wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Worksheet Extraction

Total questions: 31

Worksheet time: 16mins

Name
Class
Date
1.

İnformasiya-axtarış dilinin növlərindən birini qeyd edin.

a)

ünvanlı

b)

indeksləşdirilmiş

c)

obyekt-əlamətli

d)

semantik

e)

leksik

2.

İnternetdə avtomatik indekslər prinsipi əsasında fəaliyyət göstərən axtarış sistemləri necə adlanır?

a)

tematik kataloqlar

b)

axtarış maşınları

c)

axtarış kataloqları

d)

avtomatlaşdırılmış indekslər

e)

əlaqelik dərəcəsi

3.

İnternetdə lazım olan informasiyanı əldə etmək üçün onun yerləşdiyi saytın URL-ünvanını daxil etməklə informasiyaya ehtiyacına birbaşa qoşulmanı və ya müraciəti nəzərdə tutan üsul hansıdır?

a)

URL-ünvanın daxil edilməsi

b)

hiperlaqələr üzrə hərəkət (naviqasiya)

c)

informasiya-axtarış sistemlərinin istifadəsi

d)

hər hansı internet saytında mövcud hiperistinadlardan istifadə etməklə lazım olan zəruri informasiyaya ehtiyata keçilməsi

e)

internətdə sənədlərin axtarışının aparılması

4.

İnformasiya axtarışı modelləri hansı parametrlərlə xarakterizə olunur?

a)

axtarışın nəticələrinin dəyişdirilməsi üsulları

b)

axtarışın istiqamətinin genişləndirilməsi üsulları

c)

axtarışın istiqamətinin dəyişdirilməsi üsulları

d)

axtarışın nəticələrinin nizamlanması üsulları

e)

axtarışın nəticələrinin genişləndirilməsi üsulları

5.

Meta-axtarış sistemləri axtarış üçün zəruri olan hansı əsas xarakteristikaları yaxşılaşdırmağa imkan verir?

a)

axtarışın dəqiqliyi

b)

mərkəzdən asılılıq

c)

sistemin həyat dövrü

d)

funksionallıq

e)

şəbəkə və zaman resurslarının qənaət olunması

6.

Tematik rubrikator nədir?

a)

tematik profillər və linqvistik çoxluqlar arasındakı münasibətləri müəyyən edən çoxluq

b)

tematik profillər və indekslər arasındakı münasibətləri müəyyən edən çoxluq

c)

tematik profillər və müxtəlif lüğətlər arasındakı münasibətləri müəyyən edən çoxluq

d)

tematik profillər və terminlər çoxluqları arasındakı münasibətləri müəyyən edən çoxluq

e)

tematik profillər, terminlər çoxluqları və sorğular arasındakı münasibətləri müəyyən edən çoxluq

7.

Aşağıdakılardan informasiya axtarışına aid olan modeli seçin.

a)

biblioqrafik model

b)

sənədli model

c)

faktqrafik model

d)

analitik model

e)

ehtimallar modeli

8.

İAS-lar hansı əlamətlərə görə fərqləndirilir?

a)

axtarışın dolğunluq göstəricilərinin yaxşılaşdırılması üsullarına görə

b)

axtarışın dəqiqlik göstəricilərinin yaxşılaşdırılması üsullarına görə

c)

terminlər çoxluğunun genişləndirilməsi üsullarına görə

d)

istifadəçi ilə əlaqənin təşkili üsullarına görə

e)

axtarışın effektivliyinin artırılması üsullarına görə

9.

İnformasiya axtarışı dedikdə hansı proses nəzərdə tutulur?

a)

hər hansı sənədlər çoxluğundan göstərilən mövzuya aid olan, əvvəlcədən müəyyən edilmiş axtarış şərtini ödəyən tapılmamış faktları, məlumatları və verilənləri özündə saxlayan sənədlərin qiymətləndirilməsi

b)

informasiya tələbatının ödənilməsi üçün istifadəçinin təqdim etdiyi axtarış sorğusuna uyğun olan məlumatların tapılması

c)

informasiya tələbatının ödənilməsi üçün istifadəçinin təqdim etdiyi axtarış sorğusuna uyğun olmayan məlumatların qiymətləndirilməsi

d)

informasiya tələbatının ödənilməsi üçün istifadəçinin təqdim etdiyi axtarış sorğusuna uyğun olmayan məlumatların tapılması

e)

hər hansı sənədlər çoxluğundan göstərilən mövzuya aid olan, əvvəlcədən müəyyən edilmiş axtarış şərtini ödəməyən zəruri faktlar, məlumatlar və verilənləri özündə saxlayan sənədlərin tapılması

10.

Kompüterdə emal oluna biləcək informasiya hansı yanaşmaya aiddir?

a)

qrammatikəl

b)

leksikal

c)

semantik

d)

obyekt-əlamətli

e)

faktqrafik

11.

