Font size
WorksheetsМол Био 1/2
Total questions: 125
Worksheet time: 1hrs 3mins
1. Митоздың бөлiну қарқындылығын арттыратын фактор қалай аталады?
колхицин
фитогемагглютинин
спиртсiркеқышқылы
гипотониялықерiтiндi
орсеин
2. Белоктың биосинтезі жасушаның қандай органоитында жүре алады?
Рибосомаларда
Ядрода
Митохондриида
Вакуольда
Лизосомада
3. ДНҚ – ның арнайы амплификациясы қандай әдіспен іске асырылу қажет?
Секвенирлеу
Сканерлеу
insitu
ПТРәдісі
ДНҚ-ныклондау
4. In vivo жағдайында өздерінің ДНҚ-сын танитын және қорғайтын, бөтен ДНҚ ны жоятын фермент қалай аталады?
лигаза
РНҚполимераза
ДНҚрестриктаза
ДНҚполимераза
нуклеаза
5. Прокариот жасушаларын клондау үшін не қажет?
саңырауқұлақ
вирус
плазмидфагтары
E.coli
бактерия
6. Қай әдіс ДНҚ фрагменттеріндегі нуклеотидтердің орналасу ретін анықтайды?
Сканерлеу
ДНҚ - клондау
Нозерн – блот
Секвенирлеу
ПТР әдісі
7. ДНҚ немесе РНҚ молекулалары алдын-ала рестриктазалармен өңделмей және
электофорезделмей таңбалы зондпен будандастыру қалай аталады?
in situ будандастыру
Саузерн-блот будандастыру
Вестерн – блот будандастыру
Нозерн - блот будандастыру
Дот және слот будандастыру
8. Бір азотты негіз бойынша ДНҚ – ны химиялық жолмен ажырату қандай тәсілге жатады?
ДНҚ – жеке фрагменттерге бөлу
Сангер әдісі
Максим – Гилберт әдісі
ДНҚ бөліп алу
ПТР әдісі
9. РНҚ – полимеразадағы сигма суббірлігі қандай қызмет атқарады?
транскрипцияны аяқтау
жалғастытранскрипцияныру
а-РНҚ-ның пісіп жетілуіне қатысады
а –РНҚ синтезін аяқтау
ДНҚ молекуласындағы старттық сигналды тану
10. а-РНҚ пісіп-жетілу үдерісі қалай аталады?
репликация
процессинг
трансляция
транслокация
транскрипция
11. Қандай РНҚ аминқышқылдарды рибосомаларға тасымалдайды?
піскен аРНҚ
транспорттық РНҚ
информациялық РНҚ
рибосомалық РНҚ
Про-мРНҚ
12. Қандай хромосома типi болмайды?
Акроцентрлiк
Метацентрлiк
Центрлiк
Қосымша серiгi бар
Субметацентрлiк
13. Хромосоманың химиялық компонентiне не жатпайды?
АТФ
Хроматин
ДНҚ
РНҚ
Нуклесома
14. Хромосоманың құрылым компоненттерiне не кірмейді?
хромопластар
хроматин
хроматидтер
микрофибриллдер
нуклеосомалар
15. Эукариот жасушасына қандай генетикалық материал тән?
протеосома
хроматофор
нуклеоид
хромосома
генофор
16. Митоздың бөлiну қарқындылығын не арттырады?
спиртсiрке қышқылы
фитогемагглютинин
колхицин
гипотониялық ерiтiндi
орсеин
17. Политендi хромосоманың жай хромосомадан қандай ерекшелiгi бар?
алып бiр хроматидтен тұрады
1000 нан аса хромонемалардан тұрады
екi хроматидтен тұрады
үлкен бiр ДНҚ молекуласынан тұрады
жұп хроматидтен тұрады
18. Нукеосома құрамына қандай гистонды белок кiрмейдi?
H3
H2A
H4
H2B
H1
19. Хромосома құрамына қандай зат кірмейтінін көрсет?
витаминдер
гистонды белоктар
ДНҚ
гистонды емес белоктар
РНҚ
20. Акроцентрлiк хромосоманың центромерасы қайда орналасады?
хроматидтердiң дәл ортасында
бiр иiнiне жақынырақ
хромосоманың бiр ұшында
хроматидтердің бір ұшында
хромосоманың дәл ортасында
21. Белоктың биосинтезі жасушаның қай органоидында жүреді?
Лизосомада
Вакуольда
Митохондриида
Рибосомаларда
Ядрода
22. Денверлiк классификация бойынша 6-12 жұп хромосомалар қай топқа жатады?
A
C
E
B
Д
23. Оперон теориясын қандай ғалымдар ашқан ?
R.Holley, Khorana, Nirenberg
J.D. Watson
Jakob, Mono
F.Crick
A.D. Hershey
24. Хромосоманың негiзгi химиялық компоненттерiне қандай заттар жататынын және олардың мөлшерi қанша болатынын анықтаңыз?
гистонды белок (20%), гистонды емес белок (40%), ДНК (20%)
ДНК (40%), гистонды белок (40%) гистонды емес белоктар (20%)
Қышқылдық белоктар (40%),негiзгi белоктар (40%),РНК (20%)
ДНК (40%), гистонды белок (60%)
ДНК (30%), РНКЈ(30%), гистонды белок (40%)
25. ДНҚ құрамында тізілген моншақ тәрізді денешіктер гистонды белоктың 4
түрінің екі молекулаларынан тұрады, оның не деп аталатынын анықтаңыз?
