Font size
Worksheets10.Sınıf Ahlak Felsefesi Sınavı (Hasan,Menes,Efe)
Total questions: 25
Worksheet time: 6hrs 15mins
Dünyanın en zengin insanlarından biri olan Bill Gates, çevreci enerji için kendi servetinden 2 milyar dolar harcama yapacağını açıkladı. Büyük şirketlerin ildim değişikliği ve küresel ısınma konusunda gerekli adımları atmadıklarını söyleyen Gates "iklim değişikliği sorunu zengin ülkelerden çözülmeli. Çin, ABD ve Avrupa karbondioksit gazlan salınımına bir çare bulmalıdır."
Bill Gates'in ahlak anlayışına uygun olmayan yargı aşağıdakilerden hangisidir?
Yalnız tek insan için değil, herkes için faydalı olan, yasa olarak kabul edilmelidir.
Kendi sezgine uy ki hem kendin hem de başkası için iyi olanı yapmış olasın.
Her zaman öyle davran ki eylemine ölçü olarak aldığın ilkeyi, herkes için genel yasa olarak isteyebilirsin.
Ahlaki eylem bir koşula bağlı olmadan gerçekleştirilmelidir.
Ahlaksal eylemin amacı bireysel olmalıdır.
Sokrates'in ahlak anlayışına göre, "Hiçbir insan, bile bile kötülük işlemez. insanlar görebilselerdi ya da bilselerdi mutlaka iyiyi seçerlerdi. Nasıl ki çözümü zor bir geometri probleminde bilinmeyen, doğru düşünme ve aklı yürütmeyle çözülebiliyorsa, doğru düşünerek ve akılla doğru davranışlar ortaya konulabilir. Böylece insan kötülük işlemekten kurtulmuş ve mutluluğa erişmiş olur."
Buna göre ahlaksal eylem aşağıdakilerden hangisine dayanmalıdır?
Akılla ulaşılan bilgiye
Özgürce davranışlara
Tutkuları amaç edinmeye
Yaşamın akışına bağlı olmaya
Problemleri ele almaya
Yunanca "karakter" anlamına gelen (a) sözcüğünden türetilmiş, felsefenin ahlakla ilgilenen, ahlaki ilkeler üzerinden düşünceler yürütme dalı (b) 'dir.
Midas'la özdeşleşen efsaneye göre Şarap Tann'sı Dionisos, kaybettiği arkadaşını bulan ve bir süre sarayında misafir ettikten sonra kendisine getiren Midas'a bir ödül vermek ister ve dileğini sorar. Hiç düşünmeden dokunduğu her şeyin altın olmasını isteyen Midas, daha sonra çok pişman olacaktır, ama iş işten geçmiştir. Dokunduğu her şey gibi yemekler de altın olduğu için aç kalmaya başlayarak hayatının dersini alan Midas, tekrar Dionisos'a giderek büyünün bozulmasını talep eder ve Tanrı'nın talimatıyla ırmakta yıkanarak büyüden kurtulur.
Parçada aşağıdaki ahlak anlayışlarından hangisi eleştirilmektedir?
Sürekli haz içinde bulunmak gerekir.
Başkalarının yararına davranmalıdır.
Erdemli olmak gerekir.
Hiçbir konuda eylemde bulunmamalıdır.
Davranışlarda bilgiyi temele almalıdır.
Nihilizmin en önemli savunucusu (a) 'dir
Aristippos'a göre insanın yaptığı yumuşak hareketler haz, sert hareketler acı, hareketsizlik, hazsızlık ve acısızlık meydana getirir. Bu durumlardan değerli olanı yalnızca hazdır. Hayvan ve insan için doğal olanı hazzı istemek, onun peşinde koşmaktır. insana haz veren şeyler iyi, acı verenler ise kötüdür. Başka bir deyişle iyi ile haz aynı şeydir. Aristippos, bu görüşleriyle hedonizmin yani hazcılığın kurucusu olmuştur.
Aristippos'un görüşleri felsefenin hangi alanıyla ilgilidir?
