wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

110-200

Total questions: 90

Worksheet time: 45mins

Name
Class
Date
1.

Түршілік үшін күреске осы құбылыс жатады:

a)

мутуализм;

b)

симбиоз;

c)

конкуренция;

d)

анабиоз

e)

паразитизм;

2.

Маусым айындағы шөп шабу әсерінен өсімдікте екі үлгісінің пайда болуы қандай сұрыптаудың нәтижесі?

a)

қолдан сұрыптау;

b)

стабилдеуші;

c)

дизруптивті

d)

қозғаушы

e)

табиғи сұрыптау

3.

Реакция нормасының кеңеюіне табиғи сұрыптаудың келесі түрі әкеледі:

a)

дестабилдеуші;

b)

қозғаушы;

c)

дизруптивті

d)

антропогенді

e)

стабилдеуші;

4.

Биологиялық изоляцияға сәйкес емес:

a)

мінез-құлық, жүріс тұрыстағы айырмашылдықтарының нәтижесінде өз түрінің особтарының кездесу ықтималдығының азаюы

b)

ұрықтандыратын ұрықтардың пайда болуына кедергілер;

c)

ареалдың бір-бірімен араласпайтын бөліктерге бөлінуі;

d)

өмір сүру айырмашылықтарының нәтижесінде өз түрінің особтарының кездесу ықтималдығының азаюы;

e)

дұрыс жауап жоқ

5.

Ароморфоз өсімдіктерінде – бұл:

a)

жапырақтардың тікенге айналуы;

b)

жемістердің пайда болуы;

c)

тамырсабақпен көбею;

d)

түйнектердің жетілуі;

e)

өркендермен көбею

6.

Ағзада әртүрлі құрылымдар арасында белгілі бір қатынастық корреляциялардың бар болуына дәлел.

a)

сиырлардың күйіс қайтаруы

b)

жирафтың бойының ұзындығы

c)

көгілдір көзді, ақ мысықтың саңыраулылығы

d)

қойлардың шөппен қоректенуі

e)

иттердің ұлуы

7.

Өзгергіштікті Дарвин қалай бөлді?

a)

тұқым қуалаушы және керісінше

b)

бейімделген және бейімделмеген

c)

жинақталған және жинақталмаған

d)

анықтаушы және анықтамаушы

e)

дұрыс жауабы жоқ

8.

Тері мен түктің қалыңдығының климатқа байланыстылығы өзгергіштіктің қай түрін дәлелдейді?

a)

Анықталмаған өзгергіштік

b)

анықтаушы және анықтамаушы

c)

Берілген жауаптың барлығы дұрыс

d)

Анықталған өзгергіштік

e)

Тұқым қуалаушы

9.

Анықталмаған өзгергіштікке негіз болатын фактор?

a)

ата-анасынан алынған белгілер

b)

сыртқы орта нәтижесінен алыс туыстарынан алынған белгілер

c)

бейімделе алушылық

d)

тұқым қуалаушылық

e)

алыс туыстарынан алынған белгілер

10.

Ең бейімделген дарақтардың тірі қалып, пайдалы индивидтердің өзгешеліктерін сақтап, зияндыларын жоғалту процесі

a)

бейімдеушілік

b)

Қолдан сұрыптау

c)

үй жануарларын алу

d)

тіршілік үшін күрес

e)

табиғи сұрыптау

11.

Бір қатар жануарлар мен өсімдіктердің кездейсоқ түскен, олар үшін жаңа өңірде тез әрі кең таралулары неге мысал?

a)

табиғи сұрыптау

b)

үй жануарларын алу

c)

колдан сұрыптау

d)

тіршілік үшін күрес

e)

бейімдеушілік

12.

Ең ертедегі дәуір:

a)

Архей

b)

Катархей

c)

Мезозой

d)

Протерозой

e)

Палеозой

13.

