NEW
Font size
WorksheetsАдамның қызметіндегі еркіндік, қажеттілік және жауапкершілік
Total questions: 61
Worksheet time: 31mins
Біздің болмысымыздағы өмірімізге мән-мағына беретін заттар мен құбылыстар:
Ақиқат
Құндылықтар
Болмыстың құбылыстары мен фактілерінің мәдени, қоғамдық немесе жекетұлғалық маңыздылыған
көрсететін ұғым:
Құндылық
Дүниені сезіну
Адам өмірін жоғары құндылыққа жатқызатын ғылым саласы:
Аксиология
Социология
Құндылықтар туралы философиялық ілім:
Ой бостандығы
Аксиология
Философия ғылымындағы адам құндылықтарын зерттейтін ілімі:
Аксиология
Философия
Грек тілінен аударғанда «аксиос» сөзінің мағынасы:
Ақиқат
Құндылық
Сезімдік-эстетикалық өмірдегі басты құндылық:
Сұлулық (әсемдік)
Бағалау
Ғылыми қызметтегі басты құндылық:
Өзіңді тану
Ақиқат
Субъектілік құндылық(-тар):
Мақсат, Бағалау, Талап, Тыйым
Мақсат, Бағалау, Жалған, Тыйым
Тұлғаның ішкі құрылымының аса маңызды қасиеттерінің жиынтығы:
Ішкі жан дүние
Құндылықтық бағдар
Құндылықтарды жіктеудің тәсілдері мен қағидаттары:
Мақсатты, Жоғарғы, Құралдық
Мақсатты, Жоғарғы, Моральдық
Ең жоғарғы және абсолютті құндылық:
Адам және оның қоршаған ортасы
Адам және оның өмірі
Құндылық туралы «Егер әлдебір нысанға ерекше қызығушылық туындаса, оны құнды деп атауға
болады» деп анықтама берген америкалық аксиолог:
Т.Шибутани
Р.Тагор
«Шынайы құндылықтарды жалған құндылықтардан ажыратудың басты өлшемі адамның өзі» деп
айтқан философ:
Сократ
Демокрит
Ежелгі грек философы Сократ шынайы құндылықты жалған құндылықтан ажыратудың критерийі
ретінде ұсынды:
Ішкі жан дүниені
Дүниені түсіну
Грек философы Сократтың ойынша, жалған игіліктерге жатады:
Байлық, Билік, Рақаттану
Байлық, Билік, Қызмет
Грек ғалымы Сократтың үндеуі:
«Өзінді дамыту»
«Өзінді таны»
Өмірде кездесетін барлық нәрселерді бастапқы бағалауымыз іске асырылады:
Эмоция, Ойлау деңгейінде
Эмоция, Сезім деңгейінде
Ақыл - парасат көңіл күйді билеуге көмектеседі, ақыл-парасатқа үйрететін:
Антропология
Философия
Біздің жан дүниеміздегі құндылық деңгейі(лері):
Дүниені сезіну, Дүниені түсіну
Дүниені сезіну, Дүниені ойлау
Әлеуметтік субъектінің (жеке адам) өз еркіне, өз мүддесі мен мақсаттарына сай әрекет етуге мүмкіндік
беретін ахуалы:
Бостандық
Байлық
Шынайы демократиялық қоғамның жеке тұлғаға беретін бостандығы(-тары):
Өмір бостандығы, Сезім бостандығы, Шешім бостандығы, Әрекет бостандығы
Өмір бостандығы, Ой бостандығы, Шешім бостандығы, Әрекет бостандығы
Шынайы демократиялық қоғамдағы өмір бостандығына жатады:
Жұмыспен қамтамасыз ету, қалыпты өмір сүру ортасын иелену
Ақшамен қамтамасыз ету, қалыпты өмір сүру ортасын иелену
Шынайы демократиялық қоғамдағы өмір бостандығына жатады:
Түрғын үй, Жұмыс, Қозғалыс, Тамақ, Киім, Білім, Көлік
Түрғын үй, Жұмыс, Қозғалыс, Тамақ, Киім, Білім, Медициналық көмек
Демократиялық қоғамда жеке тұлғаға кепілдік беретін өмір бостандығы(-тары):
Тұрғын үй,Тамақ,Көлік
Тұрғын үй,Тамақ,Киім
Тамақ, киім, тұрғын үй, жұмыс, білім, медициналық көмек жатады:
Білім бостандығына
Өмір бостандығына
Шынайы демократиялық қоғамдағы ой бостандығына жатады:
Сөз, Дін, Наным-сенім, Пікір бостандығы
Сөз, Дін, Наным-сенім, ақша бостандығы
Шынайы демократиялық қоғамда жеке тұлғаға қажетті ой бостандығы:
Пікір
Мақсат
Жеке тұлғаның ой бостандығына берілетін кепілдіктер:
Сөз, Дін, Наным-сенім, Ақиқат
Сөз, Дін, Наным-сенім, Пікір
Демократиялық қоғамда жеке тұлғаға кепілдік беретін ой бостандығы(-тары):
Сөз, Пікір, Тұрғын үй
Сөз, Пікір, Дін
Кез-келген дінді ұстану және насихаттау, ол бойынша өмір сүру құқығы:
Ар-ұждан бостандығы
Шешім бостандығы
Шынайы демократиялық қоғамдағы шешім бостандығына жатады:
Өндіріс, Саясат, Дін
Өндіріс, Саясат, Мәдениет
Шынайы демократиялық қоғам жеке тұлғаға беретін әрекет бостандығы (-тары):
Қабылдаған шешімдерді іске асыру, Сайлауға қатысу, Басқаруға қатысу, Демонстрацияларға қатысу,
