XII. Sınıf Hİkaye

XII. Sınıf Hİkaye

1960 Sonrası Hikaye

• Yaşanmış ya da yaşanması muhtemel olayları, insanlarda estetik zevk uyandıracak şekilde anlatmaya hikaye ya da öykü denir.

1960 Sonrası Hikaye

• Edebiyatımızda ilk hikaye örnekleri Tanzimat Dönemi’nde verilir,

• Milli edebiyat akımıyla birlikte Ömer Seyfettin Türk öykücülüğünde yeni bir çığır açmıştır.

• Hikaye asıl gelişimini Cumhuriyet döneminde göstermiştir.

• Cumhuriyet Döneminde Sait Faik Abasıyanık alışılmışın dışında bir öykü dünyası kurmuştur.

1960 Sonrası Hikaye

• Cumhuriyet’in ilk yıllarından itibaren hikâyeciliğimizin öncü isimleri Memduh Şevket Esendal, Sait Faik Abasıyanık, Sabahattin Ali, Haldun Taner gibi sanatçılar olmuştur.

• Bu sanatçıların açtığı yollar; birçok yazarın yeni ürünleriyle çeşitlenmiş, zenginleşmiş ve hikâye sanatının nitelikli örneklerinin verilmesine zemin hazırlamıştır.

• Öykü alanındaki başarılı eserler 1960 Sonrası Hikaye geleneğinde de

  verilmeye devam etmiştir.

1960'lı Yıllar

• Bu dönemde eser veren yazar sayısı artmış ve bununla birlikte öykülerde konu ve anlayış olarak çeşitlilik ortaya çıkmıştır.

• Kahramanlar toplumun her kesiminden seçilmiştir.

• Türk hikâyeciliğinde tema ve kurgu bakımından tamamıyla yenilikçi gelişmeler yaşanır. Temalar da çeşitlenir.

• Yazarlar modernizm ve postmodernizm akımlarıyla birlikte hikayeyi teknik ve anlatım olarak geliştirmişlerdir.

Modernizm

• Realizm akımına bağlı olmak

•  Gözleme dayanmak

• Tasvire/betimlemeye öncelik vermek

• Dil ve anlatımda yeniyi aramak

• Yeni konuları işlemek

Postmodernizm

• Batı edebiyatında bir kavram olarak 1950’li yıllarda görülmeye başlanmıştır.

•  Gözleme dayanmak Türk

  edebiyatını da 1970’lerden itibaren etkilemeye başlamıştır.

• Postmodernistler kendilerinden önceki edebiyat geleneğine karşı çıkmışlar, eserin biçimsel özelliklerini önemsemeye başlamışlardır.

• Bir eserde anlatılan şeyi değil anlatımı önemsemişlerdir.

• Bu nedenle “Nasıl anlatırım?” sorusundan hareketle yeni anlatım tekniklerini kullanmışlardır.

Metinler Arasılık

• Postmodernizmle ortaya çıkan anlatım tekniklerinden biridir.

• Metinler arasılık, bir metin içinde diğer metinlerle ya da müzik, resim, teoloji gibi alanlarla kurulan ilişkiye dayalıdır.

• Çeşitli metinlerin bir metin içinde kullanılmasıyla oluşur.

• Örneğin bir roman yazarı eserinde halk hikâyesinden, kutsal metinden, fabldan ya da başka bir yazarın romanından, hikâyesinden yararlanabilir.

• Metinler arasılık postmodern edebiyatın temel anlatım biçimlerinden biridir.

1960'lı Yıllar

• 1960’lı yıllarda ülkedeki siyasal ve sosyal olaylar ve bu olaylar karşısında halkın durumu eserlere yansıtılmaya çalışılmıştır.

• Leyla Erbil, Demir Özlü, Demirtaş Ceyhun, Erdal Öz, Bilge Karasu, Dursun Akçam, Orhan Duru, Necati Cumalı, Mehmet Seyda, Talip Apaydın, Sevgi Soysal, Ferit Edgü, Yusuf Atılgan, Bekir Yıldız

1970'li Yıllar

• 1970’li yıllardan itibaren yazarlar siyasal, toplumsal ve günlük konuları eserlerinde ele almışlardır.

• Muzaffer İzgü, Füruzan, Gülten Dayıoğlu,Tomris Uyar, Adalet Ağaoğlu, Pınar Kür, Nazlı Eray

1980'li ve 1990'lı Yıllar

• 1980’den itibaren de sıradan insanın yaşam mücadelesi, kadının Türk toplumundaki yeri ve çocuklar eserlerde ele alınmıştır

• 1990’lı yıllardan itibaren ise bireyi merkeze alan hikâyeler yazılmaya başlanmıştır.

