WorksheetsESP 3RD QUARTER
Total questions: 179
Worksheet time: 2hrs 9mins
Gunawa ng pag-aaral sa Emotional Intelligence
(a)
Gunawa ng pag-aaral sa Adversity Quotient
(a)
Gunawa ng pag-aaral sa Love Quotient
(a)
Sino ang gumawa ng
Multiple Intelligence Theory noong 1983?
(a)
Tumutukoy sa talino ng isang tao
(lohika, memorya at pangangatwiran)
(a)
Kakayahan sa pagma-manage ng
interpersonal relatioonships at conflict.
(a)
kakayahan sa paggamit ng teknolohiya
nang responsable, kritikal at ligtas.
(a)
Adaptability sa rapid tech changes, innovation at tech learning speed.
Ginahamit sa modern workforce readiness.
(a)
Tumutukoy sa kakayahan ng katawan,
lifestyle, habits at physical discipline.
(a)
Kakayahang magmahal, magbigay at magtatag ng makanuluhang relasyon.
Hindi pormal sa psychology, pero ginagamit sa leadership.
(a)
Sukat ng kakayahang lumikha ng bago,
mag-isip ng kakaibang solusyon at maging innovative
(a)
Kakayahang mag-manage ng pera, budgeting,
investment at risk assessment.
(a)
Kakayahang makaintindi ng business operations,
strategy at profitability
(a)
Sukat ng kakayahang limikha ng bago,
mag-isip ng kakaibang solusyon at maging innovative
(a)
Tumutukoy sa moralidad, etika, kagandahang asal
at pagdesisyon sa tama at mali.
(a)
Tumutukoy sa well-being, optimism, meaning in life.
(a)
Base sa karanasan, kakayang matuto
mula sa actual life events.
(a)
Tumutukoy sa kakayahang humarap, mag-adjust at
bumangon sa problema o pagsubok (Paul Staltz)
(a)
Kakayahang makihalubilo, makisama at
bumuo ng magandang relasyon.
(a)
Kakayahang kilalallin, kontrolin at ipahayag
ang sariling emosyon
(a)
Iba sa adversity Quotient ni Stoltz,
ito ay kakayahang mag-adapt
(a)
Tumutukoy sa lakas ng loob, self-discipline
at kakayahang manatili sa layunin.
(a)
Sino ang gumawa ng
Theory of Vocational Personalities?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang R?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang I?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang A?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang S?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang E?
(a)
Ang ACRONYM para sa Theory of Vocational Personalities ay RIASEC.
Ano ang C?
(a)
Likas na kakayahan ng isang tao.
(a)
Mga ginagawa mong masaya at gusto mo talagang gawin
(a)
Pagkakawala ng sama ng loob para mapanatili ang mabuting samahan
o ang kusang pagbibigay laya sa sama ng loob
(a)
Pundasyon ng ating pagkatao
(a)
Nagbibigay diin sa ating kakayahang
magpakita ng malasakit sa isa't-isa
(a)
Naipapakita sa tunay na buhay
Pagbuo ng Pagkakakilanlan
Naisasakilos
Pagtapat
Pagpapakita ng Malasakit
Pagrespeto sa pagkakaiba
Nagpapakita ng honesty sa salita at gawa
Pagbuo ng Pagkakakilanlan
Naisasakilos
Pagtapat
Pagpapakita ng Malasakit
Pagrespeto sa pagkakaiba
Pagtulong sa oras ng problema
Pagbuo ng Pagkakakilanlan
Naisasakilos
Pagtapat
Pagpapakita ng Malasakit
Pagrespeto sa pagkakaiba
Natuklasan ng tao ang kanyang mga ugali,
paninindigan, at kahinaaan
Pagbuo ng Pagkakakilanlan
Naisasakilos
Pagtapat
Pagpapakita ng Malasakit
Pagrespeto sa pagkakaiba
Pagtanggap kahit magkaiba ang ugali,
opinyon at paniniwala
Pagbuo ng Pagkakakilanlan
Naisasakilos
Pagtapat
Pagpapakita ng Malasakit
Pagrespeto sa pagkakaiba
Ito nangyayari kapag ang emosyonal na pagpapatawad ay naganap na (done).
(Reconciliation)
(a)
Ito ay pagtanggap na lahat ng tao ay may kahinaan, na lahat tayo
ay nagkakamali, nagkakasala, at walang sinumang matuwid.
