NEW
Font size
WorksheetsМОДО ГЕОГРАФИЯ 1 НҰСҚА. А.Ж.
Total questions: 30
Worksheet time: 15mins
Контекстті мұқият оқып, берілген тапсырмаларға дұрыс жауап беріңіз.
Әлемдегі ең алғашқы СЭС Қазақстанда салынған
Кішігірім Зырян атты тау-кен қалашығының байырғы тұрғындары мен мұрағатшылары Березов өзенінде орналасқан әлемдегі алғашқы СЭС жұмыс істеген жерге ескерткіш қоюды ұсынған. Тарихшылардың пайымдауынша бұл гидростанса Сьерра-Невададағы СЭС-тан бұрын жұмыс істеп кеткен. Бұған дереу сеніп кету қиын, бірақ тарихшылар Қазақстандағы және әлемдегі ең алғашқы СЭС-тің 1892 жылы кенге бай Зырян кенішінің жанында салынғанына кәміл сенімді. Сьерра-Невададағы СЭС тура осы жылы салынған, бірақ кішкене кештеу. Мұрағатшылардың айтуы бойынша, Зыряндағы СЭС-ті салу барысында инженер-гидротехниктер осыған дейін қолдану мүмкін емес деген су ағынын реттеу технологиясын қолданған. Соның нәтижесінде өзендегі су деңгейі дереу азайып кетсе де, станса жыл бойы тоқтамай жұмыс істей алған. Тарих осы керемет жобаавторының атын да сақтап қалған, ол тау-кен инженері Николай Кокшаров екен. Өкінішке орай, СЭС біздің күнімізге дейін жетпеген. Тек қана архив суреттері қалған.
СЭС салынған өзен:
Березов
Ертіс
Бұқтырма
Үлбі
Үбі
СЭС-ті салу кезінде инженер-гидротехниктер қолданған технология:
Энергияны көп алу технологиясы
Су ағынын реттеу технологиясы
Экологиялық технология
Суды тоқтату технологиясы
Автоматты қосылу технологиясы
СЭС салудағы мақсат
Баламалы энергия көзін табу қажеттілігі
Егін шарушылығына су қорын жинақтау
Апатқа соқтыруы мүмкін су деңгейін реттеу
Тұрғындарды энергиямен қамтамасыз ету
Кен өндіруге энергияның қажеттілігі
Дұрыс белгіленген мәліметтер
1.СЭС ХІХ ғасыр ортасында іске қосылған
2.СЭС патшалық Ресей билігі кезінде салынған
3.Станса қазіргі Шығыс Қазақстан жерінде орналасқан
4.СЭС жобасының авторы байырғы тұрғындар
2,3
1,2,3
3,4
2,4
4,3,1
Aридті аймақтың қалыптасуы
Aтмосфералық жауын-шашынның қалыптасуына байланысты орографиялық, конденсациялық және фронтальды түрлері бар. Орографиялық жауын кезінде жаңбыр көлеңкесі құбылысы байқалады. Жаңбыр көлеңкесі таулы аймақтарда орын алады. Нәтижесінде таудың ық жағында аридті аймақтар қалыптасады. Орографиялық жауын кезінде температуралық градиент ауытқулары пайда болады. А және В нүктелері арасында ылғалды (-1°С) ал, В және С нүктелері аралығында құрғақ (+1°С) адиобаттық градиенті орын алады.
