wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Топырақ

Total questions: 75

Worksheet time: 38mins

Name
Class
Date
1.

Түрлі қондырғыларды пайдалану негізінде каналмен немесе жабық құбырлармен келген суды егіс бетіне жаңбыр түрінде беру

a)

Жаңбырлатып

b)

Көлдетіп

c)

Жер бетімен

d)

Тамшылатып

2.

Жаңбырлатып суару жүйесі нешеге бөленеді

a)

3

b)

4

c)

6

d)

8

3.

Жаңбырлатқыш қондырғылар түрлі саптамалармен жабдықталуына байланысты

a)

3

b)

2

c)

4

d)

5

4.

ДДА-100МА (екі консольді жаңбырлатқыш машина),ЭДМФ «Кубань» қандай ағынды қондырғылар түріне жатады:

a)

Қысқа ағынды

b)

Орта ағынды

c)

Жоғары ағынды

d)

Жылжымалы

5.

«Фрегат», «Волжанка», «Днепр» жаңбырлатқыш машиналары:

a)

Орта ағынды

b)

Қысқа ағынды

c)

Жоғары ағынды

d)

Жылжымалы

6.

ДДН-70, ДДН-100 аспалы жаңбырлатқыштар

a)

Жоғары ағынды

b)

Қысқа ағынды

c)

Орта ағынды

d)

Жылжымалы

7.

Топырақтың өсімдіктерді қажетті мөлшерде минералды элементтермен, сумен,оның тамырларын ауамен,жылумен қамтамасыз етіп, өсімдіктің өсіп, өнім беруіне мүмкіндік бере алатын қаситетін оның .........дейміз.

a)

Аналық тау жынысы

b)

Құнарлығы

c)

Мицелла

d)

Пептизация

8.

Топырақ құнарлығы туралы ілімді дамытуда қандай ғалым үлкен жұмыстар атқарды

a)

В Р Вильямс

b)

Т Қ Салихов

c)

Н М Сиберцев

d)

В В Докучаев

9.

Тың жер топырағына тән және ол адам әсері тимеген,табиғи жағдайда қалыптасып дамиды. Оның мәнін жабайы өсімдіктердің өнімділігі сипаттайды

a)

Табиғи құнарлыгы

b)

Топырақтың жасанды қуанарлығы

c)

Қарашірік

d)

Барлық жауап дұрыс

10.

Топырақты ауыл шаруашылығында қолданғанда оның табиғи және жасанды құнарлығының бірлесе әсер етуі нәтижесінде ауа райы мен агротехникалық жағдайға байланысты өсімдіктердің өнімділігінің белгілі бір дәрежесін қалыптастыруымен сипатталады

a)

Тиімді құнарлығы

b)

Қарашірік

c)

Табиғи құнарлыгы

d)

Барлығы дұрыс

11.

Оларды басты қасиеттеріне және құнарлылығына байланысты топтарға жүктеп бөлу дегеніміз

a)

Топырақты классификациялау

b)

Типше

c)

Түрше

d)

Біртектес

12.

Біртектес биологиялық,климаттық,гидрологиялық жағдайда дамыған және негізгі топырақ түзілу процесінің айқын сипат алуымен бірге басқада процестердің қосарлануы мүмкіндігі бар топырақтардың тобы

a)

Топырақ типі

b)

Типше

c)

Түрше

d)

Қатаршасы

13.

Көтеріңкі жазықтықтар менбеткейлерде кездеседі. Бұл топырақтардың түзілуіне қосымша ылғалдың және тереңде жатуына байланысты ыза судың әсері болмайды.

a)

Автоморфты

b)

Жартылай титраморфты

c)

Аймақтық

d)

Интроаймақтық

14.

Тек Қазақсан қалаларынан жылына қандай мөлшерде шайынды сулар пайда болады екен

a)

9млрд м3

b)

12млрд м3

c)

11млрд м3

d)

13млрд м3

15.

Шайынды сулар өзінің пайда болуына нешеге бөлінеді:

a)

3

b)

2

c)

5

d)

4

16.

Малшаруашылық шайынды судың құрамында қандай заттың мөлшері көп:

a)

Органикалық

b)

Корбанатты

c)

Сульфатты

d)

Бактериялар

17.

Бүкілодақтық шайынды суларды пайдалану ғылыми-зерттеу институты жасаған жіктеулеріне сәйкес,барлық шайынды сулар неше топқа бөлінеді.

a)

5

b)

4

c)

2

d)

3

18.

Орындары шайынды сулары мен тұрмыстық шайынды сулар жатады.Бұл топқа жататын шайынды сулардың минералдану мөлшері өте төмен (0,5-2г/л), әлсіз қышқыл немесе сілтілі реакциялы,хлорид-сульфатты не болмаса бикарбонатты-сульфатты құрамында болады.Оның құрамында органикалық заттар өте аз болып,сода кездеспейді

a)

Бірінші топ

b)

Екінші топ

c)

Үшінші топ

d)

Төртінші топ

19.