(Humility)
(a)
Modelo ng pagpapatawad na ginawa ni Everett Worthington, isang eksperto sa larangan ng pagpapatawad.
(a)
Dalawang Uri ng Pagpapatawad
Matalinong
Pagpapatawad
Desisyonal na Pagpapatawad
Emosyonal na Pagpapatawad.
Maawaing
Pagpapatawad
Dalawang Uri ng Pagpapatawad
Pagbuo ng desisyon na huwag panghawakan ang pagkakasala laban sa isang tao.
Madaling gawin kapag ang mga kaibigan at mahal sa buhay ay
nakagagawa ng maliliit na pagkakamali.
Desisyonal na Pagpapatawad
Emosyonal na Pagpapatawad.
Dalawang Uri ng Pagpapatawad
Pagbabago ng mga iniisip at nararamdaman sa isang taong nakasakit sa iyo mula sa negatibo hanggang sa neutral o maging positibo. Ito ay mas mahirap gawin.
Desisyonal na Pagpapatawad
Emosyonal na Pagpapatawad.
Bukas loob na pag-ayos sa hindi pagkakaunawaan
(a)
Modelo ng Pakikipagkasundo
Ito ang unang hakbang (first step) ng pagkakasundo, kung saan ang magkabilang panig ay parehong naninindigan na makikipagkasundo sa isa't isa.
Manindigan
Magpasya
Pag-usapan
Paglilinis/ Pag-alis ng mga nakakasira
Pagtalaga ng sarili
Modelo ng Pakikipagkasundo
Ang dalawang tao ay muling bubuo ng relasyon sa pamamagitan ng pag-unawa sa damdamin ng isa't-isa.
Manindigan
Magpasya
Pag-usapan
Paglilinis/ Pag-alis ng mga nakakasira
Pagtalaga ng sarili
Modelo ng Pakikipagkasundo
Pag-aalis ng mga negatibong gawi ng pakikipag-
ugnayan sa isa't isa.
Manindigan
Magpasya
Pag-usapan
Paglilinis/ Pag-alis ng mga nakakasira
Pagtalaga ng sarili
Modelo ng Pakikipagkasundo
Magpasya (decide) kung, paano, at bakit
nila nais na maayos ang relasyon.
Manindigan
Magpasya
Pag-usapan
Paglilinis/ Pag-alis ng mga nakakasira
Pagtalaga ng sarili
Modelo ng Pakikipagkasundo
Mahinahong pagsasalita at may pagpapakumbaba, tapat, at lantarang pagpapahayag ng kanilang mga hinanakit.
Manindigan
Magpasya
Pag-usapan
Paglilinis/ Pag-alis ng mga nakakasira
Pagtalaga ng sarili
Ang tunay na nagpapatawad ay nakikipagkasundo.
Tama
Mali
Nangyayari ang pakikipagkasundo kung may emosyonal na
pagpapatawad.
Tama
Mali
Ang pakikipagkasundo ay nag-uumpisa sa paninindigan na aayusin ang
relasyon sa taong nagkasala.
Tama
Mali
Ang pagpapatawad ay hindi tungkol sa nagkasala, ngunit tungkol sa
pagpiling palayain ang nagkasala mula sa iyong galit at sakit.
Tama
Mali
Ang pagpapatawad ay paglimot
upang hindi na muling maramdaman ang sakit o galit.
Tama
Mali
Estado ng kagalingan na nagbibigay-daan sa mga tao na
makayanan ang mga stress sa buhay.
(Mental Health)
(a)
Pagtanggap o pag-ako ng kasalanan
(Confess)
(a)
Pagpapanumbalik ng pagkakaisa sa isang relasyon
(Reconciliation)
(a)
Kalayaan mula sa pagmamataas o kayabangan;
Pagkilala sa sariling limitasyon
(Humility)
(a)
Intensiyonal na desisyon para mawala ang sama ng loob at galit
(Forgiveness)
(a)
Kalidad (quality) ng pagiging totoo sa lahat ng oras at sa lahat ng bagay.
(Honesty)
(a)
Proseso ng pagbuo at pagpapalalim ng ugnayan sa ibang tao,
kung saan nagaganap ang pagbibigay at pagtanggap ng suporta, pag-unawa, at pagmamahal.
