wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

V bob. Ekstraksiya jarayonlari

Total questions: 46

Worksheet time: 23mins

Name
Class
Date
1.

...... deb moddalarning eritmadan suvga aralashmaydigan suyuq organik fazaga o'tkazishga aytiladi. Bu ta'rif qaysi jarayonga tegishli?

a)

Ekstraksiya

b)

Reekstraksiya

c)

Regeneratsiya

d)

Rafinat

2.

...........deb moddalarning organik fazadan suvli eritmaga o'tkazishga aytiladi. Bu ta'rif qaysi jarayonga tegishli?

a)

Ekstraksiya

b)

Reekstraksiya

c)

Regeneratsiya

d)

Rafinat

3.

.......... - eritmadan ajratib olinishi kerak bo'lgan metall ioni yoki molekulasi bilan birikma hosil qiluvchi va hosil qilgan birikmasi boshqa biror organik suyuqlikda erish xossasiga ega bo'lgan organik modda. Bularga organik kislotalar, spirtlar, efirlar va boshqalar kiradi. Ushbu ta'rifga mos keladigan atamani yozing.

a)

Ekstragent

b)

Katalizator

c)

Solvent

d)

Reagent

4.

...........-ekstragentni suyultirish uchun xizmat qiluvchi, suvda erimaydigan suyuq organik modda deb ataladi. Ushbu ta'rifga mos keladigan atamani yozing.

a)

Suyultirgich

b)

Katalizator

c)

Erituvchi

d)

Reagent

5.

Ekstrakt nima?

a)

Ekstrakt - ekstraksiyadan keyingi organik faza.

b)

Ekstrakt - faqat suvda eriydigan modda.

c)

Ekstrakt - qattiq holatdagi tuz.

d)

Ekstrakt - gaz holatidagi birikma.

6.

Rafinat nima?

a)

Rafinat - ekstraksiyadan keyingi suvli faza.

b)

Rafinat - katalizatorning asosiy tarkibi.

c)

Rafinat - neftni tozalash jarayonidagi gaz.

d)

Rafinat - polimer ishlab chiqarishda ishlatiladigan modda.

7.

Reekstrakt nima?

a)

Reekstrakt - reekstraksiyadan keyingi suvli faza.

b)

Reekstrakt - qattiq moddaning eritmasi.

c)

Reekstrakt - gaz holatidagi mahsulot.

d)

Reekstrakt - tozalangan kristall modda.

8.

Regeneratsiya nima?

a)

Regeneratsiya - ekstragentning dastlabki xossalarini qayta tiklash jarayoni.

b)

Regeneratsiya - yangi modda hosil qilish jarayoni.

c)

Regeneratsiya - eritmani tozalash usuli.

d)

Regeneratsiya - kimyoviy reaksiyani tezlashtirish jarayoni.

9.

Ekstraksiya jarayonining miqdoriy ko'rsatkichlarini ifodalash uchun qaysi atamalar ishlatiladi?

a)

Taqsimlanish koeffitsiyenti (D), ajralish koeffitsiyenti (β), taqsimlanish doimiyligi (K) va ajralish darajasi (ε).

b)

Konsentratsiya gradienti, bosim farqi, harorat va zichlik.

c)

Reaksiya tezligi, katalizator miqdori, pH darajasi va erituvchi turi.

d)

Suyuqlik viskozligi, gaz bosimi, eritma rangi va kristallanish tezligi.

10.

Taqsimlanish koeffitsiyenti (D) qanday aniqlanadi?

a)

Taqsimlanish koeffitsiyenti deb tizim muvozanatlashgan vaqtda moddaning organik fazadagi umumiy konsentratsiyasini suvli fazadagi konsentratsiyasi nisbatiga aytiladi.

b)

Taqsimlanish koeffitsiyenti deb moddaning faqat suvli fazadagi konsentratsiyasini organik fazadagi konsentratsiyasiga bo'lishga aytiladi.

c)

Taqsimlanish koeffitsiyenti deb tizim muvozanatlashmagan vaqtda moddaning organik fazadagi konsentratsiyasini suvli fazadagi konsentratsiyasiga bo'lishga aytiladi.

d)

Taqsimlanish koeffitsiyenti deb moddaning organik fazadagi konsentratsiyasini suvli fazadagi konsentratsiyasiga qo'shishga aytiladi.

11.

