информатика

Деректер қоры

Сақтаулы ақпараттың сипатына

қарай ДҚ-ның екі түрі бар:

Сипатталатын объектілер
туралы қысқаша мәліметтер
нақты белгіленген пішімде

беріледі. Мысалы,

кітапханадағы кітаптар

қорының ДҚ-да әрбір кітап

туралы дерек

библиографикалық түрде

сақталады: басылған жылы,
авторы, аты және т.б.Қысқаша

айтқанда, фактографиялық

ДҚ – бұл картотекалар.

Әр түрлі типтегі: мәтіндік,

графикалық, дыбыстық,

мультимедиялық кең
көлемді ақпараттардан
тұрады. Мысалы, заң

шығару актілерінің
құжаттық деректер
базасы заңдардың
мәтінінен тұрады.

Құжаттық деректер –

бұл архив

Деректер қоры – компьютердің сыртқы

жадында сақталатын, белгілі бір ереже
бойынша ұйымдастырылған, сақталып,
өңделген өзара байланысқан мәліметтер
жиынтығы.

Ақпараттарды сақтау әдісі
бойынша ДҚ-ның екі түрі бар:

Орталықтандырылған ДҚ-да

бар ақпарат бір

компьютерде сақталады.

Үлестірілген ДҚ

жергілікті және ауқымды
компьютерлік желілерде

қолданылады және
ақпараттың әр түрлі

бөліктері бөлек
компьютерлерде
сақталуы мүмкін.
Мысалы, Internet

жүйесіндегі ақпарат

Ақпараттарды ұйымдастыру

құрылымы бойынша
ДҚ-ның үш түрі бар:

Реляциялық ДҚ дегеніміз – кесте түрінде

ұйымдастырылған деректер базасы. Немесе оны
кестелік деректер қоры дейді.

Иерархиялық ДҚ - мәліметтер арасындағы

байланысты реттелген графтар арқылы
сипаттауға болады. Қандайда бір программалау
тілінде иерархиялық деректер қоры құрылымын
есептеу үшін тармақ мәліметтер типі
пайдалынылады.

Желілік ДҚ - мәліметтердің элементтерінің еркін
графтар түріндегі өзара байланысын білдіреді.
Желілік деректер қорының схемасын сипаттауға
екі тип пайдалынылады: жазба және байланыс.

№

Фамилиясы,

аты

Туған жылы

Жынысы

Ұлты

Көзінің

түсі

Шашының

түсі

1

2

Реляциялық ДҚ-да кестенің жолын - жазбалар,
ал бағанды - өріс деп атайды.

Деректер базасында кілт деп мәні басқа
жазбаларда қайталанбайтын өрісті (өрістер
жиынтығын) атайды.

Өріс типі

Сипаттамасы

Мәнінің

мысалы

Сандық

Мәндері тек сандар ғана

болады: бүтін, ондық
бөлшек

3
564,8

Символдық Кез келген символдар

тізбегін қамтиды

42-34-51
№1, 4А

сыныбы

Күнтізбелік

Күнтізбелік күндерді

қамтиды

9.10.1985

Логикалық

«Иә-Жоқ» немесе

«Ақиқат-Жалған»
мәндерін қабылдайды

Иә-Жоқ
Ақиқат-Жалған

Өріс типі

Деректер қорын басқару

• Accessпрограммасы – бұл мәліметтер базасын

басқару жүйесі (BD-СУБД - МББЖ).

• Басқару жүйесі дегеніміз - көлемді мәліметтер

жиынын

тұтынушыларға

ыңғайлы

түрде

бейнелеп, белгілі бір форматта сақтап қана
қоймай,

оны

ары

қарай

өңдеуге

арналған

программалар кешені.

Access Windows ортасында жұмыс істейтін программа

болғандықтан (екеуін де Microsoft фирмасы жасаған), олар
бір-бірімен өте үйлесімді түрде жұмыс істей алады, мұнда
да басқа программалардан (және керісінше) буфер арқылы
кез келген мәліметті қиып алуға, көшіруге және кірістіріп

қоюға болады.

Access – бұл реляциялық МББЖ, яғни мұнда бір мезетте

бірнеше мәліметтер базасының кестелерімен қатар

жұмыс істей беруге болады. Реляциялық МББЖ

мәліметтер құрылымын қарапайым етіп құрастырып,

жұмыс істеуді жеңілдетуге мүмкіндік береді.

MS Access ақпаратты көрсету және сақтау үшін

пайдаланылатын жеке компоненттерден тұрады. Олар:
кесте, форма, есеп беру, сұраныстар, деректерге
мүмкіндік беретін беттер, макростар және модульдер.
Формалар мен есептерді құру үшін конструкторлар
қолданылады,

сондықтан

бұл

компоненттер

конструкторлық

объектілер

деп

аталады.

Конструкторлық объектілер басқару элементтері деп
аталатын едәуір кіші объектілерден тұрады (олар: өріс,
батырмалар, диаграммалар, жақтаулар, және т.б.).

Кесте деректер қорының негізі болып табылады.

MS Access-те бүкіл ақпарат кестелерде беріледі.

• Формалар- форматерезесінде кестелерді енгізу мен көру

үшін қолданылады. Олар экранда бейнеленген ақпараттың
көлемін шектеуге мүмкіндік береді және оны тиісті түрде
көрсетеді.

• Есеп берулердеректер қорында бар ақпаратты бейнелеу

үшін қолданылады. Есеп берулер конструкторының
көмегімен деректер тобын, өрістер тобын және
есептелінетін өрістерді, оларды сәйкес жасайтын өз есеп
беруіңізді дайындайсыз.

• Сұранысдеректер қорынан ақпаратты алады, әрі мұнда

деректер бірнеше кесте арасында бөлінген болуы мүмкін.

• Деректерге қатынау бетіMS Access немесе Microsoft

SQL Server деректер қорында сақталған Интернет немесе
Интернет арқылы жұмыс істеуге және оларды көруге
арналған Web парақтың арнайы түрін ұсынады.

• Макростар

жиі

орындалатын

операцияларды

автоматтандыруға арналған. Әрбір макрос бір немесе
бірнеше

макрокомандалардан

тұрады,

олардың

әрқайсысының

белгілі

бір

қызметі

бар,

мысалы,

формаларды немесе есептерді баспаға жібереді.