WorksheetsБиосфера, экожүйе, популяция
Total questions: 46
Worksheet time: 23mins
Name
Class
Date
1.
Үнемі өзара байланыста және жансыз (өлі) табиғат құрамбөліктерімен (атмосфера, гидросфера және литосфера) тікелей қатынаста болатын жанды (тірі) ағзалардың (өсімдіктер, жануарлар және микроағзалардың) динамикалық әрі тұрақты бірлестігі :
a)
экологиялық жүйе
b)
биосфера
c)
атмосфера
d)
биоценоз
2.
Экожүйедегі әр түрге жататын тірі ағзалардың тұрақты бірлестігі;
a)
қауымдастық
b)
жинақтық
c)
аумақтық
d)
биогеоценоз
3.
Қоректік тізбекте бірінші қоректік (трофикалық) деңгейде болады;
a)
редуценттер
b)
консументтер
c)
продуценттер
d)
сапрофиттер
4.
Екінші қоректік (трофикалық) деңгейде болады:
a)
консументтер
b)
продуценттер
c)
редуценттер
d)
барлығы дұрыс
5.
Редуценттер немесе деструкторлардың паразиттерден айырмашылығы:
a)
қалдықтарымен қоректенеді
b)
өмір бойы тіршілік етеді
c)
қоректенуі гетеротрофтылар
d)
қоректенуі автотрофтылар
6.
Бір-бірінен органикалық заттар мен энергияны жүйелі түрде алып отыратын тірі ағзалар қатары:
a)
экожүйе
b)
трофикалық тізбек
c)
популяция
d)
қоректік тор
7.
Қоректік тізбекте энергия жойылуының сандық бейнесі:
a)
экологиялық биомасса ережесі
b)
экологиялық пирамида ережесі
c)
экологиялық сандық ережесі
d)
экологиялық популяция
8.
Түрдің тіршілік етуінің едәуір аз құрылымдық бірлігі:
a)
экожүйе
b)
түр
c)
популяция
d)
дұрыс жауап жоқ
9.
Ғаламшарымызда бір географиялық нүктеде тіршілік ететін түрлер:
a)
қызыл кітапқа енетіндер
b)
сирек кездесетіндер
c)
эндемик
d)
хорда
10.
Популяцияны зерттейтін экология бөлімі:
a)
демэкология
b)
популяция
c)
экожүйе
d)
экология
11.
Популяцияның негізгі көрсеткіші:
a)
өсім
b)
жас мөлшері
c)
оның жынысы
d)
оның саны
12.
Бір аумақта қанша дара орналасатынын көрсетеді:
a)
өсім
b)
тығыздық
c)
өлім-жітім
d)
саны
13.
Уақыт бірлігіндегі, мысалы, бір жылдағы популяцияда туған дара саны:
a)
өлім
b)
туу
c)
тығыздық
d)
жастық құрамы
14.
Уақыт бірлігіндегі, мысалы, бір жылдағы популяцияда тіршілігін жойған дара саны;
a)
Туу
b)
Жыныстық құрамы
c)
Өсім қарқыны
d)
Өлім-жітім
15.
Уақыт бірлігіндегі туу және өлім арасындағы айырмашылық:
a)
өлім
b)
тығыздық
c)
туу
d)
өсім
16.
Уақыт бірлігіндегі өсім :
a)
Өсім
b)
Өсім қарқыны
c)
Өлім-жітім
d)
дұрыс жауап жоқ
17.
Популяциядағы әртүрлі жастағы даралар арасындағы қатынас :
a)
Жастық құрамы
b)
Жыныстық құрамы
c)
Өсім қарқыны
d)
Өсім
18.
Популяциядағы жыныстық жағынан жетілген аталық және аналық арасындағы қатынас:
a)
Жастық құрамы
b)
Жыныстық құрамы
c)
Өсім қарқыны
d)
дұрыс жауап жоқ
19.
Популяциядағы даралар ие барлық геннің, олардың түр өзгерістерінің жиынтығы:
a)
Жастық құрамы
b)
Өсім қарқыны
c)
Өлім-жітім
d)
Популяция генофонды
20.
Түрлердің өзін-өзі сақтауының қарама-қарсы екі тәсілі туралы концепция «K- және r- тірі қалу стратегиясын» кім ашты?
a)
Фрэнсис
b)
Шмальгаузен
c)
Крик
d)
Дарвин
21.
Түрге көптеген жағымсыз факторлар, көптеген жыртқыштар, паразиттер, жоғары бәсекелестік және қолайсыз табиғат жағдайлары әсер еткен жағдайда байқалады:
a)
l-стратегия
b)
f-стратегия
c)
к-стратегия
d)
r-стратегия
22.
Жоғары өнімділікке, ерте жыныстық жетілуге, тез ұрпақ алмасуға, жылдам қоныстануға бағытталады :
a)
r-стратегия
b)
f-стратегия
c)
к-стратегия
d)
дұрыс жауап жоқ
23.
Табиғи сұрыпталу ретсіз емес, біркелкі және жақсы бейімделген дараларда тірі қалу мүмкіндігі жоғары жағдайда болады:
a)
l-стратегия
b)
f-стратегия
c)
r-стратегия
d)
к-стратегия
24.