• Nedim Gürsel, Feyza Hepçilingirler, Mustafa Kutlu, Rasim Özdenören, Hulki Aktunç, Sevgi Özel, Nazan Bekiroğlu

1960 Sonrası Hikaye

• Bu dönem hikayelerinde farklı yönelimler vardır:

• Bireysel duyarlılık

• Toplumcu çizgi

• Milli-dini anlayış

Bireyin İç Dünyasını Ele Alan Hikayeler

• Bu tarzdaki hikayelerde bireylerin yaşadıkları iç bunalımlar ve çatışmalar konu olarak işlenmiştir.

• Bireyin iç dünyası, iç çözümleme ve bilinç akışı gibi tekniklerle ortaya konur.

• Nezihe MERİÇ- Giz (Ders Kitabı)

Toplumcu Gerçekçi Hikayeler

• Bu hikayelerde gecekondularda yaşayanlar, işçiler, memurlar, Almanya’ya göç eden işçiler, kentlere göç sorunu, kadınların yaşadığı sıkıntılar ve işsizlik gibi sorunlar ele alınmıştır.

• Adalet AĞAOĞLU- Karanfilsiz (Ders Kitabı)

Dini-Milli Duyarlılıkta Yazılan Hikayeler

• Önceki dönemlere kıyasla bu dönemde dini duyarlılığı ön plana çıkaran yazarların sayısı artmıştır.

• Mustafa KUTLU- İkindiyi Kılmak (Ders Kitabı)

KÜÇÜREK HİKAYE

• Hikayelerin bir alt dalı olarak kabul gören ve çok kısa bir şekilde

  yazılmakla beraber yoğun bir anlatım içeren metinlere “Küçürek

  hikaye” ya da “Minimal hikaye” denilmektedir.

• Minimal hikayeler kısa olmakla birlikte yoğun bir anlatım gösterir.

• Kısa ve yalın olduğundan okunması da anlaşılması da oldukça kolaydır.

• Bu hikâyeler; betimlemeye ve çözümlemeye dayanmayan, yalnızca bir anın saptaması olan anlatılardır.

KÜÇÜREK HİKAYE

• Serim, düğüm, çözüm bölümleri bulunmaz.

• Hikayelerin başı ve sonu eksik bırakılarak eksik kısımların

  okuyucunun hayal gücüne bırakılması amaçlanır.

• Yazar, hikayesini imgelerden yararlanarak anlatır.

• Modern yaşam insanlarda zaman sorunu ortaya çıkarmıştır.

  Sosyal medyanın da etkisiyle küçürek hikayeye olan ilgi

  artmıştır.

KÜÇÜREK HİKAYE

• Hikayenin dili şiirsel bir özellikler taşımaktadır.

• Yazar, okuyucu üzerinde sanatsal bir etki yaratmak ve bu etkiyi artırmak amacıyla hikâyenin içeriğinin boyutlarını kasıtlı olarak küçültür.

• Küçürek hikâyeler, az sayıdaki kelimeyle yoğun anlamlar aktarma gücüne sahip olan sanatsal iletişim araçlarıdır.

• Küçürek hikâyenin üç önemli belirleyici özelliği vardır: Kısalık, yoğunluk ve birlik.

KÜÇÜREK HİKAYE

• Franz Kafka, küçürek hikayenin dünyada bilinen önemli

  isimlerin başında gelir.

• Türk edebiyatında da Ferit Edgü, Necati Tosuner, Haydar

  Ergülen, Ayfer Tunç gibi isimler bu türde başarılı eserler

  vermiştir.

KÜÇÜREK HİKAYE

• Ernest Hemingway’in tek cümle, beş kelimeden oluşan bu küçürek öyküsü, türü anlatan en iyi örnektir.

• “Satılık: bebek ayakkabıları, hiç giyilmemiş.”

• "Onu güllerle süsledi ama en sevdiği çiçeği asla sormadı."

KÜÇÜREK HİKAYE

• “Bir dizi önemli infaz, sokakta bir kalabalığın önünde gerçekleşiyor - ben de o insanların arasındayım. Ve bu beni son derece ilgilendiriyor. Ta ki cellat ve yardımcıları yanıma gelene kadar, çünkü benim sıram gelmiş, bunu pek beklemiyordum ve beni dehşete düşürüyor.”