Gramatyka, ortografia, interpunkcja, kompleksowe powtórzenie wia

"Każde słowo samo dla siebie jest całym wszechświatem".

GRAMATYKA

ORTOGRAFIA

INTERPUNKCJA

Części mowy

PRZYSŁÓWEK

PRZYIMEK

SPÓJNIK

WYKRZYKNIK

PARTYKUŁA

Nieodmienne

CZASOWNIK

RZECZOWNIK

PRZYMIOTNIK

LICZEBNIK
ZAIMEK

Odmienne

Multiple Choice

Jaką częścią mowy jest wyróżnione w zdaniu słowo:

W "Panu Tadeuszu" przedstawiony został wyidealizowany obraz ówczesnej szlachty.

• zaimek

• przymiotnik

• przysłówek

• liczebnik

Multiple Choice

Jaką częścią mowy jest wyróżnione w zdaniu słowo:

Gdy Guślarz skończył odprawianie obrzędu, niespodziewanie zjawił się Upiór.

• czasownik

• partykuła

• rzeczownik

• zaimek

Multiple Choice

Jaką częścią mowy jest wyróżnione w zdaniu słowo:

Chilon był gotów służyć komukolwiek, kto zapłaciłby za jego usługi.

• zaimek

• rzeczownik

• przyimek

• partykuła

Multiple Choice

Jaką częścią mowy jest wyróżnione w zdaniu słowo:

Kto by przypuszczał, że dziewczyna spod lasku okaże się Świtezianką?

• przyimek

• spójnik

• czasownik

• partykuła

Multiple Choice

Jaką częścią mowy jest wyróżnione w zdaniu słowo:

Wacław zaproponował Klarze, by razem uciekli.

• spójnik

• przyimek

• partykuła

• zaimek

Odmiana

CZASOWNIK (osoby, liczby, rodzaje, czasy, tryby, strony, aspekt)

RZECZOWNIK, PRZYMIOTNIK, LICZEBNIK, ZAIMEK (przypadki, liczby, rodzaje)

Osoby: 1., 2., 3.

Liczby: poj., mn.

Rodzaje: męski, żeński, nijaki, niemęskoosobowy, męskoosobowy

Czasy: teraźniejszy, przeszły, przyszły

Tryby: oznajmujący, rozkazujący, przypuszczający

Strony: czynna, bierna, zwrotna

Aspekt: dk, ndk

Multiple Choice

Wskaż poprawny opis czasownika:

"skończ"

• 1. os. l. poj. r. m., cz. przyszły, tryb rozkazujący, strona bierna,

  dk

• 2. os. l. poj. r. -,

  cz. -, tryb rozkazujący, strona czynna,

  dk

• 3. os. l. poj. r. męskoos., cz. przyszły, tryb rozkazujący, strona bierna,

  ndk

• 2. os. l. poj. r. m., cz. -, tryb oznajmujący, strona zwrotna,

  dk

Multiple Choice

Wskaż zestaw, w którym występują tylko czasowniki dokonane

• skończyć

  wyrównać

  zamykać

• kończyć

  wyrównać

  zamknąć

• skończyć

  wyrównać

  zamknąć

• skończyć

  wyrównywać

  zamknąć

Multiple Choice

Wskaż zdanie w stronie biernej.

• Neron został dłużej w Ancjum.

• Tygellinus jest człowiekiem pozbawionym skrupułów.

• Rzym niemalże spłonął.

• Oskarżenie zostało rzucone na chrześcijan.

Multiple Choice

Wskaż zestaw słów, które występują w rodzaju męskoosobowym.

• który

  zabrał

  skaczącego

  kolorowego

• którzy

  zabrał

  skaczącego

  kolorowych

• którzy

  zabrali

  skaczących

  kolorowych

• którzy

  zabrali

  skaczącego

  kolorowych

Multiple Choice

Wskaż zdanie, w którym występują wszystkie trzy tryby.

• Zrozum, że gdybyś klarownie to wytłumaczył, każdy by się z tobą zgodził.

• Gdyby zabrakło papieru, weź ryzę z szafki, która znajduje się pod biurkiem.

• Niech się spodziewa, że zostanie zapytany o tamtą sytuację, by rozwiać wszelkie wątpliwości.

• Pomyślałby kto, że się tak rozpanoszy i będzie wszystkim rozkazywać.