Ajralish doimiyligi (KA) taqsimlanish koeffitsiyenti (D) ning qanday ko‘rinishi?

a)

Ajralish doimiyligi (KA) taqsimlanish koeffitsiyenti (D) ning xususiy ko‘rinishi bo‘lib, u Nernstning taqsimlanish qonuni ifodasidir.

b)

Ajralish doimiyligi (KA) faqat gazlar uchun qo‘llaniladi va D bilan bog‘liq emas.

c)

Ajralish doimiyligi (KA) kimyoviy reaksiya tezligini belgilaydi.

d)

Ajralish doimiyligi (KA) faqat suvda eruvchanlikni ifodalaydi.

12.

Ajratish darajasi (ε) qanday aniqlanadi?

a)

Ajratish darajasi (ε) - moddaning umumiy miqdoridan organik fazaga o‘tgan qismi foizlar hisobida: ε = (Corg*100)/(Corg+Csuv) yoki ε = (Corg*Vorg*100)/(Corg*Vorg+Csuv*Vsuv)

b)

Ajratish darajasi (ε) - moddaning suv fazasidagi konsentratsiyasi bo‘yicha: ε = (Csuv*100)/(Corg+Csuv)

c)

Ajratish darajasi (ε) - moddaning organik fazadagi hajmi bo‘yicha: ε = (Vorg*100)/(Vorg+Vsuv)

d)

Ajratish darajasi (ε) - moddaning umumiy miqdoridan suv fazaga o‘tgan qismi foizlar hisobida: ε = (Csuv*100)/(Corg*Vorg+Csuv*Vsuv)

13.

Ekstragentlarga qo‘yiladigan talablar nimalardan iborat?

a)

Yuqori ekstraksiyalash va tanlovchanlik qobiliyatiga ega bo‘lishi, suvli eritmalarda erimayligi va barqaror bo‘lishi kerak.

b)

Faqat suvda yaxshi erishi va tez bug‘lanishi kerak.

c)

Kimyoviy jihatdan juda faol bo‘lishi va har qanday modda bilan reaksiyaga kirishishi kerak.

d)

Faqat rangsiz va hidsiz bo‘lishi kerak.

14.

Ekstragentlar qanday xossalarga ega bo'lishi kerak?

a)

A) Yuqori zichlik, zaharli, qovushqoq

b)

B) Kam zichlik, zaharsiz, bug'lanmaslik, alangalanmaslik, arzon va yengil suyuqlanuvchi

c)

C) Faqat zaharli va qovushqoq

d)

D) Faqat yuqori zichlik

15.

Betaraf ekstragentlarga misol keltiring.

a)

Oddiy efirlar R-O-R va ketonlar

b)

Natriy xlorid va suv

c)

Kaliy permanganat va etanol

d)

Fosforik kislota va ammiak

16.

Markaziy atomi fosfor bo'lgan ekstragentlarga misol keltiring.

a)

Tri butil fosfor kislotasi (TBF), tri oktil fosfinoksid (C8H17) P-O.

b)

Natriy sulfat (Na2SO4), kaliy permanganat (KMnO4).

c)

Benzol (C6H6), toluol (C7H8).

d)

Aseton (CH3COCH3), etanol (C2H5OH).

17.

Markaziy atomi oltingugurt bo'lgan ekstragentlarga misol keltiring.

a)

Dialkil sulfidlar, (C8H17O)2 S-O, siklli sulfooksidlar (HCO).

b)

Dialkil fosfatlar, (C8H17O)2 P-O, siklli fosfooksidlar (HCO).

c)

Dialkil aminlar, (C8H17O)2 N-O, siklli aminoksidlar (HCO).

d)

Dialkil karbonatlar, (C8H17O)2 C-O, siklli karbonatoksidlar (HCO).

18.

Ekstragent molekulasidagi elektron oksidlangan kislorod tomon siljigan bo'ladi. Bu ekstragentning qanday xossasiga ta'sir qiladi?

a)

Ekstraksiyalash qobiliyatiga va qutblanganlik darajasiga.

b)

Rangiga va hidiga.

c)

Qaynoq nuqtasiga va zichligiga.

d)

Kimyoviy barqarorligiga va eruvchanligiga.

19.

