Font size
WorksheetsĐề ôn tập 1: Tổng quan & mô hình dữ liệu GIS
Total questions: 95
Worksheet time: 48mins
Theo định nghĩa phổ biến, 5 thành phần chính của GIS bao gồm:
Phần cứng, phần mềm, dữ liệu, bản đồ, vệ tinh
Phần cứng, phần mềm, phương pháp, dữ liệu, con người
Máy tính, máy in, GPS, phần mềm, người dùng
Dữ liệu không gian, thuộc tính, máy chủ, internet, lập trình viên
Dữ liệu trong GIS được chia thành hai loại chính là:
Dữ liệu điểm và dữ liệu đường
Dữ liệu không gian và dữ liệu thuộc tính
Dữ liệu Raster và dữ liệu ảnh vệ tinh
Dữ liệu số và dữ liệu chữ
"Siêu dữ liệu" (Metadata) được hiểu là:
Dữ liệu có kích thước rất lớn (Big Data)
Dữ liệu dùng để mô tả về dữ liệu (Data about data)
Dữ liệu thu thập từ cảm biến siêu âm
Một loại dữ liệu dạng vector đặc biệt
Trong mô hình dữ liệu Vector, đối tượng "vùng" (Polygon) được tạo thành từ:
Một tập hợp các pixel
Một chuỗi các đoạn thẳng khép kín (điểm đầu trùng điểm cuối)
Một điểm duy nhất có tọa độ x,y
Các ô lưới hình vuông
Đối tượng nào sau đây thích hợp nhất để biểu diễn bằng mô hình Raster?
Ranh giới hành chính xã
Mạng lưới đường giao thông
Độ cao địa hình hoặc nhiệt độ bề mặt (biến thiên liên tục)
Vị trí các cột điện
Đơn vị cơ bản nhất của mô hình dữ liệu Raster là:
Point (Điểm)
Node (Nút)
Pixel (Ô lưới/Cell)
Polygon (Vùng)
Đặc điểm chính của dữ liệu Vector so với Raster là:
Cấu trúc dữ liệu đơn giản hơn
Dung lượng lưu trữ thường nhỏ hơn và biểu diễn đường nét sắc sảo hơn
Phù hợp nhất cho các phép toán chồng lớp liên tục
Kém chính xác hơn về mặt vị trí
Cấu trúc dữ liệu "Spaghetti" trong Vector có đặc điểm:
Có chứa thông tin về quan hệ không gian (Topology)
Các đối tượng rời rạc, không lưu trữ quan hệ kề nhau hay giao nhau
Chỉ sử dụng cho dữ liệu 3D
Tự động sửa lỗi sai hở vùng
Topology (Hình học topo) trong GIS dùng để:
Quản lý quan hệ không gian (kề, nối, chứa) giữa các đối tượng
Tăng độ phân giải của ảnh vệ tinh
Chuyển đổi màu sắc bản đồ
Nén dữ liệu Raster
Khi chuyển từ Raster sang Vector, hiện tượng nào thường xảy ra?
Dữ liệu trở nên mượt mà tuyệt đối ngay lập tức
Hiệu ứng bậc thang (Stair-step) cần được làm trơn
Mất toàn bộ thông tin tọa độ
Dung lượng file tăng gấp 10 lần
Trong ArcGIS/QGIS, định dạng file phổ biến nhất để lưu trữ dữ liệu Vector là:
.TIFF
.SHP (Shapefile)
.JPG
.XLS
Độ phân giải không gian của ảnh Raster được xác định bởi:
Số lượng màu sắc
Kích thước thực tế của một ô lưới (pixel) trên mặt đất
Dung lượng file
Tên của vệ tinh chụp ảnh
Phép chiếu bản đồ (Map Projection) là gì?
Cách chụp ảnh trái đất từ vệ tinh
Phương pháp biểu diễn bề mặt cong của Trái Đất lên mặt phẳng bản đồ
Cách đo đạc khoảng cách trên thực địa
Quy trình in ấn bản đồ
Hệ tọa độ VN-2000 sử dụng Ellipsoid nào?