хромосома
нуклеомер
хромотида
нуклеосома
хромонема
26. Кез – келген жануарлар ағзасының түріне тән диплоидты хромосомалардың
сандық және морфологиялық өлшемдерінің жиынтығы не деп аталатынын
анықтаңыз?
Геном
Фенотип
Кариотип
Хромосома
Генотип
27. Морфологиялық мөлшері, иықтарының ұзындығы және центромерасының орналасуы бойынша
қандай классификация хромосомаларға топтастыру жүргізгенін анықтаңыз ?
Сангер әдісі
Денверлік жіктелу
Чаргафф ережесі
Максим – Гилберт әдісі
Париждік жіктелу
28. Төменде көрсетілген қайсы әдісте әр хромосома нақты бір түспен боялады және ол түс басқа хромосомаларда қайталанбайды?
R – бояу әдісі
FISH – бояу әдісі
S – бояу әдісі
T – бояу әдісі
Q – бояу әдісі
29. ДНҚ-ны құрамына кіретін, төменде көрсетілгендердің қайсысы пиримидиндік азотты негіздерге жататынын анықтаңыз?
урацил және цитозин
аденин және тимин
аденин және гуанин
аденин және аденин
цитозин және тимин
30. Генетикалық кодта 64 кодон бар, оның 61 кодоны амин қышқылдарын анықтайды, қалған 3
кодоны мағынасыз, төменде берілгендердің қайсысы мағанасыз кодонға
жатады?
УАГ
ТГА
ТАА
ААТ
АТГ
31. ДНҚ молекуласының құрамында ТАГ триплеті бар, ол РНҚ молекуласындағы қайдай триплетке комплементарлы болатынын анықтаңыз?
АУЦ
ТТА
УУТ
ТТУ
ААУ
32. Транскрипция процесі кезінде РНҚ полимераза ферментінің ген құрылымының реттеуші
бөлігіндегі қандай нуклеотидтер қатарымен байланысатынын анықтаңыз?
сайленсер
промотор
оператор
энхансер
аттенуатор
33. Эукариоттар гендерінің молекулалық құрылымындағы ТАТА-бокс, ЦААТ бокс және ГЦ боксы
геннің қай бөлігінде орналасатынын анықтаңыз?
құрылымдық
реттеуші
ақпараттық
негізгі
кодтаушы
34. Геннің молекулалық құрылымындағы транскрипция жылдамдығын жоғарылататын сайт
геннің қандай бөлігінде орналасады және ол нуклеотидтер қатары не деп
аталатынын анықтаңыз?
интрон
экзон
энхансер
спейсер
сайленсер
35. Бір полипептидтік тізбектің синтезіне жауап беретін геннің құрылымын Бензер анықтап, қайдай терминмен атағанын анықтаңыз?
интрон
цистрон
рекон
аттенуатор
промотор
36. Жасуша ядросында жүретін ДНҚ репликациясы кезінде азотты негіздердің
арасындағы сутекті байланыстарды үзетін қай фермент екенін анықтаңыз?
SSB-ақуызы
топоизмераза
праймаза
геликаза
лигаза
37. Жасуша ядросындағы репликация кезінде ДНҚ молекуласыдағы тізбектердің
бір-бірінен алшақтауы барысында пайда болған супер оралым қандай
ферменттің көмегімен жойылатынын анықтаңыз?
ацетилохалина
топоизомераза
лигаза
хеликаза
нейромедиатор
38. Репликация кезінде ДНҚ-ның матрицалық тізбегінен комплементарлы принцип бойынша
жаңа тізбекті синтездейтін қайдай фермент екенін анықтаңыз?
лигаза
SSB-ақуыз
топоизомераза
ДНҚ-полимераза
геликаза
39. Репликация процесі кезінде ілесуші жас тізбектегі ДНҚ-да бірқатар қысқа
фрагменттер синтезделеді. Бұл фрагменттердің қалай аталатынын анықтаңыз?
SSB-ақуыз
топоизмераза
праймаза
геликаза
Оказаки фрагменті
40. Барлық жасушалы ағзалардың әрбір бастапқы ДНҚ молекулаларының репликациясы қандай әдіс арқылы жүзеге асырылатынын анықтаңыздар?
жартылай консервативті
антипараллельді
үзілмелі
комплементарлы
униполярлы
41. Репликация бірқатар принциптер арқылы жүзеге асырылады, ал жаңа ДНҚ тізбегінің 5'-
тан 3' бағытына қарай синтезделуі қай принципке сәйкес келетінін
анықтаңыздар?
үзілмелілігі
униполярлығы
антипараллельділігі
комплементарлығы
жартылай консервативтілігі
42. РНҚ – полимераза кор-фермент және холоферменттен тұратын күрделі құрылым,
оның құрамы 6 суббірліктен тұрады, соның құрамындағы сигма суббірлігі
қандай қызмет атқарады?
а –РНҚ синтезін аяқтау
ДНҚ молекуласындағы старттық сигналды тану
а-РНҚ-ның пісіп жетілуіне қатысады
транскрипцияны жалғастыру
транскрипцияны аяқтау
43. Транскрипция кезінде пісіп жетілмеген про-а-РНҚ синтезделеді, одан кейін оның пісіп
жетілуі жүзеге асырылып а-РНҚ пісіп-жетіледі, сол процесс қалай аталады?
