Wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

биогео

Total questions: 70

Worksheet time: 35mins

Name
Class
Date
1.

биогеография ғылымы қай кезеңде қалыптаса бастады

a)

16

b)

18 ғ

c)

19

2.

биогеография ғылымының негізін қалаушы

a)

Гумбольд

b)

С.Берг

c)

Сукачев

d)

Зюсс

3.

ботаникалық географиялық білімді жүйеге келтіріп, алғаш рет өсімдіктер жамылғысының Жер шарына таралуының климатқа байланысты екенін дəлелдеген ғалым;

a)

Зюсс

b)

Докучаев

c)

Гумбольд

d)

Берг

4.

ландшафт туралы ілімді жетілдіріп, қалыптастырғаннан кейін биогеография ғылымның бір саласы ретінде дамытты

a)

Берг

b)

Докучаев

c)

Пономорева

d)

Зюсс

5.

1877 жылы немістің биолог ғалымы К. А. Мёбиус қандай термин енгізді

a)

Ареал

b)

фация

c)

Биоценоз

d)

Биоген

6.

Ресейде топырақтанудың негізін салушы

a)

Докучаев

b)

Берг

c)

Вернадский

d)

Сукачев

7.

Биоценоздар туралы ілімнің дамуына Ч. Элтонның (1972)қандай еңбегі әсер етті

a)

Өсімдіктер экологиясы

b)

Аймақтық экология

c)

Жануарлар экологиясы

8.

Биоценоздар туралы ілімнің дамуына Ч. Элтонның (1972) «жануарлар экологиясы» деген еңбегінде қамтылған;

a)

жануарлар қауымының құрылымы және таралуы,санының өзгеруі,экологиялық сукцессиясы қамтылған.

b)

Өсімдіктер қауымының құрылымы және таралуы,санының өзгеруі,экологиялық сукцессиясы қамтылмаған

c)

Жануарлар қауымының санының таралмауы,экологиялық сукцессиясы қамтылмаған.

9.

.Ч. Элтонның (1972) «жануарлар экологиясы» деген еңбегінде

a)

Көп жағдайда фация жəне биогеоценоз шекаралары сəйкес келмейді; биогеоценоз фациямен салыстырғанда біркелкілеу, ұсақтау, оған қосымша фация ұғымына типологиялық мағына беріледі. Бірақ маңыздысы ол – биогеоценозды жəне фацияны зерттеу бағыттарының айырмашылығы.

b)

жануарлар қауымының құрылымы және таралуы,санының өзгеруі,экологиялық сукцессиясы қамтылған.

c)

экологиялық жəне сандар пирамидасы, қоректік тізбектері жəне бөліктері туралы талдап, қорытынды жасаған жəне трофоценотикалық байланыстардың аса маңызды екенін көpceттi

10.

Биосфера дегеніміз не

a)

Жердің тіршілігі

b)

жер шарының беткі қабықшасы

c)

Жер шарының ішкі қабықшасы

11.

Биосфера деген түсінікті алғаш рет енгізген

a)

Ламарк

b)

Зюсс

c)

Вернадский

d)

Берг

12.

XIX ғасырдың соңында аустриялық ғалым Э. Зюсс қолданған термин

a)

Биосфера

b)

Биотип

c)

Биоген

13.

Биосфераны «тіршілік əлемі» туралы ілім ретінде қандай академик қалыптастырды

a)

Докучаев

b)

Зюсс

c)

Вернадский

14.

В. И. Вернадский биосфера қабықшасын қанша нeгізгi компоненттерін бөліп көрсетті

a)

3

b)

4

c)

6

15.

В. И. Вернадский биосфера қабықшасының бөліп көрсеткен 1 ші нeгізгi компоненті

a)

Tipi ағзалар олардың жиынтығы, тipi заттар

b)

Tipi заттар биогенді айналысқа eндірген минералды заттар

c)

Tipi заттар қызметі нəтижесінде пайда болған өнімдер, уақытша биогенді айналымға қатыспайды.

16.

