NEW
Font size
Worksheets2021-10 Dış Kuvvetler
Total questions: 35
Worksheet time: 26mins
Akarsuyun herhangi bir kesitinden bir saniyede geçen su miktarına ''debi'' denir.
Buna göre, aşağıda verilen durumlardan hangisinin bir akarsuyun debisini artırdığı söylenebilir ?
Akış hızının azalması
Sıcaklık ve buharlaşma oranının artması
Havzasına düşen yağış miktarının artması
Yatak eğiminin azalması
Kar ve buz erimelerinin azalması.
Bir akarsuyun yıl içinde gösterdiği seviye değişikliklerine akarsu rejimi adı verilmektedir.
Akarsu rejiminin yağış rejimiyle doğrudan ilişkili olduğu düşünülürse, aşağıda verilen iklim bölgelerinden
hangisinde akış gösteren akarsuların düzenli rejime sahip olduğu savunulabilir ?
Ilıman Okyanus
Muson
Savan
Step
Akdeniz
Aşağıdakilerden hangisi denge profiline ulaşan akarsuların özellikleri arasında bulunmaz ?
Enerji potansiyeli azalmıştır.
Akış hızı azalmıştır.
Yatak eğimi azalmıştır.
Ulaşım ve taşımacılık için uygun hale gelmiştir.
Taşıdığı su miktarı artmıştır.
Akarsuların açık ya da kapalı havzalı olma durumu aşağıdaki özelliklerinden hangisine bağlıdır ?
Akış hızına
Akım miktarına
Suların ulaştığı alana
Kaynağını aldığı alanın özelliklerine
Rejiminin düzenli olup olmamasına
Aşağıdakilerden hangisi akarsuların aşındırma gücünü artıran faktörlerden biridir ?
Vadisinde dirençli kayaçların bulunması
Debisinin az olması
Yatak eğiminin az olması
Akış hızının az olması
Taşıdığı yük miktarının fazla olması.
Aşağıdakilerden hangisi akarsuların eğiminin azaldığı yerlerde oluşturduğu yer şekilleri arasında bulunmaz ?
Irmak adası
Delta
Kırgıbayır
Dağ içi ovası
Birikinti yelpazesi
Akdeniz kıyılarında delta ovalarının oluşmasında,
I. akarsu rejimlerinin düzensiz olması
II. akarsuların boylarının uzun olması
III. kıyı kesimlerinde gel-git genliğinin az olması
IV. kıta sahanlığının geniş olduğu bölgeler bulunması
V. bit örtüsünün gür olması
faktörlerinden hangileri birlikte etkili olmuştur ?
I ve II
II ve III
II ve IV
III ve IV
IV ve V
Akarsular, taşıdığı suyu farklı alanlara götürebilirler. Sularını denizlere ulaştıran akarsulara ''açık havzalı'', göllere veya çöküntü hendeklerine ulaştıran akarsulara ise ''kapalı havzalı'' akarsu adı verilmektedir.
Buna göre, aşağıdaki akarsulardan hangisi kapalı havzada akış göstermez ?
Ural
Aras
Kura
Volga
Tuna
Peri bacalarının oluşmasında,
I. rüzgar
II. volkanizma
III. sel sularının aşındırması
IV. karstik akarsuların varlığı
faktörlerinden hangileri doğrudan ya da dolaylı yoldan etkili olmuştur ?
Yalnız III
Yalnız IV
I ve II
II ve IV
I, II ve III
Birikinti konilerinin ve dağ eteği ovalarının oluşumunda aşağıdakilerden hangisinin etkisi daha fazla olmuştur ?
Akarsuyun akış hızın artmasının
Akarsuyun kapalı havzada akış göstermesinin
Akarsuyun karstik araziden geçmesinin
Yatak eğiminin azalmasının
Akarsuyun aşındırma gücünün artmasının
Batı Anadolu akarsularında sık sık mendereslere
rastlanmasının, aşağıdakilerden hangisinin göstergesi olduğu söylenebilir ?
Sularındaki eriyik miktarının, alüvyonlardan fazla olduğunun
Havzalarının geniş olduğunun
Rejimlerinin düzenli olduğunun
Yana aşındırmanın, derine aşındırmadan fazla olduğunun
Kimyasal aşındırma yaptıklarının
Türkiye'deki akarsuların belirli yerlerde boğaz vadi oluşturduğu görülür.
Bu durum Türkiye'nin öncelikle hangi özelliğiyle ilgilidir ?
