NEW
Font size
Worksheetsтіл әдебиет 1-50
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Қазақ тілін оқыту пәні:
оқыту жағдайында ана тілін меңгеру процесі
оқу-жазуға үйрету процесі
> грамматикалық нормаларды меңгеру
тілдің мағынасын түсіну процесі
Қазақ тілінің бесінші заңдылығы
жазбаша сөйлеу мен ауызша сөйлеуді таңбалау жүйесіне аудару ретінде ұғынылады
тілді ұғыну барысында адам фонологиялық, грамматикалық және лексикалық мағыналарын меңгереді
фонетикалық, грамматикалық және лексикалық мағыналардың барлығы «тіл материалын» ұғыну барысында меңгеріледі
тілге жүйелі түрде сатылап үйрету
Фонетиканың зерттеу объектісі
тіл дыбыстары
сөз қызметі
сөз мағынасы
тіл мәдениеті
Орфоэпия дегеніміз
сөздерді мәдени-тарихи дәстүрді басшылыққа алып дыбыстау, айту
сөздерді дұрыс жазу ережелері
сөздердің мағыналық жағы
тыныс белгісін қою ережесі
Қазақ тілі орфографиясының принциптері
семантикалық
этимологиялық
сингармонизмдік
фонетикалық
>«Сөйлем мүшелері» тақырыбы неге сүйеніп оқытылады
сөйлемді көшіріп, ішінен объектіні тапқызу
анықтамасын не ережесін айтуға
сөйлемдегі сөздерге сұрақ қою, сол арқылы сөйлемдегі сөздердің байланысын таба білу дағдыларына
көрнекілік арқылы
Қазақ тілін оқыту әдістемесінің міндеттері
білім, білік, дағдыларды оқып-үйрену
оқытудағы кемшіліктердің себептерін анықтау
қазақ тілін оқыту мазмұнын,оқыту әдістерін өңдеу және әдістердің тиімділігін салыстырмалы түрде зерттеу
оқыту сапасын көтеру
Білім, іскерлік, дағдыны алу үлгеріміне байланысты адамның психикалық ерекшелігі
қабілеттілігі
санасы
ызығушылық
жеке бас қасиеттері
Оқушылардың қазақ тілінен білім, білік, дағдыларын есепке алу, тексеру әдістері
фронтальды, жеке дара
ауызша және жазбаша
күнделікті, қорытынды, тақырыптық
тоқсандық
Бір сабақты топқа әр түрлі тапсырмамен оқыту
фронтальды-топтық оқыту формасында
жекеше оқытуда
бригадалық оқыту формасында
дербес оқытуда
Қазақ тілін оқытудағы әдістемелік принциптер
тіл табиғатына зейін қою
көрнекілік принципі
оқытудың жүйеліліг
оқытудың саналылығы
Орфографияны оқуда графикалық жазу таңбаларының жүзеге асуы:
> Көркемдік
Іштей сөйлеу
Дұрыс сөйлеу
Жазу
Оқушыларды бүкіл топ сияқты іскерлік пен дағды, сондай-ақ табу мен белгілеу деңгейі, жинақталған білім
Оқытатын жүйе
Тәрбиелейтін жүйе
Бақылайтын жүйе
Психологиялық жүйе
Қазақ тілі сабағында білім алу көзіне қарай қолданылатын әдістер
Теориялық, эмпирикалық..
Сөздік, көрнекілік, практикалық
Сұрақ-жауап, әңгіме
Тұжырым жасау, пайымдау
Зат есімнің лексикалық-грамматикалық сипаты
жалқы есімдер
түбір зат есімдер
туынды зат есімдер
күрделі зат есімдер
Қазақ тілі сабағында таным деңгейіне қарай қолданылатын әдістер
Түсіндіру, ішінара зерттеу
Тұжырым жасау, пайымдау
> Түсіндірмелі- иллюстративті, проблемалық, ішінара зерттеу
> Сөздік, көрнекілік, практикалық
Қазақ тілінің бірінші заңдылығы
Тілге жүйелі түрде сатылап үйрету
Фонологиялық, грамматикалық және лексикалық мағыналармен қатар мәнерлеп сөйлеу, сезімге бөлене сөйлеуді меңгеру
Жазбаша сөйлеу мен ауызша сөйлеуді таңбалау жүйесіне аудару ретінде ұғынылады.
Мәнерлеп оқу мен пунктуация байланысы.