Тіршілік қай кезде пайда болды?

a)

Протерозойдан полеозойға өту кезінде

b)

Катархейден архейге өту кезінде

c)

палеозойдан мезазойға өту кезінде

d)

Архейден протерозойға өту кезінде

e)

Мезазойден триасқа өту кезінде

14.

сПрокариоттар, бактериялар мен көк жасыл балдырлар қай дәуірде пайда болды?

a)

Архей

b)

Протерозой

c)

Мезазой

d)

Катархей

e)

Палеозой

15.

Алты периодқа бөлінген дәуір:

a)

Катархей

b)

Архей

c)

Палеозой

d)

Мезазой

e)

Протерозой

16.

Теңіз азайып, құрлық көтерілген кезең:

a)

Селур

b)

Ордовик

c)

Кембрий

d)

Девон

e)

Карбон

17.

Алғашқы құрлық жануарлары – бауырымен жорғалаушылар судан тіршілігін үзген кез:

a)

Кембрий

b)

Ордовик

c)

Девон

d)

Селур

e)

Карбон

18.

Өсімдіктер мен жануарлар тіршілік әрекеті нәтижесінде түзілген тау жыныстары мен минералдар (бор, әктас)

a)

биотоп

b)

биотип

c)

биотин

d)

биолит

e)

биота

19.

Мезозой дәуірінің сипаты неде?

a)

Алғашқы құрлық жануарлары – бауырымен жорғалаушылар судан тіршілігін үзген

b)

Ірі таулар түзілді

c)

Алғашқы жалаңаштұқымдылардың пайда болуы

d)

Континентішілік су азаяды

e)

Теңіз азайып, құрлық көтерілген

20.

Юра дәуірінің сипаты неде?

a)

Алғашқы құрлық жануарлары – бауырымен жорғалаушылар судан тіршілігін үзген

b)

Алғашқы жабық тұқымдылар пайда болды

c)

Теңіз азайып, құрлық көтерілген

d)

Алғашқы жалаңаштұқымдылар пайда болды

e)

Сүтқоректілердің алғашқы ата-тегі пайда болды

21.

Биполимерден тұратын, өзін-өзі реттеп қалпына келтіріп отыратын ашық жүйе қалай аталады?

a)

Тірі дене

b)

Ароморфоз

c)

Онтогенез

d)

Тіршілік

e)

Филогенез

22.

Дараларды зиготадан бастап өлімге дейінгі немесе индивидуальді дамуы?

a)

Филогенез

b)

Ароморфоз

c)

Тірі дене

d)

Онтогенез

e)

Биогенетикалық заң

23.

Әрбір дараның өзінің жеке даму барысында, сол түрдің тарихи дамуын қысқаша қайталауы немесе онтогенез, филогенездің қысқаша түрде қайталануы:

a)

Тірі дене

b)

Биогенетикалық заң

c)

Онтогенез

d)

Ароморфоз

e)

Филогенез

24.

«Ақуызды денелердің өмір сүру әдісі» деп Энгельс нені айтқан?

a)

Тірі дене

b)

Ароморфоз

c)

Онтогенез

d)

Филогенез

e)

Тіршілік

25.

Табиғатта шамамен жануарлардың неше түрі бар?

a)

1,5 млн

b)

2,5 млн

c)

2млн

d)

0.5млн

26.

Түрлердің, популяциялардың, даралардың құрылым деңгейімен тіршілікке қабілеттілігін күрделендіретін немесе жоғарлататын жалпы маңызы бар бейімділік

a)

Тірі дене

b)

Ароморфоз

c)

Филогенез

d)

Биогенетикалық заң

e)

Онтогенез

27.

Ақуызды денелердің өмір сүру әдісі, бұл өмір сүру әдісінің мәнісі сол денелердің химиялық құрам бөліктерінің оларды қоршаған сыртқы орта мен зат алмасу нәтижесінде үнемі жаңарып отыруы, егер зат алмасу тоқтаса тіршілік те тоқталады, ақуыздар ыдырайды:

a)

Филогенез

b)

Тірі дене

c)

Онтогенез

d)

Тіршілік

28.