В. И. Вернадский биосфера қабықшасының бөліп көрсеткен 2 ші нeгізгi компоненті

a)

Tipi ағзалар олардың жиынтығы, тipi заттар

b)

Tipi заттар қызметі нəтижесінде пайда болған өнімдер, уақытша биогенді айналымға қатыспайды.

c)

Tipi заттар биогенді айналысқа eндірген минералды заттар;

17.

В. И. Вернадский биосфера қабықшасының бөліп көрсеткен 3 ші нeгізгi компоненті

a)

Тірі заттар қызметі нәтижесінде пайда болған өнімдер, уақытша биогенді айналымға қатыспайды

b)

Tipi заттар биогенді айналысқа eндірген минералды заттар;

c)

Tipi ағзалар олардың жиынтығы, тipi заттар

18.

В. И. Вернадский бойынша биосфера

a)

Tipi заттар қызметі нəтижесінде пайда болған өнімдер, уақытша биогенді айналымға қатыспайды.

b)

Жүргізу алдында табиғатта алдымен биогеоценоздардың ерекшелігін білу керек.

c)

Ұзақ уақытта жетіліп, қалыптасқан бір-бірімен байланысқан ірі биологиялық кешендер.

19.

Биосфера ағзалармен қоса тағы қандай процестерді қамтиды

a)

химиялық және геологиялық

b)

Биологиялық және химиялық

c)

Биологиялық және географиялық

20.

Табиғи байлықтарды дұрыс пайдаланбаса

a)

адамдар жойылып кетеді

b)

Шаруашылықтағы қателіктер апатқа ұшырауы мүмкін.

c)

Экономика түгел жойылат

21.

Биогеоценоздарды терең түciнy жəне олардың тіршілігінің заңдылықтарын білу үшін зерттеу жұмыстары

a)

Табиғи көріністер арқылы байқауға болады

b)

Химиялық қоспалар арқылы зертханалық жұмыс жасау қажет

c)

тікелей табиғи жағдайда, питомниктерде, вегетациялық үйлерде және зертхана жағдайында стационарлық жұмыстар жүргізілуі керек.

22.

Табиғатта биогеоценоздарды зерттеу

a)

Биогеоценоздардың белгілі бір типіне қатысты болуы керек.

b)

ғаламшардағы атмосфера, тау жыныстары, өсімдіктер, жануарлар, микро организмдер əлемі, топырақ жəне гидрологиялық жaғдaй

c)

Көп жағдайда фация жəне биогеоценоз шекаралары

23.

кез келген биогеоценотикалық зерттеу жұмыстарын жүргізу алдында табиғатта алдымен

a)

Тірі заттар қызметі нәтижесінде пайда болған өнімдер, уақытша биогенді айналымға қатыспайды.

b)

биогеоценоздар типтері сипатталатын,сыналатын алаңдар деп аталады.

c)

Жүргізу алдында табиғатта алдымен биогеоценоздардың ерекшелігін білу керек.

24.

биогеоценоздар типтері сипатталатын таңдалынған пункттер қалай аталады

a)

Сипатталатын жүргізілетін алаң

b)

сипатталатын,сыналатын алаңдар деп аталады.

c)

Ғаламшар мен алаңдар деп аталады

25.

Тіршілік ету жағдайлары ұқсас болып келетін, белгілі бір аумақты мекендейтін өзара байланысты түрлердің кешендері биогеоценозды, особьтардың қоректену сипаты мен энергияны қабылдау əдістері

a)

автотрофтар мен гетеротрофтарға бөлінеді.

b)

Автотрофтарға бөлінеді

c)

Гетеротрофтарға бөлінеді

26.

Автотрофтар органикалық заттарды синтездеу үшін

a)

Микроағзалар және бейорганика қолданылады

b)

Беорганикалық ағзалар колданылады

c)

айналадағы ортаның бейорганикалық қосылыстарын пайдаланады

27.

Гетеротрофтар немен қоректенеді

a)

автотрофтар синтездеген дайын органикалық заттармен қоректенеді.

b)

Биоценоздар синтездеген дайын органикалық заттармен қоректенеді.

c)

Өздігінен сәулелер арқылы қореқ етеді

28.

