TAT -2023 રાજ્યનીતિ અને શાસનતંત્ર, ટોપિક 1-(A)

નીચેનામાંથી કયું ભારતીય બંધારણની ફિલોસોફી નથી?

• સામ્યવાદી રાજ્ય

• રાજકીય સમાનતા

• સમાજવાદનું રાજ્ય

• કલ્યાણ રાજ્ય

Answer explanation

સામ્યવાદી રાજ્યો મોટાભાગે સરમુખત્યારશાહી હોય છે, જેમાં એક કેન્દ્રીકૃત સામ્યવાદી પક્ષની મશીનરી લોકશાહી કેન્દ્રીયતાનું સંચાલન કરે

નીચેનામાંથી કયું રાષ્ટ્રપતિ સરકારનું મૂળભૂત લક્ષણ છે?

• રાજ્યોની શેષ સત્તાઓ

• લેજિસ્લેટિવ શાખાની સર્વોપરિતા

• એક જ કાર્યકારી અધિકારી

• કઠોર બંધારણ

Answer explanation

રાષ્ટ્રપતિ સરકારના રાષ્ટ્રપતિ સ્વરૂપના કાર્યકારી વડા છે. વિધાનસભા રાષ્ટ્રપતિને જવાબદાર ગણતી નથી. તે કાયદાકીય અને કારોબારી સત્તાઓ વચ્ચે તફાવત કરે છે

નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?

• ભારતીય બંધારણ રાષ્ટ્રપતિશાસનીય છે.

• ભારત સંસદ સાથેનું લોકતાંત્રિક પ્રજાસત્તાક છે

• ભારત એક રાજાશાહી છે, જેમાં નામદાર રાજાશાહીનો દરજ્જો છે.

• ભારતમાં ઉમરાવોનું શાસન છે.

Answer explanation

ભારત એક સંસદીય લોકશાહી ધર્મનિરપેક્ષ રાષ્ટ્ર છે જેમાં રાષ્ટ્રપતિ રાજ્યના વડા તરીકે અને વડા પ્રધાન સરકારના વડા તરીકે છે. તે ફેડરલ ગવર્નમેન્ટ સિસ્ટમ પર આધારિત છે, તેમ છતાં આ શબ્દ બંધારણમાં જોવામાં આવ્યો નથી.

'કલ્યાણ રાજ્ય'ના લક્ષ્ય સંદર્ભે ક્યુ વિધાન સૌથી વધુ બંધ બેસતું છે?

• શક્ય તેટલી મોટી સંખ્યામાં લોકોની સુખાકારીની ખાતરી કરવામાં આવે.

• પછાત વર્ગોના કલ્યાણ બાબતે વધુ લક્ષ સેવવામાં આવે.

• વધુમાં વધુ આરોગ્ય સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે.

• પૂર્વવર્તીમાંથી કોઈ નહીં

Answer explanation

કલ્યાણકારી રાજ્ય તેના રહેવાસીઓને વૃદ્ધાવસ્થા, બેરોજગારી, આપત્તિઓ અને માંદગી જેવા બજારના જોખમો સામે રક્ષણ આપીને મૂળભૂત આર્થિક સુરક્ષા પ્રદાન કરવા માટે સમર્પિત છે.

નીચેનામાંથી કઈ ભારતીય બંધારણની વિશેષતા નથી?

• સંસદીય સરકાર

• રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા વહીવટ

• ન્યાયતંત્રની સ્વતંત્રતા

• ફેડરલ એડમિનિસ્ટ્રેશન( સંઘીય માળખું )

નીચેનામાંથી કઈ વિશેષતા ઉત્તમ શાસનની નથી?

• સમાનતા અને સર્વસમાવેશકતા.

• જવાબદારી

• પારદર્શિતા. …

• પ્રવાહીતા

Answer explanation

ઉત્તમ શાસનની વિશેષતાઓ નીચે મુજબ છે

સહભાગિતા. …

કાયદાનું શાસન. …

પારદર્શિતા. …

પ્રતિભાવ. …

સર્વસંમતિ લક્ષી. …

સમાનતા અને સર્વસમાવેશકતા. …

અસરકારકતા અને કાર્યક્ષમતા. …

જવાબદારી.