(a)
Tumutukoy sa ibang tao o sa ating kapuwa nilalang.
(a)
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Pagkakaibigan na Nakabatay (based on) sa Kabutihan
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Pagkakaibigang Nakabatay sa Pangangailangan
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Pagkakaibigang Nakabatay sa Pansariling Kasiyahan
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Ang pinakamataas na uri ng pagkakaibigan ayon kay Aristotle.
(highest form of friendship) pagkakaibigang ito ay itinatag sa pagpapahalaga
sa moral na pag-unlad ng isa't isa.
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Ito ay ang uri ng pagkakaibigan kung saan ang mga tao ay nagiging kaibigan
dahil sa kasayahan o kasiyahan na nadarama kapag magkasama sila.
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
Mga Uri ng Pagkakaibigan:
Halimbawa, ang isang tao ay maaaring magkaroon ng
kaibigan sa trabaho o paaralan dahil sa kagandahan
Friendship of Utility
Friendship of
Pleasure
Friendship of the Good
5 Dulot ng Pakikipagkaibigan sa aklat
ni Joy Carol (2008) na "The Fabric of Friendship."
(for reading only)
Mabuting pananaw sa sarili:
Kasanayan sa pagiging mabuting tagapakinig:
Natutukoy ang tunay na kaibigan
Pagtibayin ang ugnayan sa kabila ng suliranin
Pagbukas sa bagong pananaw
Pagpapatatag ng Pakikipagkaibigan
hango sa aklat nina James at Savary na "The Heart of Friendship" (1976).
(for reading only)
Presensiya
Paggawa ng Bagay Nang Magkasama
Pag-aalaga
Pag-aalaga ng Lihim at Katapatan
Pag-unawa
Pagpapatatag ng Pakikipagkaibigan
hango sa aklat nina James at Savary na "The Heart of Friendship" (1976).
(for reading only)
Presensiya
Paggawa ng Bagay Nang Magkasama
Pag-aalaga
Pag-aalaga ng Lihim at Katapatan
Pag-unawa
Ang katapatan ay nagiging isang salamin na nagpapakita
kung sino ang nais nating maging.
Tama
Mali
Ang katapatan ay isang napakahalagang katangian sa buhay dahil ito ay
hindi maaaring maibahagi sa isang pagkakaibigan.
Tama
Mali
Ang isang tunay at tapat na kaibigan ay pinapatawad at pinagtatakpan ang
kasalanan ng kaibigan.
Tama
Mali
Ang mga tapat na kaibigan ay nagbibigay-inspirasyon at nag-uudyok sa
isa't isa na maging mabuti, at nagbibigay ng kumpiyansa sa pamamagitan ng
pagtitiwala sa isa't isa.
Tama
Mali
Ang katapatan ay nagpapakita ng
katuwiran at integridad sa isang tao.
Tama
Mali
Ang pakikipagkaibigang nakabatay sa pangangailangan ay mas matatag at
pangmatagalan kaysa sa iba pang uri dahil ito ay nakabatay sa mga halaga at
karakter ng mga kaibigan.
Tama
Mali
Ang pagkakaibigang nakabatay sa pansariling kasiyahan ay maaaring
mawala kapag nawala ang kasiyahan o nagkaroon ng pagbabago sa mga
katangiang nagbibigay ng ligaya.
Tama
Mali
Ang pagkakaibigang nakabatay sa kabutihan ay nagtutulungan at
nagtitiwala sa bawat isa para sa kanilang moral na pag-unlad.
Tama
Mali
Ang pakikipagkaibigan ay nagbubukas ng pinto sa mas malalim na pang-
unawa sa sarili.
Tama
Mali
Ang tunay na pagkakaibigan, ayon kay Aristotle, ay nangyayari lamang sa
pagitan ng mabubuting tao na naghahangad ng malasakit.
Tama
Mali
Ang pagkakaibigan ay nagbibigay ng suporta at inspirasyon sa pag-unlad
ng indibidwal at lipunan.
Tama
Mali
Sa pagbuo ng pagkakaibigan, ang regular na pagtatagpo at personal na
presensiya ay isang mahalagang aspekto.
Tama
Mali
Ang tunay na pag-aalaga ay nangangahulugang suportahan ang pag-unlad
ng kaibigan kahit ito ay ginagamit para sa sariling kapakinabangan.
