Stepy Akermańskie

Temat: Co zachwyca, a co rozczarowuje bohatera sonetu Adama Mickiewicza "Stepy Akermańskie"?

Czego dowiecie się na dzisiejszej lekcji?

• Poznacie elementy biografii Mickiewicza, które miały wpływ na powstanie "Sonetów Krymskich" (jednym z nich są "Stepy Akermańskie").

• Dowiecie się, kim jest bohater -> podmiot liryczny sonetów.

• Przeanalizujecie budowę sonetu -> nowego dla was gatunku literackiego.

• Odczytacie, a następnie zinterpretujecie "Stepy Akermańskie" (przyda się wasza wiedza dotycząca środków stylistycznych).

Uwaga! Wskazówki techniczne.

• Czytajcie uważnie treść kolejnych slajdów.

• Jeśli pojawia się informacja: DO ZESZYTU, to dla was znak, że należy zapisać określoną treść w zeszycie.

• Między poszczególnymi slajdami będą pojawiać się zadania quizowe; rozwiązanie ich będzie jednoznaczne z obecnością na lekcji (będą też ocenianie).

• Życzę przyjemnej lekcji :)

Poznajecie?

Tak!

To Adam Mickiewicz we własnej osobie. Pierwszy wieszcz polskiego romantyzmu!

Multiple Select

Przypomnij sobie, jakich jeszcze znasz poetów romantycznych, których utwory czytaliśmy na naszych lekcjach. Zaznacz właściwe nazwiska.

• Juliusz Słowacki

• Henryk Sienkiewicz

• Stefan Żeromski

• Cyprian Kamil Norwid

Śladami Mickiewicza

DO ZESZYTU- DLA CHĘTNYCH

W roku 1824, w wyniku procesu filomatów i filaretów (stowarzyszenia, do którego należał Mickiewicz), młodzież polska została oskarżona o działanie na szkodę caratu i skazana na opuszczenie swojej ojczyzny (wygnanie lub śmierć).

Adam Mickiewicz znalazł się wśród "szczęśliwców", którzy przeżyli, ale od tej pory musieli szukać dla siebie innego miejsca na świecie...

Kiedy poeta został zesłany w głąb Rosji i osiedlił się w Odessie, postanowił wybrać się w podróż. Jego wybór padł na Krym... Krajobrazy krymskie pełne przestrzeni, piękna przyrody, rozmaitych ruin, wśród których przynajmniej chwilowo miał poczucie wolności, znalazły odzwierciedlenie w zbiorze poetyckim składającym się z 18 sonetów -> "Sonetach krymskich".

DO ZESZYTU

Podmiot liryczny "Sonetów krymskich"...

to pielgrzym, tułacz, wygnaniec... utożsamiany z samym Mickiewiczem.

Podróżuje bacznie obserwując i opisując piękno otaczającego go krajobrazu.

Gorzko doświadczony przez los, samotny, oderwany od rodzinnego kraju, przemierza Krym, próbując oderwać swoje myśli od stale powracającej w pamięci przeszłości. Przeszłości tak samo bolesnej, jak i kochanej.

Multiple Choice

Która z wymienionych postaci literackich została skazana na los podobny do losu podmiotu lirycznego "Sonetów krymskich"?

• Emilia Plater

• Józef Skawiński

• Julian Ordon

• Marcin Borowicz

"Stepy akermańskie" Adama Mickiewicza

Sonet otwierający zbiór "Sonetów krymskich"

Odczytanie i interpretacja tekstu

s. 315 w podręczniku

NaCoBeZu:

• Co robi podmiot liryczny? Gdzie się znajduje?

• Co widzi i słyszy podmiot liryczny?

• Na co czeka i o czym marzy?

• Jak zbudowany jest tekst? Ile ma strof i wersów?

Przeczytaj tekst umieszczony na stronie 315 w podręczniku.

Możesz też skopiować poniższy link do przeglądarki, by odsłuchać recytację.

https://www.youtube.com/watch?v=9Wy8yDXdVec

DO ZESZYTU

Budowa sonetu

Sonet- gatunek liryczny o charakterystycznej budowie: czternaście wersów podzielonych na cztery strofy o układzie 4-4-3-3.

W strofach czterowersowych występuje okalający układ rymów (abba).

WAŻNE! Pierwsza część utworu (4-4) jest opisowa (przedstawia opis przestrzeni, miejsca), druga (3-3) - refleksyjna (prezentuje przemyślenia, odczucia podmiotu lirycznego).

Co opisuje? Nad czym rozmyśla?

W dalszej części lekcji zastanowimy się, jakie obrazy zostały ukazane w części opisowej i co one oznaczają, a także nad czym rozmyśla podmiot liryczny w części refleksyjnej.