Przypadki

M. kto? co?

D. kogo? czego?

C. komu? czemu?

B. kogo? co?

N. (z) kim? (z) czym?

Msc. (o) kim? (o) czym?

W. o!

Multiple Choice

W jakim przypadku występuje zaimek w zdaniu:

"Doświadczenia bohaterów szkolnych lektur dostarczają nam wiedzy na temat ludzkiej natury."

• D.

• C.

• B.

• N.

Multiple Choice

Które słowa w poniższym zdaniu występują w tym samym przypadku?

"Doświadczenia bohaterów szkolnych lektur dostarczają nam wiedzy na temat ludzkiej natury."

• bohaterów

  lektur

  wiedzy

  natury

• bohaterów

  szkolnych

  lektur

• bohaterów

  szkolnych

  lektur

  wiedzy

  ludzkiej

  natury

• doświadczenia

  bohaterów

  lektur

  wiedzy

  temat

  natury

Multiple Choice

Jakiego przypadka wymagają czasowniki: "brakować", "ubywać", "przybywać"?

• D.

• B.

• Msc.

• W.

Multiple Choice

Która odmiana jest prawidłowa?

Widzimy tu Gerwazego ... - sługę hrabiego ... , który przebacza ... Robakowi.

• Rębajło

  Horeszki

  Księdzowi

• Rębajłę

  Horeszki

  Księdzu

• Rębajłę

  Horeszko

  Księżowi

• Rębajło

  Horeszko

  Księżu

Multiple Choice

Która odmiana jest prawidłowa?

Ostatecznie ... poszczęściło się i w wyniku splotu fortunnych zdarzeń udało się doprowadzić do ślubu i zgody między Cześnikiem i Rejentem.

• tym dwóm bohaterom

• tym dwoje bohaterów

• tym dwojgiem bohaterów

• tym dwojgu bohaterom

• -ąc

• -łszy/-wszy

przysłówkowy

• -ący; -ąca; -ące

• -ny; -na; -ne

• -ty; -ta; -te

• -ony; -ona; -one

przymiotnikowy

Imiesłowy - nieosobowa forma czasownika

Multiple Choice

Które słowo nie jest imiesłowem?

• wysłuchano

• osądzony

• oskarżona

• wykonane

Multiple Choice

Które słowo jest imiesłowem?

• kosmaty

• łykowaty

• uparty

• zatarty

Multiple Choice

Który imiesłów został niepoprawnie stworzony?

• zabrawszy

• zabierawszy

• zabierając

• biorąc

Multiple Choice

Która pisownia jest poprawna?

• znaleziwszy

• znalawszy

• znalazłszy

• znalazłwszy

Multiple Choice

Który imiesłów nie pasuje do pozostałych?

• płaczący

• śmiejąc się

• uśmiechnięte

• rozpromienieni

formant:

• przedrostek

• wrostek

• przyrostek

• formant zerowy

Wyraz pochodny

rdzeń

podstawa słowotwórcza

temat + końcówka fleksyjna

Wyraz podstawowy

Słowotwórstwo

RODZINA WYRAZÓW - WYRAZY POKREWNE

Multiple Choice

Wskaż fałszywe dokończenie zdania: "W słowie kwiaciarnia...

• kwiać- to zarazem rdzeń i podstawa słowotwórcza

• przyrostkiem jest

  -arnia, a w stosunku podstawowej formy rdzenia występuje oboczność t:ć

• zarówno końcówką fleksyjną jak i formantem jest

  -arnia, a rdzeniem jest kwiat

• kwiaciarń- to temat, a -a to końcówka fleksyjna

Multiple Choice

Który wyraz jest wyrazem pochodnym słowa "tworzyć"?

• utwór

• stwórca

• wytworzony

• tworząc

Multiple Choice

Który wyraz nie należy do rodziny wyrazów słowa "nuda"

• nudząc

• nudny

• nudysta

• nudziarz

Multiple Choice

Przy pomocy jakich formantów możemy utworzyć nazwy osób pochodzące od ich cech

• -el

  -ak

  -owiec

  -arz

  -ista

• -arka

  -arnia

  -alnia

• -ówka

  -ówna

  -owa

• -ek

  -ka

  -uś

  -unia

Multiple Choice

Wskaż słowo, w którym występuje przedrostek.