транскрипция
репликация
трансляция
процессинг
транслокация
44. Жасушаның цитоплазмасында жүретін трансляция процесі кезінде қандай РНҚ амин
қышқылдарын рибосомаларға тасымалдайтынын анықтаңыздар?
Про-мРНҚ
транспорттық РНҚ
піскен аРНҚ
рибосомалық РНҚ
информациялық РНҚ
45.Тұқым қуалайтын ақпараттың нуклеотидтер тілінен амин қышқылдары тіліне ауысуы
генетикалық кодқа тәуелді, оның бірнеше қасиеттері бар. Мысалы, амин
қышқылының бірнеше кодонмен анықталуын қай қасиетіне жатқызамыз?
триплетілігі
коллинеарлылығы
универсальдылығы
артықтылығы
үздіксіздігі
46. Тұқым қуалайтын ақпараттың нуклеотидтер тілінен амин қышқылдары тіліне ауысуы
генетикалық кодқа тәуелді, оның бірнеше қасиеттері бар. Мысалы, тірі
ағзалардың бәріне генетикалық кодтың бірдей болуын қай қасиетіне
жатқызамыз?
триплеттілігі
үздіксіздігі
артықтылығы
универсальдылығы
коллинеарлылығы
47. ДНҚ молекуласының репликациясы кезіндегі бір тізбекті Оказаки фрагменттері
арасындағы фосфодиэфирлік байланысты қалпына келтіретін қай фермент
екенін анықтаңыздар?
праймаза
нуклеаза
липаза
полимераза
лигаза
48. Транскрипция кезінде про-а-РНҚ болып синтезделіп, одан соң процессинг нәтижесінде
пісіп – жетілген ақпаратты РНҚ-ның атқаратын қызметі қандай екенін
анықтаңыз?
шамамен 80-100 нуклеотидтен тұрады
белок синтезіне қалып болу
амин қышқылдарын тасымалдайды
жасушадағы барлық РНҚ-ның 90% құрайды
жасушадағы барлық РНҚ-ның 10% құрайды
49. Цитоплазмадағы рибосомада трансляция процесі жүру барысында үш түрлі РНҚ қатысады.
Соның ішіндегі тасымалдаушы РНҚ қандай қызмет атқаратынын анықтаңыздар?
шамамен 300-3000 нуклеотидтен тұруымен
белок синтезіне қалып болуымен
амин қышқылдарын тасымалдаумен
жасушадағы барлық РНҚ-ның 1% құрауымен
жасушадағы барлық РНҚ-ның 90% құрауымен
50. Эукариоттарда ДНҚ репликациясына ДНҚ-полимеразаның екі түрі қатысады. Ядролық ДНҚ
репликациясының ілесуші тізбегін синтездеуге қатысатын ДНҚ полимеразаның
қайсысы екенін көрсетіңіз?
гамма
альфа
бета
омега
эпсилон
51. Эукариоттарда ДНҚ репликациясына ДНҚ-полимеразаның екі түрі қатысады. Ядролық ДНҚ
репликациясының жетекші тізбегін синтездеуге қатысатын ДНҚ полимеразаның
қайсысы екенін көрсетіңіз?
гамма
дельта
омега
эпсилон
бета
52. Репликация процесі кезіндегі хромосомалардың соңғы аймақтарын қалпына келтіруде
теломераза жұмысының циклы қандай кезеңдерден тұратынын төмендегі
берілгендерден анықтаңыздар?
транслокация, элонгация
трансляция
бағдарламалау, терминация
транскрипция
инициация
53. Репликация процесі кезіндегі хромосомалардың толық синтезі жүру үшін теломераза
қандай қызмет атқаратынын төмендегі берілгендерден анықтаңыздар?
репликациялық айырда қызмет етеді
хромосомалардың орталық аймақтарын кеңейтеді
хромосомалардың соңғы аймақтарын ұзартады
сомалық жасушаларда қызмет етеді
нерв клеткаларында ғана қызмет етеді
54. Тұқым қуалайтын ақпараттың нуклеотидтер тілінен амин қышқылдары тіліне ауысуы
генетикалық кодқа тәуелді, оның бірнеше қасиеттері бар. Мысалы, 3
азотты негіз полипептидті тізбектегі бір амин қышқылын анықтайтынын қай
қасиетіне жатқызамыз
үздіктілігі
консервативтілігі
жартылай консервативтілігі
триплеттілігі
жабылуы
55. Тұқым қуалайтын ақпараттың нуклеотидтер тілінен амин қышқылдары тіліне ауысуы
генетикалық кодқа тәуелді, оның бірнеше қасиеттері бар. Мысалы, амин
қышқылының бірнеше триплетпен анықталуын қай қасиетіне жатқызамыз?
артықтығы
үздіктілігі
консервативтілігі
жабылуы
жартылай консервативтілігі
56. Тұқым қуалайтын ақпараттың нуклеотидтер тілінен амин қышқылдары тіліне ауысуы
генетикалық кодқа тәуелді, оның бірнеше қасиеттері бар. Мысалы,
полипептидтік тізбектегі амин қышқылдарының орналасу реті ДНҚ
молекуласындағы кодондардың орналасу ретімен сәйкес келуін қай қасиетіне
жатқызамыз?