Przeanalizuj rozszyfrowany krajobraz, a następnie własnymi słowami ZAPISZ W ZESZYCIE, gdzie się znajduje i co widzi podmiot liryczny w sonecie "Stepy akermańskie"?

Jeśli udało Ci się opisać, gdzie jest i co widzi podmiot liryczny, to przejdź do części refleksyjnej.

Przeanalizuj wskazówki związane z interpretacją części refleksyjnej. Zastanów się, do jakich przemyśleń skłoniła podmiot liryczny opisywana przestrzeń. Dlaczego wraca myślami do Litwy? Jak można by dokończyć rozpoczęte zdania (?). ZAPISZ W ZESZYCIE interpretację części refleksyjnej sonetu.

Poetyka "Stepów akermańskich"

UWAGA! PRZYDA SIĘ WASZA WIEDZA NA TEMAT ŚRODKÓW STYLISTYCZNYCH

CIEKAWOSTKA: Wiecie, że Mickiewicz pięć razy zmieniał pierwszy wers "Stepów akermańskich"?! Oto poprzednie wersje:

• 1. Poznałem stepowego podróż oceanu

• 2. Żeglowałem i w suchych stepach oceanu

• 3. Wjechałem na suchego stepy oceanu

• 4. Okrążyły mię stepy na kształ oceanu

Open Ended

ODPOWIEDZ

Jak sądzisz, dlaczego Mickiewicz nie mógł się zdecydować na którąś z poprzednich wersji? Po co, aż pięciokrotnie przekształcał pierwszy wers? O czym to świadczy?

"Wpłynąłem na suchego przestwór oceanu" - ostateczna wersja pierwszego wersu "Stepów akermańskich".

Zastanówcie się chwilę... Czy wszystko w tym wersie jest dla was jasne? Nie wzbudza nic waszych wątpliwości?

"Wpłynąłem na suchego przestwór oceanu"

A teraz? Czy ocean może być suchy?

DO ZESZYTU

Zestawienie ze sobą dwóch wyrazów o przeciwstawnym znaczeniu, by wydobyć z danego zjawiska nowe znaczenie, by spróbować pokazać to, co wydaje się niemożliwym do ukazania, nazywamy OKSYMORONEM!

PRZYKŁADY: gromobice ciszy; taniec nieruchomy; miękki kamień; słoneczny cień; blask ciemnieje

Przed wami ostatnia część dzisiejszej lekcji.

Poznaliście nowy środek stylistyczny - OKSYMORON.

Przed wami kilka zadań w formie quizu - będziecie musieli dopasować cytaty ze "Stepów akermańskich" do nazwy środka poetyckiego.

PROSZĘ ZAPISYWAĆ TO W ZESZYCIE (MOŻNA W FORMIE TABELI: CYTAT/ ŚRODEK STYLISTYCZNY).

Multiple Select

Wpłynąłem na suchego przestwór oceanu;

Wóz nurza się w zieloność;

fali łąk;

kwiatów powodzi;

gwiazd szukam przewodniczek łodzi;

To błyszczy Dniestr, to weszła lampa Akermanu;

Powyższe cytaty są przykładami...

• porównań

• epitetów

• metafor

• wyliczeń

Multiple Choice

W takiéj ciszy — tak ucho natężam ciekawie,

Że słyszałbym głos z Litwy - (...).

W powyższym fragmencie zastosowano...

• apostrofę

• anaforę

• pytanie retoryczne

• przerzutnię

Multiple Choice

Wóz (...) jak łódka brodzi

to przykład...

• ożywienia

• porównania

• epitetu

• metafory

Multiple Choice

łąki szumiące;

koralowe ostrowy burzanu;

błyszczy obłok;

śliska pierś;

takiej ciszy;

są przykładem...

• metafory

• epitetu

• porównania

• onomatopei

DO ZESZYTU

Zapisz, jaką funkcję odgrywają zastosowane środki stylistyczne? Jaki efekt został dzięki nim osiągnięty?

ZADANIE

Stwórz ilustrację do wybranego przez Ciebie fragmentu "Stepów akermańskich" Adama Mickiewicza.

Zapisz ten fragment na ilustracji.

Po dzisiejszej lekcji powinniście umieć odpowiedzieć na pytania:

• Pod wpływem jakich przeżyć Adam Mickiewicz napisał cykl "Sonety krymskie"?

• Kim jest podmiot liryczny występujący w "Sonetach krymskich"?

• Jaką budowę ma sonet?

• Gdzie się znajduje i co widzi podmiot liryczny "Stepów akermańskich"?

• Jakich środków artystycznego wyrazu użyto, by opisać krajobraz?

• Co przeżywa podmiot liryczny?

Dziękuję za uwagę i życzę miłego dnia :)

Agnieszka Beldzik