Белгілі бір шекарасы бар жүйе

a)

Абстрактілік жүйе және материалдық жүйе

b)

Органикалық емес табиғат жүйелеріне физикалық, геологиялық (қ. Геохронология), химиялық, т.б. жүйелер жатады

c)

Биогеоценоз – белгілі бip шекарасы бар жүйе.

29.

Географиялық терминдерден биогеоценозға ең жақыны

a)

Фитоценоз

b)

фация.

c)

социобиология

30.

Фация дегеніміз

a)

Фация дегеніміз - органикалық жүйелердің ерекше түрі әлеуметтік жүйе.

b)

Фация дегеніміз – ландшафтың ішкі компоненттер құрамы жағынан ең біркелкі бөлшегі.

c)

Фация дегеніміз - өздігінен тұрақтанатындығымен және реттелетіндігімен сипатталады

31.

Академик В. Б. Сочаваның пікірінше, фация жəне биогеоценоз ұғымдары

a)

фация геоботаникалық тұрғыдан, биогеоценоз – энергетикалық тұрғыдан. Көп жағдайда фация жəне биогеоценоз шекаралары сəйкес келмейді; биогеоценоз фациямен салыстырғанда біркелкілеу, ұсақтау, оған қосымша фация ұғымына типологиялық мағына беріледі

b)

фация жəне биогеоценоз шекаралары сəйкес келмейді; биогеоценоз фациямен салыстырғанда біркелкілеу, ұсақтау, оған қосымша фация ұғымына социология мағына берілмейді

c)

фация геоботаникалық тұрғыдан, биогеоценоз – энергетикалық

32.

И. И. Пономорева (1978) бойынша биогеоценоз құрылысын барлық уақытта қаншаға бөлуге болады?

a)

4

b)

3

c)

6

33.

И. И. Пономорева (1978) бойынша биогеоценоз құрылысын барлық уақытта бөлінуінің біріншісі?

a)

Жасыл осімдіктер кешені. осы биогеоценозда тіршілік ететін барлык организмдерді кажетті органикалык заттармен жоне энергиямен камтамасыз етеді. Бул, эрине, продуценттер немесе тузушілер, олардын арасында хемосинтездеуші

агзалар да бар;

b)

Абиотикалық орта, яғни өлі табиғаттың барлық факторларының кешені, одан биоценоз тіршілікке қажетті нəрселерді алады жəне айырбас өнімдерін сол ортаға бөліп шығарады

c)

Консументтер немесе тутынушылар,

булар продуценттер жасаган коректік заттардын есебінен кун корушілер;

34.

И. Пономорева (1978) бойынша биогеоценоз құрылысын барлық уақытта бөлінуінің екіншісі?

a)

Консументтер немесе тұтынушылар, бұлар продуценттер жасаған қоректік заттардың есебінен күн көрушілер;

b)

Редуценттер немесе ipiтушілep. Бұларға микроағзалар – бактериялар, саңырауқұлақтар немесе қарапайымдар жатады

c)

Жасыл осімдіктер кешені. осы биогеоценозда тіршілік ететін барлык организмдерді кажетті органикалык заттармен жоне энергиямен камтамасыз етеді. Бул, эрине, продуценттер немесе тузушілер, олардын арасында хемосинтездеуші

агзалар да бар;

35.

И. И. Пономорева (1978) бойынша биогеоценоз құрылысын барлық уақытта бөлінуінің үшіншісі?

a)

Абиотикалық орта, яғни өлі табиғаттың барлық факторларының кешені, одан биоценоз тіршілікке қажетті нəрселерді алады жəне айырбас өнімдерін сол ортаға бөліп шығарады

b)

Редуценттер немесе ipiтушілep. Бұларға микроағзалар – бактериялар, саңырауқұлақтар немесе қарапайымдар жатады.

c)

Консументтер немесе тұтынушылар, бұлар продуценттер жасаған қоректік заттардың есебінен күн көрушілер;

36.

