WorksheetsMIOSI - Lat Usek Jawa 2020
Total questions: 50
Worksheet time: 50mins
KALI CILIK NGAREP OMAHKU
(Dening : Eko Nuryono)
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Saiki banyune buthek, kebak lendhut
Ijone lumut lan iwak-iwak cethul
Kang biyen lelumban ing selane watu
Saiki kaganti lemut lan uget-uget
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Biyen resik lan bening banyune
Nalika sekolah biyen aku tansah
Lungguh jejangongankaro sikil ongkang-ongkang
Sinambi namatake mripatmu kang bening
Kasongan, Mei 2008
Kapethik saka: Antologi Crita Cekak lan Geguritan "Pasewakan"
Konggres Sastra Jawa III/ 2011
Irah-irahan geguritan ing dhuwur yaiku ....
kali cilik
pasewakan
kali cilik ngarep omahku
kasongan
KALI CILIK NGAREP OMAHKU
(Dening : Eko Nuryono)
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Saiki banyune buthek, kebak lendhut
Ijone lumut lan iwak-iwak cethul
Kang biyen lelumban ing selane watu
Saiki kaganti lemut lan uget-uget
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Biyen resik lan bening banyune
Nalika sekolah biyen aku tansah
Lungguh jejangongankaro sikil ongkang-ongkang
Sinambi namatake mripatmu kang bening
Kasongan, Mei 2008
Kapethik saka: Antologi Crita Cekak lan Geguritan "Pasewakan"
Konggres Sastra Jawa III/ 2011
Geguritan ing dhuwur anggitane ....
Eko Nuryono
peserta konggres sastra Jawa
pasewakan
Kasongan
KALI CILIK NGAREP OMAHKU
(Dening : Eko Nuryono)
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Saiki banyune buthek, kebak lendhut
Ijone lumut lan iwak-iwak cethul
Kang biyen lelumban ing selane watu
Saiki kaganti lemut lan uget-uget
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Biyen resik lan bening banyune
Nalika sekolah biyen aku tansah
Lungguh jejangongankaro sikil ongkang-ongkang
Sinambi namatake mripatmu kang bening
Kasongan, Mei 2008
Kapethik saka: Antologi Crita Cekak lan Geguritan "Pasewakan"
Konggres Sastra Jawa III/ 2011
Geguritan ing dhuwur dumadi saka ... pada lan ... gatra
10, 2
2, 10
2, 5
5, 2
KALI CILIK NGAREP OMAHKU
(Dening : Eko Nuryono)
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Saiki banyune buthek, kebak lendhut
Ijone lumut lan iwak-iwak cethul
Kang biyen lelumban ing selane watu
Saiki kaganti lemut lan uget-uget
Kali cilik ing ngarep omahku kuwi
Biyen resik lan bening banyune
Nalika sekolah biyen aku tansah
Lungguh jejangongankaro sikil ongkang-ongkang
Sinambi namatake mripatmu kang bening
Kasongan, Mei 2008
Kapethik saka: Antologi Crita Cekak lan Geguritan "Pasewakan"
Konggres Sastra Jawa III/ 2011
Tema geguritan ing dhuwur ngrembug babagan ...
omahe penggurit sing ana kaline
kali sing ndek biyen resik saiki malih dadi reged
kali cilik ing ngarep omah sing wis malih
kali cilik kang akeh iwake cethul
Pesen kang disampekake pengarang marang para maos utawa sapa wae sing ngrungokake guritan anggite diarani ...
diksi
musikalitas
tema
amanat
Tembung : piwulangku - sekolahku, iku ngemu purwakanthi ....
guru swara
guru sastra
guru basa/ wewilelan
guru lagu
Guru lagu yaiku ...
dhong-dhinge swara saben pungkasan wanda
dhong-dhinge swara saben pungkasan pada
dhong-dhinge swara saben pungkasan gatra
dhong-dhinge swara saben pungkasan
Guru wilangan yaiku ....
cacahing wanda saben sapada
cacahing wanda saben sagatra
cacahing gatra saben sapada
cacahing gatra saben saukara
Tembung : pupus, bungkus-bungkus, iki migunakake purwakanthi ....
guru swara
guru sastra
guru lagu
guru basa
Guritan kapilah dadi loro yaiku ....
gagrak lawas lan gagrak anyar
gagrak kuna lan gagrak modern
gagrak tradisional lan modern
gagrak lawas lan kontemporer
Dawa cendheke swara iku aran ...
intonasi
ritme
jeda
mimik panto mimik
Dhuh-adhuh kanca-kanca es em pe iki,
Kok 'dha lali nyiram,
Kembang pertamanan iki,
Mesakake kurang tirta.
Tentanduran yen kurang tirta puniki,
Uga kena panas,
Wusanane enggal mati,
Njalari genala janma.
Sakliyane den sirami dirabuki,
Rabuk ijo kena,
Kareben subur lan ndadi,
Lemu-lemu lan nyenegna.
