WorksheetsАльбина куиз
Total questions: 48
Worksheet time: 24mins
Префикс арқылы жазылған сөздерді табыңыз:
Әдепті, сыйлы.
Батыр, орман.
Қызмет, сатушы.
Ойшыл, тәрбиеле.
Бейкүнә, исход.
Сөзге релятивті мағына үстеп тұрған тұлғаны табыңыз:
Көлдерімізге
Ескерткіш
Сыйлы
Адалдық
Жаңаша
Тілдің тарихи даму барысында әр түрлі екі фонеманың бір фонеманың бойына сіңісіп, ұласып кетуі қандай құбылыс:
Конвергенция
Сингармонизм
Диссимиляция
Дивергенция
Ассимиляция
Лексикалық мағынаға ие морфема қалай аталады:
Түбір
Шылау
Фонема
Сөйлеу
Дыбыс
Қосымшаның сөз ортасына жалғануы қалай деп аталады:
Инфикс
Префикс
Аффикс
Постфикс
Трансфикс
Қазақ тілінде көп кездесетін қосымшаның түрін ата:
Аффикс
Инфикс
Префикс
Конфикс
Постфикс
Сөзге деривативті мағына үстеп тұрған тұлғаны анықтаңыз:
Достық, ойшыл.
Соң, үшін.
Жылдам, бәсең.
Қанша, неше.
Ерте, кеш.
Аффикстер категориясын тап:
Түбір
Негіз
Род
Сөз тіркесі
Сөз таптары
Аффикстер категориясын тап:
Түбір
Негіз
Род
Сөз тіркесі
Сөз таптары
Морфема дегеніміз не:
Тілдің ары қарай бөлшектеуге келмейтін ең кіші мағыналық бірлігі.
Морфемалық ұғымдар мазмұны.
Тілдің белгілі бір мағыналы және мағынасыз бөлшегі.
Жұрнақтар және жалғаулар.
Сөздердің өзара байланысу және тіркесу сипаты.
Сөздің лексикалық мағынасын білдіретін морфема қалай аталады:
Түбір морфема.
Туынды морфема.
Аффикстік морфема.
Көмекші морфема.
Көп мағыналы морфема.
Көмекші немесе аффикстік морфеманың сипатына қайсысы сәйкес келеді:
Грамматикалық мағына.
Лексикалық мағына.
Фразеологиялық мағына.
Туынды мағына.
Лексика-семантикалық мағына.
Аффикстер қалай жіктеледі:
Жұрнақтар және жалғаулар.
Жұрнақтар және шылаулар.
Жұрнақтар және көмекші сөздер.
Жалғаулар және морфемалар.
Жұрнақтар және морфемалар.
Морфологиялық сіңісу процесінің нәтижесінде сөздердің байланысы қалай өзгереді:
Сөздің түбірлес, төркіндес сөздерімен байланысы күңгірттеніп жойылады.
Сөздердің байланысы бір-бірімен жақындай түседі.
Кірме сөздермен жақындығы алшақтай түседі.
Кірме сөздерге ұқсас келеді.
Дыбыстық өзгерістерге түседі.
Сөз тудырушы аффикстердің мағынасы қалай аталады:
Деривациялық мағына.
Реляциялық мағына.
Инфикстік мағына.
Префикстік мағына.
Суффикстік мағына.
Реляциялық мағынаға қай сипат тән:
Грамматикалық
Лексикалық
Семантикалық
Синтаксистік
Таңбалық
Сөздің морфологиялық құрылымының өзгеруіне себеп болатын процестер қайсы:
Сіңісу және жылысу.
Дыбыстық және лексикалық.
Синтаксистік және семантикалық.
Күрделену және лексикалану.
Идиомалану және жылысу.
Өлі түбірлі сөздер қатарын табыңыз:
Момын, момақан, момыш.
Бас, басты, басады.
Біз, айт, барады.
Отыр, отырады, отырар.
Жақ, жақты, жағады.
Лексикалану негізінде өзге сөз табына ауысқан қос сөздерді көрсетіңіз:
Кие-жара.
Соқа-сайман.
Үлкенді-кішілі.
Жарқ-жұрқ.
Аузы-мұрны.
Сөзжасам пәнінің зерттеу нысаны:
Туынды сөздер, жаңа сөз жасау тәсілдері.
Тұрақты сөз тіркестері, фразеологизмдер.
Сөйлем түрлері, сөйлем мүшелері.
Сөз таптар, фонетикалық заңдылықтар.
Сөздердің лексикалық мағыналары, орфография, орфоэпиялық нормалар.
Сөзжасам бірліктерін тап:
Ұя, тізбек, жұп т.б.
Жұрнақ
Жұрнақ, жалғау.
Күрделі сөздер.
Тарам, қосымша морфема.
Сөзжасамдық жұп қай заңдылыққа байланысты:
Негізгі сөз бен туынды түбір сөзден ғана жасалғандар.
Түбірі қарама-қарсы сөздер.
Бірнеше туынды сөздер тізбектері.
Дыбысталуы бірдей түбір сөздер.
Кемінде үш туынды сөздер.
Бір сөзжасамдық ұядағы сөздерді қандай түбірлер деп атайды:
Түбірлес сөздер.
Өлі түбірлер.
Кірме түбірлер.
Күрделі сөзді түбірлер.
Біріккен түбірлер.