Клеткада толық хромасомалардың жиынтықтарының санының ұлғаюы қалай аталады?

a)

плоидтылық

b)

гетероплойдтылық

c)

анеуплоидтылық

d)

полиплоидтылық

e)

митоздық

29.

Геномды мутациялар келесі себептерден туындайды:

a)

кезекті бөлінусіз хромосомалар мен ядроның репродукциясы

b)

ядро мен клетканың кезекті бөлінулерінсіз хромасомалардың репродукциясы (эндомитоз)

c)

митоз бен мейоз ұршықтарының қызметтеріндегі аномалиялар

d)

митоздық және мейоздық бөлінудің анофаза кезеңінде хромосоманың екі жаққа тең бөлінбеулері

e)

Берілген жауаптардың бәрі дұрыс

30.

Хромосомааралық абберацияға қайсысы жатады?

a)

транспозиция

b)

дупликация

c)

транслокация

d)

инверсия

e)

делеция

31.

Хромосома өзінің бір бөлігін жоғалтуы?

a)

инверсия

b)

дупликация

c)

транспозиция

d)

транслокация

e)

делеция

32.

Хромосоманың қандай да болмасын бір бөлігінің екі еселенуі?

a)

делеция

b)

транслокация

c)

дупликация

d)

инверсия

e)

транспозиция

33.

Цитоплазмалық тұқымқуалаушылы құрылымдарының өзгергіштіктері қай мутация түріне жатады?

a)

Хромосомалық

b)

Геномды

c)

Плазмонды

d)

Гендік

e)

Мутациялық өзгергіштік

34.

Хромосомаішілік абберацияға жатпайтыны?

a)

делеция

b)

транспозиция

c)

дупликация

d)

транслокация

e)

инверсия

35.

Жеке дамуды бұрыннан дайын ұрықтың өсуі деген идея?

a)

Креоционизм

b)

Дуализм

c)

Трансформизм

d)

Метафизика

e)

Преформизм

36.

«Табиғат систематикасы» атты еңбектің авторы кім?

a)

М.Мальпиги

b)

Дж. Рей

c)

К линнией

d)

А.Левен Гук

e)

А.Цезальпин

37.

Биономинальды номенклатураны ұсынған:

a)

Дж. Рей

b)

А.Цезальпин

c)

М.Мальпиги

d)

К.Линней

e)

А.Левен Гук

38.

«Жануарлардың даму туралы» атты еңбектің авторы кім?

a)

Платон

b)

Гераклит

c)

Аристотель

d)

Плиней

e)

Теофраст

39.

«Биология» терминін енгізген оқымысты?

a)

Ч.Дарвин

b)

Ж.Б. Ламарк

c)

К.Линней

d)

М.Мальпиги

e)

А.ЛевенГук

40.

Дж. Рейдің ғылыми еңбегін ата:

a)

«Жануарлардың даму туралы»

b)

«De Plantis libri XVI»

c)

«Табиғат систематикасы»

d)

«Өсімдіктер тарихы»

e)

«Зоология философиясы»

41.

Адамның маймылтәрізділерден жаратылуы туралы ойлардың негізін салған оқымысты?

a)

Ж.Б. Ламарк

b)

А.Цезальпин

c)

К.Линней

d)

М.Мальпиги

e)

Дж. Рей

42.

А.Цезальпиннің белгілі ғылыми еңбегі қалай аталған?

a)

«Өсімдіктер тарихы»

b)

«Зоология философиясы»

c)

«Табиғат философиясы»

d)

«De Plantis libri XVI»

e)

«Жануарлардың даму туралы»

43.

Органикалық дүниенің дамуында сыртқы орта ролін шектен тыс біржақты бағалау бағыттарының бірі

a)

психоламаркизм

b)

ламаркизм

c)

механоламаркизм

d)

неодарвинизм

e)

неоламаркизм

44.

