Kasaysayang Wikang Pambansa

Kasaysayang Wikang Pambansa

​(Ikalawang bahagi)

​

​

​

​

by JOY FABREGAS

Panahon ng Amerikano

​

Multiple Choice

Ano ang bansang sumakop sa Pilipinas pagkatapos ng pananakop ng Kastila?

• Russia 

• Hapon

• Amerikano

• Koreano

Multiple Choice

Dumating ang mga Amerikano sa pamumuno ni ________

• Jacob Schurman

• David Webb

• Almirante Dewey

• Bill Gates

Multiple Choice

Ang wikang Ingles ang ginamit na wikang panturo at wika sa pakikipagtalastasan sa panahon ng Amerikano.

• TAMA

• MALI

Multiple Choice

Ang komisyong pinamunuan niya ay naniniwalang kailangan ng Ingles sa edukasyong primarya.

• Jacob Schurman

• David Webb

• Almirante Dewey

• Bill Gates

​

​Noong Ika-21 ng Marso, 1901, nagtakda ang komisyon ng Batas 74 na nagtatatag ng mga paaralang pambayana at nagpahayag na ang wikang Ingles ang wikang Panturo.

Multiple Choice

Sa panahon ng Amerikano, binigyang pokus ang 3R. Alin sa pagpipilian ang hindi kasama?

• Reading

• Writing

• Grading

• Arithmetic

​

​Hindi naging madali ang pagtuturo gamit ang wikang Ingles sa mga mag-aaral at guro . Naging dahilan ito upang ang Superintende Heneral ng mga paaralan ay nagbigay ng rekomendasyon sa paggamit ng wikang bernakular bilang wikang panturo.

Multiple Choice

Pinagtibay ang paglilimbag ng mga librong pamprimarya na Ingles-Ilokano, Ingles- Bisaya, Ingles-Tagalog at Ingles-Bikol

• TAMA

• MALI

​

​Noong 1906, pinagtibay ang kursong Tagalog para sa mga gurong Pilipino at Amerikano at ipinakilala rin ang bill sa Asembleya na paggamit ng diyalekto sa pagtuturo pero ito ay hindi pinagtibay

Multiple Choice

Nang mapalitan ang ang direktor ng Kawanihan ng Edukasyon, ipinahayag na wikang Ingles lamang ang wikang panturo.

• TAMA

• MALI

Multiple Choice

Ang mga sundalong Amerikano at grupo na tinawag na Thomasites ang naging tagapagturo ng wikang Ingles.

• TAMA

• MALI

Multiple Choice

Sa kanyang panayam, sinabi niya na kailanman ay hindi magiging wikang pambansa ng mga Pilipino ang wikang Ingles.

• Jorge Bacobo

• George Butte

• Maximo Kalaw

• David Webb

Ano-ano ang mga dahilan ng mga tagapagtaguyod sa paggamit ng Wikang Ingles?​

​

Ano-ano ang mga alituntunin dapat sundin sa pagpapataguyod ng wikang Ingles?

​

​Mga pag-aaral, sarbey at eksperimentong isinagawa ng mga Amerikano

• ​Henry Jones Ford

• Propesor Nelson at Dean Fansler (1923)

• Najeeb Mitri Saleebey at National Survey Comiision

Multiple Choice

Siya ang nagmungkahi na dapat isa sa mga wikang katutubo ang maging wikang pambansa?

• Pang. Manuel L Quezon

• Jose E. Romero

• Lope K. Santos

• Norberto Romualdez

Multiple Choice

Sa probisyong ito nakasaad na ang wikang pambansa ay kailangan isa sa mga umiiral na katutubong wika ng Pilipinas.

• Artikulo XIV, Sek. 6 ng 1935

• Artikulo XIV, Sek. 5 ng 1935

• Artikulo XIV, Sek. 4 ng 1935

• Artikulo XIV, Sek. 3 ng 1935

Multiple Choice

Sa taong ito ay Kautusang tagapagganap blg. 134 ipinalabas na wikang Tagalog ang batayan na wika.

• 1934

• 1935

• 1936

• 1937

​Panahon ng Hapon

​

Multiple Choice

Sa panahon ng mga Hapon, ninais ng mga ito na burahin ang anumang impluwensya ng mga Amerikano at nagkaroon ng pagsulong sa paggamit ng wikang pambansa.

• TAMA

• MALI

​

​-Ipinatupad ang Ordinansa Militar Blg. 13 na nag-uutos na gawing wikang opisyal ang Tagalog at wikang Hapones(Nihonggo).

​

​-Itinatag ang Philippine Executive Commision na pinamunuan ni Jorge Vargas.

​

​-Ang gobyerno-militar ang nagturo sa mga guro ng Nihonggo.

​

​-Ang mga nagsipagtapos na guro ay binibgyan ng katibayan na may tatlong uri: Junior, Intermediate at Senior.

Multiple Choice

Ano ang ibig sabihin ng KALIBAPI?