Clarke 1866
WGS-84 (được định vị phù hợp với lãnh thổ VN)
Everest 1830
Krasovsky 1940
Phương pháp biểu diễn nào phù hợp nhất cho "Mật độ dân số" (số liệu dạng tỉ lệ)?
Ký hiệu điểm
Bản đồ - biểu đồ
Bản đồ phân tầng màu (Choropleth map)
Đường đẳng trị
Câu nào SAI khi nói về WebGIS?
Chỉ một người có thể truy cập tại một thời điểm
Sử dụng công nghệ Internet để chia sẻ dữ liệu
Người dùng có thể tương tác (phóng to, thu nhỏ, tra cứu)
Google Maps là một ví dụ điển hình
Dữ liệu "định danh" (Nominal data) có đặc điểm:
Có thể cộng trừ nhân chia
Dùng để phân loại, đặt tên (Ví dụ: Loại đất, Tên huyện)
Có thứ tự lớn nhỏ (Cấp 1 > Cấp 2)
Luôn là số thực
"Hệ thống thông tin địa lý" viết tắt tiếng Anh là:
GPS
GIS
RS
LBS
Một bản ghi (row) trong bảng thuộc tính đại diện cho:
Một trường thông tin
Một đối tượng không gian duy nhất trên bản đồ
Toàn bộ lớp dữ liệu
Tiêu đề của bảng
Để ghép nối hai bảng dữ liệu dựa trên một trường chung, ta dùng lệnh:
Clip
Buffer
Join
Merge
Trong cấu trúc dữ liệu Raster, nếu kích thước ô lưới giảm đi một nửa (ví dụ từ 30m xuống 15m), số lượng ô lưới sẽ:
Giữ nguyên
Tăng gấp 2 lần
Tăng gấp 4 lần
Giảm đi một nửa
Lỗi "Overshoot" (vượt quá) và "Undershoot" (chưa tới) thường gặp khi số hóa đối tượng nào?
Điểm (Point)
Đường (Line)
Ô lưới (Grid)
Văn bản (Text)
Mô hình tin học hóa thế giới thực trong GIS đi theo trình tự:
Thế giới thực -> Mô hình dữ liệu -> Mô hình nhận thức -> CSDL
Thế giới thực -> Mô hình nhận thức -> Mô hình dữ liệu -> CSDL
CSDL -> Thế giới thực -> Bản đồ
Bản đồ giấy -> Máy quét -> Google Earth
Hoạt động nào sau đây là "Phân tích không gian"?
Nhập dữ liệu từ bàn phím
Vẽ lại biên giới quốc gia
Tạo vùng đệm (Buffer) 500m quanh sông để xác định vùng ngập
In bản đồ ra giấy
Hệ thống định vị toàn cầu (GPS) giúp xác định:
Thuộc tính của đối tượng
Vị trí (Tọa độ) của đối tượng
Mật độ dân số của tỉnh
Thông tin chủ sở hữu thửa đất
Điền từ thích hợp (chọn A/B/C/D). Dữ liệu ...... biểu diễn đối tượng dưới dạng lưới các ô vuông đều nhau.
Vector
Raster
Thuộc tính
Meta
Điền từ thích hợp (chọn A/B/C/D). Dữ liệu ...... sử dụng các cặp tọa độ (x,y) để xác định vị trí điểm, đường, vùng.
Vector
Raster
Pixel
Image
Điền từ thích hợp (chọn A/B/C/D). ....... là quá trình chuyển đổi dữ liệu từ bản đồ giấy sang dạng số (Vector).
Số hóa
Quét ảnh
In ấn
Tham chiếu
Điền từ thích hợp (chọn A/B/C/D). ....... là hệ quy chiếu và hệ tọa độ quốc gia của Việt Nam.
HN-72
WGS-84
VN-2000
UTM
Điền từ thích hợp (chọn A/B/C/D). ....... là thông tin mô tả đặc tính của đối tượng (ví dụ: tên đường, chiều dài, loại mặt đường).
Không gian
Thuộc tính
Raster
Topo
Trong bảng thuộc tính, "Cột" (Column) được gọi là:
Record (Bản ghi)
Field (Trường)
Tuple (Bộ)
File
Loại dữ liệu nào sau đây có tính chất liên tục?