жабылуы
жартылай консервативтілігі
үздіксіздігі
комплементарлығы
коллинеарлығы
57. Транскрипция процесінен кейін эукариоттарда про-а-РНҚ синтезделеді, одан соң оның
процессингі жүріп, пісіп-жетіледі де, ақпаратты бөліктері тігіліп, 5¢
және 3¢ бағыттарында қосымша бөлік жалғанады, онда қандай процестер
жүргенін анықтаңыз?
сканерлеу, жалғасу, кэп
будандастыру, редупликациялау
кэп, полиаденилдену, сплайсинг
көшіру, өшірілу, ұзарылу
полифосфорлану, полиадилдену
58. Транскрипция процесінен кейін эукариоттарда про-а-РНҚ синтезделеді, одан соң оның
процессингі кезінде а-РНҚ – ның постранскрипциялық модификациясында
қандай процестер жүреді ?
триплеттердің жойылуы
аминқышқылдардың тігілуі
интрондардың қырқылуы, экзондардың тігілуі
экзондар мен интрондардың тігілуі
интрондар мен экзондардың қырқылуы
59. Транскрипция процесінен кейін про-а-РНҚ синтезделеді, одан соң про-а-РНҚ процессинг
жүру барысында альтернативті сплайсинг құбылысы байқалады. Альтернативті
сплайсингке қандай сипаттама бересіздер?
экзондардың әртүрлі ретте орналасуы мен комбинацияларда тігілуі
әтүрлі дәйектемелер мен комбинацияларда интрондардың тігілуі
ақуыздың пайда болуы
жалғыз а-РНҚ – ның пайда болуы
экзондар мен интрондардың тігілуі
60. Трансляция процесінен кейін, ақуыздың бірінші реттік құрылымы полипептидті тізбек
түзіледі, одан соң фолдинг процесі жүреді. Фолдинг терминіне қандай
анықтама бересіздер?
нуклеотидтік тізбекті қалыптастыру
пептидті тізбектің кеңістікте оратылуы
ақуыздың ұзарту факторларымен қамтамасыз етілуі
өсу факторларымен қамтамасыз етілуі
ақуызды тоқтату факторларымен қамтамасыз етілуі
61. Прокариоттар гендерінің молекулалық құрылымы екі бөліктен тұрады реттеуші және
кодтаушы. Реттеуші қатардағы сайттардың дұрыс орналасу реті қандай
екенін анықтаңыздар?
Прибнов-бокс, промотор, оператор
промотор, Прибнов-бокс, Хогнесс-бокс
оператор, промотор, Прибнов-бокс
промотор, оператор, Хогнесс-бокс
промотор, Прибнов-бокс, энхансер
62. Эукариоттар гендерінің молекулалық құрылымы екі бөліктен тұрады реттеуші және
кодтаушы. Реттеуші қатардағы сайттардың дұрыс орналасу реті қандай
екенін анықтаңыздар?
оператор, Прибнов- бокс, терминатор
оператор, аттенуатор, Хогнесс-бокс
ГЦ боксы, ЦАТ боксы, Голдберг Хогнесс немесе ТАТА боксы
промотор, оператор, Хогнесс-бокс
оператор, Хогнесс-бокс, энхансер
63. Молекулалық биологияның орталық догмасы бойынша тұқым қуалайтын ақпараттың жалпы
тасымалдау типтерін анықтап, төмендегі берілген жауаптың қайсысы дұрыс
екенін анықтаңыз?
ДНҚ-ДНҚ; ДНҚ- а-РНҚ; ДНҚ-ақуыз
ДНҚ-а-РНҚ; РНҚ- а-РНҚ; РНҚ-ДНҚ
ДНҚ-ақуыз; а-РНҚ-ДНҚ; а-РНҚ-ақуыз
РНҚ-РНҚ; ДНҚ-ақуыз; ДНҚ- а-РНҚ
ДНҚ-ДНҚ; ДНҚ- аРНҚ; а-РНҚ- ақуыз
64. ДНҚ-ның репликациясы жүру кезіндегі, ДНҚ тізбектерінің бір-бірінен алшақтап,
репликациялық айырдың пайда болуына қандай ферменттер қатысатынын
анықтаңыз?
полимераза, лигаза, топоизомераза
праймаза, лигаза, SОS-ақуыз
химераза, хемицераза, SОS-ақуыз
хеликаза, топоизомерза, SSВ-ақуыз
топоизовертаза, люминаза, лигаза
65. ДНҚ молекуласының екі еселенуі барысында аналық тізбектер жас тізбектерге
матица болып, нуклеотидтер бір-бірімен жұп түзіп, ал жаңа тізбектердің
синтезделуі 5¢ 3¢ бағытында жүзеге асатын құбылыс қандай принципке
сәйкес келеді?
коллинеарлы, униполярлы, коадаптивті
жартылай консервативті, униполярлы, комплементарлы
консервативті, комплементарлы, квадрипотентті
коллегиалды, мультиполярлы, консервативті
универсальді, уникальді, компромисті
66. Генетикалық кодта барлығы 64 кодон бар, оның 61 кодоны амин қышқылдарын анықтайды,
қалған 3 кодоны мағынасыз. Үш мағынасыз (нонсенс) кодондардың дұрыс
үйлесімі қайсысы екенін анықтаңыздар?
УУУ, УАА, УУА
УАА, УГА, УАГ
УАА, УАЦ, УАУ
УАУ,УГА,УЦА
УАА, УАГ, УАЦ
67. Нуклеин қышқылдарының мономері немесе құрылым бірлігі болып табылады. Ол
құрылымдардың 5 түрі бар, әрқайсысы 3 компоненттен тұрады, ол не деп
аталады және төмендегі берілгендердің қайсысы екенін анықтаңыз?