Estetik
Metafizik
Epistemoloji
Etik
Ontoloji
Kantın da savunduğu duygusu dışında ahlaki değer taşıyan hiçbir motif olmadığını, bir eylemin sadece ödev ve yükümlülük duygusuyla yapıldığı zaman gerçek bir ahlaki değer taşıyabileceğini savunan etik görüşe (a) (ödev etiği , hedonizm , pragmatizm ) denir ve bir eylemin ahlaki değerini eylemin sonucu değil, eylemin ardındaki (b) belirler
Ahlaksal eylemde iyi ve kötü olandan birini seçmek için ilk önce kişinin özgür olması gerekir. Örneğin, "bir kişinin başka kişiye yardım etmesi'' şeklinde ortaya çıkan bir eylemde yardım etme iyiyi, etmeme kötüyü, ikisinden birini seçebilmek ise özgürlüğü ifade eder. Ancak özgürce seçilmiş olan bu iki karardan birinin doğuracağı sonuçların üstlenilmesi de gerekmektedir. Bu davranışların sonuçlarını üstlenemeyecek kişilerin seçimleri ahlaklı sayılamaz.
Eylemin sonuçlarını üstlenme hangi kavramla ifade edilir?
Vicdan
Sorumluluk
Kötü
Haz
Eşitlik
(a) , her insanın kendi benliğini dikkate alıp eylemlerini buna uygun olarak düzenler.
(b) , ahlaki eylem mümkün olan en çok insana en fazla mutluluğu getirmektir.
Anadolu'da yaşamış olan filozoflardan Epiktetos: "Düşünceler ve Sohbetler" adlı kitabında "Hatırla ki uzun ya da kısa piyeste rejisörün sana verdiği rolü oynayacak bir aktörsün. Senin dilenci rolünü oynaman gerekir. Çünkü verilen rolü iyi oynamak tamamen sana düşer. Ancak bu rolü seçmek başkasının elindedir." der.
Epiktetos'un görüşüne uygun olan yargı aşağıdakilerden hangisidir?
İnsan davranışlarında sınırsız özgürlüğe sahiptir.
İnsan davranışlarında çıkarını düşünmelidir.
İnsan davranışları önceden belirlenmiştir.
İnsan davranışlarının amacı mutluluktur.
Davranışlarda başka insanlarında özgürlüğünü düşünmelidir
Derse geç kalan öğrencinin öğretmene gerekçesini söylerken doğruyu söylemesi (a) , yalan söylemesi (b) , Bu davranışlardan birisini yapması (c) , doğruyu söylemesi ise (d) 'dir
1)En önemli temsilcisinin Nietzsche VE görüşünde tüm ahlaki değerler reddedildiği için evrensel bir ahlak yasasının olamayacağı savunulur.
2)Olabildiğince çok insana fayda sağlayacak ahlaki yasaların olması mümkündür.
3)İnsanları mutlu edebilecek ahlaki tutumun bilgiyle sağlanabileceğini savunur. Sokrates, Platon ve Farabi bu anlayışın temsilcilerindendir.
4)Ahlak felsefesinin temel kavramlarından biri. En genel ifadesiyle ahlaki olarak uygun görülmeyen, onaylanmayan anlamına gelir.
5)Ahlaki açıdan iyi ya da kötü olarak değerlendirilen davranışlarımızdır. İradeyle ilgili olmayan, seçmeye dayanmayan, örneğin akli yeterliliği olmayan ya da baskı altında olan insanların davranışları ahlaki olarak nitelendirilemez.
Erdem etiği
1.soru
Nihilizm
2.soru
Utilitarizm
3.soru
Ahlaki eylem
4.soru
Kötü
5.soru
1)Ahlaki seçimlerinde ve eylemde bulunurken özgür değildir. Çünkü birey fiziksel, ruhsal ve toplumsal olarak kendi elinde olmayan pek çok nedene bağlıdır. Bu nedenle de birey özgür iradeye ve buna bağlı olan sorumluluğa tam olarak sahip olamaz.