Quyidagi kimyoviy ifodani to'g'ri to'ldiring: (C4H9O3)P = 0π(C4H9O)2 – P – C4H9 < C4H9O – P – (C4H9)2. Ushbu formulada TBF va DBBF nimani anglatadi?

a)

TBF – tri butil fosfor kislotasi, DBBF – di butil butil fosfin.

b)

TBF – tetra butil fosfat, DBBF – di butil benzol fosfin.

c)

TBF – tri butil fenol, DBBF – di butil borat fosfin.

d)

TBF – tetra butil formalin, DBBF – di butil brom fosfin.

20.

Faol atomi azot bo'lgan betaraf ekstragentlarga misol keltiring.

a)

Aminlar (birlamchi – RNH2, ikkilamchi – R2NH, uchlamchi – R3N).

b)

Alkogollar (R-OH).

c)

Efirlar (R-O-R').

d)

Karbon kislotasi (R-COOH).

21.

Betaraf molekulalar oson ekstraksiyalanadi. Shuning uchun molekulalarning betarafligini oshirish maqsadida eritmada shu molekula tarkibiga kirgan anionlarning konsentratsiyasi ko‘paytiriladi. Masalan, MeNO3 – tuzini ekstraksiyalash ko‘rsatkichlarini yaxshilash uchun eritmaga qo‘shimcha NO3− – HNO3 yoki NaNO3 ionlari beriladi. Bu jarayonning maqsadi nima?

a)

Betaraf molekulalarning ekstraksiyasini osonlashtirish.

b)

Eritmaning pH darajasini oshirish.

c)

Metall ionlarini oksidlanishini tezlashtirish.

d)

Eritmada ion almashinuvini kamaytirish.

22.

Kislotalarni ekstraksiyalashda betaraf ekstragentlar bilan kislotalarni ekstraksiyalashda hosil bo‘lgan birikmaning tarkibi ekstragentning donorlik qobiliyatiga (asosligiga) va shu kislotaning kuchiga bog‘liq. Bu yerda donorlik qobiliyati nimani anglatadi?

a)

Ekstragentning protonlarni qabul qilish qobiliyati.

b)

Ekstragentning elektronlarni berish qobiliyati.

c)

Ekstragentning kislorod atomlarini bog‘lash qobiliyati.

d)

Ekstragentning suvda erish qobiliyati.

23.

Ko‘p hollarda vodorod ioni organik fazaga ma’lum miqdordagi suv molekulasi bilan gidratlangan holda o‘tib [H x nH2O x qS] shakldagi kationni hosil qiladi. Bu ko‘rinishdagi ekstraksiyaga qanday nom beriladi?

a)

Gidrat-saltvatanish ekstraksiyasi

b)

Kationalmashuv ekstraksiyasi

c)

Chelatlash ekstraksiyasi

d)

Ion almashinuvi ekstraksiyasi

24.

Radikalda uglerod atomining soni nechta bo‘ladi?

a)

3-5

b)

7-9

c)

10-12

d)

1-3

25.

Tenoyltrifluoroatseton (NTAA) reagentining tarkibida qaysi elementlar mavjud?

a)

S

b)

O

c)

F

d)

C

e)

H

26.

Helat hosil qiluvchi reagentlar qanday metallar bilan birikma hosil qiladi?

a)

Metall ionlari, masalan, Cu (II) bilan birikma hosil qiladi.

b)

Faqat organik birikmalar bilan birikma hosil qiladi.

c)

Yalnız suv bilan birikma hosil qiladi.

d)

Fosfor bilan birikma hosil qiladi.

27.

Dimetilglioksimning kimyoviy tuzilmasini to‘g‘ri yozing:

a)

Dimetilglioksimning tuzilmasi: CH3-C(NOH)-C(NOH)-CH3.

b)

Dimetilglioksimning tuzilmasi: CH3-CH2-COOH.

c)

Dimetilglioksimning tuzilmasi: CH3-CO-CH3.

d)

Dimetilglioksimning tuzilmasi: CH3-C(NH2)-C(NH2)-CH3.

28.

Oksioksimlar molekulasida qanday guruhlar bo‘ladi?

a)

Oksioksimlar molekulasida oksim va gidroksil guruhlari bo‘ladi.

b)

Oksioksimlar molekulasida faqat karboksil guruhi bo‘ladi.

c)

Oksioksimlar molekulasida amin va metil guruhlari bo‘ladi.

d)

Oksioksimlar molekulasida faqat sulfat guruhi bo‘ladi.

29.

Metall ajratib olishning nisbatan qadimiy usuli qaysi?

a)

Pirometallurgiya

b)

Gidrometallurgiya

c)

Biogidrometallurgiya

d)

Parometallurgiya

30.