нуклеозид
нуклеосома
нуклеогистон
нуклеомер
нуклеотид
68. Транскрипцияның басталуына ықпал көрсететін, әрі ингибитормен байланысып, оператор
сайтын босатып, транскрипцияның жүруін қамтамасыз ететін субстрат қандай
фактор екенін анықтаңыздар?
соңғы өнім
индуктор
репрессор
апорепрессор
регулятор
69. Трансляция кезінде цитоплазмадағы бос амин қышқылдары полипептидті тізбекті түзуге
қатыса алмайды, ол үшін олар активтенуі керек. Амин қышқылдарын
активтендіретін қайдай фермент екенін анықтаңыздар?
пептидилтрансфераза
ДНҚ- полимераза
РНҚ-праймаза
РНҚ-полимераза
аминоацил-т-РНҚ – синтетаза
70. ДНҚ молекуласының бір тізбегі келесі нуклеотидтер қатарынан АТЦАЦЦЦГ
тұрады, екінші тізбегінің нуклеотидтік қатарына төмендегінің қайсысы
сәйкес келетінін анықтаңыздар?
Т А Г Т Г Г Г Ц
Ц ГЦ А А Т Т Г
А Т ЦА Ц Ц Ц Г
Г А Т Ц Г Т А Г
Т А Г Ц Т Ц Г
71. Транскрипция жүргенде Про-РНҚ синтезделеді. Про-РНҚ-да процессинг жүргеннен кейін,
матрицалық РНҚ түзіледі, оның құрамында қандай бөліктер қалғанын
анықтаңыз?
антикодондар
экзондар
интрондар
кодондар
транскриптондар
72. Транскрипция процесі кезінде РНҚ-полимеразаға тәуелді ДНҚ бойымен жылып отыратын
фермент, қандай нуклеотидтер тізбегіне жеткенде тоқтайтынын анықтаңыз?
оператор
промотор
терминатор
репрессор
регулятор
73. Эукариоттар геннің құрамындағы қай бөлігі полипептидтік тізбектегі амин
қышқылдарының реті жайында ақпарат бермейтінін анықтаңыз?
экзон
цистрон
мутон
рекон
интрон
74. Транскрипция процесі жүру барысында, оның жылдамдығын төмендететін нуклеотидтік
қатарлардың арнайы жүйесі қалай аталатынын анықтаңыз?
сайленсер
промотор
оператор
терминатор
аттенуатор
75. Прокариоттарда полипептидтік тізбектердің синтезделетін санын анықтау үшін, ақпарат
жазылған геннің бөлігі қалай деп аталатынын анықтаңыз?
спейсер
сайленсер
цистрон
интрон
рекон
76. Репликация үрдісі кері 3'→ 5 ' экзонуклеазды белсенділігі бар, қате синтезделген
нуклеотидтерді түзеуге қабілетті ферментті төменде берілген
көрсеткіштерден анықтаңыз?
праймаза
геликаза
ДНК-полимераза
экзонуклеаза
топоизомераза
77. Репликация үрдісі басталуы ДНҚ молекуласының арнайы нуклеотидттер (АТ) орналасқан
орындарда қос тізбек арасындағы сутекті байланыстар үзілуімен жүреді.
Сутекті байланыстарды үзетін фермент қалай аталады?
топоизомераза
экзонуклеаза
геликаза
SSB-ақуызы
праймаза
78. ДНҚ молекуласында хромосоманың теломерлік аймақтарында толық репликация
жүрмейді, қайдай ферменттің көмегімен толығымен репликация жүреді?
праймаза
геликаза
топоизомераза
теломеразама
лигаза
79. Қай жауап нұсқасында аминқышқылының бірнеше кодонмен кодталуын анықтайтын генетикалық кодтың қасиетіне жатады?
универсальдылығы
артықтылығы
коллинеарлылығы
триплетілігі
үздіксіздігі
80. Тірі ағзаларда генетикалық кодтың бірдейлігін көрсететін қасиеті қалай аталады?
артықтылығы
коллинеарлылығы
триплеттілігі
үздіксіздігі
универсальдылығы
81. ДНҚ фрагментінің нуклеотидтер тізбегін анықтау әдісі қалай аталады?
ДНҚ-ны клондау
ДНҚ- ны секвенирлеу
ДНҚ-ны амплификациялау
ПТР
ДНҚ- ны рестрикциялау
82. Құрылымдық гендердің транскрипциясын төмендететін реттеуші гендер қалай аталады?
стимулятор
репрессор
корепрессор
индуктор
апорепрессор
83. Прокариоттық гендер белсенділігінің реттелуі қандай деңгейде жүзеге асады?
транскрипция
хромосомалық
репарация
посттранскрипциялық
репликация
84. Эукариоттық гендер белсенділігінің реттелуі қандай деңгейде жүзеге асады?
регенерация
репарация
посттранскрипция
хромосомалық
репликация
85. Ген белсенділігінің реттелуі прокариоттарда қандай деңгейде жүзеге асады?
репликация
репарация
хромосомалық
регенерация
трансляция
86. Ген белсенділігінің реттелуі эукариоттарда қандай деңгейде жүзеге асады?
транскрипция
репликация
хромосомалық
рекомбинация
репарация
87. Эукариоттардағы ген экспрессиясының реттелуінің бұзылуы посттрансляциялық деңгейде
қандай аномальді құрылымдардың пайда болуына алып келеді?