Бұл сулардың құрамы жер суаруға қолайлы болғанымен,суда асылған шөгінділер көп кездеседі. Мұндай шайынды суларды өсімдіктердің даму кезінде суаруға пайдалану үшін алдын-ала оларды асылған шөгінділерден тазартып,аздап сұйылтқан жөн

a)

Екінші топ

b)

Бірінші топ

c)

Үшінші топ

d)

Бесінші топ

20.

Олардың құрамында соданың мөлшері өте көп болғандықтан (200-300мг/л),жер суаруға пайдаланар алдында одан ажыратылуы керек.

<variant>

a)

Үшінші топ

b)

Бірінші топ

c)

Екінші топ

d)

Бесінші топ

21.

Бұл шайынды сулардың минералдануы өте жоғары (3-5г/л), құрамында қолдан жасалатын заттар көп болады. Бұнда сулар жер суару алдында әлсіретіліп,натрий мен органикалық заттар белгілі мөлшерде кемітілгеннен кейін ғана пайдалануға болады

a)

Төртінші топ

b)

Бірінші топ

c)

Екінші топ

d)

Бесінші топ

22.

Бұл сулардың минералдануы өте жоғары болғандықтан (5-15г/л) және құрамында қолдан жасалатын органикалық заттардың өте көп болуынан жер суаруға пайдалану мүмкін емес

a)

Бесінші топ

b)

Бірінші топ

c)

Екінші топ

d)

Үшінші топ

23.

Эрозия латын тілінен аударғанда қандай мағына білдіреді

a)

Бүліну

b)

Күшейту

c)

Жақсарту

d)

Оңтайландыру

24.

Топырақтың бұзылып,жойылуына басты ықпал етуші факторына байланысты топырақ эрозиясы неше түрге бөлінеді

a)

2

b)

3

c)

4

d)

5

25.

Транспирация мен буланып ұшып жоғалған шығын өсімдіктердің қандай коэффициентін құрайды.

a)

Жиынтық су пайдалану

b)

Қоректендіру

c)

Жер бетінен булану

d)

Суару нормасы

26.

Топырақтың түйірлерінің аралықтарын жайлап , өз салмағымен (гравитация арқылы) көбінесе төмен қарай жылжитын суды атаймыз

a)

Гравитациялық

b)

Капилярлы

c)

Бу тәрізді

d)

Қабықты

27.

Ылғалдың тағы бір бөлігін өсімдік тамырлары арқылы өзіне сорып алып, пайдаланып, қалғанын жапырақтары арқылы буландырады

a)

Транспирация

b)

Фильтрация

c)

Су пайдалану жиынтығы

d)

Суару нормасы

28.

Негізінде тәжірибелік учаске немесе топырақ монолитінде ылғал және жылу тепе-теңдігі теңдеулері арқасында дақылдың суды тұтыну мөлшері анықталады

a)

Далалық әдістер

b)

Аналогтық әдіс

c)

Жылу тепе-теңдік әдісі

d)

Барлығы дұрыс

29.

........топырақ деп 0-30 см қабатында 0,6%-дан артық сода, немесе 1%-дан артық хлоридтер, немесе 2%-дан артық сульфаттар бар топырақтарды айтамыз

a)

Сор

b)

Кепір

c)

Шақат

d)

Шалғынды сортаң

30.

Сор топырақтарда үстіңгі қабатта қарашірінді мөлшері:

a)

0.5-1.5%

b)

0.5-1.1%

c)

0.5-1.2%

d)

0.5-1.6%

31.

Сортаң топырақтар неше типке бөлінеді:

a)

2

b)

3

c)

4

d)

5

32.

Иллювиальды В қабатында мол мөлшерде алмаспалы сіңген натрий, кейде магний иондары да бар топырақтар

a)

Кебірлер

b)

Сортаң

c)

Шөлдала

d)

Шақаттар

33.

Қазақстанның орманды дала және дала аймағында көк теректі-қайыңды, талды шоқ тоғайлар өсетін ойпаттау жерлерде кездеседі

a)

Шақат

b)

Шөлдала

c)

Сортаң

d)

Тұзданган топырактар

34.

Шақат топырақтың түзілуі туралы тұжырымдаманы бірінші болып қалыптастырғандар

a)

К.К.Гедройц және Т.И.Попов

b)

В В Докучаев

c)

Н М Сиберцев

d)

Н С Курнаков

35.

Шақат топырақтар неше типшеге бөлінеді:

a)

3

b)

4

c)

6

d)

8

36.