• nienawidzić

• niedziela

• niedźwiedź

• nietypowy

​WYRAZY ZŁOŻONE

złożenia np. kąt-o-mierz

zrosty np: półkula

zestawienia np.: skoki narciarskie

Multiple Choice

Jakim typem wyrazu złożonego jest "wniebowzięcie"?

• złożenie

• zrost

• zestawienie

Multiple Choice

Jakim typem wyrazu złożonego jest "jasnoniebieski"?

• złożenie

• zrost

• zestawienie

Multiple Choice

Jakim typem wyrazu złożonego jest "królestwo niebieskie"?

• złożenie

• zrost

• zestawienie

Oboczności --> ortografia

wymiana:

ó <--> o, a, e,

rz <--> r

ż <--> z, s, g, h, dz

h <--> g

ch --> sz

ą --> ę

Multiple Choice

Który z wyrazów reprezentuje tę samą zasadę ortograficzną co wyraz "potężny"?

• mosiężny

• każący

• ulżyć

• niższy

Multiple Choice

Który z wyrazów reprezentuje tę samą zasadę ortograficzną co wyraz "pióro"?

• siódemka

• róża

• głód

• nóżka

Multiple Choice

Wybierz poprawną odpowiedź A lub B i C lub D.

Niektórzy patrzyli na niego A. tępo / B. tempo, więc zaczął C. warzyć / D. ważyć słowa.

• AC

• BC

• AD

• BD

Multiple Choice

Wybierz poprawną odpowiedź A lub B, C lub D, E lub F i G lub H.

Kiedy dowódca A. każe / B. karze posprzątać C. pułki / D. półki, to wszystkie E. pułki / F. półki muszą wykonać to zadanie, inaczej podlegają surowej G. każe / H. karze.

• ACEG

• BCFG

• ADFH

• BDEG

Multiple Choice

Które słowo nie uzasadnia pisowni słów z "h"?

• służba

• drużba

• ważki

• błazen

• h po z

• ch po s

• ch zawsze na końcu wyrazu (wyjątek: druh)

• w przedrostkach: helio-, hekto-, hydro-, hiper-,

• w przedrostkach: choreo- , chrono-, chemio-

h/ch

• ó w końcówkach: -ów, -ówka, -ówna

• u w końcówkach: -un, -unek, -uszek, -usia

• u zawsze na końcu wyrazu

• u zawsze na początku wyrazu (wyjatek: ówczesny, ósemka)

ó/u

Ortografia - formanty i inne zasady

• ą gdy wymienia się na ę i odwrotnie

• ą-ę w wyrazach rodzimych

• om-em-on-en w wyrazach obcych

• -ą w odmienioncyh rzeczownikach w l. poj.

• -om w odmienionych rzeczownikach w l. mn.

• -ą, ę we wszystkich odmienionych formach czasowników zakończonych w bezokoliczniku na -ąć

ą-ę/om-em-on-en

• rz w zakończeniach -arz, -erz w nazwach osób wykonujących jakąś czynność lub zawód

• rz po p,b,w,t,d,j,k,g,ch (wyjątki: kształt, pszenica, pszczoła, wszystko)

• ż po r,l,ł,m

• ż w wyrazach obcego pochodzenia tj.: pejzaż, witraż, makijaż, wizaż, bagaż

ż/rz

Ortografia - formanty, końcówki fleksyjne i inne zasady

-i kiedy rzeczownik kończy się na -nia [ńa], lub na -ja poprzedzone samogłoską

-ii kiedy rzeczownik kończy się na -nia [ńja] lub -ia

-ji kiedy rzeczownik kończy się na -ja poprzedzone spółgłoska

-i; -ii; -ji

wielką - nazwy własne

małą - przymiotniki, nazwy obrzędów, nazwy mieszkańców miast i wsi, nazwy wydarzeń historycznych

wielka/mała

Ortografia - końcówki fleksyjne i inne zasady

czasowniki

liczebniki (wyjątek: "niejeden" w znaczeniu "wielu" i nieraz w znaczeniu "często")

zaimki

imiesłowy przysłówkowe

Osobno

rzeczowniki

przymiotniki

przysłówki odprzymiotnikowe (np.: niejasno, ale nie: nie jutro)

imiesłowy przymiotnikowe

Razem

Ortografia - pisownia

partykuły "nie"

Multiple Choice

Wskaż poprawnie zapisane zdanie.

• Niewiedza nie uczyni nie mądrych głupszymi, ale nie jednego mądrego nie raz wprawi w nie lada zakłopotanie.