моносахарид
гликозид
белок
көмірсу
май
88. Прокариоттарда транскрипциялық бақылаудың қандай түрі кездеседі?
позитивті
позиционды
посттранскрипциялық
посттранцляциялық
эффективті
89. Полипептид молекуласындағы аминқышқылының қалдықтарының тізбегі белгілі болды. Осы
аминқышқылдар қатарын кодтайтын ДНҚ-молекуласындағы ген қалай аталады?
терминатор
оператор
промотор
псевдоген
құрылымдық ген
90. Триптофан оперонын триптофанның өзі тоқтататады. Триптофан қалай опероның жұмысын тоқтатады?
регулятор генімен байланысады
құрылымдық генмен байланысады
пормотормен байланысады
белок репрессормен байланысады
оператормен байланысады
91. Бөліп алу, фрагменттерге бөлу, идентификациялау және көп мөлшерде ДНҚ молекуласын көшіру үрдістері қалай аталады?
Блот- гибридизациялау
ДНҚ клондау
ДНҚ-ны рестрикциялау
ДНҚ секвенирлеу
Вестерн-гибридизациялау
92. Р53 генінің белсенділігі әкеледі әкелуіне ықтимал?
геномдағы барлық гендердің активтенуіне, зат алмасу үдерісін тоқтататын гендердің, «келоид» рецепторларының активтенуіне
р31 гені активтенуіне, заталмасуды тоқтататын гендердің, «гидроксильді» рецепторларының активтенуіне
р21 генінің жасуша бөлінуін тоқтататын гендердің «киллерлік» рецепторларының активтенуіне
ферменттерді синтездейтін гендер активтенуіне, жасуша өсуін
тоқтататын гендердің, жасушаішілік құрылымдарын тығыздайтын гендердің
активтенуіне
р33 генінің активтенуіне, ағзаның өсуін тоқтататын гендердің, жасушаның бөлінуін күшейтетін гендердің активтенуіне
93. Қандай тіршілік үрдістерінде апоптоз іске қосылады?
зақымданған, функционалды белсенді емес, трансформацияланған жасушаларды сақтап қалуда
бөлінетін, функционалды белсенді, зақымданбаған
өздігінен түсік тастауда, өлі туылуда, балалардың ерте өлімінде
зақымданған, функционалды белсенді емес, трансформацияланған жасушаларды жоюда жасушаларды жоюда
мутантты, леталды, морфологиялық өзгерген жасушаларды сақтап қалуда
94. Жасушаның қандай құрылымдары апоптоздық гендер – каспазалар үшін нысаналар болып табылады?
мембрана ақуызы, РНҚ-полимераза, липазалар, каспазалар
цитоскелет ақуыздары: ядролық мембрана, гистамин, топин В ақуызы
цитопатогенез ақуыздары: формин, миозин; ядеролықнысаналар: Н2гистоны, форсан В ақуызы
цитоскелет ақуыздары: фодрин, актин; ядеролықнысаналар: Н1гистоны, ламин В ақуызы
ядро ақуыздары: Н3, Н4гистондары; фолин В
95. Жасушада бағдарлама бойынша жүретін апоптоздың даму кезеңдерінің дұрыс ретін анықта:
генофондтың зақымдануы, циклинтәуелді киназаның белсенді болуы, органоидтардың бұзылуы, ағзаның фагоцитозы
мүшенің зақымдануы, атеросклероздық гендердің белсенді болуы, ағзаның бұзылуы, мүшелердің фагоцитозы
ұлпаның зақымдануы, онкогендердің белсенді болуы, органоидтардың бұзылуы, ұлпалардың фагоцитозы
ДНҚ зақымдануы, апоптоздық гендердің белсенді болуы, жасушаішілік құрылымның бұзылуы, жасуша фрагменттерінің фагоцитозы
гаметаның зақымдануы, ұрықтанудың дұрыс жүрмеуі, эмбрионның бұзылуы, ұрық фагоцитозы
96. Апоптоз прецесі дұрыс жүрмеген жағдайда жасаушада қандай жағдайлар орын алады?
синдактилия
полидактилия
клинодактилия
гиперплазия
крипторхизм
97. Берілген қай пайымдауды апоптоз процесін жүруіне мысал деп ойлайсыз:
фолликуланың атрезиясы, емізуді тоқтатқаннан кейінгі лактоциттердің өлімі, құрылысы өзгерген жыныс жасушаларының өлімі
есте сақтаудың амнезиясы, мінез-құлық атавизмі, психология атрезиясы
асқазанның атрезиясы, ұрық эритроциттерінің өлімі, іштегі ұрықтың жыныс мүшелерінің өлімі
кіндіктің атрезиясы, бөлінуден кейінгі моноциттер өлімі, ұрықтанудан соң зиготаның өлімі
гонаданың атрезиясы, емізуді тоқтатқаннан кейінгі лимфоциттердің өлімі, мұрының атрезиясы
98. Апоптоз активаторларына жататындар факторды атаңыз?
