WorksheetsПсихология 3-деңгей (2 курс)
Total questions: 15
Worksheet time: 4hrs 45mins
Сәйкестендіріңіз:
1. Детерминизм принципі
2. Гносеологиялық принцип
3. Сана мен іс-әрекеттің бірлігі принципі
4. Тұлғалық немесе жеке адам тұрғысынан қарау принципі
А) бұл принцип ұлттың өзіндік болмысын тану, тұқымқуалаушылық негіздің ұрпақтан-ұрпаққа тарлуын, сонымен бірге экономикалық, саяси, әлеуметтік және мәдени факторлардың әсер етуіне байланысты деген ұғымды білдіреді.
В) бұл принцип этнопсихологиялық құбылыстарда өзінің құндылықтары, сезімдері мен ойлары бар жеке адамды негізге ала отырып қарастыруды талап етеді.
Г) бұл принцип ұлттық рухтың көрінуіне және дамуына оның географиялық, аймақтық, климаттық және әлеуметтік жағдайлары әсер ететіндігін көрсетеді.
Д) бұл принцип этнопсихологиялық феномендердің ұлт өкілінің іс-әрекеті түріне байланысты екендігін сол әрекеттің ұлттық сан-сезіммен байланыстылығын көрсетеді.
1-Г, 2-А, 3-Д, 4-В.
1-А, 2-Г, 3-Д, 4-В.
1-Д, 2-В, 3-Г, 4-А.
1-В, 2-А, 3-Д, 4-Г.
1-Г, 2-Д, 3-А, 4-В.
Ақпарат қай теорияға тән.
Л.Фестингер негiзiн салған бұл мотивация теориясы әлеуметтiк психология мен биология негiзiнде қалыптасқан. Негiзгi еңбектерi «Теория когнитивного диссонансаң(1958)», Оның пiкiрiнше, адам бойындағы жалпы әлем туралы және өзi туралы бiлiмдер жүйесi өзара келiсiмге ұмтылады. Өзара келiспеушiлiк немесе диссбаланс орнаған жағдайда адам оны шеттетуге, бәсеңдетуге ұмтылады.
Бұл теория бойынша, адамда өзi қабылдаған шешiмiне маңызды құндылық беру және осы таңдауының жалғыз дұрыс шешiм екендiгiн ақтайтын психологиялық қорғаныс жүйесi жұмыс жасайды. Сонымен қатар, қабылданбаған шешiмдi жоққа шығаруға, жарамсыздығын дәлелдеуге қосымша фактiлер iздеп, сол арқылы өз шешiмiнiң дұрыстығына көңiл қояды және барлық уақытта туындамайды. Ол тек адам өзiн келiспеушiлiктiң негiзгi себепшiсi ретiнде түсiнiп, өзiн тiкелей жауапты сезiнiп, уайымдағанда пайда болады.
“Адам мотивациясының iс-әрекеттiк тегi” теориясы
“Табысқа жету” теориясы
“Автоматизм” теориясы
«Когнитивтi диссонанс» теориясы
“Шешiм қабылдау” теориясы
Сәйкестендіріңіз:
1) Жас кезеңдер психологиясы
2) Тәлім-тәрбие психологиясы
3) Инженерлік психология
4) Еңбек психологиясы
5) Арнайы психология
А) Бұл пәннің зерттейтіні адамды оқыту ісіндегі психологиялық заңдылықтар. Ол оқушылардың ақыл-ойы мен ойлау жүйесін, дағдыларын қалыптастырудың, олардың тиісті оқу материалдарын меңгеру мен ұстаз-шәкірт арасындағы өзара қарым-қатынастырды реттеудің түйінді мәселелерін қарастырады.
Б) әр қилы психикалық процестердің табиғи негізі мен үнемі дамып отырған азамматтық қасиеттерін, психологиялық сапаларын зерттейтін бұл сала мынандай тармақтардан құралады: балалар психологиясы, жеткіншектер психологиясы, қарт адамдар психологиясы.
С) Бұл адам дамуының бірқалыпты даму жолынан ауытқуын, ми ауруына ұшырағандардың психикалық күйзелістері мен осы саладағы әр қилы аурулардың себептерін қарастырады. Тармақтарын атап айтқанда: олигофренопсихология ми зақымы ауруымен туған адам психологиясының дамуы, судропсихология саңырау не керең болып туған балалар психикасын, тифлопсихология нашар көретіңдер мен соқырлардың психологиялық дамуын зерттейді.