Oрографиялық жаңбырға әсер ететін жер бедері
Шөлдер
Жазық
Ойпат
Тау
Жыра
Пайымдаулардың ішіндегі дұрысы
Жаңбыр көлеңкесі аймағында шөлді аймақ қалыптасады
Орографиялық жаңбырға желдің әсері болмайды
Жаңбыр көлеңкесі аймағында жауын шашын мөлшері өте көп
Сахарада жаңбыр көлеңкесі әсерінен қалыптасқан
Орографиялық жаңбыр аймағында құрғақ градиент орын алады
Жаңбыр көлеңкесі құбылысының пайда болу себебі
Түнгі бриз әсері
Суық ағыстың әсері
Ылғалдан айырылған бұлттың таудың ық жақ бетіне өтуі
Жылы және суық фронттардың әсері
Жағалаудың жер бедері жазықты болуы
А нүктесінде ауа температурасы +150С болса, Снүктесіндегі ауа температурасы:
0 градус
+30 градус
+17 градус
+10 градус
+15 градус
Экватордан полюске қарай барлық географиялық компоненттердің және табиғи кешендердің белгілі бір заңдылықпен өзгеруі
зоналылық
Азоналық
Биіктік белдеулік
Қысым нүктесі
таулардың тосқауылдық қызметі үрдістің салдарынан қандай табиғи аумақтық кешендер пайда болған
Тянь-Шань, Алтай
Сарыарқа,Мұғалжар
Анд- Атакама
Орал, Аппалач
Б.з.б 1400 жылы папируста алғашқы «геологиялық картаны» жасаған елдер
Жапон
Қытай
Араб
Парсы
Экологиялық классификация бойынша сарқылмайтын ресурстар
Күн энергиясы
Су ресурстары
Жел энергиясы
Жердің тартылыс күші
Геоморфология ғылымының зерттеу бағыты
Жер бедерінің түрлері
Мұхит түрлері
Таулардың қалыптасуы
Жанартаулар оянуы
Конституциялық монархиялы құрлықішілік ел
Жапония
Ватикан
Лесото
Арабия
Қазақстандағы «СарыарқаАвтоПром» автомобиль зауыты машиналарға арналғанжихазды сатып алмай, өздері өндіруге шешім қабылдады. Зауыт таңдаған өндірісті ұйымдастыру түрі
Бөлшектеу
Орталықтандыру
Құрамдасу
Жинақтау
Өскемен және Бұқтырма суқоймалары салыну нәтижесінде кеме қатынайтын өзен
Іле
Жайық
Тобыл
Ертіс
Қазақстандағы география бағыты бойынша жалғыз зерттеу орталығы
ҚазАкср ғылымы
География институты
Геология және экономика ғылыми академиясы
Биология институты
Тың игеру жылдарында Қазақстанның этникалық құрамын толықтырушылар көшіп келген елдер
Лондон, Германия
Ресей, Украина
Өзбекстан, Моңғолия
Қытай, Қырғызстан
Солтүстік Америкада ауа массаларының солтүстіктен оңтүстікке бағытталған қозғалысы айқын байқалады. Соның салдарынан Мексика шығанағында ауа райының салқындау себебі
Арктикалық ауа массасының кедергісіз өтуі
Қоңыржай континенттік климат келеді
Экватордан соғатын пассат желі әсері
Солтүстік полюстен соғатын жылы жел
2017 жылғы көрсеткіш бойынша Қазақстан халқының 0,18%-ын құрайтын ұлттар ұстанатын дін
Буряттар-буддизм
Орыстар-христиан
өзбек-ислам
Поляк-католик
Қызылорда қаласында жылдық жауын-шашын мөлшері 151 мм, ал буланушылық 1000 мм, ылғалдану коэффицентін есепте
345 мм
0,151 мм
0,09 мм
786,4 мм
2012 ж бұл инсутут ресми түрде ЮНЕСКО ға тіркелді
География институты
Гляциалогия институты
Сейсмология институты
Гидрометеорология институты
Адамның іс-әрекеті әсерінен экологияға көп зиян тигізіліп жатыр. Берілген диаграммада қала шеңберіндегі ауаны күлмен көп мөлшерде ластайтын өнеркәсіп түрі
Отын энергетика
Қара металлургия
Су ресурстары
Түсті металлургия
Гипсометриялық профиль бойынша биіктік айырмасы
50 м
145 м
0,06 м
10 м
Солтүстік және оңтүстік жартышарлардың субтропиктік ендіктеріне сәйкес келетін материкке тән сипаттама
Тропиктік шөлдер
Тундра, тайга зонасы
Ең ылғалды материк
Ең суық материк
Картада Ертіс өзені берілген бастауы 2500м биіктікте Алтай тауларының шығыс бөлігінде Моңғолия мен Қытай шекарасында Объ өзеніне барып құяды. Ертіс өзенінің шаруашылық мақсатта игерілуінің маңызды түрі
Бұқтырма СЭС
Қарағанды СЭС
Тараз комбинат
Маңғыстау ЖЭС
Температура мен тұздылыққа байланысты мұхит суының қасиеті
Қысым
Температура
Тығыздық
Тереңдігі
Дүниежүзілік мұхитпен шектеспейтін аумағы жағынан ең үлкен мемлекеттер
АҚШ,Ресей
Моңғолия,Чад
Бруней,Брюссель
Алжир,Сомали
Прерийде биік шөптесін өсімдіктердің өсу себебі
жылу мен ылғалдың жеткілікті болуынан
Күн көзі жақсы түседі
Қатал климаттық жағдай
Арктикалық белдеу
Қазақстандағы орманды дала зонасы кең таралған аймағы
Шығыс
Батыс
Орталық
Солтүстік