Табиғатта шамамен өсімдіктердің неше түрі бар?

a)

2мың

b)

500мың

c)

5мың

d)

60мың

e)

70мың

45.

Тұқым қуалауда морфологиялық, физиологиялық ерекшеліктері ұқсас, бір-бірімен еркін шағылыса алатын және жалпы таралу аймағы – ареалы бар популяциялар жүйесін құрайтын даралар жиынтығы, ол:

a)

Тірі дене

b)

Тіршілік

c)

Түр

d)

Ароморфоз

e)

Онтогенез

46.

Бір түрге жататын даралардың тіршілік әрекетінің ұқсастығына негізделген түр критериі:

a)

Морфологиялық

b)

Физиологиялық

c)

Генетикалық

d)

Патологиялық

e)

Экологиялық

47.

Түрдің нақтылы бір ареалы мен өздерінің тірі және өлі табиғат жағдайларымен тығыз байланыстылығына негізделген түр критериі:

a)

Физиологиялық

b)

патологиялық

c)

Морфологиялық

d)

Генетикалық

e)

Экологиялық

48.

Оқшау ареалдары бар түрлерге қайсысын жатқызамыз:

a)

гибридтік

b)

филогендік

c)

аллопатриялық

d)

дивергенттік

e)

симпатриялық

49.

Іргелес немесе тұтас ареалдары бар түрлерді қайсысына жатқызамыз:

a)

симпатриялық

b)

филогенетикалық

c)

аллопатриялық

d)

гибридтік

e)

дивергенттік

50.

Популяция ішінде жүретін эволюция процесі

a)

микроэволюция

b)

сұрыптау

c)

макроэволюция

d)

филогенетикалық

e)

генеологиялық

51.

Популяциялардың араласып кетуіне жануарлардың, өсімдіктердің кедергілері:

a)

Биологиялық кедергі

b)

Физикалық кедергі

c)

Физико-химиялық кедергі

d)

Географиялық кедергі

e)

Химиялық кедергі

52.

Аллополиплоидтар қай түр түзілуінде жүзеге асады?

a)

Гибридтік

b)

филогенетикалық

c)

Симпатриялық

d)

Аллопатриялық

e)

Дивергенттік

53.

Өзгергіштік, тұқым қуалаушылық және табиғи сұрыптау нәтижесінде жүзеге асатын тірі табиғаттың даму процесі қалай аталады?

a)

Эволюция

b)

Өзгергіштік

c)

Тіршілік үшін күрес

d)

Тұқым қуалаушылық

e)

Бейімделушілік

54.

Бастапқы түр даралары бірнеше ұрпақ бойы бүтіндей өзгере отырып жаңа түрге айналу арқылы түр түзілу жолы:

a)

филогенетикалық

b)

симпатриялық

c)

гибридтік

d)

дивергенттік

e)

аллопатриялық

55.

Жер пайда болды

a)

4,5-5 млрд жыл бұрын

b)

2 млрд жыл бұрын

c)

1-2 млрд жыл бұрын

d)

2-3млрд жыл бұрын

e)

3 млрд жыл бұрын

56.

Тіршілік өздігінен пайда болады теориясына қарсы шықты

a)

Ф.Рези

b)

А.Северцов

c)

Ж.Б.Ламарк

d)

Сент Илер

e)

В.Вернадский

57.

Абиогенездік теория:

a)

тіршілік өлі табиғаттан пайда болған

b)

тіршіліктің құдайы бар теориясы

c)

тіршілк мәңгілік, өзі жаратушы күші бар

d)

тіршіліктің өздігінен пайда болуы мүмкін емес

e)

тіршілік басқа ғаламшардан келген

58.

А.Пастер тәжірибесі арқылы дәлелдеді:

a)

биогенездік теорияның дұрыстығы

b)

тіршілік басқа ғаламшардан келген

c)

тіршіліктің өздігінен пайда болуы мүмкін емес

d)

тіршілк мәңгілік, өзі жаратушы күші бар

e)

тіршілік өлі табиғаттан пайда болған

59.

