พระไครปิฎก

รายวิชา สังคมศึกษาฯ

รหัสวิชา ส21101

เรื่อง พระไตรปิฎก

ผู้สอน ครูฟิรดี้ ยะมันยะ

ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2

พระไตรปิ ฎก แปลว่า “คัมภีร์ 3”
ปิ ฎก แปลว่า “คัมภีร์ ตะกร้า”

พระไตรปิฎก คือ

คัมภีร์ที่บรรจุหลักคำสอนของพระพุทธศาสนา

แบ่งเป็น 3 ส่วน

พระไตรปิฎก หรือปิฎก ๓ นี้ เป็นคัมภีร์ที่มีขนาดใหญ่โตมาก
มีเนื้อหามากมาย ดังที่ท่านระบุไว้ว่ามี ๘๔,๐๐๐ พระธรรมขันธ์

ฉบับพิมพ์อักษรไทยจัดแยกเป็น ๔๕ เล่ม

นับรวมได้ถึง ๒๒,๓๗๙ หน้า

หรือเป็นตัวอักษรประมาณ ๒๔,๓๐๐,๐๐๐ ตัว

Multiple Choice

พระไตรปิฎก หมายถึงอะไร

• หนังสือนิตายสาร

• คัมภีร์ที่บรรจุหลักคำสอนของพระพุทธศาสนา

• การ์ตูนญี่ปุ่น

• พงษ์สิทธิ์ คำภีร์

Multiple Choice

พระไตรปิฎกแบ่งออกเป็นกี่ส่วน

• 5 ส่วน

• 4 ส่วน

• 3 ส่วน

• 2 ส่วน

Multiple Choice

พระไตรปิฎกแบ่งออกเป็นสามส่วนได้แก่อะไรบ้าง

• พระธรรมวินัยปิฎก

  พระสงฆ์

  พระธรรม

• พระธรรมวินัยปิฎก

  พระอภิธรรมปิฎก

  พระอินทร์

• พระสุตตันตปิฎก

  พระอาราม

  พระธาตุ

• พระวินัยปิฎก

  พระสุตตันตปิฎก

  พระอภิธรรมปิฎก

Multiple Choice

คำสอนของพระพุทธเจ้าบรรจุอยู่ในพระไตรปิฎกกี่ธรรมขันธ์

• 85,000 พระธรรมขันธ์

• 84,000 พระธรรมขันธ์

• 83,000 พระธรรมขันธ์

• 80,000 พระธรรมขันธ์

ประมวลพุทธพจน์หมวดพระวินัย คือ พุทธบัญญัติ ( ข้อบังคับ

ข้อปฎิบัติ ) เกี่ยวกับ ความประพฤติ ความเป็นอยู่ ขนบธรรมเนียม
และการดำเนินกิจการต่างๆ ของภิกษุสงฆ์และภิกษุณีสงฆ์ แบ่งเป็น

3 หมวด 5 คัมภีร์

พระวินัยปิฎก

1. ภิกขุวิภังค์

ว่าด้วยวินัยของพระภิกษุ ๒๒๗ ข้อ

2. ภิกขุนีวิภังค์ ว่าด้วยวินัยของภิกษุณี ๓๑๑ ข้อ

3. มหาวรรค

ว่าด้วยวินัยของพระภิกษุ นอกจากวินัย ๒๒๗ ตอนต้น

4. จุลวรรค

ว่าด้วยวินัยของพระภิกษุ นอกจากวินัย ๒๒๗ ตอนปลาย

5. ปริวาร

ว่าด้วยคู่มือวินัย เป็นคำถามตอบวินัยโดยย่อๆ

หมวดสุตตวิภังค์

หมวดขันธกะ

หมวดปริวาร

พระวินัยปิ ฎก

Multiple Choice

พระวินัยปิฎก กล่าวถึงเรื่อง อะไร

• ข้อบังคับ ข้อปฏิบัติของพระภิษุ และพระภิกสุนี

• ข้อกฎหมายต่างๆ

• ชาดก และสุภาษิต

• พุทธประวัติ

Multiple Choice

พระวินัยแบ่งออกเป็นกี่หมวด และกี่คัมภีร์

• 2 หมวด 5 คัมภีร์

• 3 หมวด 2 คัมภีร์

• 4 หมวด 5 คัมภีร์

• 3 หมวด 5 คัมภีร์

Multiple Choice

หมวดในข้อใด ไม่จัดอยู่ในพระวินัยปิฎก

• หมวดสุตตวิภังค์

• หมวดขันธกะ

• หมวดปริวาร

• หมวดธาตกถา

Multiple Choice

ภิกขุวิภังค์ ว่าด้วยเรื่องวินัยของใคร

• พระภิกษุ

• พระภิกษุณี

• คารวาท

• เณร

Multiple Choice

ภิกขุนีวิภังค์ ว่าด้วยเรื่องวินัยของใคร

• พระภิกษุ

• เณร

• คารวาท

• พระภิกษุณี

ประมวลพุทธพจน์หมวดพระสูตร คือ พระธรรมเทศนา คำบรรยาย
หรืออธิบายธรรมต่างๆ ที่ตรัสยักเยื้องให้เหมาะกับบุคคลและโอกาส
ตลอดจนบทประพันธ์ เรื่องเล่า และเรื่องราวทั้งหลายที่เป็นชั้นเดิม

