Катя 8 жаста . Жеті жастан бастап оның тұншығу ұстамасы бар. Дәрігерлер бронх демікпесі диагнозын қойды. Тексеру кезінде тұрмыстық аллергендерге аллергия анықталды(әр түрлі кенелерге, үй шаңы).

Дәрігерлер қыздағы жиі суық тиюді аурулары тұншығу ұстамасын тудырады деп есептейді. Қыз үйден гөрі өзін саяжайда жақсы сезінеді. Катяда ұстамалары емдеу аясында сирек болды, бірақ толық жойылмады. Катя мен анасы демікпе-мектебіне оқуға келді. Емделушінің пәтерінде тұрмыстық аллергендердің әсерін азайту бойынша Кати мен оның анасына арналған жадынамаға Жатады, Тек Біреуінен Басқа:

Вася 8 жаста, 3 жастан бастап ол балада тұншығу ұстамалары болады. Дәрігерлер бронхиалды астма диагнозын қойды. Тексеріс кезінде жануарлардың жүніне аллергия анықталды. (эпидемиалды аллергия). Васяның үйінде мысық болды, оны достарына беруге тура келді. Тұншығу ұстамаларын пайда болуына пассивті шылым шегу әсер етеді деп ойланды дәрігерлер. Васяның әкесі үйден шықпай ұзақ уақыт темекі шегеді. Әкесі өкпе ісігінен бір жыл бұрын қайтыс болды. Ем қабылдағаннан кейін Васяда тұншығу ұстамалары азайды, бірақ толық қоймады.Вася мен анасы астма мектебіне оқуға келді. Астма мектебіндегі құрастырылған оқу жоспарына Жатады, Тек Біреуінен Басқа: (бронхиалды астма бар балалардың ата-аналарына арналған оқу бағдарламасы):

Сіз артериялық гипертензиясы бар науқастарды оқыту мектебінің сабағындасыз. Оқушылардың арасында 50 жастағы, кондитер, науқас Мария Ивановна бар. Тұрмыста, 3 баласы бар. Қүйеуі алкоголь ішімдігіне салынған. 3 жыл бұрын диспансерлік бақылау кезінде оның АҚҚ жоғарлауы 170/100 мм байқалған. Терапевт қабылдауында-150/100 болған. Амбулаторлы тексеріс жүргізілген .

Диагноз- гипертониялық ауру. Оның әжесі мен әкесінде артериялық гипертензия болған. Мектепте бірінші рет білім алып жүр, диета ұстанбайды. Дәрігердің тағайындалуы бойынша дәрілерді қабылдап жүр, бірақ уақтылы емес. Жұмыста қатты шаршайды, күйеуі және балаларымен көп ұрысады, сонын нәтижесінде күйзеліске ұшырайды, түнгі уақытта тамақтанғанды ұнатады, сөнымен қатар майлы және тұзды тағамдарды жақсы көреді. Демалыс күндерін үйде өткізеді, көп ұйықтағанды ұнатады. Ал кейін отырып бірнеше сағат теледидарды көргенді ұнатады.Бойы-173 см, салмағы-93 кг..Науқасқа өзін қадағалау және артериялдық гипертензия кезінде екіншілік алдын алу шараларына берілетін кенестерге Жатады,Тек Біреунен Басқа:

Сіз артериалды гипертензиямен ауратын науқастарға арналған мектебінің сабағында отырсыз. Топта 7 адам , сонымен қатар , 43 жастағы инженер пациент Р.И . Үйленген, 2 баласы бар, 5 және 9 жаста. Бір ай бұрын диспансерлік бақылау кезінде жоғары АҚҚ 200/100 мм сб анықталады, ал терапевт қабылдауында. 180/100 мм.сб . Амбулаторлы тексерістен өтті. Диагноз- гипертониялық ауру. Бұл ауру пациенттің анасымен тәтесінде болған. Дәрігердің кенесі бойынша танометр алып, басы ауырған кездеАҚҚ өлшейді.Өзін-өзі бақылау күнделігін жүргізбейді, дәрілерді уақтында қолданбайды.Жұмыс күні біртегіс емес қатты шаршайды. Күніне 2-3 рет тамақтанады, тез дайындалатын тағамдар. Негізгі тағам пайдалануы кешке болады. Диета ұстамайды, тәтті тағамдарды және қант қосылған қатты кофе ұнатады.Күніне 15-20 темекі 10 жыл шегеді. Жұмыстан кейін көп уақыт компьютер алдында өткізеді, компьютер ойындарын 2-30с ойнайды. Кейін басы ауырады. Кеш ұйықтайды ұйқысы қанбайды. Демалыс күндері алкаголь пайдаланады. Бойы 190см, салмағы индексі -31, норма 8,5-24,9 Артериалды гипертензиямен ауратын науқастарға арналған мектебіндегі берілген топ пациенттеріне құрастырылған жоспарларға Жатады,Тек Біреунен Басқа:

Сіздің ініңіз Петяға, медколледждің 2 курс студентіне, репродуктивті денсаулықтың бұзылыстарының  алдын алу шараларының жоспарын жасауға тапсырма берді.

Петя оқудан көп қалып сізге көмекке жүгінді. Ол сізден репродуктивті денсаулықтың не екенін түсіндіріп, аудиториядан тыс өзіндік жұмысты жасауға көмек сұрап отыр. Репродуктивті денсаулықтың бұзылыстарының алдын алу шараларының жоспарына Жатады,Тек Біреунен Басқа:

Сіз артериялық гипертензиясы бар пациенттерге арналған оқу мектебінің сабағындасыз. Оқушылар арасында пациент: Нина Ивановна, 60 жаста. Зейнеткер. Ол қызымен және екі немересімен тұрады, отбасында жиі жанжалдар болады. Ол келесі кіреберісте консьерж болып жұмыс істейді. Н.И. өмірі стресске толы. 49 жасынан бастап гипертониямен ауырады, қайтыс болған анасы дәл осындай аурумен ауырған. Белсенді емес. Ол теледидарға қарағанды ұнататындықтан кеш ұйықтайды, нәтижесінде ұйқысы қанбайды. Жүйелі тамақтанбайды. Ол диетаны ұстанбайды: майлы ет, май, пісірілген нанды жақсы көреді. Салаттарға майонез қосады. Таңертең күшті кофе ішеді. Темекі шекпейді, алкоголь ішпейді. АҚҚ: 180/100 мм.с.б. Дәрігердің кеңесі бойынша ол тонометр алды, бірақ қысымы тек басы ауырған кезде ғана өлшенеді. Өзін-өзі бақылаудың күнделігін жүргізбейді, ұмытады. Дәрі-дәрмектерді жүйесіз қабылдайды.

Боиы - 165 см. Дене салмағы - 110 кг  Науқасқа артериялық гипертензияның қауіп факторлары туралы айтыңыз:(2 нұсқасы дұрыс):

Петр Ивановичтың  анасы және оның әпкесі бронх демікпесімен зардап шегеді, атасы өкпе туберкулезімен қайтыс болған. Петр Иванович, ер адам, 35 жаста, үйленген  нан зауытында наубайханашы болып жұмыс істейді, бұған дейін орманшы болып жұмыс істеген. 20 жасынан бастап темекі шегеді, күніне 15-20 темекі шегеді. Демалыс күндері барлық телебағдарламаларды қатарынан көргенді ұнатады, сонымен қатар жақсы тамақтанып сүйікті әйелі жасайтын күшті құнды ішеді. Соңғы күндері ұнмен жұмыс істегенде кеудесінде ауырсынуларды байқай бастады.

Петр Иванович үшін тыныс алу жүйелері ауруларының алдын алудың жеке жоспарына жатады, Тек Біреуінен Басқасы:

Петр Иванович, 40 жастағы ер азамат. Жатақханада вахтер болып жұмыс жасайды. Семіздікке шалдыққан, дене салмағы120 кг , бойы 165 см. Тамақтануды өте жақсы көреді: торт, кәмпит,бутерброд,шошқаның етімен және т.б. Аз қозғалады. П.И бірінші қабатта тұрады. Жұмыстан соң дүкенге барып және күні бойы теледидардан диванда жатып боевик көреді. Сол уақытта бірдене жейді және ішіп отырады. Ата-анасы қайтыс болған. Әйелімен ажырасқан, балалры жоқ, жалғыз тұрады. Оның бар өмірі –жұмыс,тамақ жән теледидар. Өзін ауру деп санамайды.