Kıyı çizgisine paralel uzanan dağların varlığıyla
Üç tarafının denizlerle çevrili olmasıyla
Kuzey Yarım Küre'nin orta kuşağında bulunmasıyla
Kapalı havzalı akarsulara sahip olmasıyla
Birinci Jeolojik Zaman'a ait masif arazilerin varlığıyla
Orta Anadolu'da sel ve selinti sularının aşındırması sonucu,
I. mantar kaya,
II. peri bacası,
III. traverten,
IV. kırgıbayır,
V. sirk çukuru
yer şekillerinden hangilerinin oluştuğu söylenebilir ?
I ve II
I ve III
II ve IV
III ve IV
IV ve V
Akarsuların, taşıdıkları alüvyonları denize ulaştırdıkları yerlerde biriktirmeleriyle delta ovaları oluşur.
Oluşum özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki ovalardan hangisinin delta ovası olduğu söylenemez ?
Antalya ovası
Meriç ovası
Gediz ovası
Silifke ovası
Çarşamba ovası
Türkiye'de Çoruh, Dalaman , Göksu gibi ırmaklar rafting için tercih edilen ırmaklardır.
Bu durum akarsuların hangi özelliğiyle daha çok ilgilidir ?
Açık havza olmalarıyla
Yağmur sularıyla beslenmesiyle
Düzensiz rejime sahip olmalarıyla
Turistik bölgelerde bulunmalarıyla
Akış hızlarının fazla olmasıyla
Akarsu rejimi üzerinde etkili olan temel faktör yağış rejimidir. Ancak yağış rejimi dışında bazı faktörler de akarsu rejimini etkiler.
Buna göre, aşağıda verilenlerden hangisinin akarsu rejimini etkilediği söylenemez ?
Kar erimeleri
Yer altı suyu kaynakları
Sıcaklık ve buharlaşma
Atmosfer basıncı
Kar yağışı ve don olayları
Kimyasal tortul kayaçların yaygın olarak görüldüğü bir arazi için aşağıdakilerden hangisi söylenemez ?
Yer altı suları bakımından zengindir.
Karstik kayaçlar yaygındır.
Arazide çukur ve çatlaklara rastlanır.
Kars topoğrafyası görülür.
Tarıma uygun alanların oranı fazladır.
Aşağıda verilen ülkelerin hangisinde buzulların oluşturduğu yer şekillerinin deniz seviyesinden daha yüksek alanlarda görüldüğü söylenebilir ?
İtalya
Japonya
Finlandiya
Kenya
Türkiye
Buzullar doğada farklı şekil ve boyutlarda bulunurlar.
Buna göre,
I. Sirk buzulu
II. Örtü buzulu
III. Bankiz
IV. Takke buzulu
türlerinden hangilerinin Türkiye'de görüldüğü söylenebilir ?
I ve II
I ve III
I ve IV
II ve IV
III ve IV
Yüzey ve yer altı suları kimyasal tortul kayaçların çözülme- sine, aşındırmasına ve birikmesine neden olur. Bu olaylar sonucunda meydana gelen şekillere karstik şekiller denir.
I. Uvala
II. Traverten
III. Tafoni
IV. Obruk
V. Düden
Buna göre yukarıda verilen yer şekillerinden hangilerinin karstik oluşumlu olduğu söylenemez ?
Yalnız III
I ve II
II ve III
III ve IV
IV ve V
I. Boyuna kıyılar
II. Dalmaçya kıyılar
III. Fiyortlu kıyılar
IV. Haliçli kıyılar
V. Skyer kıyılar
Yukarıda verilen kıyı tiplerinden hangilerinin oluşumunda buzulların etkisinin olduğu söylenebilir ?
I ve II
I ve III
III ve IV
III ve V
IV ve V
Rüzgar aşındırması ile,
I. kırgıbayır
II. yardang
III. barkan
IV. tafoni
V. mantar kaya
yer şekillerinden hangilerinin oluştuğu söylenemez ?
I ve II
I ve III
III ve IV
III ve V
IV ve V
Ria kıyı tiplerinin oluşabilmesi için,
I. kıyıda dalga birikmesinin etkili olması
II. dağların kıyı çizgisine dik uzanması
III. kıyıda epirojenik çökmelerin meydana gelmesi
IV. akarsu vadilerinin sular altında kalması
durumlarından hangileri gereklidir ?
Yalnız I
Yalnız IV
I ve II
II ve III
III ve IV
Rüzgarların taşıdığı ince taneli malzemelerin birikmesiyle oluşan kumullar sürekli yer değiştirir. Kumul hareketleri zamanla yerleşim birimlerini, tarım alanlarını ve karayollarını tehdit etmeye başlar.
Aşağıdakilerden hangisi kumul hareketlerini önlemek için alınabilecek tedbirlerden biri değildir ?