Қазақ тілі сабағына даярлық кезінде мұғалімнің алғашқы әрекеті:
Оқу жұмысының әр түрі бойынша әдістер мен тәсілдерді анықтау.
Оқушылардың дәптерлерін тексеру.
> Берілген тақырып бойынша әдебиеттерді оқу
Сабаққа көрнекілік әзірлеу.
Синтаксисті оқытқанда қолданылатын тіл дамыту жұмысының түрі:
Морфологиялық талдау
Сөз тұлғасын талдау
> Сөз мағынасын талдау
Мәтін құрастыру
Пунктуацияны оқыту ұстанымдары
Сөздің синтаксистік қызметіне мән беруді талап ететін грамматикалық ұстаным
Жаңа материалды бекіту
Сөздік құрамның сөз қорына негізделетінін білу
Өтілген материалды еске түсіру
Бастауыш сыныптарда қазақ тілін оқытудың негізгі мақсаты
Қарым-қатынас жасауда ана тілін қолдана білу іскерлігіне үйрету
Оқу әректін қалыптастыру.
Оқу дағдысын жетілдіру
Сөйлеу мәдениетін тәрбиелеу
Оқыту әдісі бұл жаңа тақырыпты түсіндіру кезінде қолданылады, бұл кезде оқытушы оқушылардың біліміне сүйенеді, оқылғанды бекіту және тексеру т.б.:
Әңгіме.
Баяндау.
Түсіндіру.
Оқыту объектісін көрсету
Сабақ жүйесін келесі тақырып бағдарламасы бойынша оқу
Сабақты жоспарлау
Бағдарлама.
Перспективтік-тақырыптық жоспарлау
Жылдық жоспарлау
Сөз құрамын меңгерту төмендегідей міндеттерді көздейді
Жүйелі практикалық жұмыс процесінде түбір, жұрнақ, жалғау ұғымдарын саналы меңгерту
Оқушыларды сөзді талдай алу іскерлігіне машықтандыру
Сөзді дыбыс жіктерімен айтып, талдау
Тиісті сөздердің қалай айтылып, естілетіндігін байқату.
Компьютерді қазақ тілі сабағында пайдаланғанда көрнекілікті арттыру үшін қолданылатын бағдарламалар:
Arcon
MathCad
MS Office Power point
Excel
Оқу сабақтарының міндеттері
Балалар кітабына деген қызығушылықтарын арттыру
Өздігінен кітап оқу дағдысын қалыптастыру
Әдеби түсініктерді қалыптастыру
Дұрыс, түсініп, шапшаң және мәнерлеп оқу дағдыларын жетілдіру
Мәтін туралы ұғым қалыптастыру әдістемесі
Мәтін әдебиеттану ғылымында қарастырылады
Мәтінде ой тұжырымдалады
Мәтін философиялық әдебиеттен құралады
Мәтіннің грамматикамен байланысы жоқ
Саналық пен белсенділік принципінде қазақ тілін жетік меңгерту не арқылы іске асырылады:
Бағаны көтермелеп қою арқылы
Тілдік мәдениетке дағдыландыру
Тілден берілетін мағұлматтарды жете түсіну
Жазу жұмысын орындау
Бірінші сыныпта сыныптан тыс оқу бойынша материалдың көлемі
8-16 беттен тұратын 1 балалар кітабы
8-30 беттен тұратын 2-4 балалар кітабы
Көркем және ғылыми-танымдық балалар кітабы
Көлемі шексіз ғылыми-танымдық балалар кітабы
Мәтіні түгел жазылмайтын, өтілген ережелік емлелерге байланысты сөздер бөлек алынып жазылатын диктант түрі
> Терме диктант
> Өздік диктант
Түсіндіру диктант
Бақылау диктант
Туынды сын есім қалай жасалады
сын есім тудырушы жұрнақ арқылы жасалады
жұрнақ арқылы жасалады
> есім сөзден жасалады..
жалғаулар арқылы жасалады
Дыбыстар мен сөздерді дұрыс, анық айтып жаттығу үшін қолданылатын
жаңылтпаш
мақал
> мәтел
жұмбақ
Сауат ашу әдістемесінің психологиялық және лингвистикалық негіздері:
Грамматика, фонетика, лексика, психология, сөйлеу
Синтаксис, оқыту теориясы
Грамматика, педагогика.
