Сравнительная литература

Әдеби байланыстардың тарихы және теориялық негізі

By Akbota Abiyr

Халықтар өмірі мен тарихы, мәдениеті мен әдебиеті жайындағы әдебиеттің көпқырлы саласы - әдеби алмасулар мен байланыстарды зерттеу ісі қашан да өзекті. ​

​

“Байланыс” “өзара қарым- қатынас” ұғымдары  әлемдік құбылыс болып табылады.  Оның бастау аларлық  алғашқы нүктесі және аяқталу сәтін дәл айқындау мүмкін емес.Байланыс немесе өзара  қарым-қатынас болу үшін  екі немесе бірнеше объект керек.  Яғни, байланыс екі немесе бірнеше объектілер арасындағы  процесс.

Батыс пен Шығыс ұғымдары  адамзаттың  сананың  әлем мәдениетін ең алғаш типологиялық тұрғыда жіктеуінен туындаған.

Батыс пен Шығыс бірін-бірі толықтырушы категория, сондай-ақ,  бір-біріне антоним ұғымдар.

Батыс пен Шығыс арасындағы байланыс  әлем тұтастығын, әлемдік күштің  территориялық немесе ұғымдық  бірлігін бейнелейді.

Рух

​

Интуиция

Жалпылық

Коллективизмнің басымдығы

​Қалай өлу керек екенін біледі.

​Шығыс

Материя

​

Рационализм

​

Деталь ​

Индивидуализмнің басымдығы

Қалай өмір сүру керек екенін  біледі

​

​

​Duplicate this text as many times as you would like.

Батыс

Батыс пен Шығыс мәдениетін салғастыру барысында мағыналық антонимиялар мол кездеседі

Мистика

​

Интуиция ​

​Тұрақтылық

​

Дао

​табиғи ортада өмір сүру, медитация

арқылы гармонияға қол жеткізу

​Коммунизм, тапсыз қоғам

​

​

​Шығыс

Аскеза

​

Ғылыми білім, рационладық ой-таным

​

Динамизм, даму

​

Логос

​

Әлемнің техника-технологиялық тұрғыда белсенді дамуы

​

​Капитализм, буржуазиялық таным

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

Деталь ​

​

Индивидуализмнің басымдығы

​

Қалай өмір сүру керек екенін  біледі

​

​

​

​Duplicate this text as many times as you would like.

Батыс

И. В. Кондаковтың жіктеуі

Open Ended

Батыс пен Шығыс мәдениетін салғастыруда қандай антонимиялар ұсынасыз?

Батыс пен Шығыстың екі түрлі  мәдени-әлеуметтік парадигмаға жататындығын көреміз. Батыс пен Шығыс арасындағы байланыс мәдениеттер диалогы  деп аталады. Қазіргі ғалымдар мен зерттеушілердің арасында энтропиялық энергия жылдам  өрістей ме, әлде мәдениеттер  диалогы басымдылық танытады ма деген сауал кең тараған.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

Энтропия – қарама-қайшылықтардың, конфликтердің ақырындап жойыла бастауы.

​

​Some text here about the topic of discussion.

​Ориентализмнің әдеби жанр және көркем әдіс ретінде жақсы дамып келе жатқаны ақиқат. Бұл процесс бүгінгі таңда идеология мен мәдениет салаларында жедел жүріп жатыр. Мұны қазіргі кезде жаһандану процесі деп атап жүрміз.

Жаһандану қоғамның мұқтаждығынан туып отырғаны сөзсіз.​

​

​Some text here about the topic of discussion.

​Ориентализм - ғылыми зерттеудің негізінде пайда болатын ғылым. Батыста ориентализм ғылымының пайда болуы 1321 жылы Вьенде болған шіркеулік кеңестен бастау алады деп есептеледі. Сол кеңестегі шешімге сәйкес , "араб, грек, иврит және сириялық тілдерді зерттейтін кафедралар Париж, Оксфорд, Болонья,

Авиньонда ашылды.

​Some text here about the topic of discussion.

​Ориентализм амбициялық үлкен географиялық кеңістікті қамтиды. ориенталист ғалымның арнайы зерттейтін тақырыбы болды, мысалы, ислам құқығын, қытай диолектісін немесе үнді діндерін зерттейтін ғалымдардың бәрін кәсіби ортада ориенталистер деп танылады.

Ғалымдардан бөлек, Шығысқа деген қызығушылық философтар, ақындар мен эссеистердің арасында пайда бола бастады.

ХІХ ғасырда аса дарынды жазушылардың арасында Шығысқа деген ерекше қызығушылықтары оянды. Гюго, Гете, Флобер, Байрон еңбектеріндегі Шығыс туралы жазбаларын бөлек жанр деп атағанымыз жөн.

​Some text here about the topic of discussion.

​Батыс пен Шығыс арасындағы байланысты басқаша атап, жаңа қырынан қарастыру да орын алған. Бұл құбылыс - мәдениеттер диалогы деп аталады.

Мәдениеттер диалогы дегеніміз өзара түсіністікті тудыратын, бекіте түсетін процестердің бірі. Екінші бір сөзбен айтсақ, екі дара түсініктің, екі ситуациялық позицияның, екі менталитеттің бір -біріне кірігу әрекеті.​

​Some text here about the topic of discussion.

​М. Бахтин: "Чужая культура только в глазах другой культуры раскрывает себя полнее и глубже (но не во всей полноте, потому что придут и другие культуры, которые увидят и поймут еще больше.) Один смысл раскрывает свои глубины; встретившись и соприкоснувшись с другим, чужим смыслом: между ними начинается как бы диалог, который преодолевает замкнутость и односторонность этих смыслов, этих культур​

​Some text here about the topic of discussion.

​мы ставим чужой культуре новые вопросы, какие она сама себе не ставила, мы ищем в ней ответы но на эти наши вопросы, и чужая культура отвечает нам, открывая перед нами новые свои глубины. При такой диалогической встрече двух культур они не сливаются и не смешиваются, каждая сохраняет свое единство и открытую целостность, но они взаимно обгащаются".​

​Some text here about the topic of discussion.

Open Ended

Мәдениеттер диалогына қандай мысал келтіре аласыз?

Әдеби, мәдени байланыстар - әдебиеттанудың негізгі зерттеу нысандарының бірі болып табылады.Әдеби байланыстар ел мен ел, мәдениет пен мәдениет арасындағы өзара байланыс пен алмасулардан келіп туындайды.

​Some text here about the topic of discussion.