Қай тәсіл арқылы күрделі сөздер жасалады:
Аналитикалық
Синтетикалық
Лексикалық
Морфологиялық
Синтетика-лексикалық.
Лексика-семантикалық тәсіл арқылы жасалған сөз қай қатарда:
Ол екі сөйлейді.
Бірге бір қосса екі болады.
Екіден бір алса екі болады.
Ол екілік алды.
Бес жердегі бес – жиырма бес.
Қай қатарда сөзжасам тәсілдері толық берілген:
Синтетикалық, аналитикалық, лексика-семантикалық.
Лексика-семантикалық, салыстырмалы тәсіл.
Синтетикалық, тарихи салыстырмалы тәсіл.
Салыстырмалы, тарихи, аналитикалық тәсіл.
Синтетикалық, аналитикалық, синхрондық.
Тілдің құрылымы мен жүйесін тарихи тұрғыдан қарастырып баяндайтын грамматика қалай аталады:
Тарихи
Жалпы
Салыстырмалы
Жеке
Сипаттама
Ішкі флексия, аффиксация, екпін ұғымдары тілдің грамматикалық құрылымының қайсысына жатады:
Грамматикалық мағына.
Грамматикалық форма.
Грамматикалық категория.
Тіркес
Дыбыс
Грамматикалық мағына берудің синтетикалық тәсілін табыңыз:
Аффикстік
Екпін
Интонация
Сөздердің орын тәртібі.
Көмекші сөздер
Сөздің сөйлемнен айырмашылық белгісі:
Номинативті
Сигнификативті
Дейктивті
Коммуникативті
Эмотивті
Супплетивизм тәсілі арқылы жасалған тұлғаларды табыңыз:
Ар, ұят, ұждан.
Ұйымшыл, шыншыл.
Екібастұз, аққу.
Марат – студент.
Темір күрек.
Тілдің өмір сүріп тұрған қалпын баяндайтын грамматика қалай аталады:
Сипаттама
Тарихи
Жеке
Салыстырмалы
Жалпы
Бір сұраққа жауап беру, морфологиялық түрленуі, синтаксистік қызметінің бір болуы қай грамматикалық категорияға тән:
Сөз таптарына
Морфемаға
Фонемаға
Сөзге
Аффикске
Төмендегі грамматикалық тәсілдердің қайсысы түркі тілдерінде кездеспейді:
Ішкі флексия.
Екпін.
Редупликация.
Сөздердің орын тәртібі.
Аффиксация.
Грамматикалық форма жасаудың тәсіліне қайсысы жатады:
Аналитикалық
Полисемия
Транскрипция
Акустикалық
Интонация
Грамматикалық мағына берудің аналитикалық тәсілін табыңыз:
Сөздердерді біріктіру.
Дыбыстардың алмасуы.
Сөздердің орын тәртібі.
Аффистік.
Супплетивизм.
Грамматикалық мағына берудің синтетикалық тәсілін табыңыз:
Дыбыстардың алмасуы және ішкі флексия.
Интонация.
Көмекші сөздер.
Сөздердің орын тәртібі.
Екпін.
Сөйлемнің төмендегі шарттарының бірін айқындаңыз:
Бастауыш пен баяндауыш.
Толықтауыш.
Фразеологиялық тіркес.
Жазбаша....
Ауызша.
Көмекші сөздер негізінен қандай мағынаны білдіреді:
Грамматикалық
Лексикалық
Синтаксистік
Фразеологиялық
Көп мағыналылық
Сөз тіркесі қалай байланысады:
Сабақтаса
Жарыса
Салаласа
Кезектесе
Сатылай
Редупликация тәсілі арқылы жасалған тұлғаны табыңыз:
Ертелі-кешті бір келер.
Бұл – үлкен қуаныш.
Ізденіс түбі – жеңіс.
Оспан барған-ды.
Астық – біздің байлығымыз.
Сөздердің орын тәртібі арқылы байланысуы:
Қабысу
Меңгеру
Қиысу
Матасу
Жанасу
Меңгеріле байланысқан сөз тіркесін табыңыз:
Оқығанды тыңдау.
Айтатын ән.
Көреген қария.
Жолдың қиындығы.
Асан – ұшқыш.
Ілік септігі мен тәуелдік жалғауындағы сөздің байланысы қалай аталады:
Матасу
Қиысу
Жанасу
Меңгеру
Қабысу
Бастауыш пен баяндауыштың предикаттық байланысы қайсы:
Қиысу
Матасу
Меңгеру
Жанасу
Қабысу
Сөйлемге тән басты белгілер:
Предикативтілік, интонация, модальдылық категориясы.
Коммуникативтілік, номинативтілік, интонация.
Интонация, модальдылық категориясы, әсерлеу.
Предикативтілік, интонация, эмоциялық.
Интонация, эмоциялық, модальдылық категориясы.
Сөйлем хабардың мақсатына қарай екіге бөлінеді:
Хабарлы және сұраулы.
Лепті және риторикалық.
Сұраулы және лепті.
Хабарлы және лепті.
Риторикалық және хабарлы.
Құрмалас сөйлем қандай компоненттерден тұрады:
Кемінде екі жай сөйлемнен.
Кемінде үш жай сөйлемнен.
Екі бағыныңқы сөйлемнен.
Бағыныңқы мен бағыныңқы сөйлемнің предикаттық байланысынан.
Модальдылық мәнді сөйлемдерден.