Креационизм теориясы

a)

тіршілк мәңгілік, өзі жаратушы күші бар

b)

тіршілік басқа ғаламшардан келген

c)

биогенездік теорияның дұрыстығы

d)

тіршіліктің өздігінен пайда болуы мүмкін емес

e)

тіршілік өлі табиғаттан пайда болған

60.

Панспермия теориясын 1865жылы ұсынды

a)

Г.Рихтер

b)

А.Пастер

c)

В.Прейер

d)

А.И.Опарин

e)

В.Вернадский

61.

Жер бетінде тіршілік мәңгілік теориясын 1880жылы ұсынды:

a)

В.Прейер

b)

А.И.Опарин

c)

А.Пастер

d)

В.Вернадский

e)

Г.Рихтер

62.

Органикалық қосылыстардың абиогендік жолмен түзілуі гипотезан ұсынды:

a)

А.И.Опарин

b)

В.Прейер

c)

Г.Рихтер

d)

В.Вернадский

e)

А.Пастер

63.

1982жылы Томас Чек ашты

a)

РНҚ ның катализаторлық белсенділігін

b)

минералдардың түзілуін

c)

қант пен азотты қосылыстарды

d)

биологиялық мембраналарды

e)

коацерват тамышыларын

64.

Суқабықшалы, көп молекулалы жиынтық

a)

коацерват тамшысы

b)

мембрана

c)

қант пен азотты қосылыстар

d)

нәруыз

e)

биологиялық мономерлер

65.

1947жылы Дж.Бернал ұсынды

a)

биохимиялық эволюция теориясы

b)

абиогенез теориясын

c)

биогенез теориясын

d)

протобионттардың пайда болуы

e)

биополимерлердің түзілуі

66.

«Эволюция» латыннан аударғанда:

a)

өрлеу, тарихи даму

b)

тіршілік үшін күрес

c)

табиғи сұрыптау

d)

түр

e)

өркендеу

67.

Бинарлы номенклатураны ұсынды:

a)

К.Линней

b)

Ж.Б.Ламарк

c)

А.И.Опарин

d)

А.Пастер

e)

Ч.Дарвин

68.

Жер ғаламшарларының құрылысына жатпайды:

a)

индосфера

b)

литосфера

c)

биосфера

d)

гидросфера

e)

тропосфера

69.

Тіршілік етуге барынша қолайлы фактор

a)

оптималды

b)

биотикалық

c)

минимум

d)

максимум

e)

бейбиотикалық (абиотикалық)

70.

Жас ғалым А.Уоллес пен Ч.Дарвиннің тұжырымы

a)

табиғи сұрыпталу жүреді

b)

түрлер үнемі жаңарып отырады

c)

ағзалар күрделеніп дамуы болмайды

d)

түр өзгеруге бейім

e)

түр өзгермейді

71.

Биосфера тіршілігін тұңғыш рет1802 жылы енгізген

a)

Ж.Б.Ламарк

b)

Р.Гук

c)

Ч.Дарвин

d)

К.Линней

e)

Э.Дарвин

72.

Табиғат біртұтас, ондағы даму қарапайымнан күрделіге қарай жүреді деген пікір айтқан

a)

А.Н.Радищев

b)

А.И.Герцен

c)

Шванн

d)

К.Ф.Рулье

e)

Ч.Дарвин

73.

Физиологиялық критерийдің негізгі ерекшелігі:

a)

Ағзалардың тіршілік әрекеттері мен қасиеттері

b)

Түрдің таралған белгілі бір аймағы

c)

Нақты түрге тән хромосомалар жиынтығы

d)

Сыртқы орта факторларының жиынтығы

e)

Ағзалардың сыртқы белгілерінің жиынтығы

74.

Ең алғаш жасушаны ашқан:

a)

Р.Гук

b)

Т.Шванн

c)

Ч.Дарвин

d)

М.Шлейден

e)

Р.Вирхов

75.