жасушаныңөсуфакторларыныңболмауы,жасушаныңтіректікбеткейменбайланысыныңболмауы,вирустардыңәсері
зақымданғанДНҚрепарациясы,контакттылықтежелу,фотондарәсері
жасушарегенерацияфакторларыныңболмауы,жасушаядросыныңжоғалуы,төменгітемпературныңәсері
жасушабөлінуфакторларыныңболмауы,жасушаорганоидтарыныңжоғалуы,күнсәулесіваннасыныңәсері
жасушаныбұзушыфакторлардыңболмауы,жасушаныңматрикстуралыестесақтауыныңболмауы,күнжарығыныңәсері
99. Апоптоз кезіндегі жасушадағы морфологиялық өзгерістердің дұрыс ретін анықтаңыз?
мүшенің жиырылуы, цитоплазманың тығыздалуы, некроздық денешіктердің түзілуі
некроз, гендер мутациясы, жасуша өлімі
ядроның жойылуы, жасуша мембранасының бұзылуы, апоптоздық денешік
ДНҚ фрагментациясы, фагоцитоз, жасушаның тығыздалуы
жасушаның жиырылуы, хроматинннің тығыздалуы, апоптоздық денешіктердің түзілуі
100. Апоптоз келесі үрдістерде маңызды роль атқарады?
жыныстықдамукезеңініңұзақтығында,витаминдералмасуында,металлдаралмасуында
белсендіөмірсүруұзақтығында,қозғалыстыңбелсенділігінде,психикалықәрекеттіңжоғалуына
гаметогенездіңұзақтығында,иммунитеттіңжоғалуына,ағзатонусыныңтөмендеуіне
репродуктивтікезеңніңұзақтығында,заталмасуында,гормондаралмасуында
өмірсүруұзақтығында,иммунитетте,канцерогенезде
101. Репарацияның биологиялық маңызы?
көздің қалыпты көруінің қайтадан қалпына келуін, рибосома құрылысының бүтіндігін қамтамасыз етеді
ағзаның барлық мүшелер және жүйелерінің қалыпты қызметінің
қайтадан қалпына келуін, барлық жасуша құрылысының бүтіндігін қамтамасыз
етеді,
гендердің қалыпты қызметінің қайтадан қалпына келуін, ДНҚ құрылысының бүтіндігін қамтамасыз етеді
зат алмасудың қалыпты қызметінің қайтадан қалпына келуін, РНҚ құрылысының бүтіндігін қамтамасыз етеді
жасуша мембранасының қалыпты қызметінің қайтадан қалпына келуін,органоидтар құрылысының бүтіндігін қамтамасыз етеді,
102. ДНҚ секвенирлеу үрдісін көрсетіңіз?
Праймерлердегі нуклеотидтер қатарларын анықтау және танып ажырату
РНҚ нуклеотидтер қатарларын анықтау және танып ажырату
жасуша органоидтарындағы гендер қатарларын анықтау және танып ажырату
аминқышқылдар қатарларын анықтау және танып ажырату
ДНҚ –ғы нуклеотидтер қатарларын анықтау және танып ажырату
103. Полимеразалық тізбекті реакция (ПТР әдісі) қолданылады?
а-РНҚ, т-РНҚ, р-РНҚ көшірмелерін көп мөлшерде алу үшін, олардың кесінділерін
РНҚ кесінділерінің көшірмелерін көп мөлшерде алу үшін, РНҚ кесінділерін амплификациялауда
ақуыз көшірмелерін көп мөлшерде алу үшін, аминқышқылдар кесінділерін амплификациялауда
жасуша ядросын көшірмелерін көп мөлшерде алу үшін, жасуша кесінділерін амплификациялауда
ДНҚ кесінділерінің көшірмелерін көп мөлшерде алу үшін, ДНҚ кесінділерін амплификациялауда
104. Амплификация дегеніміз?
ДНҚ көшіру
ферментативті белсенділікті тежеу
ДНҚ тізбегін кесу
ферментативті белсенділікті арттыру
ДНҚ ның созылуы
105. Клиникалық медицинада ПТР қолдану
РНҚ тізбегін оқу
Жұқпалы ауруларды диагностикалау
ақуыздың өзара әрекеттесуінің жақындығын анықтау
қан сарысуындағы HDL деңгейін анықтау
ферментативті белсенділікті тежеу
106. Мутацияларды анықтау үшін қандай әдісті қолдануға болады?
Элоктрофорез
ПТР
ағындықцитометрия
ИФА
динамометр
107. Клиникалық тәжірибеде кері транскрипциялық ПТР қолданылады?
мутацияларды іздеу
антиденелер титрінің анықтамалары
вирустық инфекцияны диагностикалау
ағындық цитометрия
ақуызды тазарту
108. Полимеразды тізбекті реакция?
Сынамадағыақуызөнімінжасауәдісі
нуклеинқышқылыныңбелгілібірфрагменттерініңшағынконцентрациясыныңедәуірартуынақолжеткізугемүмкіндікберетінмолекулалықбиологияныңэксперименттікәдісі
нуклеинқышқылыныңбелгіліекіфрагменттерініңартуынақолкеткізігеосыкөшіругемүмкіндікбереді
қансарысуындағыфармакологиялықпрепараттыңконцентрациясынанықтау
антиген-антидененіңбайланысукүшінанықтау
109. Денатурация үшін қанша температура қажет?
100дәрежесі
110–130дәрежесі
93-96дәрежесі
70-80дәрежесі
40-50дәрежесі
110. ПТР қандай салаларда қолданылады?
ферменттердіңөзәраәрекеттесуінде
қандағыгармондардыңәсерінанықтауда
фармакогенетика,криминалистика,клиникалықмедицина
философия,криминалистика,ауылшаруашылықта
спорт,ДНҚкөшіруде,гемоглобиндіанықтауда
111. ПТР кері транскрипциясы дегеніміз?