Маңғыстау, Қызылорда, Оңтүстік Қазақстан облыстарының басым көпшілік жерлерін, Жамбыл, Алматы облыстарының солтүстік және Ақтөбе облысының оңтүстік бөлгін қамтиды.

a)

Сұр қоңыр топырақ

b)

Сортаң

c)

Кебір

d)

Шақат

37.

Шөл аймағында кездесетін ерекше топырақ типі. Олар Сырдария өзені сағасында, Қызылқұм, Үстірт, Бетпақдала аумағында кездесетін тегістелген табақша тәрізді ойпаттармен, ойпатша жерлерде кездеседі

a)

Тақырлар

b)

Сұр қоңыр топырақ

c)

Шақатты

d)

Барлығы дұрыс

38.

Тақырлар сортаңдануына, ылғалдылығына және қабыршақ қабаттың даму дәрежесіне байланысты неше типшеге бөлінеді

a)

2

b)

5

c)

6

d)

3

39.

Тақырларда өте аз мөлшерде қарашірінді бар

a)

0.3-0.8%

b)

03.02%

c)

0.3-0.5%

d)

1.2-3.0%

40.

Шөл аймағындағы Сырдария, Шу, Іле өзендерінің кеуіп қалған ескі арналарында, террасаларда, қазаншұнқырларда кездеседі

a)

Шөлдала

b)

Тақырлар

c)

Кебірлер

d)

Жауабын таба алмадық

41.

Тақырсымақ топырақтарда қарашірінді мөлшері аз

a)

0.2-0.5%

b)

0.2-0.8%

c)

0.5-0.1%

d)

Барлығы дұрыс

42.

Тропикалық ылғалды-орман белдеуі нешеге бөлінеді:

a)

6

b)

5

c)

9

d)

2

43.

Тропикалық ылғалды-орман жерлердің жалпы ауданы:

a)

2230млн

Га

b)

2500млн.га

c)

2230га

d)

2850млн.га

44.

Индо-Африка Конго су алқабы, Индонезия аралы және Австралия

a)

Қызыл сары фералиттік топырақтар

b)

Тропикалық ксерофитті орман және Саванна аймақтары

c)

Шақаттар

d)

Кебірлер

45.

Тропикалық ксерофитті – орман және саванна аймақтары неше типке бөлінеді:

a)

2

b)

3

c)

4

d)

5

46.

Африка және Оңтүстік Америкада кездеседі. жалпы ауданы 100млн. га

a)

Саввнның шалгынды топырактары

b)

Кызыл коныр топырактар

c)

Тропикалық кара топырактар

d)

Барлығы дұрыс

47.

ылғалды-орман аймағы 20%, ксерофитті орман және бұталық дала аймағы 30%, шөлейт және шөл аймағы 50% құрайды

a)

Субтропика белдеуінің топырағы

b)

Кызыл коныр топырактар

c)

Тропикалық кара топырактар

d)

Барлығы дұрыс

48.

Субтропикалық ылғалды-орман аймағында қандай топырақтар кең таралған:

a)

Сары және кызыл

b)

Тропикалық кара топырактар

c)

Кызыл фералиттік

d)

Сары фералиттік

49.

Топырақтардың микроорганизмдерге кері әсер ететін реакциялар?

a)

Бейтараптык

b)

Кышкылдык сілтілер

c)

Сілтілі бейтараптық

d)

Сіңіру қабілеті

50.

Топырақтың морфологиясы дегеніміз ?

a)

Механикалық, минералогиялық, химиялық, құрылымдардың жиынтығы

b)

Топырақтың құнарлығын төмендететін органикалық заттар жиынтығы

c)

Топырақтың төменгі су қабатының жиынтығы

d)

Топырақтың құнарлы жоғарғы қабатының жиынтығы

51.

Топырақтың жасы қалай аталады?

a)

Абсолюттік және салыстырмалы

b)

Топырақтың бастапқы түзілуі

c)

Жылдамдықпен жүретін топырақтың алғашқы стадиясы

d)

Төменгі релъефте жоғарыдан жайылып келген тозаң бөлшектер

52.

Топырақ пайда болатын тау жыныстары топырақ құраушы немесе қалай аталады

a)

Аналык тау жынысы

b)

Элюви

c)

Деэлюви

d)

Алюви

53.

Ылғалдылықтың,топырақтың жылуы мен салқындалуының әсері топырақ түзілуіне тікелей әсер етеді

a)

Климат элементтері

b)

Биологиялык фактор

c)

Аналык тау жынысы

d)

Барлығы дұрыс

54.

Топырақтың пайда бола бастаған кезінен қазіргі заманға дейінгі уақыт аралығы нені көрсетеді

a)

Топырақтың абсолюттік жасы

b)

Биологиялык өзгерістер

c)

Микрорельеф

d)

Салыстырмалы

55.