Web mühitdə axtarış sistemlərinin əksər istifadəçilər üçün leksik axtarışın effektivliyinin qeyri-qənaətbəxş olmasının əsas səbəbləri qeyd edin.

a)

hər mövzu sahəsindən kənara çıxmağa cəhd olunduqda reglament üzrə terminlər, açar sözlər və sinonimlər

b)

hər mövzu sahəsindən kənara çıxmağa cəhd olunduqda stop-siyahılar, predmet sahəsinin açar sözləri və genişlənmiş sorğular dili

c)

hər mövzu sahəsindən kənara çıxmağa cəhd olunduqda açar sözlər, sinonimlər, antonimlər, polisemiy a və predmet sahəsinin açar sözləri

d)

hər mövzu sahəsindən kənara çıxmağa cəhd olunduqda sözlərin sinonimlik və polisemiy a xarakteristikaları

e)

hər mövzu sahəsindən kənara çıxmağa cəhd olunduqda polisemiy a, sinonimlər və tezaurus

12.

Axtarış sistemlərində istifadəçi ilə əks əlaqə mexanizmi hansı şəkildə reallaşır?

a)

iki səviyyəli münasibətlər

b)

qeyri-relevant münasibətlər

c)

relevant münasibətlər

d)

qeyri-pertinent münasibətlər

e)

bir səviyyəli münasibətlər

13.

Məzmunları istifadəçinin informasiya tələbatına cavab verən sənədlər necə adlanır?

a)

dolğun

b)

dəqiq

c)

pertinent

d)

relevant

e)

qeyri-pertinent

14.

Hansı növ modeldə biliklər strukturlaşdırılmış informasiya və nəticəçıxarma qaydalar çoxluğu şəklində avtomatik fikir yürütmələr üçün istifadə olunur?

a)

statistik tezliklər

b)

ehtimallar

c)

nəzəri çoxluqlar

d)

vektorlar

e)

semantik şəbəkələr

15.

İnformasiya-axtarış dilinin növlərindən birini qeyd edin.

a)

ünvanlı

b)

semantik

c)

faktqrafik

d)

tammətli

e)

normallaşdırılmış

16.

Terminlərin assosiativlik göstəricisinin müəyyən edilməsi üçün hansı üsullardan istifadə etmək olar?

a)

biblioqrafik məlumatların istifadəsi

b)

indeksləşdirmə

c)

eksperimental-statistik

d)

sinonimlər və tezaurus lüğətlərinin istifadəsi

e)

mövzu kataloqlarının işlənməsi

17.

Ehtimal modellərində hansı məqam nəzərə alınmalıdır?

a)

hər bir sənədin faydalılığı istifadəçi tərəfindən artıq baxılmış relevant sənədlərin sayından asılı olmay a bilər

b)

hər bir sənədin faydalılığı istifadəçi tərəfindən artıq baxılmış qeyri-relevant sənədlərin sayından asılı ola bilər

c)

hər bir sənədin faydalılığı istifadəçi tərəfindən artıq baxılmış pertinent sənədlərin sayından asılı ola bilər

d)

hər bir sənədin faydalılığı istifadəçi tərəfindən artıq baxılmış pertinent sənədlərin sayından asılı olmay a bilər

e)

hər bir sənədin faydalılığı istifadəçi tərəfindən artıq baxılmış relevant sənədlərin sayından asılı ola bilər

18.

fji=lognnjif_j^i = \log \frac{n}{n_j^i} düsturu ilə hansı kəmiyyət hesablanır?

a)

terminlərin sənəd tezliyi

b)

sorğunun çəki əmsalları

c)

eks sənəd tezliyi

d)

terminin sənəddə daxilolma tezliyi

e)

terminin sənəddə daxilolma sayı

19.

Terminlər çoxluğunun genişləndirilməsi üçün hansı üsul tətbiq olunur?

a)

web-kataloqların modifikasiyası

b)

assosiativ sözlər çoxluğunun istifadəsi

c)

internetin informasiya ehtiyatlarını indeksləşdirərək onların obrazlarını yaradılması

d)

mövzu kataloqların işlənməsi

e)

internetin informasiya ehtiyatlarının indekslər çoxluğunu özündə saxlayan məlumat bazasının yaradılması

20.

Massivin sənədlərinin mətnlərindən müvafiq söz birləşmələrinin seçilməsinin effektivliyini yüksəltmək üçün verilənlərdən düzgün olanları seçin: 1. sənədin sözləri çoxluğundan bütün xidmət sözlər çıxarılır, sonra qalan sözlər arasından birgə rast gəlınmə tezliyi və əlaqəlik əmsalı yüksək olan terminlərin kombinasiyaları seçilir 2. tapılan və istifadəçilərə verilən sənədlərin siyahısının nizamlanması (daha vacibdən nisbətən az vacibə doğru sıraya düzülməsi) təşkil olunur 3. tezliklər üçün müəyyən sərhəd qiymətləri daxil edilir 4. fjif_j^i birgə rast gəlınmə tezliyi və cjic_j^i əlaqəlik dərəcəsi verilmiş hər hansı sərhəd qiymətlərindən yuxarı olan bütün terminlər söz birləşmələri kimi qəbul edilir 5. müəyyən anlayışların mənalarının genişlənməsi və daralması üçün indeksləşdirmə terminlərinin istifadəsi ilə yanaşı informasiya-axtarış dilinin tərkibinə digər mexanizmlər də daxil olunur

a)

2, 4, 5

b)

1, 3, 4

c)

3, 4, 5

d)

1, 2, 4

e)

1, 2, 3

21.

