[KTCT] Chương 5-2

Lý do gì Việt Nam phải tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa?

• Thể chế là những quy định luật lệ của một chế độ xã hội buộc mọi người phải tuân

  theo

• Thể chế là những quy tắc, luật lệ, bộ máy quản lý và cơ chế vận hành nhằm điều

  chỉnh các hoạt động của con người trong một chế độ xã hội

• Là hệ thống quy tắc, luật lệ, bộ máy quản lý và cơ chế vận hành nhằm điều chỉnh

  hành vỉ của các chủ thể kinh tế, các hành vi sản xuất kinh doanh và các quan hệ kinh

  tế

• Do thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa còn chưa đồng bộ, hệ thống thể chế còn chưa đầy đủ, hệ thống thể chế còn kém hiệu lực, hiệu quả, kém đầy đủ các yếu tố thị trường và các loại thị trường

Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ IX (4/2001) của Đảng Cộng sản Việt Nam xác định mô hình kinh tế tổng quát trong thời kỳ quá độ ở nước ta là gì?

• Kinh tế nhiều thành phần

• Kinh tế kế hoạch hóa theo định hướng xã hội chủ nghĩa

• Kinh tế nhiều thành phần có sự quản lý của nhà nước

• Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Mục đích con người tiến hành các hoạt động kinh tế là gì?

• Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

• Cơ sở thúc đẩy sự phát triển các lợi ích khác

• Thị trường hàng hóa, thị trường vốn, thị trường công nghệ, thị trường hàng hóa sức lao động

• Để thỏa mãn các nhu cầu vật chất, nâng cao phương thức và mức thỏa mãn các nhu

  cầu vật chất của mình

Vì sao trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, nước ta còn tồn tại nhiều thành phần kinh tế?

• Đòi hỏi của thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế

• Đòi hỏi của kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta

• Đảng và Nhà nước ta quy định trong Hiến pháp và pháp luật

• Những thành phần kinh tế cũ vẫn còn và xuất hiện thêm nhiều thành phần kinh tế

  mới

Sự khác biệt cơ bản giữa kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa ở vấn đề nào?

• Nền kinh tế nhiều thành phần

• Vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước

• Có nhiều hình thức sở hữu tư liệu sản xuất

• Có sự điều tiết của nhà nước xã hội chủ nghĩa

Để đảm bảo hài hòa các lợi ích kinh tế, nhà nước cần có vai trò như thế nào?

• Thực hiện lợi ích kinh tế theo nguyên tắc thị trường, theo chính sách của nhà nước

  và vai trò của các tổ chức xã hội

• Lợi ích vật chất, lợi ích thu được khi thực hiện các hoạt động kinh tế của con người

• Lợi ích kinh tế là động lực trực tiếp của các thể chế kinh tế và hoạt động kinh tế xã

  hội, lợi ích kinh tế là cơ sở thúc đẩy sự phát triển các lợi ích khác

• Bảo vệ lợi ích hợp pháp, tạo môi trường thuận lợi, điều hòa lợi ích cá nhân doanh

  nghiệp – xã hội, kiểm soát, ngăn ngừa tiêu cực đối với sự phát triển xã hội, giải quyết

  những mâu thuẫn trong quan hệ lợi ích kinh tế

Vai trò của lợi ích kinh tế đối với các chủ thể kinh tế – xã hội thể hiện ở khía cạnh chủ yếu nào?

• Lợi ích kinh tế là động lực trực tiếp của các thể chế kinh tế và hoạt động kinh tế xã

  hội

• Lợi ích vật chất, lợi ích thu được khi thực hiện các hoạt động kinh tế của con người

• Có cơ chế huy động các nguồn lực xã hội tham gia phát triển kinh tế các vùng biên

  giới trên đất liền, trên biển và hải đảo

• Lợi ích kinh tế là động lực trực tiếp của các thể chế kinh tế và hoạt động kinh tế xã

  hội, lợi ích kinh tế là cơ sở thúc đẩy sự phát triển các lợi ích khác

Các quan hệ lợi ích trong nền kinh tế thị trường chịu tác động của các nhân tố nào?

• Rà soát, hoàn thiện pháp luật về đấu thầu, đầu tư công và các quy định pháp luật có

  liên quan, kiên quyết xóa bỏ các quy định bất hợp lý

• Hoàn thiện thể chế về cạnh tranh, bảo đảm cạnh tranh lành mạnh; xử lý dứt điểm

  tình trạng chồng chéo các quy định về điều kiện kinh doanh

• Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, địa vị của chủ thể trong hệ thống quan

  hệ sản xuất xã hội

• Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, địa vị của chủ thể trong hệ thống quan

  hệ sản xuất xã hội, chính sách phân phối thu nhập của nhà nước, hội nhập kinh tế

  quốc tế

Phát triển kinh tế ở Việt Nam đi đôi với vấn đề gì?

• Công bằng xã hội

• Nước mạnh

• Thực hiện dân chủ

• Phát triển văn hóa – xã hội

Thể chế kinh tế là gì?

• Các chủ thể thuộc các thành phần kinh tế ở nước ta bình đẳng, hợp tác, cạnh tranh

  cùng phát triển theo pháp luật

• Kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo, kinh tế tư nhân là động lực quan trọng

• Xã hội hóa nền sản xuất xã hội, là bước đi tất yếu của sự phát triển từ sản xuất nhỏ

  lên sản xuất lớn, là bước quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội

• Là hệ thống quy tắc, pháp luật, bộ máy quản lý và cơ chế vận hành nhằm điều

  chỉnh hành vi của các chủ thể kinh tế, các hành vi sản xuất kinh doanh và các quan hệ

  kinh tế