Tembang Maskumambang ing dhuwur dumadi ....
sapada
rong pada
telung pada
patang pada
Dhuh-adhuh kanca-kanca es em pe iki,
Kok 'dha lali nyiram,
Kembang pertamanan iki,
Mesakake kurang tirta.
Tentanduran yen kurang tirta puniki,
Uga kena panas,
Wusanane enggal mati,
Njalari genala janma.
Sakliyane den sirami dirabuki,
Rabuk ijo kena,
Kareben subur lan ndadi,
Lemu-lemu lan nyenegna.
Tema tembang Maskumambang ing dhuwur ....
tanduran
petamanan
lingkungan urip
njaga lingkungan
Dhuh-adhuh kanca-kanca es em pe iki,
Kok 'dha lali nyiram,
Kembang pertamanan iki,
Mesakake kurang tirta.
Tentanduran yen kurang tirta puniki,
Uga kena panas,
Wusanane enggal mati,
Njalari genala janma.
Sakliyane den sirami dirabuki,
Rabuk ijo kena,
Kareben subur lan ndadi,
Lemu-lemu lan nyenegna.
Sing lali nyiram yaiku ....
bocah SD
bocah SMP
bocah SMA
bocah SMK
Dhuh-adhuh kanca-kanca es em pe iki,
Kok 'dha lali nyiram,
Kembang pertamanan iki,
Mesakake kurang tirta.
Tentanduran yen kurang tirta puniki,
Uga kena panas,
Wusanane enggal mati,
Njalari genala janma.
Sakliyane den sirami dirabuki,
Rabuk ijo kena,
Kareben subur lan ndadi,
Lemu-lemu lan nyenegna.
Isi tembang Maskumambang pada kapindho yaiku ....
tandurane padha garing krana kena panas
tanduran yen kurang banyu bakal mati
ora ana manungsa sing nyiram tanduran
tandhuran yen kurang banyu bakal subur
Simbah mundhut rasukan namung.....
Tembung kang trep kanggo njangkepi ukara ing ndhuwur yaiku...
satu
siji
setunggal
setunggil
Putrane Pak Jasmin namer setunggal dados dwija ing SMP Batangan ingkang nomer .... nembe SMA.
Tembung kang trep kanggo njangkepi ukara ing nduwur yaiku....
kaping kalih
loro
dua
kalih
Arjuna punika putra Pandawa kaping....
telu
tiga
kaping telu
tigo
Basa kramane ngomong, yaiku....
ngendika
dhahar
tindak
nitih
Cah enom marang wong tuwa kudhune nggunakake basa ....
ngoko lugu
ngoko alus
krama lugu
krama inggil
Basa kramane numpak, yaiku....
ngendika
dhahar
tindak
nitih
Basa kramane lunga, yaiku....
ngendika
dhahar
tindak
nitih
Bapak tindak dhateng kantor . . . . mobil.
Tembung kang bener kanggo nglengkapi ukara ing ndhuwur yaiku . . . .
numpak
nitih
ngasta
mbeta
Kepriye aturmu nalika nyuwun idin arep nginep ing daleme simbah?
Bu, menapa pikantuk menawi ngenjang kula nyipeng wonten dalemipun simbah.
Bu, menapa kepareng menawi ngenjang kula nyipeng wonten dalemipun
simbah?
Bu, menapa kepareng menawi ngenjang kula nyipeng wonten griyanipun
simbah?
Bu, menapa angsal menawi ngenjang kula nyipeng wonten dalemipun simbah?
Nalika matur ing rapat Rt, kepriye anggonmu njaluk kawigaten?
Kepareng nyela pangandikan dhateng para bapak-bapak sedaya.
Kula suwun bapak-bapak mendel rumiyin, kula badhe matur!
Kepareng nyela atur dhumateng bapak -bapak ingkang nembe wawan
pangandikan.
Kula suwun panjenengan sedaya mirengaken atur kula menika.
Carita kang nyaritake asal-usul dumadine papan panggonan diarani....
Fabel
Legendha
Mite
Sage
Ing ngisor iki kang kalebu tuladhane cerita legendha yaiku.…
Dumadine desa Cluwak
Joko Tingkir
Nyi Rorokidul
Timun Mas
Gatekna pethikan cerita Legendha ing ngisor iki!
Legendha Desa Lahar
Jeneng desa Lahar kawiwitan saka jebluge Gunung Muria. Awit gedhene daya jebluge lahar, kurang luwih ping 500 saka daya ledhake bom atom Sekutuku ing kutha Hirosima. Mula iku nyebabake yutan meter kubik magma cair kecampur pasir mabur adoh ing angkasa.
..................................................
Irah-irahan saka carita Legendha ing dhuwur yaiku....
Legendha Gunung Muria
Legendha Desa Lahar
Legendha bom Hirosima
Legendha ledakan bom Sekutu
Gatekna pethikan cerita Legendha ing ngisor iki!