Митингілерге қатысу, Дүниені сезіну
Қабылдаған шешімдерді іске асыру, Сайлауға қатысу, Басқаруға қатысу, Демонстрацияларға қатысу,
Митингілерге қатысу, Жиналысқа қатысу
Әрекет бостандығы(-тары):
Митингі, Жиналыс, Сезіну
Митингі, Жиналыс, Сайлау
«Теріс мағыналы» бостандық(-тар):
Аш қалу, Үй-күйсіз болу, Әділеттілік
Аш қалу, Үй-күйсіз болу, Әділетсіздік
«Оң мағыналы» бостандық(-тар):
Шығармашылық, Өзін-өзі іске асыру, Сайлауға қатысу
Шығармашылық, Өзін-өзі іске асыру, Үйлесімді даму
Елеулі дәрежеде (кәсіпкерлік, жалдамалы жұмыс т.б.) езгіден, қаналудан сақтайтын бостандық түрі:
Саяси бостандық
Экономикалық бостандық
Дуниетанымды және идеологияны таңдау бостандығы:
Рухани бостандық
Саяси бостандық
Рухани бостандықтың мәнінде ерекше орын алатын бостандық түрі:
Ақиқат
Ар-ұждан
Қоғамның адамға беретін бостандығынан оның жауапкершілігінің мөлшері мүлде аз болған жағдайда
туындайтын құбылыс:
Монархия
Анархия
Бостандық туралы «Бостандық деген барынша жақсы қылық істеу» деп айтқан антикалық автор:
Платон
Сократ
«Біздің өзімізден жоғары тұрған нәрсені қабылдамауымыз емес, бізден жоғары тұрған нәрсені
кұрметтей білуіміз бізді ерікті етеді» деп айтқан ойшыл:
З.Фрейд
И.В. Гете
Бостандық проблемасын қажеттілік проблемасымен байланыстырып, бостандықты саналы қажеттілік
деп анықтаған:
Л.Н.Толстой
Б. Спиноза
Идеалистік көзқарас тұрғысынан бостандық пен қажеттіліктің диалектикалық бірлігінің толық
түсінігін берген неміс ойшылы:
Рембранд
Гегель
«Бостандық саналы қажеттілік қана емес, соған сәйкес іс-әрекет ету де болып табылады" деп айтқан:
К.Маркс
Ф. Энгельс
«Адамның қоршаған табиғи және әлеуметтік әлемнің заңдылықтарын тану нәтижесінде неғұрлым
көлемді әрі табысты түрде әрекет етуге қабілеттілігі» деп анықтауға болатын бостандық:
Агностицизм
Гносеология
Адам болмысының қажеттілікке және оның практикалық қызметте іске асыруға сәйкес мінез-құлықты таңдауға байланысты болып келетін өзіндік ерекше тәсілі(-дері):
Заңды тұлға бостандығы
Жеке тұлға бостандығы
Үнемі күш салу, кедергілерді еңсеру, жеке тұлғаның ішкі әлеуетін жұмылдыру іс-әрекеттерді реттеу:
Ерік
Мақсат
Жауапкершіліктің аса маңызды шарты(-тары):
Дербестік, Бостандык, Саналылық
Дербестік, Бостандык, Зияткерлік
Жеке тұлғаның өз өмірі үшін жауапкершіліктің аса маңызды шарты (-тары):
Дербестік, Моральдық таңдау бостандығы, Моральдық саналылық
Мақсаттылық, Моральдық таңдау бостандығы, Моральдық саналылық
Философиялық мәні бойынша субъектінің «Онтологиялық өмірбаяны» болып табылатын ұғым(-дар):
Адам қызметі
Адам өмірі
Бостандықта саналы түрде қамтылатын элемент:
Өзін ынталандыру
Өзін шектеу
Қажеттілікке абсолюттік мән беруге, адамның кез келген әрекетін алдын ала белгіленген деп түсінушілік апарып соғады:
Фатализмге
Волюнтаризмге
Адамның оқиғалардың қажетті барысына қарсы тұру мүмкіндігі жоқ деп санайтындар:
Фаталистер
Волюнтаристтер
Адамдарда ерік бостандығының болмауының нәтижесі:
Агностицизм
Фатализм
Қажеттілікті, қоғамдық дамудың объективті заңдарын елемеу, субьективті бағалау мен қалауға негізделген шешім қабылдау:
Скептицизм
Волюнтаризм
Адамның жалпы сыртқы бостандығы (тары):
Саяси, Әлеуметтік, Азаматтық
Саяси, Экономикалық, Азаматтық
Адамның ішкі бостандығы (-тары):
Сана-сезім, Ақыл-ой
Саяси, Ақыл-ой
Жеке тұлғаның өз қызметіндегі, өзін-өзі ұстауындағы, өмір сүру принциптеріндегі жекебас қасиеттерінің моральдық тұрғысы:
Жауапкершілік
Бостандық
Жауапкершіліктің маңызды мәселесі(-лері):
Шешім қабылдай алу, Моральдық таңдау жасау алдында еркін болу
Шешім қабылдай алу, Саяси таңдау жасау
алдында еркін болу
Біріккен Ұлттар Ұйымының Адам дамуы тұжырымдамасында аса өзекті проблемалар ретінде
қарастырған мәселесі(-лері):
Лайықты өмір деңгейіне қажетті қорларға қол жеткізу, Білім алу, Ұзақ әрі салауатты өмір сүру
Лайықты өмір деңгейіне қажетті қорларға қол жеткізу, Білім алу, Ұзақ әрі бақуатты өмір сүру