«Выщелачивание» termini ma’nosi qanday?

a)

Tanlab eritish

b)

Ishqorlash

c)

Ajratib olish

d)

Cho‘ktirish

31.

Gidrometallurgiya jarayonlarini qo‘llash asosan qanday rudalar uchun mos keladi?

a)

Oksidli

b)

Sul’fidli

c)

Ko‘mirli

d)

Aralash

32.

Kimyoviy reaksiya boradi deb xulosa qilish uchun Gibbs energiyasining qiymati qanday bo‘lishi kerak?

a)

Manfiy

b)

Musbat

c)

Nolga teng

d)

Gibbs energiyasi qiymatiga bog‘liq emas

33.

Tanlab eritish jarayoni - .....

a)

Geterogen jarayon

b)

Gomogen jarayon

c)

Ionalashuv jarayoni

d)

Cho‘ktirish jarayoni

34.

Tanlab eritishning qaysi turida kimyoviy reaksiya sodir bo‘lmaydi?

a)

Oddiy tanlab eritish

b)

Oksidlanish bilan boradigan tanlab eritish

c)

Qaytarilish bilan boradigan tanlab eritish

d)

Reagentlar ishtirokida boradigan tanlab eritish

35.

Reaksiyaning muvozanat konstantasi qanday turdagi energiyaga bog'liq bo'ladi?

a)

Gibbs energiyasiga

b)

Ichki energiyaga

c)

Kinetik energiyaga

d)

Gidratlanish energiyasiga

36.

Gibbs energiyasini qaysi formula orqali hisoblash mumkin?

a)

ΔG° = -RTlnKc

b)

ΔG° = ΔH°298 - TΔS°298

c)

ΔSsmg = Ssm - Srm + Rin 22,4

d)

Uc = Qsm + Qram + Qum

37.

Tanlab eritish jarayoni kamida necha bosqichdan iborat bo'ladi?

a)

3

b)

2

c)

4

d)

5

38.

Gazlar ishtirokida boradigan tanlab eritish kamida necha bosqichdan iborat bo'ladi?

a)

5

b)

2

c)

3

d)

4

39.

Tanlab eritilayotgan materialni solishtirma yuzasini oshirishga qanday erishish mumkin?

a)

Mayin yanchish orqali

b)

Kuydirish orqali

c)

Suyultirish orqali

d)

Boyitish orqali

40.

Reaksiya mahsuloti konsentratsiyasini kamaytirish tanlab eritish tezligiga qanday ta'sir qiladi?

a)

oshiradi

b)

kamaytiradi

c)

Ta'sir qilmaydi

d)

Nolga tenglashtiradi

41.

Pachukda bo‘tanani aralashtirish nima yordamida amalga oshiriladi?

a)

Havo yordamida

b)

Reaktor yordamida

c)

Impeller yordamida

d)

Suv yordamida

42.

Ikki bosqichli tanlab eritish sxemasida reagent eritmasi qaysi bosqichga beriladi?

a)

Ikkinchi bosqichga

b)

Birinchi bosqichga

c)

Dastlabki ruda bilan birga beriladi

d)

Reagent berilmaydi

43.

Qattiq jismini mexanik faollashtirish deganda nima tushuniladi?

a)

yanchish

b)

Tanlab eritish

c)

Fazalarga ajratish

d)

qizdirish

44.

Yanchishda zarracha o'lchami bilan solishtirma yuzaning bog'liqligi qanday?

a)

Teskari proporsional

b)

To'g'ri proporsional

c)

Bog'liq emas

d)

Bir biriga teng bo'ladi

45.

Tanlab eritish jarayoniga mexanik ta'sir ettirilganda qanday o'zgarish bo'ladi?

a)

Tanlab eritish tezligi oshadi

b)

Tanlab eritish tezligi kamayadi

c)

Tanlab eritish tezligi o'zgarmaydi

d)

Tanlab eritish tezligi nolga teng bo'ladi

46.

Spodumen minerali qaysi metal minerali hisoblanadi?

a)

Litiy

b)

Wolfram

c)

Molibden

d)

Qo'rg'oshin

Similar Resources on Wayground

PAS Kimia Kelas X 2023/ Ganjil

50 questions

PAS Kimia Kelas X 2023/ Ganjil

quiz

Worksheet

•

Professional Development

sự điện li - - nito

42 questions

sự điện li - - nito

quiz

Worksheet

•

Professional Development