Топырақтың түзілуіне В.В.Докучаевтың атап көрсеткен неше факторлары өте үлкен әсер етеді

a)

5

b)

3

c)

2

d)

9

56.

Кейіннен В.Р.Вильямс тағы неше факторды атап көрсетті:

a)

2

b)

3

c)

4

d)

5

57.

Құрлықтың жоғары қабатын атайды

a)

Топырақ

b)

Ландшафт

c)

Жел

d)

Су

58.

Топыраққа табиғи дене сапасында, бірінші анықтаманы 1886жылы кім берді:

a)

В В Докучаев

b)

Н М Сиберцев

c)

Н С Курнаков

d)

О Өмірбеков

59.

Топырақта ылғал қорын молайу үшін егін сепкенше, тұқым көктеп шыққан немесе егін жинап алғаннан кейін суаруды қандай суару дейді:

a)

вегетациядан тыс (влагозарядковый)

b)

Шаю

c)

Маусымдық суару

d)

Қоректендіру

60.

Дақылдарды суаратын суға тыңайтқыштардың ерітінділерін қосып беру, ол өсімдіктерді қоректік затпен қамтамасыз ету үшін пайдаланылады, ал кей жағдайларда қоректік заттар вегетация кезінде беріледі:

a)

Қоректендіре суару

b)

Маусымдық суару

c)

Вегетациядан тыс

d)

Барлығы дұрыс

61.

Ауыл шаруашылық дақылдарын суару үшін қанша тәсілдер қолданылады:

a)

5

b)

3

c)

2

d)

28

62.

Жер бетімен суару үшін танаптарда ұзындығы неше метр

a)

50-250

b)

50-300

c)

50-50

d)

50-150

63.

Табиғи шұңқырларда, ойпаң жерлерде жиналған қар суын пайдалану:

a)

Көлтабандап суару

b)

Жаңбырлатып суару

c)

Қарықтап суару

d)

Барлығы дұрыс

64.

Жаңбырлата суарғанда еңбек өнімділігі неше есе жоғарылайды,

a)

4-5

b)

5-6

c)

7-8

d)

5-55

65.

Мұны қолдану үшін бір гектар жерге 3-10 мың метр диаметрі 6-20мм полиэтилен түтігі қажет болады:

a)

Тамшылатып суару

b)

Топырақ астынан

c)

Беткейлеп

d)

Жер астынан суару

66.

Бір рет суарғанда әр гектарға берілетін суды суару мөлшері деп атайды:

a)

Суару мөлшері

b)

Шаю

c)

Сурау саны

d)

Қоректендіру

67.

Мұндай топырақтың реакциясын бейтарапты жағдайға келтіру үшін оған әк не гипс береді, бұл шараларды қалай атайды

a)

Топырақты химиялық мелиорациялау

b)

Эрозия

c)

Биологиялық көрсеткіштер

d)

Топырақты мәделендіру

68.

Топырақтың қышқылдығын азайту үшін қандай ұнтақтар пайдалынады:

a)

Әктің домолиттің

b)

Тұз

c)

Гипс

d)

Барлығы дұрыс

69.

Егер топырақтың барлық қабатында суда тез еритін тұздар көбірек 0,6-3 және одан көп болса,оны қандай топырақтар деп атайды.

a)

Сор

b)

Кұм

c)

Құмдақ

d)

Қаратопырақ

70.

Сор топырақтың құнарлығын көтеру үшін химиялық мелиорациялау,яғни не істеу керек

a)

Гипстеу

b)

Шаю

c)

Әктеу

d)

Барлығы дұрыс

71.

экологиялық іс-әрекеті және таксономиялық бөлінуіне байланысты әр түрлі болып келетін организмдердің жиынтығын

a)

Топырақ биотасы

b)

Қарашірінді

c)

Биологиялық көрсеткіштер

d)

Барлығы дұрыс

72.

Топырақ биотасының іс әрекетін бағалау үшін қандай ұғым пайдаланылады

a)

Биологиялық белсенділігі

b)

Микрофауна

c)

Биологиялық көрсеткіштер

d)

Барлығы дұрыс

73.

Табиғи топырақ тау жыныстарының беткі горизонттарында жалпы жылжымалы тыс құбылыстар арқылы жаралған» қай ғалым толықтырған

a)

Н М Сиберцев

b)

Н С Курнаков

c)

В В Докучаев

d)

В Р Вильямс

74.

Экологиялық-генетикалық топырақ классификациясын алғашқы болып кім ұсынған:

a)

В В Докучаев

b)

Н М Сиберцев

c)

Н С Курнаков

d)

В Р Вильямс

75.

Ал 1985 жылы қай ғалым классификациялауға толықтырулар енгізді басталды

a)

Н М Сиберцев

b)

Н С Курнаков

c)

В В Докучаев

d)

В Р Вильямс