2)İnsanlar doğası gereği acıdan kaçıp hazza yönelirler. Bu yaklaşıma göre ahlaki eylemin amacı hazdır. İnsanlar bireysel mutluluk ve hazlarının peşinden koştuğu için, insanların haz aldıkları şeyler de birbirinden farklı olduğu için evrensel bir ahlak yasasının varlığından söz edilemez.
3)Ahlak felsefesinin temel kavramlarından biridir. En genel ifadesi ile ahlak felsefesinde yapılması uygun görülen, önerilen, onaylanan davranışlara dair nitelemedir.
4)Ahlak felsefesinde kişinin davranışlarının temeline ‘ben’i koyarak hareket ettiğini savunan yaklaşımdır. Bu yaklaşıma göre kişi davranışlarında daima kendi çıkarını temele alır. Kişilerin çıkarları da birbirinden farklı olduğu için çıkarlar mutlaka çatışacaktır. Bu nedenle evrensel bir ahlak yasasından söz edilemez.
5)Kişi akıl ve irade sahibi bir varlık olduğu için seçimlerinde ve ahlaki eylemde bulunurken tamamen özgürdür. Özgür olduğu için de davranışlarından sorumludur.
İndeterminizm
1.soru
Hedonizm
2.soru
Determinizm
3.soru
İyi
4.soru
Egoizm
5.soru
Antik Yunan filozofu Pyrrhon'a göre duyular insanı aldatır. Örneğin, bir nesne yakından büyük, uzaktan küçük görünür. Diğer duyumlarda da benzer yanılmalar vardır. Bundan dolayı kavram ve düşünceler de yanılmalarla doludur. Bunun için yapılması gereken en önemli şey yargıdan kaçınmaktadır. Her türlü yargıdan kaçınmayı epokhe kavramıyla açıklayan düşünüre göre, insan ataraxia'ya yani ruhun mutluluğuna huzuruna ve sarsılmazlığına ulaşacaktır.
Pyrrhon'un bilgi ve ahlak anlayışının dayandığı yargı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru ve gerçeğe her zaman ulaşılabilir.
Sezgi yaşamda izlenecek biricik yoldur.
Her şeyden şüphe etmek gerekir.
Akıl ve zeka her durumu açıklar.
Duyu verileri bize yol gösterir.
Günlük dilde “etik” sözcüğü sıklıkla “ahlak” sözcüğü yerine kullanılmaktadır. Ancak etik ve ahlak birbirinden farklı
kavramlardır. Buna göre, aşağıdaki yargılardan hangisi etiğe ilişkin söylenmiş olamaz?
Evrensel olarak kabul gören ilkeler üzerinde durur.
Ahlak üzerinde konuşur, sorgular, tartışır ve düşünür.
Nasıl davranılması gerektiğine ilişkin yazılı olmayan standartlar belirler.
Günlük hayatta kişilerin ilişkilerinin ve eylemlerinin bilgisini edinmeye çalışır.
Ahlak ilkelerine ilişkin felsefi çalışma yapar.
Ahlaka uygun görülen davranış (a) olarak nitelendirilir.
Ahlak insanın davranışları, yapıp ettikleri olarak tanımlanırken etik, bu ahlaksal davranışların problematiğini irdeleyen bir disiplin olarak ifade edilir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi etiğin ilgilendiği sorulardan biri değildir?
Güzel olan karşısında evrensel bir beğeni sergilenebilir mi?
İnsan eylemlerinde özgür müdür?
Sorumluluğun temel dayanağı nedir?
Vicdan karşısında evrensel bir ahlak geliştirilebilir mi?
İyi ve kötünün kaynağı nedir?
1)Sözcük, Yunanca “karakter” anlamına gelen “ethos” sözcüğünden türemiştir. Felsefenin ahlakla ilgilenen, ahlaki ilkeler üzerine düşünceler yürüten dal
2) Ahlaki davranışın temelinde sezginin bulunduğunu ve tüm insanlığı kucaklayan bir ahlak anlayışı olarak “açık ahlak” anlayışını savunan görüştür. Temsilcisi Henri Bergson’dur
3)Ahlaki özerklik. Kişinin ahlaki anlamdaki kararlarını iradesi ve seçimiyle kendisinin oluşturduğunu ileri sürer. Özgürlüğün kaynağı kişide, onun kişiliğindedir. İnsanlar aklını kullanabildiği ve kişiliğini geliştirebildiği ölçüde özgürdür
4)Varoluşçuluk. Varoluşun özden önce geldiğini, insanın kendi özünü kendinin belirlediğini ifade eden görüştür. İnsan, özgürce yaptığı eylemlerle kendi ahlaki değerlerini kendisi meydana getirir.