ในพระพุทธศาสนา แบ่งเป็น ๕ นิกาย

พระสุตตันตปิฎก

พระสุตตันตปิฎก

1.ทีฆนิกาย

ประมวลพระสูตรยาวๆ ๓๔ สูตร มี 3 คัมภีร์
สีลขันธวรรค ว่าด้วยเรื่อง ศีล ลัทธิ สมาธิ และปัญญา
มหาวรรค ว่าด้วยเรื่อง พุทธประวัติ และการปรินิพพานของพระพุทธเจ้า
ปาฏิกวรรค ว่าด้วยเรื่องกำเนิดโลก นักบวชนอกศาสนา การสังคายนา

2. มัชฌิมนิกาย ประมวลพระสูตรขนาดกลาง ๕๑๒ สูตร มี 3 คัมภีร์

มูลปัณณาสก์ ว่าด้วยเรื่อง มูลเหตุแห่งธรรม ข้ออุปมาต่างๆ
มัชณิมปัณณาสก์ ว่าด้วยเรื่อง คหบดี ภิกษุ ปริพาชก พระราชา พราหมณ์
อุปริปัณณาสก์ ว่าด้วยเรื่อง สุญญตา อายตนะ 6

พระสุตตันตปิฎก

3. สังยุตตนิกาย ประมวลพระสูตรขนาดเล็กเป็นหมวด ๗,๗๖๒ สูตร

สคาถวรรค ว่าด้วยเรื่องพระสูตรที่ตรัสกับบุคคลต่างๆ
นิทานวรรค ว่าด้วยพระสูตรเกี่ยวกับเหตุแห่งทุกข์และการดับทุกข์
ขันธวาวรรค ว่าด้วยพระสูตรเกี่ยวกับขันธ์ 5
สฬายตวรรค ว่าด้วยพระสูตรเกี่ยวกับอายตนะ 6
มหาวารวรรค ว่าด้วยพระสูตรเกี่ยวกับโพธิปักขิยธรรม หรือธรรมที่

เกื้อหนุนอริยมรรค
4. อังคุตตรนิกาย รวมหมวดธรรมเป็นหมวดๆ ตามหัวข้อธรรม มี ๙,๕๕๗ สูตร มี 11 คัมภีร์
5. ขุททกนิกาย ประมวลธรรมเบ็ดเตล็ดทั้งหลายทั้งที่ยาวและสั้น มี ๑๕ คัมภีร์

Multiple Choice

พระสุตตันตปิฎก กล่าวถึงเรื่องอะไร

• วินัยสงฆ์

• วิธีปฏิบัติตนของคนทั่วไป

• พระธรรมเทศนา คำบรรยาย หรืออธิบายธรรมต่างๆ

• บทสวด

Multiple Choice

พระสุตตันตปิฎก แบ่งออกเป็นกี่นิกาย

• 2 นิกาย

• 3 นิกาย

• 4 นิกาย

• 5 นิกาย

Multiple Choice

สีลขันธวรรค ว่าด้วยเรื่องอะไร

• มูลเหตุแห่งธรรม

• การกำเนิดโลก

• พุทธประวัติ

• ศีล สมาธิ ปัญญา

Multiple Choice

มหาวรรค กล่าวถึงเรื่องอะไร

• พุทธประวัติ

• การกำเนิดโลก

• มูลเหตุแห่งธรรม

• ศีล สมาธิ ปัญญา

ประมวลพุทธพจน์หมวดพระอภิธรรม คือ หลักธรรมและคำอธิบายที่

เป็นเนื้อหาวิชาล้วนๆ ไม่เกี่ยวด้วยบุคคลหรือเหตุการณ์

แบ่งเป็น 7 คัมภีร์

พระอภิธรรมปิฎก

พระอภิธรรมปิฎก

๑.สังคณี

รวมหัวข้อธรรมที่กระจัดกระจายมารวมเป็นกลุ่มๆ

๒. วิภังค์

การจำแนกธรรมแล้วนำมาแสดงให้ละเอียด

๓. ธาตุกถา

นำข้อธรรมมาจัดเข้าในขันธ์ ธาตุ อายตนะ

๔. ปุคคลบัญญัติ ว่าด้วยบัญญัติต่างๆ
๕. กถาวัตถุ

ปัญหาถามตอบของนิกายต่างๆ ๑๘ นิกาย

๖. ยมก

ว่าด้วยคำอธิบายหลักธรรมออกพิสดาร เป็นคู่ๆ

๗. ปัฏฐาน

ว่าด้วยปัจจัยต่างๆ ของธรรม ๒๔ อย่างโดยพิสดาร

โดยพิสดาร คือ กว้างขวาง ละเอียด

Multiple Choice

พระอภิธรรมปิฎก กล่าวถึงเรื่องใดในพระไตรปิฎก

• หลักกรรม

• หลักธรรม

• หลักการ

• หลักวัว

Multiple Choice

พระอภิธรรมปิฎก แบ่งออกเป็นกี่คัมภีร์

• 6 คัมภีร์

• 5 คัมภีร์

• 2 คัมภีร์

• 7 คัมภีร์