Sənədlərdən vacib terminlərin seçilməsi və onlara bağlanması prosedurası necə adlanır?

a)

sənədlərin indeksləşdirilməsi

b)

sənədin axtarış obrazı

c)

axtarış maşını

d)

robot proqramı

e)

indeksləşdirici

22.

Aşağıdakıardan semantik şəbəkənin əsas vəzifələrini qeyd edin: 1. güclü məntiqə malik şəbəkənin yaradılması 2. istifadəçi sorğularına daha relevant olan sənədləri tapmaq və tematik profili müəyyənləşdirmək 3. obyektlərin mürəkkəb xassələrini təsvir etməyə imkan verməli 4. gözlənilməz sorğular formalaşdırmaqla axtarış agentini çıxılmaz vəziyyətə salmamalı 5. terminlərin sinonimlərindən və assosiativ sözlərdən ibarət lüğətləri istifadə etməklə avtomatik olaraq tematik kataloqları yaratmaq

a)

1, 2, 3

b)

1, 3, 4

c)

1, 2, 4

d)

2, 3, 5

e)

3, 4, 5

23.

Ehtimallar modelində hər bir sənəddə onun indeksləşdirilməsi üçün istifadə olunan və olunmayan terminləri göstərən binar vektor hansı əsas parametrlə müəyyən olunur?

a)

sənədlərin sorğuya pertinent və ya qeyri-pertinent olma ehtimalı

b)

sənədin istifadəçinin sorğusuna relevant olma ehtimalı

c)

sorğuda tapılan və ya tapılmayan sənədlərin ümumi sayı

d)

axtarış nəticəsində verilmiş sənədlər arasından həmin sənədin pertinent olma ehtimalı

e)

axtarış nəticəsində verilmiş sənədlər arasından həmin sənədin qeyri-pertinent olma ehtimalı

24.

İnformasiya axtarışının bir sıra modelləri hansı göstəricilərə əsasən fərqləndirilir?

a)

reallaşdırılmayan informasiya axtarışı üsullarından və vasitələrindən asılı olaraq

b)

məhdudlaşdırılan informasiya axtarışı üsullarından və vasitələrindən asılı olaraq

c)

darlaşdırılan informasiya axtarışı üsullarından və vasitələrindən asılı olaraq

d)

reallaşdırılan informasiya axtarışı üsullarından və vasitələrindən asılı olaraq

e)

genişləndirilmiş informasiya axtarışı üsullarından və vasitələrindən asılı olaraq

25.

İnternetin informasiya ehtiyatlarını indeksləşdirərək onların obrazlarını yaradan proqram necə adlanır?

a)

axtarış maşını

b)

indekslər bazası

c)

interfeys proqramı

d)

robot proqramı

e)

müştəri proqramı

26.

İnformasiya axtarışının əsas növlərini qeyd edin:

a)

bibliografik, sənədli, faktoqrafik, analitik

b)

statik, kognitiv, faktoqrafik, analitik

c)

bibliografik, sənədli, faktiki-qrafik, analoji

d)

empirik, kognitiv, faktoqrafik, analitik

e)

dinamik, sənədli, qrafik, faktoloji

27.

Aşağıda göstərilən verilənlər üçün informasiya massivində olan bütün qeyri-relevant sənədlərin sayını müəyyən edin:

a)

45

b)

50

c)

130

d)

175

e)

160

28.

İnsanların başa düşəcəyi və qəbul edəcək şəkildə olan informasiya hansı yanaşmaya aiddir?

a)

qrammatikalı

b)

leksikalı

c)

faktoqrafik

d)

semantik

e)

obyekt-ölçətli

29.

Məzmunları istifadəçinin sorğusuna cavab verməyən sənədlər necə adlanır?

a)

qeyri-pertinent

b)

qeyri-relevant

c)

relevant

d)

pertinent

e)

dəqiq

30.

Aşağıda göstərilən verilənlər üçün informasiya massivində olan, lakin İAS tərəfindən tapılıb istifadəçiyə verilməmiş sənədlərin ümumi sayını müəyyən edin:

a)

125

b)

50

c)

175

d)

45

e)

130

31.

İAS tərəfindən tapılıb verilmiş və istifadəçinin sorğusuna həqiqətən relevant sənədlərin sayının informasiya massivində olan bütün relevant sənədlərin sayına nisbəti ilə müəyyən edilən parametr hansıdır?

a)

axtarışın dəqiqliyi

b)

axtarışın seçim qabiliyyəti

c)

axtarışın dolğunluğu

d)

axtarışın küyü

e)

axtarışın F ölçüsü