Д) адамның іс-әрекет түрлерінің психологиясын, ғылыми негізге сүйене отырып ұйымдастыру мәселелерін қарастырады. Саланың мақсаты, әр түрлі мамандық ерекшеліктерін, дағдыларының қалыптасуын, өндірістік кәсіптік жағдайдың адамға тигізетін әсерін, құрал-аспаптардың құрылысы мен орналасуын, хабар жүйелерінің қажетті заттарын қарастыру.
И) бұл, негізінен, автоматталған жүйелерді басқару мен әр түрлі операторлардың жұмысын зерттейді.
1-А, 2-Б, 3-С, 4-Д, 5-И.
1-С, 2-И, 3-Д, 4-А, 5-Б.
1-Б, 2-С, 3-Д, 4-И, 5-А.
1-Б, 2-А, 3-И, 4-Д, 5-С.
1-Д, 2-И, 3-А, 4-Б, 5-С.
Бос орынды толықтырыңыз.
.....................- аса қозғалғыш, ұшқалақ. Карым-қатынаста күйгелек, бiр беткей, iс әрекетке пысық. Олар айналысқан iсiн жан-тәнiмен iстеуi мүмкiн. Алдына қойған мақсатына жетуге тырысып бағады, бiрақ алдынан өте қатты кедергi кездессе оны ары қарай жалғастыруға сенiмi болмай да қалады.
.....................- қызу қанды, iскер адам. Қимыл-қозғалысқа белсендi. Адамдармен тез тiл табыса алады. Ойға жүйрiк, өткiр тiлдi, әр түрлi, көпқырлы жұмысты тез атқарады.
......................- барлық уақытта байсалды, ұстамды, бiр қалыпты, табанды, төзiмдi. салмақты адам, ол күшiн босқа жiбермей, бастаған iсiн аяғына дейiн жеткiзедi. Ол бөспелiктi сүймейдi.адамдармен қарым-қатынаста бiр сарынды.
......................- аса сезiмтал, тез жараланғыш. Ол тұйық, адамдардан оқшау жүргендi жақсы көредi.өсақ-түйектiң өзiне қатты қуанады, қатты ренжидi. Үйреншiктi, жақсы, тату-тәттi ұжымда меланхолик өзiн жақсы сезiнедi, жақсы ұстайды.
Холерик, сангвиник,меланхолик, флегматик
Сангвиник, меланхолик, холерик, флегматик
Холерик, сангвиник, флегматик, меланхолик
Сангвиник, холерик, меланхолик, флегматик
Холерик,флегматик, сангвиник, меланхолик
Төмендегі ақпарат қай сезімге тән.
Демократия және гуманистiк, гуманитарлық үстемдiк ететiн қоғамдағы сезiмдер – борыш сезiмi, әр адамның өз халқы алдындағы азаматтық қасиеттерiн құрмет тұтуы. Мысалы, адамзатқа белгiлi тарихи тұлғалар өздерiнiң кең рухани байлықтарымен және адамсүйгiштiк қасиеттерiмен қадiрлi болған. Олар Сократ, Платон, Аристотель, Мухаммед Пайғамбар, Ибн-Сина, Әл-Фараби, Абай, Алтынсарин, Шоқан, Ыбырай т.б. Қазiргi кезеңде өрiс алып кетуiне байланысты жастарымыздың сана-сезiмiн уландырып, ұлттық менталитетiмiзге жат жәйттердi, құбылыстарды болдырмау үшiн жасөспiрiмдердiң жоғарыда айтқандай биiк сезiмдерiн жаңа бiлiм, тәрбие технологиялары арқылы сусындап, қаруландыруымыз қажет.
Эстетикалық сезiм
Адамгершiлiк сезiм
Ақыл-ой сезiмi
Интелектуалды сезім
Жігерлену сезімі
Ерік тақырыбымен байланысқан бұл ақпарат қай ғалымның қандай еңбегінен алынған.
“Iшкi өмiрдiң барып-барып тиянақтайтын жерi – амал (iс) мен сыртқа шығу, осыны қайрат дейдi. Қайрат кең мағынада да, тар мағынада да жүретiн сөз”- деген түсiнiк берiп кетедi. Кең мағынасында, қайратты iс-әрекеттерге итеретiн жалпы қабiлеттер, ал тар мағынада зейiннiң мiндеттi қатысуын талап ететiн, санаға салу мен ақылмен шешу арқылы жүзеге асатын қасиет ретiнде сипаттайды. “Олай болса, қайрат... бiрiмен-бiрi алысқан бiрнеше пернелердiң (елестердiң) жүйелерi болғанда орын алатын нәрсе екен; қайрат сана майданы күрделi болудан тұратын нәрсе екен”-деп жазады.