Петр Ивановичта тәуекел факторларына жатады,Тек Біреуінен Басқасы:

Қант диабетінің асқынуы:

Қантты диабетпен ауыратын науқасты кетоацидотикалық комадан шығару үшін инсулин тағайындалады:

Қант диабеті кезінде пациенттің потенциалды проблемасы:

Қантты диабет ауруымен ауыратын науқастардың күтім ерекшеліктеріне  ұсынылмайды:

Қант диабеті науқастар үшін сәйкес келетін физикалық күнтізбе болып табылады:

Қантты диабетпен ауратын адамдарда трофикалық жаралардың пайда болу себебі:

Қантты диабетке тән емес:

Сүт безінің қатерлі ісігін ерте анықтауға көмектеседі:

Қант диабетіне келесіден басқаның барлығы тән:

Инсулинге тәуелді диабетпен ауыратын пациентке тамақтану керек:

Әйелдерге маммография 40 жастан кейін жүргізіледі:

Әйелдерді профилактикалық бақылауды жүргізгендегі міндетті тексеру әдісіне:

Қантты диабет ауруымен ауыратын науқастардың күтім ерекшеліктеріне  ұсынылмайды:

Қалыпты жағдайда қанда глюкоза мөлшері:

Ісікте дамуы мүмкін салдарлық өзгерістерді таңдаңыз:

Сүт безінің қатерлі ісігіне I-ші сатысының емі:

Қанның қатерлі ісігінің ауруының басты себебі:

Дене салмағын тез жоғалту байқалады:

Аурулар арасында өлім жиілігі бойынша 1-ші орында тұрады:

Қатерсiз iсiктердің қасиеті:

№10 емдік дәм тағайындалады:

Қантты диабет кезінде қолданатын емдәм №:

Артық дене салмағы әкелетін ауру:

Аса қауіпті жұқпалы аурулар кезінде медицина қызметкерлерінің жеке профилактикасы үшін қолданылатын шаралар:

Т. қала ауданында, қазан айында көп мөлшерде егеуқұйрықтар пайда болды. МСҚБ дез. бөлімінің лабораториясына 5 өлген егеуқұйрық жеткізілген және 10 тірі егеуқұйрық ұсталынған. Лабораторияда 2 өлген егеу құйрықтан туляремия қоздырғышын бөлген. Инфекция көзіне бағытталған эпидемияға қарсы шараларды тағайындаңыз:

Қатерлi iсiктердің қасиеті:

Крым-Конго геморрагиялық қызбасының эпидкөрсеткіштері бойынша арнайы алдын алу жүргізеді:(2 нұсқасы дұрыс)

Ересектерде өкпе туберкулезін анықтаудағы негізгі әдіс:(2 нұсқасы дұрыс):

Аса қауіпті жұқпалы аурулар кезінде медицина қызметкерлерінің жеке профилактикасы үшін қолданылатын шаралар:

32 жастағы әйел жұқпалы аурулар ауруханасында қайтыс болды, өлгеннен кейінгі диагнозы ЖИТС. Капоши саркомасы, пневмоцистік пневмония. Эпидемиологиялық анамнезінде анықталғаны: күйеуі Россияның азаматы және сифилиспен ауырған, және де АИВ ке ИФА сынамасы оң. Төменде аталған инфекцияның берілу механизмінің қайсысы аталған жағдайда іске асты:

Құтыруға күдіктенген жануарлар тістеген адамдарға антирабиялық көмек көрсету үшін тағайындалатын  препараттар:(2 нұсқасы дұрыс)

Құндыз аулайтын аңшыда мамыр айында қолтық асты безінің ұлғаюымен қызуы    көтерілді. Апта бұрын ол өлген құндыздардың терісін сыпырған. Аймақ туляремия   бойынша қолайсыз. Төменде аталған инфекцияның берілу механизмінің қайсысы аталған

   жағдайда іске асты?:

Ауру қоздырғышы болып рабдовирус саналады, ауру қозу, тырысу, бұлшық еттердің сал болуымен сипатталады. Ауру қоздырғышы ит, түлкі, қасқыр тістегенде жұғады. Диагноздың түрі:

Қазақстанда бруцеллездің эпизоотиялық ошағы пайда болғандағы шараларға жатады, Тек Біреуінен Басқа :   