Vị trí cây xanh
Địa hình (độ cao)
Ranh giới thửa đất
Trụ sở ủy ban
Để tìm tất cả các khách sạn nằm trong bán kính 1km quanh sân bay, ta dùng các phép toán:
Buffer (Vùng đệm) và Intersect (Giao nhau) hoặc Select by Location
Union (Hợp) và Merge (Gộp)
Clip (Cắt) và Erase (Xóa)
Dissolve (Hòa tan)
Định dạng dữ liệu nào KHÔNG phải là dữ liệu không gian?
Shapefile (.shp)
GeoTIFF
File Excel (.xlsx) chỉ chứa tên người và số điện thoại (không có tọa độ)
Geodatabase
Ứng dụng LBS (Location Based Services) là gì?
Dịch vụ dựa trên vị trí (như Grab, Google Maps chỉ đường)
Dịch vụ lưu trữ đám mây
Dịch vụ in ấn bản đồ
Phần mềm vẽ kỹ thuật
"Nắn chỉnh hình học" (Georeferencing) là quá trình:
Vẽ lại bản đồ cho đẹp
Gán tọa độ thực tế cho một ảnh quét hoặc bản đồ chưa có tọa độ
Chuyển đổi file Word sang PDF
Tô màu cho bản đồ
Dữ liệu vector dạng "Đường" (Line/Polyline) dùng để thể hiện:
Giếng nước, cột đèn
Sông ngòi, đường giao thông
Thửa đất, hồ nước
Độ cao, lượng mưa
Phép chồng lớp (Overlay) yêu cầu các lớp dữ liệu phải:
Cùng màu sắc
Cùng hệ tọa độ
Cùng số lượng đối tượng
Cùng bảng mã font chữ
Thiết bị nào là phần cứng nhập liệu (Input) trong GIS?
Máy in (Plotter)
Màn hình
Máy toàn đạc, GPS, Máy quét (Scanner)
Ổ cứng
SQL trong GIS được dùng để:
Vẽ bản đồ
Truy vấn dữ liệu (Hỏi đáp với cơ sở dữ liệu)
Chỉnh sửa ảnh
Định vị vệ tinh
Trong mô hình quan hệ, "Khóa chính" (Primary Key) phải:
Có giá trị duy nhất, không trùng lặp để định danh đối tượng
Có thể để trống (Null)
Luôn là tên của đối tượng
Trùng với khóa ngoại
Khi biểu diễn độ dốc (Slope), mô hình nào hiệu quả nhất?
Vector dạng điểm
Raster (Mô hình số độ cao DEM)
Vector dạng vùng
Text
Kênh phổ (Band) thường thấy trong dữ liệu nào?
Bản đồ địa chính
Ảnh viễn thám (Remote Sensing Imagery)
Bảng số liệu dân số
Sổ tay đo đạc
Lệnh "Dissolve" (Hòa tan) dùng để:
Xóa bỏ ranh giới giữa các vùng có cùng giá trị thuộc tính
Cắt bản đồ
Tạo vùng đệm
Phóng to bản đồ
Google Earth chủ yếu sử dụng hệ tọa độ nào để hiển thị toàn cầu?
VN-2000
WGS-84
HN-72
Indian 1960
Mối quan hệ "Một - Nhiều" (1-n) trong CSDL nghĩa là:
Một huyện có nhiều xã
Một người chỉ có một số CCCD
Một thửa đất có nhiều chủ, một chủ có nhiều đất
Không có quan hệ nào
Nguồn dữ liệu nào có độ chính xác cao nhất để xây dựng bản đồ địa chính?
Ảnh vệ tinh độ phân giải thấp
Đo đạc trực tiếp bằng máy toàn đạc/GPS RTK
Bản đồ du lịch
Ảnh chụp từ máy bay mô hình đồ chơi
Phần mềm nào sau đây là Mã nguồn mở (Open Source)?
