rozwój prenatalny

rozwój prenatalny

Zadania psychologii prenatalnej:

• Opisanie i wyjaśnienie zmian, jakie zachodzą w różnych obszarach rozwoju w okresie prenatalnym

• Zastosowanie tej wiedzy (aplikacja) w obszarze profilaktyki i terapii prenatalnej

Okres prenatalny (przed urodzeniem)

Okres postnatalny (po urodzeniu)

Okres perinatalny – z gr. peri – około; okołoporodowy, okołonarodzeniowy

Okres neonatalny (noworodkowy)

Sposoby określania wieku ciąży:

• wiek koncepcyjny ciąży – liczony od chwili domniemanego poczęcia

• wiek menstruacyjny ciąży – liczony od ostatniego krwawienia miesięcznego (Wolański, 2006)

Stadia rozwoju prenatalnego

• Faza jajowa / faza jaja płodowego/ okres zygoty/ stadium powstawania listków zarodkowych – trwa około 2 tygodni

• Faza embrionalna / zarodkowa / stadium rozwoju zarodkowego – trwa około 2 miesięcy (8 tygodni)

• Faza płodowa / stadium rozwoju płodowego – trwa od 9 tygodnia do porodu

​Faza jajowa:

• Liczne podziały wewnątrzkomórkowe

• Zakończenie fazy – implantacja – wszczepienie zygoty w ściankę macicy

• Teratogeny (czynniki uszkadzające)

• Rodzaje bliźniąt:

Jednojajowe (monozygotyczne)

Dwujajowe (braterskie, dwuzygotyczne)

Faza embrionalna:

• Z warstw komórek zygoty tworzą się trzy listki zarodkowe (ektoderma, mezoderma, endoderma), a z nich zawiązki organów

• Proces organogenezy – do końca 8 tygodnia wykształcają się zawiązki podstawowych struktur organizmu

• Z części komórek wykształcają się:

-Łożysko

-Pępowina

-Worek owodniowy

Osiągnięcia rozwojowe:

• Kończąc 2 miesiąc życia dziecko osiąga wzrost 3 cm (długość ciemieniowo-pośladkowa)

• Serce dziecka bije rytmicznie

• Mózg wysyła impulsy nerwowe koordynujące pracę organów wewnętrznych

• Wątroba i śledziona wytwarzają komórki krwiotwórcze

• Żołądek wytwarza soki trawienne

• Nerki wychwytują kwas moczowy gromadzący się we krwi (Harwas-Napierała, Trempała, 2000)

Faza płodowa:

• Zmiany wielkości narządów

• Przyrost masy (od 100 g do 3,5 kg); długości (od 2,5 cm do 55 cm)

• Rozwój zgodny z kierunkiem cefalokaudalnym i proksymodystalnym

  
  

Kierunek cefalokaudalny rozwoju

Oznacza, że rozwój następuje od części głowowej, następnie rozwija się część tułowiowa, a na końcu nożna

Kierunek proksymodystalny rozwoju

Oznacza, że zmiany postępują w kierunku od osi podłużnej ciała na boki, czyli najpierw rozwijają się partie ciała leżące blisko kręgosłupa (cewa nerwowa)

Przebieg porodu

• Faza przygotowawcza (12-16 godzin)

• Rozwarcie szyjki macicy, skurcze macicy

• Poród właściwy (1-3 godziny)

• Urodzenie dziecka

• Urodzenie popłodu (10-15 minut)

• Wydalenie z macicy łożyska i innych pozostałości

Etap rozwoju prenatalnego kończy się z chwilą narodzin dziecka