1735 жылы адамды сүтқоректілер класы приматтар тобына жатқызған ғалым

a)

К.Линней

b)

Ж.Б.Ламарк

c)

Ч.Дарвин

d)

Энгельс

e)

Г.Мендель

76.

Биогеоценоз:

a)

тірі ағза мен орта бірлестігі

b)

түр жиынтығы

c)

тіршілік сатысы

d)

топырақ

e)

тірі ағза

77.

Даралардың айналадағы әр түрлі күрделі орта жағдайларымен қарым-қатынасын Ч.Дарвин ....... деп атады

a)

тіршілік үшін күрес

b)

табиғи сұрыптау

c)

бейімделушілік

d)

тұқымқуалау өзгергіштік

e)

қолдан сұрыптау

78.

Комбинативтік өзгергіштік дегеніміз:

a)

гаметалардың кездейсоқ қосылып, жаңа үйлесімдердің түзілуі

b)

хромосомалар санының өзгеруі

c)

хромосома құрылысының өзгеруі

d)

митоз барысыныда генетикалық материал көшірмесі

e)

сыртқы орта жағдайын әсері

79.

Адамдағы атавизм белгілері

a)

соқыр ішек өскіні

b)

адам қаңқасындағы құйымшақ

c)

үшінші қабақ

d)

құлақ қалқаны

e)

қалың түктілігі

80.

Австралопитектердің қаңқа қалдықтары табылған аймақ-

a)

Оңтүстік Африка

b)

Европа

c)

Ява аралы

d)

Азия

e)

Шығыс Африка

81.

Көпшілік ағзаларға тән маусымдық өзгерістің негізгі себептері

a)

күннің ұзаруы

b)

орта жағдайы

c)

ылғалдылық

d)

температура

e)

қорек

82.

Ағзалардың белгілі бір ортаға өзінің тіршілігін сақтап бейімделуі ол:

a)

табиғи сұрыпталу

b)

тіршілік үшін күрес

c)

микроэволюция

d)

қолдан сұрыптау

e)

макроэволюция

83.

Тірі табиғат өлшемі «түр» - деген ағылшын ботанигі

a)

Джон Рей

b)

Платон

c)

Ч.Дарвин

d)

Э.Дарвин

e)

Ф.Энгельс

84.

Эволюциялық ілімнің негізін қалаушы ғалым

a)

Ч.Дарвин

b)

Р.Гук

c)

А.Левенгук

d)

К.Линней

e)

Ф.Бэкон

85.

Биосфера жайындағы тұтас ілімнің негізін салды

a)

И.В.Вернадский

b)

Ж.Б.Ламарк

c)

В.В.Докучаев

d)

К.Линней

e)

Ч.Дарвин

86.

Түрді латын тілінде қос атпен атауды ғылымға ұсынған ғалым:

a)

К.Линней

b)

Ж.Б.Ламарк

c)

Ч.Дарвин

d)

К.Ф.Рулье

e)

Т.Шванн

87.

Дриопитектердің адамнан айырмашылығы

a)

төрт аяқпен жүрген, ми сауыты кішкене, еңбек құралы болмаған

b)

тік табанын тіреп жүрген

c)

еңбек құралдары тас ағаштан жасалған

d)

ми сауыты бет сүйегінен үлкен болған

e)

отты пайдаланып, қоғамдасып тіршілік еткен

88.

Әр түрге жататын ағзалардың өзара жағдай туғыза отырып тіршілік етуі

a)

селбесу

b)

жыртқыштық

c)

паразиттік

d)

арамтамақтық

e)

бәсекелестік

89.

Табиғатта эволюциялық процестің басты факторы-

a)

табиғи сұрыпталу

b)

қолдан сұрыпталу

c)

тіршілік үшін к8рес

d)

көбею қарқындылығы

e)

түраралық күрес

90.

Синантроптың қаңқа қалдығы табылған жер-

a)

Пекин

b)

Азия

c)

Европа

d)

Австарлия

e)

Германия