ArcGIS
MapInfo
QGIS
MicroStation
Dữ liệu Raster thường tốn bộ nhớ hơn Vector khi:
Khu vực nhỏ, ít chi tiết
Độ phân giải rất cao và khu vực rộng lớn
Chỉ chứa một màu duy nhất
Không bao giờ tốn hơn
Trong GIS, "Truy vấn không gian" trả lời câu hỏi dạng:
"Đối tượng này tên là gì?"
"Cái gì nằm ở vị trí này?" hoặc "Những đối tượng nào nằm trong vùng này?"
"Bảng này có bao nhiêu dòng?"
"Ai là người tạo ra dữ liệu?"
Hệ tọa độ VN-2000 sử dụng lưới chiếu nào?
Gauss-Kruger
UTM (Universal Transverse Mercator)
Tỉnh Quảng Nam (hoặc khu vực miền Trung) thường thuộc múi chiếu nào trong hệ VN-2000? (Tham khảo tài liệu LT2)
Múi 48
Múi 49
Múi 50
Múi 51
Kinh tuyến trục (KTT) dùng để làm gì trong phép chiếu bản đồ?
Là đường chuẩn, tại đó độ biến dạng bằng 0 hoặc nhỏ nhất
Là đường xích đạo
Là đường biên giới quốc gia
Là đường giới hạn múi chiếu
Với múi chiếu 6 độ, Việt Nam nằm trong các múi:
48, 49, 50
18, 19, 20
1, 2, 3
60, 61, 62
Sự khác biệt giữa hệ tọa độ địa lý (Geographic) và hệ tọa độ chiếu (Projected) là:
Hệ địa lý dùng đơn vị mét, hệ chiếu dùng độ
Hệ địa lý là 3D (mặt cầu/ellipsoid - độ/phút/giây), hệ chiếu là 2D (mặt phẳng - mét)
Hệ chiếu chính xác hơn hệ địa lý
Không có sự khác biệt
Trong bảng thuộc tính, kiểu dữ liệu "Float" hoặc "Double" dùng để lưu trữ:
Tên người (Chữ)
Số nguyên (Ví dụ: số nhân khẩu)
Số thực/Số thập phân (Ví dụ: diện tích 105.5 m2)
Ngày tháng năm
Câu lệnh SQL: SELECT * FROM DatDai WHERE LoaiDat = 'LUC' có ý nghĩa:
Chọn tất cả các thửa đất
Chọn tất cả thông tin các thửa đất là đất lúa nước (mã LUC)
Xóa các thửa đất lúa
Sửa tên đất lúa thành đất ở
Toán tử nào sau đây dùng để tìm giá trị trong một khoảng? (Ví dụ: độ cao từ 100 đến 200)
LIKE
BETWEEN ... AND ...
OR
EQUAL
Phép toán "Union" (Hợp) trong phân tích chồng lớp vector sẽ:
Chỉ giữ lại phần chung của 2 lớp
Giữ lại tất cả các đối tượng và thuộc tính của cả 2 lớp đầu vào
Cắt lớp này bằng lớp kia
Xóa vùng chồng lấn
Phép toán "Intersect" (Giao) sẽ trả về kết quả là:
Phần diện tích chung (giao nhau) của các lớp đầu vào
Toàn bộ diện tích của các lớp
Phần diện tích của lớp đầu vào trừ đi phần giao
Vùng đệm xung quanh lớp giao
Trong CSDL, "Khóa ngoại" (Foreign Key) dùng để:
Đặt mật khẩu cho bảng
Tham chiếu đến khóa chính của bảng khác để tạo liên kết
Lưu trữ dữ liệu từ nước ngoài
Định danh duy nhất bản ghi