• Niewiedza nieuczyni niemądrych głupszymi, ale niejednego mądrego nieraz wprawi w nielada zakłopotanie.

• Niewiedza nie uczyni niemądrych głupszymi, ale niejednego mądrego nieraz wprawi w nie lada zakłopotanie.

• Nie wiedza nie uczyni niemądrych głupszymi, ale niejednego mądrego nie raz wprawi w nie lada zakłopotanie.

Multiple Choice

Które słowo reprezentuje tą samą zasadę ortograficzną co "schorzenie"?

• choroba

• schlebiać

• chrzan

Multiple Choice

Wskaż poprawną pisownię.

Dzięki jego A. zapewnienią / B. zapewnieniom, C. odetchnoł / D. odetchnął z E. ulgą / F. ulgom.

• BCF

• BDE

• ACF

• ADE

Multiple Choice

Wskaż poprawną pisownię.

• nadziei

• nadzieji

• nadzieii

Multiple Choice

Wskaż poprawną pisownię.

• komedi

• komedii

• komedji

Multiple Choice

Wskaż poprawną pisownię.

W A. Walentynki / B. walentynki podarował jej kryminał , którego bohaterką jest C. Krakowska / D. krakowska szlachcianka - żona uznanego profesora E. Uniwersytetu Jagiellońskiego / F. uniwersytetu jagiellońskiego.

• BCF

• BDE

• ACF

• ADE

Części zdania

podmiot (gramatyczny, logiczny, szeregowy, domyślny, ukryty)

orzeczenie (czasownikowe, imienne [łącznik+orzecznik])

okolicznik (czasu, miejsca, sposobu, celu, przyczyny)

dopełnienie

przydawka

Multiple Choice

Z jakich części zdania składa się: "Obdarzył ją szczerym uczuciem".

• podmiotu, dwóch przydawek i orzeczenia

• orzeczenia, dwóch przydawek i dopełnienia

• orzeczenia, dwóch dopełnień i przydawki

• podmiotu, orzeczenia, okolicznika i przydawki

Multiple Choice

Jaką częścią zdania jest podkreślony w zdaniu wyraz: "Jacek Soplica jest głównym bohaterem polskiej epopei narodowej".

• częścią orzeczenia

• podmiotem

• dopełnieniem

• przydawką

Multiple Choice

Jaką częścią zdania jest podkreślony w zdaniu wyraz: "Skawiński został na wyspie odciętej od cywilizacji.".

• częścią orzeczenia

• podmiotem

• dopełnieniem

• przydawką

Multiple Choice

Który wyraz jest podmiotem w zdaniu: "Balladynie z każdym dniem przybywało wrogów".

• Balladynie

• dniem

• wrogów

• przybywało

Multiple Choice

Które wyrazy są dopełnieniami w zdaniu: "Wyznanie Tadeusza pozbawiło Telimenę złudzeń".

• Wyznanie i Tadeusza

• Tadeusza i Telimenę

• Telimenę i złudzeń

• złudzeń i Wyznanie

Multiple Choice

Który wyraz jest okolicznikiem w zdaniu: "Jacek Soplica został niesłusznie oskarżony o kolaborowanie z odwiecznym polskim wrogiem".

• oskarżony

• niesłusznie

• odwiecznym

• polskim

• zdanie

• równoważnik zdania (w tym imiesłowowy równoważnik zdania)

podział ze względu na budowę

• oznajmujące

• pytające

• wykrzyknikowe

podział ze względu na interpunkcję

Różne typy wypowiedzeń

współrzędnie

• łączne

• rozłączne

• przeciwstawne

• wynikowe

Złożone

rozwinięte

nierozwinięte

Pojedyncze

Zdanie - składnia

podrzędnie

• podmiotowe

• orzecznikowe

• przydawkowe

• dopełnieniowe

• okolicznikowe

Multiple Choice

Z jakich zdań składa się to wypowiedzenie:

"Wiem, że niepotrzebnie się unoszę, ale myśląc o tym, mam ochotę krzyczeć!"

• 1. zd. nadrzędne

  2. zd. podmiotowe

  3. zd. przeciwstawne

  4. równoważnik zdania w funkcji okolicznika

• 1. zd. nadrzędne

  2. zd. dopełnieniowe

  3. równoważnik zdania w funkcji okolicznika

  4. zd. rozłączne

• 1. zd. nadrzędne

  2. zd. dopełnieniowe

  3. równoważnik zdania w funkcji orzeczenia

  4. zd. przeciwstawne

• 1. zd. nadrzędne

  2. zd. dopełnieniowe

  3. zd. przeciwstawne

  4. równoważnik zdania w funkcji okolicznika

Multiple Choice

Które zdanie jest błędne?

