7 คัมภีร์

10 คัมภีร์

14 คัมภีร์

18 คัมภีร์

อาการของโรคและการรักษาโรคแบบกว้าง ๆ

ธาตุทั้ง 4 ในร่างกาย ได้แก่ ดิน น้ำ ลม ไฟ

คุณสมบัติของแพทย์ผู้รักษาโรค

ลักษณะของแพทย์ที่ดีและแพทย์ที่ไม่ดี

ร่างอนันต์

ปิตตํ

กายนคร

ธาตุวิภังค์

แพทย์ เปรียบได้กับ อุปราช

จิตใจ เปรียบได้กับ กษัตริย์

น้ำดี เปรียบได้กับ วังหน้า

โรค เปรียบได้กับ ข้าศึก

แพทย์

สมอง

น้ำดี

ร่างกาย

อย่าดูหมิ่นตำรา

อย่าอวดรู้ อวดชำนาญ

อย่าปฏิเสธว่าโรคเกิดจากกรรม

อย่าหลงในลาภ ตลอดจนสิ่งที่ได้มาด้วยเสน่หา

ยาที่ดีจะไม่ทำให้โรคที่เคยเป็นแล้วกลับมาเป็นซ้ำ

พิจารณาปริมาณยาให้เหมาะสมแก่ฐานะผู้ไข้

ไม่ควรประมาทโรค เพราะโรคยิ่งหนัก ต้องใช้ยาที่ดี

หากรักษาโรคไม่หาย อาจเป็นเพราะภูตผีปีศาจ

อินทรวิเชียรฉันท์ 11

กาพย์ยานี 11

กาพย์ฉบัง 16

โคลงสี่สุภาพ

การรักษาแต่ละคนไม่เหมือนกัน แม้เป็นโรคเดียวกัน

การใช้ยาแต่ละชนิดควรคำนึงถึงความต้องการผู้ไข้

สรรพคุณยาแต่ละชนิดขึ้นอยู่กับเนื้อหรืออาหารที่กิน

คนต่างกัน ต้องรักษาเหมือนกัน หากเป็นโรคเดียวกัน

ยาหม้อใหญ่

พิมเสนแลกเกลือ

หวานเป็นลม ขมเป็นยา

ลางเนื้อชอบลางยา

บรรยายโวหาร

อุปมาโวหาร

สาธกโวหาร

เทศนาโวหาร

ใช้ถ้อยคำเหมาะสม ตรงไปตรงมา

ใช้ถ้อยคำเปรียบเทียบเพื่อให้เข้าใจความหมาย

มีสัมผัสในที่โดดเด่น ใช้โวหารภาพพจน์เหมาะสม

ใช้สำนวนไทยประกอบการอธิบาย

การถือศีลอด

พระพุทธศาสนา

ไสยศาสตร์

ภูตผีปีศาจ

การฝังเข็ม

การย่างไฟ

การปลูกฝี

การใช้สมุนไพร

กรมขุนพิพัฒน์ราชสิงห์

กรมพระปรมานุชิตชิโนรส

กรมหมื่นนราธิปประพันธ์พงศ์

กรมพระยาดำรงราชานุภาพ

คำประพันธ์ที่แต่งด้วยร่ายและฉันท์สลับกัน

คำประพันธ์ที่แต่งด้วยโคลงและฉันท์สลับกัน

คำประพันธ์ที่แต่งด้วยร่ายและโคลงสลับกัน

คำประพันธ์ที่แต่งด้วยกาพย์และโคลงสลับกัน

จีน

มอญ

พม่า

เวียดนาม

ลิลิตนิทราชาคริต

ลิลิตพระลอ

ลิลิตยวนพ่าย

ลิลิตโองการแช่งน้ำ

ร่ายสุภาพ

โคลงสองสุภาพ

โคลงดั้นสุภาพ

โคลงสี่สุภาพ

การมีสัมผัสเชื่อมบทตลอดทั้งเรื่อง

การคำราชาศัพท์มาแต่งรวมเข้ากับคำสามัญ

การนำคำประพันธ์ทุกชนิดมาแต่งรวมกันให้ไพเราะ

การเลือกใช้คำศัพท์ในการแต่งอย่างประณีต ละเอียด

เพื่อรวบรวมวรรณคดีด้านการทำศึก ปกป้องแผ่นดิน

เพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนเรศวรมหาราช

เพื่อสร้างสมบารมีของตัวผู้แต่งเอง

เพื่อฉลองตึกวัดพระเชตุพนฯ ในสมัยรัชกาลที่ 3

ศึกชบาแก้วกับช้างตาแดง

สงครามยุทธหัตถี

สงครามมหาอุปราชา

สงครามปราบกรุงหงสาวดี

ด่านเจดีย์สามองค์ จังหวัดกาญจนบุรี

ตำบลหนองสาหร่าย จังหวัดกาญจนบุรี

ตำบลตระพังตรุ จังหวัดกาญจนบุรี

ด่านสิงขร จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

พวงมาลัย

สร้อย

สังวาลย์

หมวก

ขาดกะลายแพ่ง

ฟันจนขาดสะพายแพ่ง

ถูกฟันขาดสะพายแล่ง

ฟันที่หัวไหล่ขวาถึงหัวไหล่ซ้าย

สมเด็จพระนเรศวรมหาราชปูนบำเหน็จแก่พลทหารทุกนาย

สมเด็จพระนเรศวรกริ้วที่เหล่าแม่ทัพนายกองตามไปไม่ทัน

สมเด็จพระวันรัตทูลขอพระราชทานอภัยโทษ

เกิดเหตุการณ์ตีเมืองทวายและตะนาวศรีต่อมา

ช้างพลายพัทธกอ

ช้างงะเยโซง

ช้างพะเงโย

ช้างเยโป

จักรวรรดิวัตร 12

ขัตติยพละ 5

ทศพิธราชธรรม 10

สังคหวัตถุ 4

พิธีจองเปรียง

พิธีขึ้นโขนชิงธง

พิธีตัดไม้ข่มนาม

พิธีแช่งน้ำ