Tama
Mali
Ang katapatan sa pagkakaibigan ay naglalaman ng pagpapahalaga sa
pribadong buhay ng isa't isa.
Tama
Mali
Ang pag-aalaga ng lihim at katapatan ay nagpapalakas sa tiwala sa pagitan
ng magkaibigan.
Tama
Mali
Pag-aaral at pagsusuri sa mga pangyayari (events), mga
taong namuhay, at mga kaganapan na nagdaan sa nakaraan.
(a)
Ang kakayahang (ability) magdesisyon at kumilos nang maingat
at may kabatiran o malawak na pag-unawa sa isang sitwayson o isyu.
Tinatawag din itong PRUDENCE.
(a)
Ito ay tumutukoy sa mga suliraning (problem) panlipunan, pang-ekonomiya, pangkapaligiran, o pampolitika na may malawakang epekto sa lipunan at bansa bilang kabuoan.
(a)
Aspekto ng kasaysayan ng Pilipinas na nagkaroon ng
malaking impluwensiya sa pakikipagkapuwa (fellowship or connectedness) ng mga Pilipino:
Kultura at Tradisyon
Kolonisasyon
Kababaihan sa Kasaysayan
Modernisasyon at Globalisasyon
Kahirapan at Krisis
Ang kasaysayan ng isang bansa ay walang impluwensiya sa pagbuo ng kultura at pag-uugali ng mga mamamayan nito.
Tama
Mali
Impluwensiya ng Kasaysayan sa Pagiging Mabuting Pilipino Tungo
sa Pagharap sa mga Isyu ng Bayan
Pagpapahalaga sa Kalayaan at Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Maglaan ng oras para makilahok (join) sa mga aktibidad
tulad ng medical missions, feeding programs, at environmental clean-up drives.
Bolunterismo
Educational Campaigns
Community Outreach Programs
Pagbuo ng Advocacy Groups
Itaguyod (promote) ang mga programa para sa kapakanan ng komunidad tulad ng libreng konsulta sa kalusugan, pagsasanay sa pangkabuhayan, at mga proyektong pang-edukasyon.
Bolunterismo (volunteerism)
Educational Campaigns
Community Outreach Programs
Pagbuo ng Advocacy Groups
Mag-organisa sa iyong komunidad ng kampanya
na naglalayong magbigay-kaalaman patungkol sa kasaysayan ng bansa
na nakakatulong para mapaunlad ang samahan at pakikipagkapuwa ng bawat isa.
Bolunterismo
Educational Campaigns
Community Outreach Programs
Pagbuo ng Advocacy Groups
Hakbang (steps) upang maisakilos (put to action) ang mga pagpapahalagang (values) nagmumula sa kasaysayan:
Magtatag o sumali sa mga grupo ng mamamayan na may layuning itaguyod ang mga pagpapahalagang may kinalaman sa pakikipagkapuwa.
Bolunterismo
Educational Campaigns
Community Outreach Programs
Pagbuo ng Advocacy Groups
Sumali sa mga local governance initiatives
at maging bahagi ng mga proyektong may layuning mapabutiang kalagayan ng iyong lugar.
Empowerment Programs
Pamumuno nang Magandang Halimbawa
Partisipasyon sa Local Governance
Pagtuturo ng Kasaysayan
Maging halimbawa sa iyong komunidad
sa pamamagitan ng pagpapakita ng integridad, pagiging maalaga sa kapuwa, at
Empowerment Programs
Pamumuno nang Magandang Halimbawa
Partisipasyon sa Local Governance
Pagtuturo ng Kasaysayan
Ang mga tradisyonal na pamumuhay at kultura ng mga Pilipino ay
mayroong mga halaga ng pakikipagkapuwa, at ito'y nakapaloob sa mga
pambansang kaugalian at pagdiriwang.
Tama
Mali
Sa ilalim ng kolonisasyon, naitatag ang iba't ibang sistema ng pamahalaan
at edukasyon na nag-ambag sa paghubog ng pagpapahalaga sa pakikipagkapuwa.
Tama
Mali
Ang papel ng kababaihan sa kasaysayan ng Pilipinas ay nagpapakita ng
kakaunting kontribusyon sa lipunan at pagtataguyod ng pakikipagkapuwa.
Tama
Mali
Ang modernisasyon at globalisasyon ay nagdadala ng iba't ibang dagok at
hamon, na sumisira ng diwa ng bawat Pilipino.
