Bahasa Jawa Unggah Ungguh

Simbah : “Kowe mau saka ngendi Na?’

Nana : “Saking ......... budhe Siti Mbah.”

Simbah : “Masmu Joko ana neng ....... ora?”

Nana : “Boten wonten Mbah. Mas Joko tilem wonten ......... Mas Doni.”

Rerangkening tetembungan ingkang trep kangge njangkepi pacelathon kasebat, inggih menika .....

• dalemipun - griya - griyane

• griyanipun - omah - omahe

• griyane - griya - omahipun

• dalemipun - omah - griyane

Susi : “Mbak, njenengan mau wis dhahar durung ta?”

Dina : “Durung je Dhik, lha arep maem ketungka ana tamu.”

Undha-usuking basa ingkang dipunginakaken dening Susi ing pacelathon kasebat, inggih menika ....

• krama

• krama inggil

• ngoko alus

• ngoko

Ukara ingkang leres menawi lare matur dhateng tiyang sepuh, inggih menika ....

• “Turene Bu Giyah, Ibu mau tindak pasar ya?”

• “Sik ta Pak, menawi sanes bapak sing njupuk, lajeng sinten?”

• “Kula pun ngertos kok Pakdhe, wong ibu wingi sampun matur bab menika dhateng kula.”

• “Pak Lurah, sowan kula mriki dipunutus bapak nyaosaken layang menika.”

Kados pundi anggenipun matur menawi telat sekolah…

• “Nuwun sewu Bu/Pak, nyuwun pangapunten kula telat, menapa kepareng kula ajeng piwucalan?”

• “Nuwun sewu Bu/Pak, nyuwun pangapunten kula telat, kula badhe dherek piwucalan.”

• “Nuwun sewu Bu/Pak, nyuwun pangapunten kula telat, menapa kepareng kula dherek piwucalan?”

• “Nuwun sewu Bu/Pak, nyuwun pangapura kula telat, menapa kepareng kula dherek piwucalan?”

“Ayo Bu, bareng karo aku wae, yen kowe arep menyang Puskesmas”, pangajake Dira marang bu RT.

Ukara ingkang leres inggih punika...

• “Mangga Bu, sareng kaliyan kula kemawon, menawi ajeng tindak dhateng puskesmas”.

• “Mangga Bu, sareng kaliyan dalem kemawon, menawi sampeyan badhe tindak dhateng Puskesmas.

• “Mangga Bu, sareng kaliyan kula kemawon, manawi Panjenengan badhe tindak dhateng Puskesmas”.

• “Mangga Bu, sareng kaliyan dalem kemawon, menawi Panjenengan badhe tindak dhateng Puskesmas”.

Ibu : “Dit, anggonmu bali sekolah mengko jam pira?”

Adit : “ Kula ................ sonten Bu.”

Tembung ingkang trep kangge njangkepi ukara kasebat, inggih menika ....

• wangsul

• tindak

• bali

• kondur

Ingkang ngginakaken basa ngoko, inggih menika ....

• nalika tiyang enem mertamu

• nalika pikantuk pitepangan enggal

• lare enem dhateng tiyang sepuhipun

• tiyang sepuh dhateng lare enem

Guru : “Bud, wingi kok ora mlebu neng ndi?”

Budi : “....”

Wangsulanipun Budi ingkang leres lan laras kaliyan unggah-ungguh, inggih menika.

• “Kala wingi kula nembe gerah Pak.”

• “Nyuwun pangapunten Pak, kula nembe sakit, boten saged mlebet.”

• “Kala wingi kula lara, boten saged maringi kabar”.

• “Nyuwun pangapunten Pak, kala wingi kula nembe sakit, boten saged maringi kabar”.

Sekar gambuh ping catur

Kang cinatur polah kang kalantur

tanpa tutur katula-tula katali

kadaluwarsa katutuh

Kapatuh pan dadi awon.

Guru gatrane tembang ing dhuwur , ana pira?

• 5 gatra

• 6 gatra

• 7 gatra

• 4 gatra

Tembang ing tlatah Jawa sing paugerane ono telu, yaiku guru lagu, guru gatra, lan guru wilangan diarani...

• tembang macapat

• tembang kenangan

• tembang campursari

• tembang dolanan