М.Г. Ярошевский “Ерікке көзқарас”
Ш. Құдайбердіұлы “Мәнді сөздер”
М.Жұмабаев “Педагогика”
А. Құнанбаев “Қара сөзінен”
Ж.Аймауытұлы “Психология” 1926 ж
Ерік сапасына жататын ерік күшінің дұрыс анықтамасын табыңыз.
Iс-әрекеттiң белгiлi бiр нәтижесiне жете бiлуден көрiнетiн, тұлғаның мақсатқа саналы және белсендi бағыттылығы
Өзi талаптанып алдына мақсат қоя, оған жету жолдарын таба бiлетiн және қабылданған шешiмдердi практикалық орындай алатын адамның ерiктiк қасиетi
Мақсатқа жетуге бөгет жасайтын психикалық көңiл-күйдi және шаршап-шалдығуды жеңе бiлу қабiлетiнен көрiнетiн жеке адамның ерiк сапасын айтады.
Алға қойылған мақсатқа жету жолында туындайтын елеулi қиындықтарды жеңу қабiлетiнен көрiнетiн ерiк сапасын айтамыз.
Мiнез-құлықты ұзақ уақыт бойы белгiлi бiр мақсатқа сай бағыттап, бақылап отыру қабiлетiнен көрiнетiн жеке адамның ерiктiк қасиетiн атайды.
Сәйкес келетінін көрсетіңіз
1. Гиппократтың темперамент туралы теориясы.
2. И. Канттың темперамент туралы теориясы.
3. Э.Кречмер типологиясы.
4. Павлов бойынша темпераменттiң бөлінуі
A. Адамдар төрт «дене шырындарының” -қан, шырыш, өт, запыран- өзара катынасымен ажыратылады
B. Меланхолок, флегматик, сангвиник, холерик - жүйке жүйесі қасиеттері ретінде қозу мен тежелу күшін, тепе – теңдігін және козғалмалылығын атап көрсетті
C. Сезiм темпераменттерi-сангвиник пен меланхолик жатса; Iс-әрекет темпераменттерi – барлық темпераменттер жатады.
D. Конституциялық типология - диспластик, пикник, атлетик, лептосоматик
1-С, 2-А , 3-D , 4-B.
1-А, 2-D , 3-C , 4-B.
1-А, 2-B , 3-C , 4-D.
1-A, 2- С, 3-D, 4-B.
1-А, 2-D, 3-B, 4-C.
Төмендегі қарым қатынасты зерттеу әдістемелерінің авторларын көрсетіңіз.
1. «Тұлғалық қарым-қатынасты анықтау» әдістемесі.
2. «Қарым – қатынас компетенттілігін анықтауға арналған» әдістемесі.
3. «Социометрия» әдісі.
4. «Отбасылық социограмма» әдістемесі.
1-Т.Лири, 2-Дж.Морено , 3- В.Ф.Ряховский, 4- Э.Г.Эйдемиллер мен О.В.Черемисин
1-В.Ф.Ряховский, 2- Т.Лири, 3- Э.Г.Эйдемиллер мен О.В.Черемисин, 4- Дж.Морено
1- Т.Лири, 2- В.Ф.Ряховский, 3- Дж.Морено, 4- Э.Г.Эйдемиллер мен О.В.Черемисин
1-К.Леонгард, 2- В.Ф.Ряховский, 3- Р. Кеттел, 4- Э.Г.Эйдемиллер мен О.В.Черемисин
1-Т.Лири, 2- Г.Шмишек, 3- Дж.Морено, 4- К.Леонгард
Түсініктеме қарым-қатынастың қай жағы туралы.
Адамаралық қарым-қатынастың, адамдардың бір-бірімен әрекеттесуімен байланысты аспектілерін белгілеуге арналған термин. Қарым-қатьшас барысында қатынасқа түсу үшін тек мөліметпен алмасып және өзара түсіністікке қол жеткізумен шекгелу жеткіліксіз, әрекеттермен алмасу, ортақ іс-әрекетті жоспарлап, бірлескен әрекетгердің формалары мен нормаларын қалыптастыруда маңызды.
Қарым-қатынастың осы жағын сипаттағанда жеке адамаралық қарым-қатынастың түрлерін талдау мен қарым-қатынасқа түсушілердің әрекеттесудің қай түрін тандауға итермелейтін мотивтерін де қарастыру керек.
Қарым-қатынастың перцептивті жағы
Қарым-қатынастың интерактивті жағы
Қарым-қатынастың коммуникативті жағы
Қарым-қатынастың вербалды жағы
Қарым-қатынастың тұлғааралық жағы
Р. Бейлс бойынша әрекеттесудің талдау категориясын сәйкестендіріңіз.