Tama
Mali
Ang mga pagsubok tulad ng kahirapan, kalamidad, at krisis ay
nagbibigay- pagkakataon para sa mga Pilipino na ipakita ang kahalagahan ng
pakikipagkapuwa.
Tama
Mali
Mga isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
ESDA People Power Revolution
Katiwalian sa pamahalaan
Kawalan ng tranabaho at kahirapan
Envitonmental degradation
COVID-19
Mga PAGPAPAHALAGA na natutunan natin sa mga
isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
"ESDA People Power Revolution"
Pagpapahalaga sa Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Mga PAGPAPAHALAGA na natutunan natin sa mga
isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
"COVID-19"
Pagpapahalaga sa Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Mga PAGPAPAHALAGA na natutunan natin sa mga
isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
"Kawalan ng tranabaho at kahirapan"
Pagpapahalaga sa Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Mga PAGPAPAHALAGA na natutunan natin sa mga
isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
"Environmental degradation"
Pagpapahalaga sa Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Mga PAGPAPAHALAGA na natutunan natin sa mga
isyung may kinalaman sa kasaysayan ng bansa.
"Katiwalian sa pamahalaan"
Pagpapahalaga sa Demokrasya
Pagpapahalaga sa Bayan
Pagpapahalaga sa Kaunlaran
Pagpapahalaga sa Kalikasan
Pagpapahalaga sa Kalusugan
Ang kakayahang gumawa ng trabaho
at maaaring umiral (exist) sa iba't ibang anyo (form)
tulad ng mekanikal, ilaw, kemikal, at elektrikal.
(a)
Anu-ano ang mga anyo ng enerhiya?
mekanikal
ilaw
kemikal
emosyonal
elektrikal
Iba't ibang pinagmulan ng enerhiya.
(pinagmulan means source)
pagsusunog ng kahoy para sa init
pagsusunog ng papel para sa pagluluto
pagsusunog ng gasolina para sa transportasyon
pag-ikot ng mga turbine para sa pagbuo ng kuryente
Ito ay ang gawain ng wastong paggamit ng tubig at enerhiya.
(a)
Isang likas (natural) na yaman (resource) na
may malalim na koneksiyon sa kalikasan at buhay ng tao.
(a)
Sila ang namamahala ng TUBIG sa Pilipinas.
ACRONYM: MWSS
(a)
ACRONYM: WELS
(a)
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Piliin ang mainam gumamit ng tubig na kasangkapan.
Ayusin ang tumutulong gripo.
Palitan ang showerhead na malakas gumamit ng tubig.
Gamitin ng tama ang dual-flush toilet.
Bawasan ang paggamit ng tubig sa hardin.
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Piliin ang mainam gumamit ng tubig na kasangkapan.
Choose appliances that conserves water.
Fix leaking faucets.
Change showerheads that consume too much water.
Use dual-flush toilets properly.
Use less water on your garden.
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Palitan ang showerhead na malakas gumamit ng tubig.
Choose appliances that conserves water.
Fix leaking faucets.
Change showerheads that consume too much water.
Use dual-flush toilets properly.
Use less water on your garden.
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Gamitin ng tama ang dual-flush toilet.
Choose appliances that conserves water.
Fix leaking faucets.
Change showerheads that consume too much water.
Use dual-flush toilets properly.
Use less water on your garden.
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Ayusin ang tumutulong gripo.
Choose appliances that conserves water.
Fix leaking faucets.
Change showerheads that consume too much water.
Use dual-flush toilets properly.
Use less water on your garden.
Mga Paraan ng Pagtitipid ng Tubig
Bawasan ang paggamit ng tubig sa hardin.
Choose appliances that conserves water.
Fix leaking faucets.
Change showerheads that consume too much water.
Use dual-flush toilets properly.
Use less water on your garden.
Mahusay na paggamit ng enerhiya
o paggamit ng mas kaunting enerhiya upang gawin ang parehong gawain -
ibig sabihin, pagpigil (prevent) ng pag-aaksaya (wasting) ng enerhiya.
(a)
Anu-ano ang naidudulot (effects) ng energy efficiency
o mahusay na paggamit ng enerhiya?
pagpapabilis ng pagkaubos ng likas na yaman
pagbaba ng pangangailangan para sa importasyon ng enerhiya
pagpapababa ng gastos sa kabahayan at sa buong ekonomiya
pagpapababa ng gastos sa kabahayan at sa buong ekonomiya
Alin sa mga sumusunod ang TAMA?