4 айлық бала туберкулезге қарсы егілмеген. Сіздің іс-әрекетіңіз:

Құтырудың ошағында негізгі алдын алу шарасы:

Құтырудың арнайы профилактикасына қолданады:

Құтыру ауруының алдын-алу шарасы:

Бүйрек синдромды геморрагиялық қызбаның алдын алу шаралары:

Антирабикалық вакцина мен иммуноглобулинды бірге жасалатын жағдай:

Бруцеллезге қарсы адамдарды вакцинациялау қазіргі кезде:

Лептоспироз ошағында жүргізілетін эпидемияға қарсы шара:

Тулярин қолданады:

Туляремияның арнайы профилактикасында қолданады:

Туляремия ошағында науқасты госпитализциялағаннан кейін жүргізілетін дезинфекция:

Туляремия профилактикасында жүргізілетін негізгі шаралар:

Тырысқақ ошағындағы эпидемияға қарсы алғашқы шараларды БМСК қызметінің ұйымдастыруына жатады:

Сарып кезіндегі қауіп-қатер топқа жатады

Сарып ауруында алиментарлық жолмен таралудың алдын алу мақсатта жүргiзiледi:

АИВ-инфекциясымен ауырған науқаспен жыныстық қатынаста болған адамға жүргізілетін шаралар тәртібі:

АИВ-инфекцирлену нәтижесінде түзілетін  қорғаныш иммунитеті:

ЖИТС ауруын емдеуде қолданылатын препарат:

Бұл аурудың инкубациялық кезеңі 5-10 жылға дейін созылады:

Листериозда қауіпті топ болады:

Бүйрек синдромды геморрагиялық қызбаның маусымдылығы:

ЖИТС дертіне қаупі бар қауіпті топ адамдары:

АИТВ жұқпасы мына туысқа жатады:

Зоя Петровна, 55 жаста, зейнеткер. Күйеуімен 30 жасында ажырасқан, бір жүктілік 12 аптасында түсік жасатумен аяқталды. Кейіннен әйел бедеуліктен емделді, ешкандай нәтиже болмады. Менопауза 45 жастан бастап ерте басталды. Зоя Петровна шамамен 15 жыл бойы күніне 10-15 темекі шегеді. Күніне үш-төрт рет күшті кофе мен шай ішеді. Ол ірімшіктер мен сүт өнімдерін ұнатпайды. Тамақтану кезінде көкөністер мен жемістерді көп қолданады. Ол белсенді өмір салтын жүргізеді, жазғы коттеджде жұмыс жасап, өзіне көп физикалық белсенділік береді. Әпкелер мен аналарда остеопороздың болуына байланысты сүйектер сынған.Қарап тексеру кезінде, соның ішінде денситометрия, Зоя Петровнаға остеопороз диагнозы қойылды.Зоя Петровнаны келесі өзгермейтін қауіп факторлары остеопороздың дамуына әкелді : (2 нұсқасы дұрыс)

ЖИТС-ті алдын-алудың басты міндеті:

Мария Ивановна, 30 жастағы әйел. Жатаханада  вахтер болып жұмыс жасайды. Семіздікке шалдыққан дене салмағы 120 кг бойы 165 см. Тамақтануды өте қатты жақсы көреді: торт, кәмпит, бутерброт шошқаның етімен және т.б, Аз қозғалады 1-ші қабатта тұрады. Жұмыстан кейін дүкенге барады, және күні бойы теледидар көреді. Сол кезде бірнәрсе жеп отырады. Тұрмыс құрмаған, ата-анасы қайтыс болған, жалғыз тұрады. Жұмыс, тамақ және теледидар- оның бар өмірі. Өзін ауру деп санамайды.Мария Ивановада  бар тәуекел факторлары: (2 нұсқасы дұрыс)

.Ер кісі 25 жаста, 16 жастан темекі шегеді, қазіргі уақытта 1 күнде 2 қорап қолданады. Жөтелге, көбінесе азанғы уақытта жөтелуіне шағымданады. Уақытысымен дене температурасының көтерілуі және іріңді қақырық шығуы байқалады. 5 жыл бұрын стационарда созылмалы бронхит диагнозы қойылған.Медицина қызметкерларінің темекіні тастау түралы кеңесін тыңдамаған. Темекіні жиі бөлмеде шегеді, балконы жоқ.Тепешекте темекі тартуға көршілер рұхсат бермейді. Үйленген,2 жастағы баласы бар.Баласында тыншығу ұстамасы байқалады.Станционарда бір неше рет емделген. Ол жерде дер кезде жағдайы жеңілдейді.Пациент және оның баласындағы қауып факторлар:(2 нұсқасы дұрыс)