5)Düzensizlik. Herkesin ortak çıkarları olamayacağını söyleyerek toplumsal değerleri reddeden görüştür. Temsilcisi Proudhon’dur.
Egzistansiyalizm
1.soru
Entüisyonizm
2.soru
Otodeterminizm
3.soru
Anarşizm
4.soru
Etik
5.soru
Ahlaka uygun görülmeyen davranış (a) olarak nitelendirilir.
1)İnsanın başka insanlara, canlı veya cansız varlıklara yönelik eylemlerinden ortaya çıkan, bu ilişkileri düzenlemek amacıyla geliştirilen ilke ve kuralları ifade eder.
2)En yüksek iyi faydalı olandır. Olabildiğince çok insanın faydasını ölçü alan eylemler iyi, bunu sağlayamayanlar kötüdür. Jeremy Bentham ve J.S. Mill önemli temsilcilerindendir.
3)Bireyin ahlaki olarak davranışlarının sonuçlarını üstlenebilmesidir.
4)Kadercilik. Bu görüşe göre insan kaderinde var olanı yaşar. İnsan, senaryosu daha önceden yazılmış bir sahnede figürandır.
5)Kişinin aklını ve iradesini kullanarak doğru olduğunu düşündüğü bir davranışı bilinçli olarak seçebilmesidir.
Sorumluluk
1.soru
Utilitarizm
2.soru
Fatalizm
3.soru
Ahlak
4.soru
Özgürlük
5.soru
1)Kişinin içinde olduğu varsayılan yargılama gücüne denir.
2)Kant’ın ahlak anlayışına denir.
3)Su 100 derecede kaynar yargısıdır.
4)Sokrates ahlaklı olmayı, sahibi olmaya bağladığı şey .
5)İnsan sezgileri ile hareket ederse doğru olanı yapmış olur.
Henry Bergson
1.soru
Bilge
2.soru
Ödev ahlakı
3.soru
Gerçeklik
4.soru
Vicdan
5.soru
İçi arınmamışsa, neler bekler insanı,
Kendi kendisiyle ne savaşlar eder boşuna!
Tutkuları içinde ne kemirici kaygılar.
Ne korkular içinde kıvranır insani
Ne çöküntüler yapar bizde gurur,
Öfke, gevşeklik ve tembellik!
Kötülüğümüz içimizde bizim;
içimizse kurtulamıyor kendi kendisinden.
Ruhun derdi içinde ve kaçmaz kendi kendinden.
Romalı şair Persius'un bu cümleleri felsefenin hangi alanıyla daha çok ilgilidir?
Bilgi konusuyla ilgili (Epistemoloji ile)
Varlık konusuyla ilgili (Ontoloji ile)
Güzel konusuyla ilgili (Estetik ile)
Doğru düşünme konusuyla ilgili (Mantık ile)
Etik ile ilgili
Öğrenci: (a) ?
Öğretmen: İnsan eylemlerini konu edinir ve bu eylemin dayandığı temelleri ele alır.
Öğrenci: (b) ?
Öğretmen: İyi, kötü, özgürlük ve sorumluluğun ne olduğu, evrensel bir ahlak yasasının olanaklı olup olmadığı gibi soruları temele alır.
Varlığı ve tüm ahlaki değerlerin reddedildiği, yok sayıldığı görüşe (a) denir.
Mağazadan bir eşyayı çalmak isteyen kişi ya bir korumanın gözetimi ya elektronik bir kontrol sistemi nedeniyle ya da cezalandırılmaktan, kınanmaktan korktuğu için çalmaktan vazgeçebilir. Toplum yüzünden hırsızlıktan çekinen birisi özgür değildir görüşünü savunan düşünme (a) ’dir