Bitki örtüsü tahribatının önlenmesi
Çayır ve meraların korunması
Ağaçlandırma çalışmalarının yapılması
Rüzgar hızını kesen setlerin yapılması
Tarımda nadas uygulaması yapılması
I. Mantar kaya
II. Fiyort
III. Lagün
IV. Peri bacası
V. Barkan
Yukarıdakilerden hangilerinin oluşum yeri deniz ya da göl kıyısıdır ?
I ve II
I ve IV
II ve III
III ve IV
IV ve V
Aşağıdaki yer şekillerinden hangilerinin oluşumunda dalga, gel-git veya akıntıların etkisinden söz edilemez ?
Plaj - Lagün
Kıyı oku - Falez
Delta - Dev kazanı
Haliç - Tombolo
Kıyı set gölü - Kıyı kordonu
En tipik örneklerine Hırvatistan'ın Adriyatik kıyılarında rast-lanan kıyı tipi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir ?
Dağların kıyı çizgisine dik uzandığı alanda oluşmuştur.
Kıyı çizgisine paralel adalar görülür.
Şiddetli depremler, kıyı şekillenmesinde etkili olmuştur.
Gel-git genliğinin fazla olması kıyı oluşumunda etkilidir.
Buzul aşındırması sonucu oluşmuştur.
Sadece okyanus ve kenar deniz kıyılarında görülen kıyı tipine,
I. Watt.
II. Limanlı,
III. Dalmaçya,
IV. Haliçli
kıyı tiplerinden hangileri örnektir ?
I ve II
I ve III
I ve IV
II ve IV
III ve IV
Buzul aşındırması sonucu küçük çukurlar oluşur. Bu çukurların zamanla genişlemesi ve içlerinin su ile dolması sonucu sirk gölleri oluşur. Türkiye'de de irili ufaklı çok sayıda sirk gölü bulunur.
Buna göre, sirk göllerinin aşağıdaki alanlardan hangisinde görülmesi beklenir ?
Çatalca - Kocaeli Platosu
Kaçkar Dağları
Yıldız Dağları
Yüksekova
Develi Ovası
Türkiye Kuzey Yarım Küre'de ve orta kuşakta yer alır.
Buna göre, Türkiye'de yer yer buzul aşındırma ve biriktirme şekillerinin görülmesi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir ?
Kuzey yamaçlarda güneş ışığı almayan alanların bulunmasıyla
Üç tarafının denizlerle çevrili olmasıyla
Akdeniz iklim kuşağında bulunmasıyla
3000 m'nin üzerinde alanların bulunmasıyla
Bitki örtüsünün çeşitlilik göstermesiyle.
Enine ve boyuna kıyılar, Türkiye'de en geniş alan kaplayan kıyı tipleridir.
Bu iki kıyı tipi ile ilgili aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur ?
Enine kıyıların olduğu yerlerde yıllık yağış miktarı daha fazladır
Falezlere enine kıyılarda daha sık rastlanır
Koy, körfez, ada ve yarımada sayısı enine kıyıda daha fazladır
Kıyının gerçek uzunluğu ile kuş uçuşu uzaklığı arasındaki fark, boyuna kıyıda daha fazladır.
Boyuna kıyıda, kıta sahanlığı daha geniştir.
Türkiye'de görülen kıyı tipleri ve görüldükleri alanlarla ilgili yapılan aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır ?
Batı Karadeniz - Boyuna kıyı
Antalya, Kaş çevresi - Dalmaçya kıyı
İstanbul - Limanlı kıyı
Çanakkale - Ria tipi kıyı
Mersin - Enine kıyı
Türkiye'de rastlanmayan kıyı tiplerine,
I. Resif kıyılar,
II. Ria tipi kıyılar,
III. Limanlı kıyılar,
IV. Haliçli kıyılar,
V. Skyer kıyılar.
kıyı tiplerinden hangileri örnektir ?
I ve II
I ve V
II ve III
III ve IV
I, IV ve V
Kayaçların sular tarafından çözünen kısımlarının, rüzgar tarafından aşındırılmasıyla kayaç içinde oluşan kovuklara ne ad verilir ?
Tafoni
Lös
Barkan
Mantar kaya
Şahit kaya
Delta ovalarının yaygın olarak oluştuğu bir ülke için, aşağıdakilerden hangisi söylenemez ?
Gel - git genliği fazladır.
Kıyıdaki şelf alanı geniştir.
Kıyı akıntıları etkili değildir.
Büyük akarsuların sayısı fazladır.
Akarsuların taşıdığı yük miktarı fazladır.