Ang mga teknolohiyang renewable energy ay nakakatulong din sa mahusay na paggamit ng enerhiya.
Ang pagpapabuti ng energy efficiency ay ang pinakamurang paraan ng pagtitipid sa enerhiya
Ang paggamit ng maraming enerhiya ay nakakatulong sa energy efficiency.
Ang pagpapabuti ng energy efficiency ay ang pinakamabilis na paraan para mabawasan ang paggamit ng fossil fuels.
Mga ideya sa wastong pagtitipid ng enerhiya
For Reading - PART 1 (numbers 1-5 )
Mga Kasangkapan na Mainam Gumamit ng Enerhiya
Pagkontrol ng Temperatura
Pagbabara ng Puwang at Bitak
Paggamit ng Bintana
Paggamit ng Bentilador
Mga ideya sa wastong pagtitipid ng enerhiya
For Reading - PART 2 (numbers 6-9)
Pagpapalit sa Ilaw
Standby Power
Mga Fridge at Freezer
Paglalaba at Pagpapatuyo ng Damit
Dito malalaman kung gaano kahusay
sa paggamit ng enerhiya ang isang kasangkapan.
(a)
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
1. Mga Kasangkapan na Mainam Gumamit ng Enerhiya?
Pumili ng mga kasangkapan na may mainam na paggamit ng enerhiya.
Dapat piliin ang kasangkapan na may mababang bilang ng
stars sa Energy Rating Label.
Kapag bumibili ng bagong kasangkapan, tuklasin ang Energy Rating Label.
Ang pagpili ng tamang kasangkapan ay nakakatipid ng hanggang 30% ng total na enerhiyang ginagamit sa bahay.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
12. Pagkontrol ng Temperatura?
Gamitin ang air conditioner ng 24 hours para makatipid sa enerhiya.
I-adjust ng thermostat ng pababa kung hindi kinakailangan ng sobrang lamig.
Ang pagbaba ng thermostat ng isang degree pababa ay makakatipid ng sa 5-10% sa anerhiya.
Isara ang mga kuwartong ginagamit, pintuan at bintana kapag gumagamit ng air conditioner o heater.
Ano ang tawag sa pagpapabara (sealing) sa paglabas ng hangin
sa mga puwang (gaps) at bitak (crevices)?
(a)
Ginagamit ito sa pagpapabara (sealing) sa paglabas ng hangin
sa mga puwang (gaps) at bitak (crevices).
(a)
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
3. Pagbabara (sealing) ng Puwang (gaps) at Bitak (crevices)?
I-weather seal ang bintana, sahig, skirting board, skylight, at cornice ng bahay.
Ang pagsasara ng bintana kapag gumagamit ng air conditioner ay opsyonal.
Ang pagpapabara sa paglabas ng hangin
sa mga puwang at bitak ay makakatipid ng 25%. sa enerhiya.
Ang pagpapabara sa paglabas ng hangin
sa mga puwang at bitak ay tinatawag na draught-proofing.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
3. Paggamit ng Bintana?
Isara ang mga kurtina sa pinakamainit na oras ng araw sa tag-init.
Buksan ang mga kurtina sa taglamig upang makapasok ang sikat ng araw, at isara bago magdilim.
Iwasan ang pagkawala ng init o lamig sapamamagitan ng paghahakab ng mga
kurtina at blind sa tabi ng bintana.
Iwasan ang paggamit ng kurtina para makapasok ang init at maaaring mag air conditioning.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
4. Paggamit ng Bentilador?
Gumamit ng bentilador para pampalamig ng hangin at para umikot ang mainit na hangin.
Ang mga bentilador sa kisame (exhaust fan) at pedestal ay cost-effective.
Mas kaunti ang greenhouse gas
emissions ng bentilador kumpara sa mga air-conditioner.
Gumamit ng mahinang bentilador kasabay ng mahinang air conditioner para makatipid sa enerhiya.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
6. Pagpapalit sa Ilaw?
Magpalit sa mga energy-efficient na ilaw at mababawasan ng kalahati ang pagaamit ng enerhiya.
Gumamit ng compact fluorescent lamps (CFL) o light emitting diode (LED).