Табиғи сұрыпталу барысында кездейсоқ тіршілігін жою болмаған жағдайда пайда болады:
a)
r-стратегия
b)
к-стратегия
c)
f-стратегия
d)
l-стратегия
25.
Ұрпаққа қамқорлықтың алуан формасы жетілдіріледі, өсімталдық төмендейді, бірақ ұрпақ сапасы жоғарылайды, тіршілік ету ұзақтығы артады;
a)
к-стратегия
b)
l-стратегия
c)
r-стратегия
d)
f-стратегия
26.
Бірлесіп тіршілік ету кезінде (грек сөзінен аударғанда – сим – бірге, биос – тіршілік) екі ағза да немесе олардың біреуі ғана екіншісінен пайда көреді;
a)
адаптация
b)
нейтрализм
c)
антибиоз
d)
симбиоз
27.
Екі ағза үшін де пайдалы қарым қатынастың түрі:
a)
симбиоз
b)
мутуализм
c)
мутация
d)
кооперация
28.
Әр түрге жататын ағзалардың бір-бірінен бөлек тіршілік ете алмай, өзара қолайлы жағдай туғыза отырып селбесіп тіршілік етуі:
a)
пәтерлестік
b)
коменсализм
c)
кооперация
d)
мутуализм
29.
Комменсализм;
a)
каннибал
b)
табақтастық
c)
серіктестік
d)
бәсекелестік
30.
Ағзалардың кейбіреуіне өзге жануар түрінің денесі немесе солардың мекен орны баспана болады:
a)
дұрыс жауап жоқ
b)
серіктестік
c)
паразитизм
d)
пәтерлестік
31.
Түрлердің арасындағы кең тараған жағымсыз әсерлердің бір түрі:
a)
паразитизм
b)
бәсекелестік
c)
жыртқыштық
d)
дұрыс жауап жоқ
32.
Жануарлардың (өсімдіктердің кейбір түрлерінде де болады) бірін-бірі қорек етуі:
a)
дұрыс жауап жоқ
b)
жыртқыштық
c)
пәтерлестік
d)
паразитизм
33.
Жыртқыштықтың кең тараған түрі;
a)
нейтрализм
b)
эндопаразиттер
c)
каннибализм
d)
кооперация
34.
Әртүрлі ағзалардың біреуі екіншіcін (иесін) қоректік орта немесе қорек көзі ретінде пайдалануы:
a)
кооперация
b)
коменсализм
c)
паразиттік
d)
мутуализм
35.
Эндопаразиттер:
a)
аскарида
b)
маса
c)
өгіз солиті
d)
таспа құрт
36.
Түрлер арасындағы жағымсыз қарым - қатынастың бір түрі:
a)
комменсализм
b)
мутуализм
c)
симбиоз
d)
бәсекелестік
37.
Бір аймақта тіршілік ететін түрлер бір біріне әсер етпей, өз бетінше тіршілік етуі:
a)
жыртқыштық
b)
аменсализм
c)
мутуализм
d)
нейтрализм
38.
Тірі ағзалардың қоршаған ортаның нақты бір жағдайында тірі қалу мүмкіндігін арттыратын құрылысындағы, мінезқұлқындағы, физиологиясындағы қасиеттер;
a)
өзгергіштік
b)
бейімделгіштік
c)
тұқымқуалаушылық
d)
дұрыс жауап жоқ
39.
Бұлшық еттердің негізгі қасиеті:
a)
қорегін табу
b)
тіршілік ету
c)
экологиялық қуысын табу
d)
тірі қалу
40.
Эволюция нәтижелерінің бірі;
a)
тұқым қуалаушылық
b)
табиғи сұрыпталу
c)
өзгергіштік
d)
бейімделуі
41.
Етжеңді жапырақтарында (агава, алоэ, бозкілем және т.б.) немесе сабақтарында (кактустар, кейбір сүттігендер) ылғал жинайтын өсімдіктер:
a)
гидрофиттер
b)
мезофиттер
c)
гигрофиттер
d)
суккуленттер
42.
Тіршілік әрекетін сақтау үшін маңызды рөл атқарады;
a)
ылғалдылық
b)
температура
c)
жылу
d)
жарық
43.
Тірі ағзалардың жасушаларына өте қажет құрамбөлік болып табылады:
a)
ылғалдылық
b)
температура
c)
жарық
d)
қараңғы
44.
Белгілі бір аймақта тіршілік ететін өсімдіктер, жануарлар және т.б. ағзалардың түр санын көрсетеді. Жер жырту, ормандарды жою, қалалар мен қолдан жасалған экожүйелердің санының өсуі өсімдіктер мен жануарлардың табиғи тіршілік орталарын қысқартады:
a)
сукцессия
b)
демэкология
c)
биологиялық көптүрлілік
d)
биогеоценоз
45.
Биологиялық алуантүрлілік туралы Конвенция жасалды:
a)
Сан-Франциско
b)
Монако
c)
Рио-де-Жанейро
d)
Париж
46.
Жаһандық апат болған жағдайда өсімдіктердің жабайы түрлері мен мәдени іріктемелерінің генетикалық әртүрлілік ақпаратын сақтап қалу үшін құрылған сейф:
a)
ұлттық кітапхана
b)
ұлттық зертхана
c)
дүниежүзілік тұқым банкі
d)
сейф
100 %