Khi thực hiện phép "Buffer" (tạo vùng đệm) cho một đối tượng đường (ví dụ: QL1A), kết quả thu được là dạng:
Điểm
Đường
Vùng (Polygon)
Raster
Lỗi hình học "Polygon không khép kín" nghĩa là:
Điểm đầu và điểm cuối của vùng không trùng nhau
Vùng quá nhỏ
Vùng có màu sắc xấu
Vùng bị méo
DEM là viết tắt của:
Digital Elevation Model (Mô hình số độ cao)
Data Entry Method (Phương pháp nhập liệu)
Digital Earth Map
Discrete Element Model
Để tính diện tích của một xã trên bản đồ số hệ tọa độ VN-2000, đơn vị đo lường sẽ là:
Độ vuông
Mét vuông (m2) hoặc Hecta
Radian
Inch
Trong mô hình quan hệ, ràng buộc toàn vẹn thực thể yêu cầu:
Khóa chính không được để trống (Null)
Bảng phải có ít nhất 10 dòng
Tên cột phải viết hoa
Dữ liệu phải là tiếng Anh
Tỷ lệ bản đồ 1:10.000 nghĩa là:
1cm trên bản đồ bằng 10.000m ngoài thực địa
1cm trên bản đồ bằng 10.000cm (100m) ngoài thực địa
1km trên bản đồ bằng 10km ngoài thực địa
Bản đồ lớn gấp 10.000 lần thực tế
Đặc điểm của phép chiếu hình trụ ngang (như UTM hay VN-2000):
Biến dạng lớn ở vùng cực, chính xác ở vùng xích đạo/kinh tuyến trục
Chính xác tuyệt đối ở mọi nơi
Chỉ dùng cho bản đồ thế giới
Biến dạng lớn ở xích đạo
Để chuyển đổi hệ tọa độ từ WGS-84 sang VN-2000, ta cần:
Các tham số chuyển dịch (7 tham số hoặc 3 tham số)
Vẽ lại bản đồ bằng tay
Đổi tên file
Không thể chuyển đổi được
"Interpolation" (Nội suy) là phương pháp dùng để:
Ước tính giá trị tại các vị trí chưa đo đạc dựa trên các điểm mẫu đã biết (ví dụ: vẽ đường đẳng nhiệt từ các trạm khí tượng)
Cắt bản đồ
Xóa dữ liệu lỗi
Nhập dữ liệu thuộc tính
Truy vấn: LoaiDat = 'LUC' OR LoaiDat = 'CLN' sẽ chọn:
Các thửa vừa là lúa vừa là cây lâu năm (không tồn tại)
Các thửa là đất lúa hoặc là đất cây lâu năm
Các thửa không phải đất lúa
Tất cả các loại đất
Trong QGIS/ArcGIS, để tính toán thống kê (tổng diện tích, trung bình) cho một trường số liệu, ta dùng chức năng:
Symbology
Labeling
Statistics / Summary Statistics
Georeferencing
Sai số trong GIS có thể đến từ:
Quá trình nhập liệu (số hóa sai)
Độ chính xác của thiết bị đo
Sai số do phép chiếu bản đồ
Cả A, B và C
Múi chiếu 3 độ thường được dùng cho các bản đồ tỷ lệ:
Rất nhỏ (thế giới)
Nhỏ (1:1.000.000)
Lớn (1:10.000, 1:5.000, 1:2.000) phục vụ địa chính, thi công
Tùy ý
Trong hệ VN-2000, TP.HCM thuộc múi chiếu nào (múi 6 độ)?