Magbukas lang ng isang ilaw sa bawat araw para makatipid sa enerhiya.
Gumamit ng incandescent bulbs sa loob ng bahay at solar lights sa labas.
Ang CFL (compact fluorescent lamps) ay gumagamit ng 70% lamang
ng enerhiya ng incandescent bulb at may mas mahaba pang itinatagal,
mula 4 hanggang 10 beses.
Tama
Mali
12% ng enerhiyang ginagamit sa tahanan
ay napupunta sa pag-iilaw.
Tama
Mali
ACRONYM: CFL
(a)
ACRONYM: LED
(a)
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
7. Standby Power?
Ang pagpatay ng switch pagkatapos gamitin ang ilaw at kasangkapan.
Maaaring hindi tanggalin ang charger sa saksakan kung ikaw ay matutulog na.
Maraming kasangkapan ang patuloy na gumagamit ng enerhiya kahit hindi ginagamit kapag ito ay nakasaksak.
Ang standby power na ito ay nagreresulta sa 10% ng kabuoang kuryente na ginagamit sa bahay.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
8. Mga Fridge at Freezer?
Kung may pangalawang fridge, paandarin ito sa tabi ng unang fridge.
Ang optimal na temperatura para sa fridge ay 3 hanggang 5°C.
Ang optimal na temperatura para sa freezer ay minus 15 hanggang minus 18°C.
Kailangang mag-iwan ng puwang na 5-
8 sentimetro para sa bentilasyon.
Alin sa mga sumusunod ang TAMA ayon sa
9. Paglalaba at Pagpapatuyo ng Damit?
Magpatuyo ng mga damit sa sampayan
kaysa sa de-kuryenteng pangtuyo — ito ay mas cost-effective.
Gamitin ang pinakamaikling cycle ng washing machine sa paglalaba.
Maglaba araw-araw para makatipid sa enerhiya.
Maglagay lang ng sapat ng dami ng damit at tubig sa washing machine.
Ito ay isang konsepto na naglalayong
pangalagaan at pangasiwaan ang kalikasan at ang mga likas na yaman
para sa kasalukuyan (present) at hinaharap (future) na henerasyon.
(a)
Environmental Stewardship
For reading (numbers 1-5)
Responsibilidad at Pangangalaga
Pakikipagtulungan at Pakikilahok
Edukasyon at Kamalayan
Pakikibahagi sa Kabuoang Layunin
Pamumuhunan sa Epektibong Sistemang Tubig at Enerhiya
Environmental Stewardship
For reading (numbers 6-10)
Paggamit ng Teknolohiya para sa Pagtitipid
Pagpapaunlad ng mga Green Spaces
Pagsusulong ng Water Recycling at Rainwater Harvesting
Pagtutok sa Sustainable Practices
Pagtaguyod sa mga Batas/ Panukala na Nangangalaga sa mga Likas na Yaman
Ang pangangalaga sa tubig ay hindi na kailangan dahil marami pa ito.
Tama
Mali
Ang wastong paggamit ng tubig ay walang kaugnayan sa
pangkalahatang kaginhawaan at kasiglahan ng lipunan.
Tama
Mali
Ang Water Efficiency Labelling and Standards (WELS)
ay dapat ikonsidera sa pagbili ng kasangkapan.
Tama
Mali
Ang pagpapalit ng malakas na kumukonsumong
showerhead ay makakatipid ng tubig.
Tama
Mali
Ang pagtitipid ng enerhiya ay nagdudulot ng pagbawas
ng greenhouse gases at pagpapababa ng gastos.
Tama
Mali
Ang Energy Rating Label ay hindi mahalaga
sa pagbili ng kasangkapan.
Tama
Mali
Ang pag-switch mula sa incandescent bulbs papunta sa CFL o LED ay hindi epektibong paraan ng pagtitipid sa enerhiya.
Tama
Mali
Ang paglalaba at pagpapatuyo ng damit sa de-kuryenteng pangtuyo ay mas cost-effective kaysa sa pagpatuyo sa sampayan.
Tama
Mali
Ang pagtitipid sa tubig at mahusay na paggamit ng enerhiya ay nagpapakita lamang ng interes ng bawat isa para sa sariling kapakinabangan.