И. И. Пономорева (1978) бойынша биогеоценоз құрылысын барлық уақытта бөлінуінің төртінші

a)

Редуценттер немесе ipiтушілep. Бұларға микроағзалар – бактериялар, саңырауқұлақтар немесе қарапайымдар жатады

b)

Консументтер немесе тұтынушылар, бұлар продуценттер жасаған қоректік заттардың есебінен күн көрушілер;

c)

Абиотикалық орта, яғни өлі табиғаттың барлық факторларының кешені, одан биоценоз тіршілікке қажетті нəрселерді алады жəне айырбас өнімдерін сол ортаға бөліп шығарады

37.

ация жəне биогеоценоз ұғымдары синонимдерге теңеген ғалым?

a)

Сочаво

b)

Толмачев

c)

Сукачев

38.

биогеоценологиялық зерттеулердің қажеттігі туралы айтқан ғалым?

a)

Бекоемишев

b)

Кашкаров

c)

Зюсс

39.

Д. Н. Кашкаров (1933) өзінің «Орта жəне қауымдастық» деген оқу құралында нені насихаттады

a)

Биогеоценологиялық зерттеулердің қажеттіг

b)

Көптүрлілігін тиімді пайдалану, аудандастыру, саның реттеу жəне қорғау мəселелерін қарастырады

c)

Шаруашылықтағы қателіктер апатқа ұшырауы мүмкін

40.

биогеоценологиялық зерттеу жұмыстарын Пермь университетінің Камск биостанциясында жүргізген?

a)

Н.Беклемишев

b)

А.Гумбольд

c)

В.Докучаев

41.

Биогеография нені зерттейді?

a)

Ағзалардың фауналық жəне флоралық аудандастырылуын қарастырады

b)

Жер шарындағы əртүрлі ағзалардың таралу аймағын анықтап, олардың сол аймақтардағы орналасу ерекшеліктерін зерттейді

c)

Көптүрлілігін тиімді пайдалану, аудандастыру, саның реттеу жəне қорғау мəселелерін қарастырады

42.

Биогеографияның негізінің қалануына атсалықсқан ғалымдар?

a)

Зюсс Вернадский

b)

А.Гумбольдт, А.Уилстон

c)

Берг Ламарк

43.

ареалогиялық биогеография?

a)

Жер шарындағы əртүрлі ағзалардың таралу аймағын анықтап, олардың сол аймақтардағы орналасу ерекшеліктерін зерттейді

b)

Ағзалардың фауналық жəне флоралық аудандастырылуын қарастырады

c)

Əртүрлі геог. облыстардағы ағзалар топтарының биоценоздағы ролін биологиялық өнімділігін жəне биомассаларын анықтайды

44.

аймақтық биогеография?

a)

? Жер шарындағы əртүрлі ағзалардың таралу аймағын анықтап, олардың сол аймақтардағы орналасу ерекшеліктерін зерттейді

b)

Ағзалардың жер бетіндегі таралуын нақты аймақтың геологиялық тарихымен байланыстырып зерттеді

c)

Ағзалардың фауналық жəне флоралық аудандастырылуын қарастырады

45.

экологиялық биогеография?

a)

Əртүрлі геог. облыстардағы ағзалар топтарының биоценоздағы ролін биологиялық өнімділігін жəне биомассаларын анықтайды

b)

Ағзалардың жер бетіндегі таралуын нақты аймақтың геологиялық тарихымен байланыстырып зерттеді

46.

тарихи биогеография?

a)

Əртүрлі геог. облыстардағы ағзалар топтарының биоценоздағы ролін биологиялық өнімділігін жəне биомассаларын анықтайды

b)

Ағзалардың жер бетіндегі таралуын нақты аймақтың геологиялық тарихымен байланыстырып зерттеді

47.

Биосфера деген түсінікті алғаш рет енгізген?

a)

Француз натуралисі Ж.Б.Ламарк Парижде 19ғ басында

b)

Ағылшын ғалымы Зюсс 18 ғасырдп

48.