• Kapisanan sa Pagmamahal sa Bagong Pilipinas

• Kapisanan sa Pagtatanggol sa Bagong Pilipinas

• Kapisanan sa Paglilingkod sa Bagong Pilipinas

​

​Layunin ng KALIBAPI na mapabuti ang edukasyon at moral na rehenrasyon at pagpapakita at pagpapaunlad ng kabuhayan sa pamatnubay ng Imperyong Hapones.

Multiple Choice

Sino ang nahirang na direktor ng KALIBAPI sa panahon ng Hapon?

• Ferdinand Marcos

• Benigno Aquino

• Corazon Aquino

• Fidel  Ramos

​

​Marami ang naging debate tungkol sa wika at naging masigla ang talakayan tungkol sa wika. May talong pangkat na namayagpag sa usaping pangwika sa panhong ito. Ito ang pangkat ni Carlos Ronquillo, pangkat ni Lope K. Santos at pangkat nina Sevilla at Tolentino.

Multiple Choice

Dahil sa pagnanais ng Hapones na itaguyod ang Wikang Pambansa ay binuhay ang Surian ng Wikang Pambansa.

• TAMA

• MALI

​

​Si Jose Villa Panganiban ang nagturo ng Tagalog sa mga Hapones at gumawa siya ng pormularyo na tinawag na "A shortcut to the National Language."

PANAHON NG PAGSASARILI HANGGANG SA KASALUKUYAN​

​Nang maging Pilipino ang tawag sa wikang pambansa noong Agosto 13, 1959. Nilagdaan naman ni Kalihim Alejandro Roces at nag-utos na simulan sa taong-aralan 1963-1964 na ang mga sertipiko at diploma sa pagtatapos ay ipalimbag na sa wikang Pilipino. 

​

​Noong 1963, ipinag-utos na awitin ang Pambansang Awit sa titik nitong Pilipino. Ito ay batay sa Kautusang Tagapagpaganap Blg 60 s. 1963 na nilagdaan ni Pangulong Diosdado Macapagal.

Multiple Choice

Siya ang pangulo na nag-utos ng Kautusang Tagapagpaganap Blg 96 s.1967, na ang lahat ng edipisyo, gusali, at tanggapan ay pangalanan sa Pilipino.

• Fidel V. Ramos

• Ferdinand Marcos

• Corazon Aquino

• Ramon Magsaysay

​Nilagdaan din ni Kalihim Tagapagpaganap Rafael Salas ang Memorandun Sirkular Blg. 172 (1968) na nag-uutos  na ang mga ulong-liham ng mga tanggapan ng mga pamahalaan ay isulat sa Pilipino.

Kalakip ang kaukulang teksto sa Ingles. Ipinag-utos din na ang mga pormularyo sa panunumpa sa tungkulin ng mga pinuno at kawani ng pamahalaan ay sa  Pilipino gagawin.

Ang Memorandum Sirkular Blg 199 (1968) naman ay nagtatagubilin sa lahat ng kawani ng  pamahalaan na dumalo sa mga seminar sa Pilipino na pangungunahan ng Surian ng Wikang Pambansa sa iba’t ibang purok lingguwistika ng kapuluan.

Noong 1969 naman nilagdaan ni Pangulong Marcos ang Kautusang Tagapagpaganap Blg. 187 na nag-uutos sa lahat ng kagawaran, kawanihan, tanggapan, at iba pang sangay sa pamahalaan na gamitin ang wikang Pilipino hangga’t maari sa Linggo ng Wikang Pambansa at pagkaraan naman ay sa lahat ng opisyal na komunikasyon at transaksiyon.

Multiple Choice

Sa kanyang panunungkulan ay naitalaga ang batas na ang Wikang Filipino ang wikang Pambansa ng Pilipinas at ito ay nakapaloob sa Artikulo 14, sek 6 ng Saligang Batas ng 1987?

• Erap Estrada

• Gloria Macapagal Arroyo

• Fidel V ramos

• Corazon Aquino

Multiple Choice

Sino ang pangulong naglabas siya ng Executive Order No. 210 noong Mayo 2003 na nag-aatas ng pagbabalik sa isang monolingguwal na wikang panturo – ang Ingles, sa halip na ang Filipino?

• Erap Estrada

• Gloria Macapagal Arroyo

• Fidel V ramos

• Corazon Aquino

​Sa kasalukuyan masasabing marami pa ring sagabal sa pagsulong ng wikang Filipino. Ngunit kung ang pagbabatayan natin ay ang paglaganap at paggamit ng wikang Filipino, masasabi nating mabilis nga ang pagsulong nito. Bunga ito ng epektibong pagtuturo ng wikang Filipino sa mga paaralan. Resulta rin ito ng patuloy na dumaraming paglabas ng mga babasahin na nakasulat sa wikang Filipino, lalo na ang komiks. Ilang pang dahilan ay ang patuloy na pambansang pagtangkilik sa mga telenobela at pelikulang Pilipino, at ang paggamit ng Filipino sa radio at telebisyon.