Tama
Mali
Ang responsibilidad sa paggamit ng likas na yaman ay ipinapakita lamang sa sariling pangangailangan at minsan sa kapakanan din ng iba.
Tama
Mali
Ang edukasyon tungkol sa tamang paggamit ng tubig at enerhiya ay nagbibigay-daan sa mas maalam na lipunan.
Tama
Mali
Ang pag-organisa ng pulong sa komunidad ay nagbibigay-daan para sa partisipasyon at suporta ng mga tao sa programa.
Tama
Mali
Ang pagtuon sa mga kapakipakinabang na proyekto ay nagpapakita ng kongkretong hakbang para sa pagpapabuti ng paggamit ng tubig at enerhiya.
Tama
Mali
Ang pagbibigay ng insentibo ay hindi dapat kailanman gawing motibasyon sa pagtupad ng mga proyekto.
Tama
Mali
Ang regular na pagmomonitor at pagsusuri ay mahalaga para sa pagpapahalaga at pagpaplano ng mga hakbang.
Tama
Mali
Tumutukoy sa pagpapakita ng
awa o pag-aalala sa kalagayan ng iba.
(a)
Ito ay ang pagbibigay pansin o pag-aalala sa kaniyang nararanasan, naiisip, at
ginagawa at pagpigil sa mga masamang gagawin nito upang maiwasan ang
kapahamakan ng taong ito.
(a)
Paggawa ng anumang bagay sa iba bilang
pagpapakita ng tulong, may kapalit man o wala.
(a)
Isang personal na paniniwala o kaisipan na
nagbibigay ng kahulugan at direksiyon sa buhay ng isang tao
(a)
Paano maglingkod (serve) nang epektibo?
For reading only
Gamitin ang iyong mga talento.
(use your talents)
Maging matiyaga
(be diligent)
Maging mapagpakumbaba (be humble)
Maging magalang
(be respectful)
Maging malikhain (be creative)
Saan nakaugat (rooted) ang kusang
paglilingkod sa iba (service to others)?
Pansariling pakinabang
Pagiging mabuting tao
Pananampalataya sa Diyos
Pagmamalasakit sa kapuwa
Ano ang pangunahing layunin ng paglilingkod
na nag-uugat sa pananampalataya sa Diyos?
Makatanggap ng papuri mula sa Diyos.
Maparangalan bilang isang manggagawa.
Magkaroon ng isang matagumpay na karera.
Luwalhatiin ang Diyos.
Ano ang dapat nating maging
saloobin (feeling) sa paglilingkod sa iba?
Mapagmahal sa kapuwa
Kababaang-loob
Pagiging maawain
Pagnanais tugunan ang pangangailangan ng iba
Paano naiimpluwensiya ang relasyon ng naglilingkod (person who serves) sa kaniyang
pinaglilingkuran (person being served)? Piliin ang pinakamahusay na sagot.
Lumilikha ito ng pakakaisa.
Nagkakaroon ng tunay na pagmamahal at pakikiramay.
Ito ay nagdudulot ng pakikipagkaibigan.
Nagbubunga ito ng pag-unawa sa iba.
Si Amy ay araw-araw nagdadala ng dagdag na baon upang ibigay sa kaklaseng
walang pambili ng pagkain. Anong pagpapahalaga ang ipinakita ni Amy?
pagtupad sa tungkulin
pagkukusang gumawa ng mabuti
kahusayan sa paggawa
pagtugon sa pangangailangan ng mga nasa laylayan ng lipunan
Mas makabuluhan (meaningful) ang paglilingkod sa kapuwa
kung may pagmamahal gaya ng pag-ibig ng Diyos sa tao.
Tama
Mali
Ang mga talentong kaloob ng Diyos ay dapat ginagamit sa paglilingkod sa
iba upang ang mga ito ay lalong umunlad.
Tama
Mali
Ang mga may kapansanan (disabled) ay hindi dapat tinutulungan
upang hindi sila nakadepende sa iba.
Tama
Mali
Ang paglilingkod ay pagpapalaya sa sarili mula sa pagiging makasarili.
Tama
Mali
Ang pagbabahagi ng mga materyal na bagay ay
mas makabuluhan (meaningful) kaysa pagbabahagi ng oras.
Tama
Mali
Ang pagbabahagi ng mga materyal na bagay ay
mas makabuluhan (meaningful) kaysa pagbabahagi ng oras.
Tama
Mali