ДНҚ тізбегін жанама түрде анықтау (РНҚ) түрлерін оқу
тікелей ДНҚ тізбегін оқу, рибосомаларды көрсету
кері ДНҚ тізбегін оқу
ДНҚ фрагментінен ақуыз синтезі
амплификация әдісі спецификалық фрагменті рибонуклеин қышқылын (РНҚ) оқу
112. Ағзадағы жасушалардың бөліну саны неге тәуелді болады?
мүшежасына,центромердіңқайталануларсанына,ағзаныңтипіне
органоидтаржасына,жасушадағыорганоидтарсанына,ағзаныңөкіліне
ағзажасына,теломердіңқайталанусанына,ағзаныңтүріне
жасушажасына,жасушадағыцитоплазмасанына,ағзаныңтұқымдасына
ұлпажасына,жасушадағыядросанына,ағзаныңкласына
113. Жасушаның генетикалық материалының деңгейлерін атап өтіңіз?
мүшелік, ұлпалық, ағзалық
нуклеотидтік, нуклеомерлік, нуклеофобтық
мүшелік, цитоплазмалық, ядролық
генотиптік, фенотиптік, мүшелік
гендік, хромосомдық, геномдық
114. Жасуша гендері (генетикалық материал) белсенді болатын төмендегі сатыларын табыңыз?
гаметсинтезінде,органоидтарменмүшелердіңбөлінуі
пролиферация,промоция,жасушасинтезінде
профаза,интерфаза,ДНҚсинтезінде
метафаза,анафаза,РНҚсинтезі
митоз,амитоз,органоидтарсинтезінде
115. Хромосомалардың гаплоидтық жиынтығы қайда орналасады?
жетілген мүшелерде,жетілген жүрек және бауыр жасушаларында
эмбрионның жетілген жыныс жасушаларында,жаңа туылған нәрестенің және жетілген ұрықта
жетілген жыныс жасушаларында,жетілген жұмыртқа жасушасы мен сперматозоидтарда
жетілген диплоидты жасушаларда,жетілген аталық және аналық бездерде
жетілген сома жасушаларында,шаш және терінің жетілген жасушаларында
116. Хромосомалардың гаплоидтық жиынтығындағы тұқым қуалайтын материалды не түзеді?
кариотипті
геномды
генофондты
генотипті
фенотипті
117. Митозды жеделдететін қандай факторлар бар?
антибиотиктердіңәлсіздозалары
фитогемагглютинин
ферромондар
колхицин
жасушаныңнекроздыфакторлары
118. Хромосомлардың гаплоидты(n) жиынтығы тән?
бұлшықет жасушаларына
жетілмеген жұмыртқа жасушасына және сперматозоидтарға
жетілген эмбриондарға
жетілген сома жасушаларына
жетілген жыныс жасушаларына
119. ДНҚ-ның репликациясы барысында, ДНҚ–ның қос тізбегі алшақтап, арасындағы
сутекті байланыстар үзіліп, репликациялық айырдың түзілуі жүреді. ДНҚ
репликациясының қай сатысында бұл құбылысты көруге болады?
транскрипция
трансляция
терминация
иницияация
элонгация
120. Репликация үрдісінде ДНҚ жаңа тізбектерін синтездеу үшін ДНҚ полимераза ферментіне
РНҚ-бастауыш немесе праймер қажет. РНҚ-бастауышты немесе праймерді
синтездеуші қандай фермент қолданылатынын анықтаңыздар?
хеликаза
SSB-белок
топоизомераза
праймаза
нуклеза
121. ДНҚ-ның репликациясы жүру үшін, ДНҚ полимеразаны активтендіретін арнай фермент
қажет, кей жағдайда ол фермент ДНҚ молекуласын жеке нуклеотидтерге дейін
ыдырата алады. ДНҚ ыдырату үшін қандай фермент қолданылады?
хеликаза
нуклеаза
SSB-ақуыз
праймаза
топоизомераза
122. ДНҚ-ның репликациясы жүру үшін, ДНҚ-ның екі тізбегі бір-бірінен алшақтатып,
ажырататын фермент болуы тиіс. ДНҚ тізбегін ажыратату үшін қандай
фермент қолданылады?
геликаза
лигаза
ДНК-полимераза
SSB-ақуыз
топоизомераза
123. Транскрипция кезінде про-а-РНҚ болып синтезделіп, одан соң бірнеше процестер жүру
нәтижесінде пісіп – жетілген ақпаратты РНҚ пайда болады. Бұл құбылыста
қандай процесс қолданылғанын анықтаңыз?
кэп-тіңкиілуі
сплайсинг
спейсер
полиаденилдену
процессинг
124. Рибосомада синтезделген полипептид тізбегі 62 амин қышқылдарынан тұрады. Оның
синтезі кезінде матрица болған а-РНҚ-дағы кодондар санының қаншасы
қолданылды ?
31
124
186
62
44
125. Құрылымдық гендердің транскрипциясы реттеуші гендер синтездейтін өнімімен тікелей
байланысты, егер ол өнім субстратпен байланысса транскрипция жүреді,
егер ол өнім оператормен байланысса транскрипция төмендейді.
Транскрипцияны төмендету үшін төменде көрсетілгендердің қайсысын
қолданасыз?
стимулятор
репрессор
апорепрессор
индуктор
корепрессор