Múi 48
Múi 49
Múi 50
Múi 47
"Clip" (Cắt) là phép toán:
Dùng lớp hành chính (khuôn) để cắt lớp hiện trạng sử dụng đất, chỉ giữ lại phần nằm trong khuôn
Gộp 2 lớp lại với nhau
Xóa lớp hành chính
Mở rộng vùng
Thiết bị GPS cầm tay thông thường có độ sai số khoảng:
1mm
1cm
3m - 10m (tùy điều kiện che khuất)
100km
Để biên tập bản đồ chuyên đề thể hiện mật độ dân số phân theo xã, bước quan trọng nhất là:
Số hóa đường sông
Nhập dữ liệu dân số vào bảng thuộc tính của lớp xã và chọn phương pháp phân tầng màu (Graduated Colors)
Vẽ các điểm nhà dân
Chụp ảnh vệ tinh
Dữ liệu phi không gian (Non-spatial data) còn gọi là:
Dữ liệu thuộc tính
Dữ liệu topo
Dữ liệu vector
Dữ liệu raster
Chức năng "Identify" (chữ i) trong phần mềm GIS dùng để:
Xóa đối tượng
Xem thông tin thuộc tính của một đối tượng khi click vào nó
Vẽ mới đối tượng
In bản đồ
Một ảnh vệ tinh có 4 band (R, G, B, NIR). Đây là dữ liệu dạng:
Vector đa giác
Raster đa phổ
Cơ sở dữ liệu quan hệ
Văn bản
Hệ tọa độ WGS-84 được sử dụng mặc định cho:
Bản đồ địa chính Việt Nam năm 1990
Hệ thống định vị toàn cầu GPS
Bản đồ hành chính xã
Bản đồ quy hoạch xây dựng
Để tính chiều dài của một đoạn đường trong bảng thuộc tính, ta dùng lệnh:
Calculate Geometry
Field Calculator (cộng trừ nhân chia thông thường)
Summarize
Sort Ascending
"Geocoding" (Mã hóa địa lý) là quá trình:
Chuyển đổi từ địa chỉ nhà (dạng chữ) sang tọa độ (x,y) trên bản đồ
Chuyển từ tọa độ sang địa chỉ
Viết code lập trình GIS
Mã hóa dữ liệu để bảo mật
Nguyên lý viễn thám (Remote Sensing) dựa trên:
Đo đạc trực tiếp bằng thước dây
Thu nhận sóng điện từ phản xạ hoặc bức xạ từ vật thể mà không tiếp xúc trực tiếp
Phỏng vấn người dân
Khoan thăm dò địa chất
Dữ liệu Vector lưu trữ "Vùng" (Polygon) dưới dạng:
Danh sách các tọa độ điểm nút tạo thành vòng khép kín
Một ma trận số
Một điểm tâm
Một phương trình toán học đường cong
Khi chồng xếp bản đồ (Overlay), nếu hai lớp không cùng hệ tọa độ thì:
Máy tính sẽ tự động sửa chính xác 100%
Kết quả sẽ bị sai lệch vị trí (không khớp)
Không thể mở được file
Phần mềm sẽ tự xóa file
Trường hợp nào nên dùng mô hình Vector?
Quản lý mạng lưới cấp thoát nước, địa chính
Phân tích biến động nhiệt độ toàn cầu
Lưu trữ ảnh chụp từ flycam
Mô hình hóa độ mặn nước biển
Trường hợp nào nên dùng mô hình Raster?
Quản lý số nhà
Phân tích hiện trạng rừng, cháy rừng qua ảnh vệ tinh
Quản lý đường dây điện
Bản đồ ranh giới tỉnh
"Relational Join" (Liên kết quan hệ) 1-1 nghĩa là:
Một dòng bảng A khớp với đúng một dòng bảng B
Một dòng bảng A khớp với nhiều dòng bảng B
Không khớp dòng nào
Ghép bừa
Trong bảng thuộc tính, tên cột (Field Name) thường có quy tắc:
Dài bao nhiêu cũng được, có dấu tiếng Việt
Ngắn gọn, không dấu, không khoảng trắng, không bắt đầu bằng số
Phải bắt đầu bằng số
Phải dùng ký tự đặc biệt
Để tạo ra bản đồ mật độ (Density map) từ các điểm dân cư, ta dùng phương pháp:
Kernel Density
Clip
Buffer
Union
Thành phần quan trọng nhất quyết định sự thành công của hệ thống GIS là:
Phần mềm đắt tiền
Máy tính cấu hình mạnh
Con người (Nhân lực vận hành, quản lý)
Dữ liệu
Tọa độ địa lý (Kinh độ, Vĩ độ) của Việt Nam nằm ở:
Bán cầu Bắc, Bán cầu Đông
Bán cầu Nam, Bán cầu Tây
Bán cầu Bắc, Bán cầu Tây
Bán cầu Nam, Bán cầu Đông
"Open Data" (Dữ liệu mở) là:
Dữ liệu bị khóa mật khẩu
Dữ liệu được công khai, cho phép mọi người truy cập, sử dụng và chia sẻ miễn phí
Dữ liệu chỉ dành cho chính phủ
Dữ liệu bán với giá cao