Биосфера дегеніміз не?

a)

Жер шарының топырақ қабықшасы

b)

Жер шарының беткі қабықшасы

c)

Жер шарының тіршілік қабықшасы

49.

XIX ғасырдың соңында аустриялық ғалым Э. Зюсс қолданған термин?

a)

Биосфера

b)

Фация

c)

Биогеоценоз

50.

Академик В. Н. Сукачев анықтамасында ерекше кеңіл аударатын нəрселер қаншаға бөлді?

a)

4

b)

7

c)

3

51.

Академик В. Н. Сукачев анықтамасында ерекше кеңіл аударатын төрт нəрселердің біріншісі?

a)

Биогеоценоздың құрам бөліктері болып оның тірі компоненттері өсімдіктер, жануарлар, микроағзалар жəне өлі атмосфера, тау жыныстары, топырақ компоненттері саналады

b)

Биогеоценоз жер шарының белгілі бір аймағымен байланысты. Сондықтан ол биохоралогиялық категорияға жатада

c)

Биогеоценоздар компоненттерінің байланыстылығы олардың бір-бірімен жəне қоршаған ортамен зат жəне энергия алмасуына негізделеді

52.

Академик В. Н. Сукачев анықтамасында ерекше кеңіл аударатын төрт нəрселердің екіншісі?

a)

Биогеоценоздың құрам бөліктері болып оның тірі компоненттері өсімдіктер, жануарлар, микроағзалар жəне өлі атмосфера, тау жыныстары, топырақ компоненттері саналады

b)

Биогеоценоз ішкі қарама қайшылықтағы жəне динамикалық биокосты бірлік

c)

Абиотикалық орта, яғни өлі табиғаттың барлық факторларының кешені, одан биоценоз тіршілікке қажетті нəрселерді алады жəне айырбас өнімдерін сол ортаға бөліп шығарады

53.

Академик В. Н. Сукачев анықтамасында ерекше кеңіл аударатын төрт нəрселердің үшіншісі?

a)

Биогеоценоздың құрам бөліктері болып оның тірі компоненттері өсімдіктер, жануарлар, микроағзалар жəне өлі атмосфера, тау жыныстары, топырақ компоненттері саналады

b)

Биогеоценоз ішкі қарама қайшылықтағы жəне динамикалық биокосты бірлік

c)

Биогеоценоздар компоненттерінің байланыстылығы олардың бір-бірімен жəне қоршаған ортамен зат жəне энергия алмасуына негізделеді

54.

.Академик В. Н. Сукачев анықтамасында ерекше кеңіл аударатын төрт нəрселердің төртіншісі

a)

Биогеоценоз ішкі қарама қайшылықтағы жəне динамикалық биокосты бірлік

b)

Биогеоценоздың құрам бөліктері болып оның тірі компоненттері өсімдіктер, жануарлар, микроағзалар жəне өлі атмосфера, тау жыныстары, топырақ компоненттері саналады

c)

Биогеоценоз жер шарының белгілі бір аймағымен байланысты. Сондықтан ол биохоралогиялық категорияға жатада

55.

Биогеоценоздар факторларына В. Н. Сукачев қандай қызметті жатқызады?

a)

Адамдар қызметі

b)

Жануарлар экологиясы

c)

Автотрофтар гетеротрофтар

56.

Флораға профессор Толмачев (1974) берген анықтамасы?

a)

Белгілі бір аймақта, өлкеде, ауданда, жерде тіршілік орындарының барлық типтеріне орналасып, сол жерге тəн барлық өсімдік қауымдарын құратын өсімдік түрлерінің жиынтығы

b)

Негізінен биогеоценоздар компоненттерінің байланыстарын ашуға жəне олардың арасындағы материалдық энергетикалық қарым қатынастарды саралауға бағытталады

57.

Əр флораның нeгiзгi белгісі?

a)

Құнарлығы

b)

Түрлік құрамы

c)

Флора байлығы

58.