Сөйлеу, іс-әрекет психологиясы
Сауат ашу сабақтарына қойылатын әдістемелік талаптар
Сабақтың жүйелелігі
Әр сабақта дыбыстық және әріптік талдау-жинақтау тәсілдерінің түрлерін қолдану
Сабақтың тәрбиелік мәнінің болуы
Оқушылардың мүмкіндіктерін ескеру
Сауат ашу сабақтарының түрлері
> Бақылау сабағы
Экскурсия сабағы.
> Сынақ сабағы
Оқу мен жазу сабағы, жаңа дыбыс пен әріпті меңгерту сабағы
Сөздердің байланысу формаларының ішінде алдымен матасуды оқытудың себептері:
Сұраулы сөйлем құрайтындар
Сөз тіркесінің құрлымына байланысты
Жалғаулардың қолданылуына байланысты
Қосымша арқылы жасалатындықтан
Х.Арғынов ұсынған синтаксистен оқушыларға білім беру әдістері
> Әңгіме әдісі
Жазу-сызу жұмыстары
Презентация көрсету
Байқау әдісі
Грамматикалық жаттығулардың синтетикалық түріне жататын жаттығулар
Шығарма жазу
Сөздерді септеу
Омонимдерді талдау
Диктант жазу
Орта мектепте фразеологияны оқытудың міндеттері
Ұлттық дүниетаным ерекшеліктерін таныту
Кәсіби сөздерді меңгеру
> Ұлттық дүниетаным ерекшеліктерін таныту
Табу, эвфемизмдерді ажырату
Әдіскер В.К. Дьяченко топтпстыру әдісінің бірнеше түрлерін ажыратады:
Дамыта оқыту
Саралап оқыту
Дебат әдісі
Белл-ланкастерлік жүйе
М.Махмутов «Современный урок» (Москва, 1985) кітабында көрсеткен сабақтың түрлері:
> Лекция сабағы
Білімді жүйелеу, жинақтау сабағы
Жарыс сабағы
Зертханалық жұмысты орындау саба
>Әдебиеттік оқуда мақал-мәтелдер туралы түсінік берілетін тарау
халық ауыз әдебиеті үлгілері
балалар әдебиеті өкілдерінің шығармалары
әлем әдебиеті
өткен өмір
Мәнерлеп оқу құралдары
Мәтіннің тілдік өрнектелуіне талдау
Оқу сапасын талдау
Дауыс күші, кідіріс, темп, ырғақ, тембр, мелодика
Дауыстың әркелкілігі
Мектепте стилистиканы оқытуда қамтылатын тақырыптар
> Стиль түрлері
Окказионал қолданыстар
> Жеке жазушының стилі мен шығармашылығы
> Әдеби тіл нормалары
Жаңа әріпті үйретуде талдау-жинақтау әдісі қалай қолданылады
Жаңа әріп оқылады
Әріп бірден тақтаға жазылады.
Әріп бірден «Кесте әліппеден» көрсетіледі.
Кесте әліппеден» бірден ішінде жаңа әріпі бар сөз құрайды
>Қазақ тілін оқытуда компьютерлік технологияның қажеттілігі
Жаттығау орындауға керек
Тілдің салалары бойынша құрылған тапсырмаларды пайдалануға мүмкіндік беред
Жаңа сабақты бекітуге мүмкіндік береді
Ақпараттар алмасуға мүмкіндіктер береді
Сауат ашу сабақтарына қойылатын әдістемелік талаптар
Оқу мен жазу іскерлігі және дағдыларын қалыптастыру бойынша жұмыс.
Оқушылармен жеке-дара жұмыс
Сауат ашу сабағының тәрбиелік мәні
Сабақтың жүйелілігі
Әліппе кезеңінде басымырақ жүргізілетін тіл дамыту жұмыстары бағыттарының бірі:
Сөздік жұмысы
Онониммен жұмыс
Байланыстырып сөйлеу жұмысы
> Сөз тіркесі, сөйлеммен жұмыс.
Оқушылардың іс-әрекеттері арқылы анықталатын әдістер
Ауызша сөздік.
Әңгіме
Демонстрациялық
> Нұсқау.
Негізгі сын есім мен туынды сын есімнің тіркесіп келуінен жасалған тіркестер:
Үлкен-үлкен, торы ала, көк ала
Жылы жүзді, кең иықты
Жылы, шырайлы
Күндік, демалу