• Myśląc o tym, wszystko się we mnie gotuje!

• Myśląc o tym, czuję przypływ gorąca.

• Myśląc o tym, gotuję się.

• Pomyślawszy o tym, zagotowałam się.

Multiple Choice

Jaki imiesłów pasuje w poniższym zdaniu:

"... tej ścieżki dźwiękowej, sięgnęłam po kolejne utwory tego kompozytora."

• Wysłuchawszy

• Słuchawszy

• Słuchając

• Wysłuchając

Interpunkcja

• przecinek w wyliczeniach,

• brak przecinka przed "i", "oraz", "albo", "lub", "czy", "ani"

• przecinek przed powtórzonym spójnikiem z poprzedniego punktu,

• przecinek przed spójnikami i zaimkami pytajno-względnymi w zdaniach złożonych,

• przecinek wydzielający z obu stron zdanie wtrącone,

• przecinek po wykrzykniku (części mowy)

Inne znaki interpunkcyjne

pytajnik, wykrzyknik, dwukropek, cudzysłów, myślnik

UWAGA: w zdaniach typu: ,,Zapytał, czy może pożyczyć książkę." na końcu stawiamy kropkę - NIE pytajnik.

UWAGA: w języku polskim pierwszy cudzysłów zapisujemy na dole, a drugi na górze: ,,''. W cudzysłowie zapisujemy m. in.: tytuły, cytaty.

UWAGA: w cudzysłowie nie zapisujemy zdań w mowie zależnej.

UWAGA: dialog można prowadzić w mowie zależnej bądź niezależnej. Jeżeli prowadzimy go w mowie niezależnej to zapisujemy go w cudzysłowie lub od myślników.

UWAGA: przypomnij sobie zapis dialogu.

Multiple Choice

Wskaż zdanie, w którym interpunkcja jest błędna.

• Żadne przeciwności losu nie zdołały go przytłoczyć, chociaż tyle razy musiał zaczynać wszystko od nowa.

• I wdzianie habitu mnicha, i emigracja nauczyły go pokory.

• Goplanie, która była panią swego jeziora nie wypadało tak się zachowywać.

• Ach, cóż to był za zamek!

Multiple Choice

Wskaż zdanie, w którym interpunkcja jest poprawna.

• Świtezianka powiedziała: ,,Słowicze wdzięki w mężczyzny głosie, a w sercu lisie zamiary."

• Świtezianka powiedziała:

  - "Słowicze wdzięki w mężczyzny głosie, a w sercu lisie zamiary."

• Świtezianka powiedziała że "Słowicze wdzięki w mężczyzny głosie, a w sercu lisie zamiary."

• Świtezianka powiedziała

  -Słowicze wdzięki w mężczyzny głosie a w sercu lisie zamiary

Multiple Choice

Jak brzmi to zdanie w mowie niezależnej?

Świtezianka przestrzegała strzelca, że jeżeli złamie przysięgę, zostanie ukarany.

• Świtezianka przestrzegała strzelca, że jeżeli przysięga zostanie złamana, to zostanie ukarany.

• Świtezianka przestrzegała strzelca: "Jeżeli złamiesz przysięgę, zostaniesz ukarany".

• Jeżeli strzelec złamie przysięgę, Świtezianka go ukarze.

• Przestrzeganie strzelca przez Świteziankę, złamanie przysięgi i ukaranie.

Multiple Choice

Wskaż wypowiedzenie zapisane prawidłowo.

• Nie byłam pewna, dlatego zapytałam, czy to na serio prawda?

• Jego ojciec Lajos dopuścił się strasznej niegodziwości.

• Jaki pan taki kram.

• Samochód, który stoi pod szkołą, należy do ciebie?

Multiple Choice

Wskaż wypowiedź zapisaną prawidłowo.

• Skończywszy test udamy się na salę gimnastyczną.

• Grupa zapytała:

  - Pójdziemy na salę gimnastyczną.

• Pani Natalia odparła: "Taki był plan nie?"

• Kiedy grupa to usłyszała, zawyła z radości!