Legendha Desa Lahar
Jeneng desa Lahar kawiwitan saka jebluge Gunung Muria. Awit gedhene daya jebluge lahar, kurang luwih ping 500 saka daya ledhake bom atom Sekutuku ing kutha Hirosima. Mula iku nyebabake yutan meter kubik magma cair kecampur pasir mabur adoh ing angkasa. Cipratan magma kang suhune ewon derajat celcius iku tiba ing salah sijine panggonan. Wong-wong sekti ing panggonan mau banjur gawe pager ghaib kanggo ngurung lahar panas mau supaya ora mliber tekan endi-endi. Sawise pirang taun, lahar mau adhem lan dadi watu kepara dadi lemah, banjur dipanggoni anak putu ing daerah mau kanthi menehi jeneng Desa Lahar.
Kanggo ngurung lahar panas supaya ora mliber banjur wong-wong sakti pada nggawe....
Benteng
Paguyuban
Pager ghaib
Pundhen kobar
Gatekna pethikan carita Legendha ing ngisor iki!
Asal-Usul Desa Sirahan-Cluwak-Pati
Desa Sirahan manggon ing tlatah Wates Kabupaten Pati-Jepara. Desa Sirahan kawentar dadi pusat pendhidikan Agama. Kacarita nalika samana Kadipaten Pati ngutus Ki Jiwonolo, punggawa Kadipaten Pati kanggo mbukak alas ing tlatah Tayu sisih kulon.
.......................................................
Tembung "kawentar" tegese....
Punggawa
Dikepung
Terkenal
Dijenengi
Gatekna pethikan carita Legendha ing ngisor iki!
Asal-Usul Desa Sirahan-Cluwak-Pati
Desa Sirahan manggon ing tlatah Wates Kabupaten Pati-Jepara. Desa Sirahan kawentar dadi pusat pendhidikan Agama. Kacarita nalika samana Kadipaten Pati ngutus Ki Jiwonolo, punggawa Kadipaten Pati kanggo mbukak alas ing tlatah Tayu sisih kulon.
.......................................................
Sapa kang diarani punggawa Kadipaten?
Ki Joyodrono
Raden Alim
Ki Gabul
Ki Jiwonolo
Gagasan utawa pikiran kang dadi dasare carita diarani....
Tema
Alur
Setting/ Latar
Penokohan
Cacahing gatra saben sapada diarani....
Guru gatra
Guru lagu
Guru wilangan
Pupuh
Tibaning swara ing pungkasaning gatra diarani....
Guru gatra
Guru lagu
Guru wilangan
Pupuh
Gatekna tembang Gambuh ing ngisor iki !
Sekar Gambuh ping catur,
Kang cinatur polah kang kalantur,
Tanpa tutur katula-tula katali,
Kadaluarsa katutuh,
Kapatuh pan dadi awon.
Guru wilangan lan guru lagune tembang Gambuh gatra kaping telu yaiku....
10i
12a
10a
12i
Tembung kasebut nggunakake sandhangan
Wulu
Taling
Suku
Pepet
Ukara kasebut yen ditulis nganggo aksara latin yaiku....
Krateg salareja
Kreteg selareja
Kreteg selorejo
Krateg soloreja
Kopyah putih, yen ditulis nganggo aksara Jawa yaiku
Cacahe sandhangan saka ukara kasebut yaiku....
3
4
5
6
"Kadaluwarsa katutuh"
Ukara kasebut yen ditulis nganggo Aksara Jawa yaiku....
aksara murda tegese ...
aksara sirah, manawa ing basa Indonesia diarani huruf kapital
aksara jawa, manawa ing basa Indonesia diarani huruf kapital
aksara swara, manawa ing basa Indonesia diarani huruf kapital
aksara rekan, manawa ing basa Indonesia diarani huruf kapital
aksara angka, manawa ing basa Indonesia diarani huruf kapital
aksara jawa ing dhuwur kalebu aksara ...
rekan
murda
swara
sirah
angka
gambar ing dhuwur kalebu aksara ...
murda
rekan
jawa
swara
sirah
Tembung-tembung iki sing nggunakake sandhangan pepet yen ditulis nganggo aksara Jawa yaiku
Sambel
Tempe
Enak
Jare
Tembung kasebut nduweni pasangan
da
wa
ma
ca
Carita Anoman Dhuta ditulis ana ing epos....
Ramayana
Babat Tanah Jawa
Mahabarata
Babat Gianti
Sapa utusane Prabu Rama kanggo nggoleki Dewi Sinta?
Wil Kataksani
Anoman
Dasamuka
Indrajid
"Pakdhe bali saka Semarang numpak bis"
Ukara ing dhuwur yen diowahi nganggo basa krama alus yaiku....
Pakdhe tindak dhateng Semarang nitih bis
Pakdhe wangsul menyang Semarang numpak bis
Pakdhe kondur dhateng Semarang nitih bis
Pakdhe kondur saking Semarang nitih bis
Ukara ing ngisor iki kang kalebu basa ngoko alus yaiku...
Kula kesah sekolah nitih sepedha
Mas Anton mengko Panjenengan arep tindak jam pira?
Bapak sampun tindak kala wau jam sedasa
Andi tuku buku ana ing Pati
Simbah nembe gerah waja.
Gerah waja tegese ....
Lara mripat
Sirahe lara
Lara untu
Lara weteng