1. Оң эмоциялар аймағы
A. Мәлімет туралы өтініш, пікір
айтуға ұснысыс, нұсқауға ұсыныс
2. Проблеманы шешу аймағы
B. Ұсыныс, нұсқау, пікір басқалардың бағдары
3. Проблема қою аймағы
C. Келіспеушілік, шиелініс тудыру,
қарама-қарсылық көрсету
4. Теріс эмоциялар аймағы
D. Ынтымақтастық, шиеліністі шешу, келісім
1-В, 2-C, 3-D, 4- A.
1-A, 2-B, 3-D, 4- C.
1-C, 2-B, 3-A, 4- D.
1-B, 2-C, 3-D, 4- A.
1-D, 2-B, 3-A, 4- C.
А.Маслоудың қажеттілік теориясын ретімен орналастырыңыз.
1. Өзiн жүзеге асыруға немесе жетiлдiруге қажеттiлiк (өз мақсатын, қабiлеттерiн жүзеге асыру, жеке тұлғасын дамыту).
2. Сүйiспеншiлiк және өзiн қабылдау қажеттiлiгi (өзiнiң белгiлi бiр ортада қабылдануы, танылуы, ұнатуы сезiмдерiне бөлену қажеттiлiгi),
3. Өзiн құрмет тұтуға қажеттiлiк (өзiнiң қажеттiлiгiн сезiну, бiлiктiлiк, табысқа жету, құптау, жетiстiгiн мойындату).
4. Қауiпсiздiк қажеттiлiктерi (өзiн, сәтсiздiк, қорқыныш жағдайларынан қауiпсiз сезiну, өз-өзiн қорғау қажеттiлiгi),
5. Физиологиялық қажеттiлiктер (тамақ, демалу, шөл, жыныстық қатынас
3,4,1,5,2.
4,5,2,3,1.
2,1,5,3,4.
5,4,2,3,1.
5,3,1,4,2.
Түсіп қалған сөздерді дұрыс орналастырыңыз.
Психоанализ – адамның ең негізгі өзегі трансцендентті (ғайыпқа самғайтын рухани қабілет) болмысына үңіле алмады. Тап сол кезде Виктор Франкл деген жас ғалым ортаға шығып, Зигмунд Фрейд, Альфред Адлердің қауза тақырыбына мойын бұрады. Адамға зат секілді қарайтын редукционалистерге қарсы академиялық майдан ашады. Сол негізде .............. деген ілім өмірге келеді. Осы ілімнің негізін қалаушы ............... бұл сөзді бірінші рет тың мағынада қолданған. Ол гректің «Логос» сөзін «......» деген мағынада алған. Оны жалпақ тілде «Хикмет ілімі» дей берсек болады. «Терапия» – ем, шипа. Екеуі бірігіп «..........» немесе «Хикмет шипасы» деген мағына береді.
Мәнмен емдеу, Виктор Франкл, мән, логотерапия
Логотерапия, Виктор Франкл, хикмет ілімі, логос
Хикмет ілімі, Зигмунд Фрейд, шипа, мән
Логотерапия, Виктор Франкл, мән, мәнмен емдеу
Мән, Зигмунд Фрейд, шипа, мәнмен емдеу
Социограмма, сауалнама (3 сұрақ), лидер, шеттеп қалған, Дж. Морено, қарым- қатынас осы сөздерді жалпылаңыз.
«Тұлғалық қарым-қатынасты анықтау» әдістемесі.
«Қарым – қатынас компетенттілігін анықтауға арналған» әдістемесі.
Отбасылық социограмма
Социометрия әдісі
Үй, ағаш, адам әдістемесі
Төмендегі ақпарат неге қатынасты
Психикалық процестер, психикалық қасиеттер, психикалық кейіп. Олардың бiрi психикалық процестер деп аталса, екiншiлерi психикалық қалып, үшiншiлерi психикалық қасиеттер деп аталады. Психикалық процестердiң кейбiрi түйсiк, қабылдау, елес т.б. сыртқы дүние заттары мен құбылыстарын тiкелей танып, бiлуде көрiнетiн болса, ендi бiреулерi ойлау, қиял т.б.бұлардың арасындағы күрделi байланыстарды, дәнекерлi қатынастарды, өзгерiстердi тереңдей бойлап бiлуде ерекше орын алады. Адамның сыртқы дүниемен (объективтiк шындықпен) үздiксiз жасалып отыратын белсендi байланысында оның сезiм, ерiк процестерi шешушi роль атқарады. Психикалық кейiп немесе қалып адамның түрлi көңiл күйiнiң шабыт, зерiгу, үрейлену, абыржу, сергктiк,белсендiлiкт.б.тұрақты компоненттерi.
Психология салаларына
Психология әдістеріне
Психикалық құбылыстарға
Психология міндеттеріне
Психология пәнінің мақсатына
