rada adhem. Aku, Ari, lan Rendi banjur mutusake dolanan ing pinggir bengawan cilik sing ana ing buri omah. (2) Bengawan katon asat, mung ana sisa banyu rada buthek. Akèh wit-witan pring ing pinggir kali sing dadi papan ndhelik favorit. (3) Nalika lagi dolanan, Rendi kesandhung banjur tiba ing banyu. Slerokane (celana) teles kabeh lan dheweke wiwit nangis. (4) Ari banjur nesu lan nyalahake Rendi amarga ora ngati-ati. Aku banjur ngelingaké Ari supaya mandheg nesu lan nulungi Rendi. (5) Aku lan Ari banjur gotong royong nggawa Rendi mulih menyang omahe. (6) Ibu Rendi matur nuwun. Dheweke ngendika, "Wis dadi kahanan bocah. Sing penting padha rukun lan tulung-tinulung." (7) Rendi isin nanging seneng amarga kancane gelem nulungi.
Miturut ukara (5) lan (6), watak apik sing bisa diduduhaké déning paraga "Aku" lan kanca-kanca nalika ngadhepi masalah yaiku...
Dhasar sembrana
Rukun
Gotong Royong/Tulung Tinulung
Seneng menang
Wacanen kutipan cerkak ing ngisor iki kanggo mangsuli soal nomer 38-41. (Kutipan Cerkak: Dolanan ing Bengawan) (1) Dina Rebo sore, udan wis rada adhem. Aku, Ari, lan Rendi banjur mutusake dolanan ing pinggir bengawan cilik sing ana ing buri omah. (2) Bengawan katon asat, mung ana sisa banyu rada buthek. Akèh wit-witan pring ing pinggir kali sing dadi papan ndhelik favorit. (3) Nalika lagi dolanan, Rendi kesandhung banjur tiba ing banyu. Slerokane (celana) teles kabeh lan dheweke wiwit nangis. (4) Ari banjur nesu lan nyalahake Rendi amarga ora ngati-ati. Aku banjur ngelingaké Ari supaya mandheg nesu lan nulungi Rendi. (5) Aku lan Ari banjur gotong royong nggawa Rendi mulih menyang omahe. (6) Ibu Rendi matur nuwun. Dheweke ngendika, "Wis dadi kahanan bocah. Sing penting padha rukun lan tulung-tinulung." (7) Rendi isin nanging seneng amarga kancane gelem nulungi.
Ukara-ukara ing ngisor iki sing dadi Resolusi (panyelesaian) ing cerkak kasebut yaiku nomer.... (Pilih 2 jawaban sing bener)
(1)
(3)
(5)
(6)
Ukara ing ngisor iki kang kalebu Tembung Saroja yaiku....
Wong sing sugih bandha ora kudu gumedhe.
Dadi murid kudu sregep lan tlaten anggone sinau.
Wis rampung, dadi ati lan pikiran dadi tentrem rahayu.
Bapakku ora gelem maringi dhuwit maneh.
Paribasan kang bener kanggo nggambarke kahanan wong sugih nanging ora gelem tetulung marang tanggane yaiku....
Kaya banyu karo lenga
Kaya kebo nusu gudel
Kaya iwak klebu ing wuwu
Kaya kacang lali karo lanjaran
Paribasan-paribasan ing ngisor iki kang tegese padha utawa nyedhaki yaiku....
Menthung kadhuk (babagan kasugihan)
Beras wutah arang bali ing takeran (babagan bab sing wis rusak)
Kebo nusu gudel (babagan nilai)
Kacang mangsa ninggala lanjaran (babagan nilai)
Tembung entar/kiasan "kandel kupinge" tegese yaiku....
Dhemen nolongi duweke liyan.
Ora nggatekake pitutur utawa dielingake.
Ora kersa nampa pitutur/panggulawentah.
Seneng menehi pitulungan.
Sadurunge nindakake wawancara, bab-bab kang kudu disiapake yaiku....
Nemtokake tujuan wawancara lan milih narasumber kang bener.
Nggawe janji karo narasumber dhisik.
Nggawa kanca-kanca sing akeh.
Langsung teka tanpa nyuwun idin.
Kaidah basa kang bener kanggo nulis laporan wawancara yaiku migunakake....
Ukara kang dawa lan ruwet.
Tembung kang baku lan cetha (standar).
Ukara kang ringkes lan ora bertele-tele.
Ragam basa ngoko lugul.
Unsur-unsur pokok kang kudu ana ing perangan isi laporan wawancara yaiku....
Tujuan lan topik wawancara.
Asil transkrip utawa ringkesan pitakonan lan wangsulan.
Dudutan (kesimpulan) asil wawancara.
Panutup lan pangarep-arep (harapan).
Ukara pambuka wawancara kang santun lan bener yaiku....
Eh, piye kabare, kowe?
Sugeng enjing, Bapak/Ibu. Nyuwun sewu, kula badhe nyuwun wekdal sakedhap.
Monggo diwiwiti wae, ora usah kesuwen.
Kula badhe maturaken agunging panuwun awit saking wekdalipun.
Tembung Krama Inggil ingkang leres saking tembung Ngoko "tuku" lan "turu" yaiku....
Numbas
Tilem
Mundhut
Mangan