Белгілі бір аумақтарда немесе биогеоценозда өсетін өсімдіктердің түрлерін есепке алу?

a)

Олардың жалпы сана жəне олардың қандай туыстарға, тұқымдастарға жататындықтары туралы түсінік

b)

Əрбір флоралық зерттеу жұмыстарының негізі болып саналады

c)

Негізінен биогеоценоздар компоненттерінің байланыстарын ашуға жəне олардың арасындағы материалдық энергетикалық қарым қатынастарды саралауға бағытталады

59.

Əрбір флоралық зерттеу жұмыстарының негізі болып саналады

a)

Тіршілік ету жағдайлары ұқсас болып келетін, белгілі бір аумақты мекендейтін өзара байланысты түрлердің кешендері

b)

Олардың жалпы сана жəне олардың қандай туыстарға, тұқымдастарға жататындықтары туралы түсінік

c)

Белгілі бір аумақтарда немесе биогеоценозда өсетін өсімдіктердің түрлерін есепке алу

60.

Белгілі бip фитоценоздың құрамында жетілетін түрлердің сандық көрсеткіші?

a)

Флоралық байлық

b)

Флоралық түр

c)

Флоралық құнарлығы

61.

хлорофиллдері бар ұлпаларды пайдаланатындары (негізгі жапырақпен, қылқандар

a)

Ризофагтар

b)

Ксилофагтар

c)

Фитофагтар

62.

ағаштар ұлпаларын пайдаланатындар?

a)

Капрофаг

b)

Ксилофаг

c)

Ризофаг

63.

тамырды пайдаланушылар?

a)

Ризофаг

b)

Фитофаг

c)

Ксилофаг

64.

жемістер мен тұқымдарды пайдаланатындар?

a)

Ризофаг

b)

Ксилофаг

c)

Капрофаг

65.

Флорадағы түрлердің құрамын есепке алу?

a)

Олардың жалпы сана жəне олардың қандай туыстарға, тұқымдастарға жататындықтары туралы түсінік

b)

Белгілі бір аумақтарда немесе биогеоценозда өсетін өсімдіктердің түрлерін есепке алу

c)

Белгілі бір аймақта, өлкеде, ауданда, жерде тіршілік орындарының барлық типтеріне орналасып, сол жерге тəн барлық өсімдік қауымдарын құратын өсімдік түрлерінің жиынтығы

66.

ғаламшардағы атмосфера, тау жыныстары, өсімдіктер, жануарлар, микро организмдер əлемі, топырақ жəне гидрологиялық жaғдaй сияқты бір келкі табиғи құбылыстардың жиынтығы; құрамындағы компоненттер арасында ерекше өзара əрекеттестігі бар, өзара жəне табиғаттың басқа да құбылыстарымен зат жəне энергия алмасуы бар, iшкi қарама- қайшылықтағы біркелкі, тұрақты қозғалыста, дамуда болатын жиынтық деген анықтама қандай ценозға айтылған?

a)

Биогеоценоз

b)

Фация

c)

Биоценоз

67.

Табиғатта жүріп жатқан процестерге адамдар?

a)

Жүргізу алдында табиғатта алдымен биогеоценоздардың ерекшелігін білу керек

b)

Терең кешендік зерттеулердің нəтижесінде жасалған негізінде келешекте оның ешқандай зияны болмайтындығына көз жеткізіп барып, іске асырылу керек

c)

Ұзақ уақытта жетіліп, қалыптасқан бір-бірімен байланысқан ірі био. кешендер

68.

биогеография ғылымы қай кезеңде қалыптаса бастады;

a)

16 басы

b)

18

c)

19 аяғв

69.

Биогеография ғылымының негізі қай ғасырда қаланды?

a)

19

b)

18

c)

16

70.

.Биогеография нені зерттейді?

a)

Көптүрлілігін тиімді пайдалану, аудандастыру, саның реттеу жəне қорғау мəселелерін қарастырады

b)

Жер шарындағы əртүрлі ағзалардың таралу аймағын анықтап, олардың сол аймақтардағы орналасу ерекшеліктерін зерттейді

c)

Ағзалардың фауналық жəне флоралық аудандастырылуын қарастырады