Екінші дәрежелі семіздікте дене массасының индексінің келесіге жоғарылауын көрсетеді:

Адамның барлық ағзасына және жүйке жүйесіне арнайы әсер ететін, ауру сезімін жоя-тын, көңіл күйді, психикалық және физикалық тонусты өзгертетін өсімдік текті химиялық дәрілік заттар:

Дене массасының индексі 43-ке тең, бұл сәйкес келеді:

Елдегі тәуекел факторларының мониторингі жүйесінің  дамуына қатысты ДДСҰ ұсыныстары келесі принципке негізделген:

Дене массасы индексінің қалыпты көрсеткіші:

Кетле индексі 30-40 болса семіздіктің  дәрежесі:

Басқарылатын қауіпті факторлар

Кетле индексінің нормасы ерлер үшін:

Кетле индексінің формуласы:

Басқарылмайтын қауіпті факторлар

Біріншілік қауіпті факторларға жатады

Екіншілік қауіпті факторларға жатады

Қауіп- қатер факторлары  бөлінеді

Адамның 1кг дене салмағына никотиннің өлім дозасы

Кетле индексінің нормасы әйелдер үшін:

Қазақстанда өлімнің өсуіне негіз болып саналатын басқарылатын тәуекел факторлар:

Маскүнемдіктің дұрыс анықтамасы

Темекі құрамындағы  тәуелділікке алып келетін  улы зат

Пассивті темекі шегетіндер деп аталады

Мемлекеттік денгейде темекі шегудің денгейін төмендетудің эффектілі әдісі

.Жеке маскүнемдік екі жағдайға байланысты:

Семіздіктің I дәрежесінде дене салмағының өсуі

Семіздіктің II дәрежесінде дене салмағының өсуі

Семірудің  деңгейлері

3-ші деңгейдегі дене салмағы тең

Дененің тиісті салмағын анықтау әдісі

Жұқпалы емес аурулардың дамуының қауіпті факторлары

Зоя Петровна, 55 жаста, зейнеткер. Күйеуімен 30 жасында ажырасқан, бір жүктілік 12 аптасында түсік жасатумен аяқталды. Кейіннен әйел бедеуліктен емделді, ешкандай нәтиже болмады. Менопауза 45 жастан бастап ерте басталды. Зоя Петровна шамамен 15 жыл бойы күніне 10-15 темекі шегеді. Күніне үш-төрт рет күшті кофе мен шай ішеді. Ол ірімшіктер мен сүт өнімдерін ұнатпайды. Тамақтану кезінде көкөністер мен жемістерді көп қолданады. Ол белсенді өмір салтын жүргізеді, жазғы коттеджде жұмыс жасап, өзіне көп физикалық белсенділік береді. Әпкелер мен аналарда остеопороздың болуына байланысты сүйектер сынған.Қарап тексеру кезінде, соның ішінде денситометрия, Зоя Петровнаға остеопороз диагнозы қойылды.  Зоя Петровнаның қайталама алдын-алу шаралары жоспарына Жатады,Тек Біреунен Басқа:

Анна Петровна, 40 жастағы әйел, тұрмыс құрмаған, кондитерлік бөлімде сатушы болып жұмыс жасайды. Тамақтанғанды ұнатады, әсіресе шошқаның майын, балықты, торттарды. Жалпы ешқандай тамақтан бас тартпайды. Кешке және демалыс күндері теледидар көреді, телесериалдарды өте ұнатады. Жұмысқа трамваймен барады, бар болғаны үш аялдама. Төртінші қабатта тұрады, оған тек қана лифтпен көтеріледі. Анасы мен әпкесі 2- түрдегі қант диабетінен қайтыс болды.А.П-ға арналған 2- түрдегі қант диабетіне  құрастырылған жоспарына Жатады,Тек Біреунен Басқа:

Жұқпалы емес аурулардың дамуының қауіпті факторлары: