Cung cấp năng lượng cho sinh giới

Là sinh vật phân giải các chất.

Cung cấp thức ăn cho động vật

Tạo O₂ cho hoạt động hô hấp của sinh vật

tổng hợp, phân giải và huy động năng lượng.

phân giải, huy động năng lượng và tổng hợp.

huy động năng lượng, tổng hợp và phân giải.

tổng hợp, huy động năng lượng và phân giải

Cơ thể lấy các chất dinh dưỡng từ môi trường cung cấp cho tế bào.

Tế bào tổng hợp các chất xây dựng nên tế bào, cơ thể.

Chất thải của quá trình chuyển hóa trong tế bào được cơ thể thải ra môi trường.

Tế bào phân giải các chất đồng thời tích lũy năng lượng cho cơ thể.

Mọi sinh vật đều có quá trình trao đổi chất và năng lượng với môi trường.

Quá trình trao đổi chất và năng lượng cung cấp nguyên liệu cho cơ thể sinh vật.

Toàn bộ năng lượng trong sinh giới được sử dụng cho các hoạt động sống.

Quá trình phân giải các chất thường được thực hiện trong tế bào chất và ti thể.

Tảo, cá, chim, rau, cây xà cừ.

Tảo, nấm, rau, lúa, cây xà cừ.

Con người, vật nuôi, cây trồng.

Tảo, trùng roi xanh, lúa, cây xà cừ.

Tổng hợp, quang hợp và huy động năng lượng.

Phóng xạ, tổng hợp và huy động năng lượng.

Tổng hợp, phân giải và huy động năng lượng.

Phân giải, quang hợp và huy động năng lượng.

Cơ năng

Động năng

Hoá năng

Nhiệt năng

Hệ bài tiết

Hệ tuần hoàn

Hệ tiêu hoá

Hệ thần kinh

ATP

ADP

Mỡ

Glycogen

Đồng hoá và dị hoá

Hô hấp hoặc tiêu hoá

Oxy hoá hoặc thuỷ phân

Phân huỷ để sinh năng lượng

Thực vật

Nấm

Động vật

Tảo

Cung cấp nguyên liệu xây dựng cơ thể

Tích luỹ và giải phóng năng lượng phục vụ cho các hoạt động sống

Tạo ra các chất tham gia điều hoà quá trình sinh trưởng và phát triển,sinh sản

Chất thải,chất độc hại hoặc dư thừa sinh ra từ quá trình chuyển hoá được cơ thể thải toàn bộ ra môi trường

Động vật

Vi khuẩn

Tảo

Thực vật

Các chất dinh dưỡng được cơ thể lấy vào và chuyển tới tế bào

Tế bào đồng hoá các chất hữu cơ, giải phóng năng lượng cung cấp cho các hoạt động sống của tế bào và cơ thể

Tế bào đồng hoá tổng hợp nên các chất hữu cơ xây dựng cơ thể và dự trữ năng lượng

Chất thải sinh ra từ quá trình dị hoá tế bào được chuyển hoá thành các chất đơn giản, cơ thể sẽ hấp thu các chất này.

N

P

K

Mg

Fe

Hợp chất

Đơn chất

Ion hòa tan

Chất kết tủa

Nhập bào

Thẩm thấu

Thẩm tách

Hấp thụ chủ động

Hấp thụ thụ động

Thành phần cấu tạo nên tế bào.

Là môi trường sống của thực vật thủy sinh.

Là dung môi hòa tan muối khoáng và các chất hữu cơ trong cây.

Cung cấp năng lượng cho các hoạt động của cây

Thành phần của nucleic acid, ATP, phospholipid, coenzyme

Chủ yếu giữ cân bằng nước và ion trong tế bào, hoạt hóa enzyme, mở khí khổng.

Thành phần của thành tế bào, màng tế bào, hoạt hóa enzyme.

Thành phần của amino acid, ATP và nucleic acid.

Thụ động

Chủ động

Không mang tính chọn lọc

Thụ động và chủ động

Trong mạch gỗ

Từ mạch gỗ sang mạch rây

Từ mạch rây sang mạch gỗ

Trong mạch rây.

Lực đẩy (áp suất rễ).

Lực hút do thoát hơi nước ở lá.

Sự chênh lệch áp suất thẩm thấu giữa cơ quan nguồn (lá) và cơ quan chứa (rễ).

Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau và với thành mạch gỗ.

Vận chuyển nước, ion khoáng

Cung cấp CO₂ cho quá trình quang hợp.

Hạ nhiệt độ cho lá.

Cung cấp năng lượng cho lá.

NO₃⁻và NH₄⁺

N₂  và NH₄⁺.

NO₂ và NH₄⁺_.

NO₂  và NO₃⁻.

Ánh sáng, nước, khí lạnh và CO2

Ánh sáng, nhiệt độ, độ ẩm đất và không khí

Ánh sáng, nhiệt độ và con người

Ánh sáng, không khí và áp suất nhiệt.

Tưới nước cho cây theo giờ, bón nhiều phân

Chỉ cần bón thật nhiều phân hữu cơ

Sử dụng nước ít, vì cây tự sản sinh ra nước; bón phân nhiều

Tưới nước đều và hợp lý; Bón phân và canh tác đất hợp lí

Vì cây cỏ có thể chịu được điều kiện khắc nghiệt của vùng thảo nguyên.

Vì cây cỏ cung cấp nhiều chất dinh dưỡng hơn cho đất.

Vì cây cỏ có khả năng tự chăm sóc và sinh trưởng nhanh chóng.

Vì cây cỏ không cần nhiều nước để sinh trưởng

(1) Người ta hay dùng thực vật thuỷ sinh để tiến hành thí nghiệm.

(2) Cần đậy nắp các cốc để tránh bay hơi nước

(3) Cốc đối chứng được dùng với mục đích chỉ ra nếu không có cây, lượng nước không mất đi.

(4) Kết quả thí nghiệm chứng minh rễ là cơ quan chủ yếu hấp thụ nước cho cây.

(1) Ít bị tấn công bởi sâu bệnh hại.

(2) Sử dụng chất dinh dưỡng từ đất có chọn lọc.

(3) Tiết kiệm diện tích, năng suất tăng.

(4) Tiết kiệm nước; kiểm soát được nguồn chất dinh dưỡng đầu vào.

H₂

CO₂

H2O

O₂

Gluxit

Muối khoáng

Carhohidrat

Protein

Năng lượng nhiệt

Ánh sáng

Năng lượng của gió

Không cần dùng năng lượng từ môi trường

Cường độ quang hợp ít phụ thuộc vào điều kiện nhiệt độ.

Cường độ quang hợp luôn tỉ lệ thuận với nhiệt độ môi trường.

Khi nhiệt độ tăng thì cường độ quang hợp giảm.

Cường độ quang hợp tăng khi nhiệt độ tăng trong khoảng từ 10 đến 30°C.

Củ khoai mì

Lá xà lách

Lá xanh

Củ cà rốt

ATP, CO₂.

ATP, NADPH, O₂

ATP, O₂, H₂O

NADPH, H₂O

Giải phóng năng lượng dạng nhiệt

Giải phóng năng lượng ATP.

Tạo các sản phẩm trung gian.

Tổng hợp các chất hữu cơ.

Lên men diễn ra mạnh trong các mô, cơ quan đang có hoạt động sinh lí mạnh

Phân giải kị khí là một cơ chế thích nghi của thực vật trong điều kiện thiếu ôxi

Hô hấp hiếu khí diễn ra trong tế bào chất và ti thể

Phân giải hiếu khí tạo ra nhiều năng lượng ATP hơn phân giải kị khí

Quang hợp bị giảm mạnh và có thể bị ngừng trệ khi cây bị thiếu nước.

CO₂ ảnh hưởng đến quang hợp vì CO₂ là nguyên liệu của pha tối.

Cường độ quang hợp luôn tỉ lệ thuận với cường độ ánh sáng.

Nhiệt độ ảnh hưởng đến quang hợp thông qua ảnh hưởng đến các phản ứng enzim trong quang hợp

Dứa, xương rồng, thuốc bỏng

Lúa, sắn, đậu tương

H₂O và O₂

CO₂ và ATP

Năng lượng ánh sáng

ATP và NADPH

Phân tử O₂ được giải phóng trong quá trình quang hợp có nguồn gốc từ phân tử H₂O

Pha sáng chuyển hóa năng lượng của ánh sáng thành năng lượng trong NADP⁺, ADP+

Pha sáng diễn ra trong chất nền (stroma) của lục lạp

Pha tối cung cấp NADP⁺, ADP⁺ và glucôzơ cho pha sáng

Điểm 1

Điểm 2

Điểm 3

Điểm 4

axit nuclêic.

prôtêin.

lipit

cacbohidrat

Sản phẩm cố định CO₂ đầu tiên là hợp chất 4C

Trải qua chu trình Canvin.

Diễn ra trong lục lạp của cùng một loại tế bào thịt lá.

Chất nhận CO₂ đầu tiên là phottphoenolpiruvic

Chất B là CO₂

Chất C là O₂

Chất A là H₂O

Pha 1 xảy ra ở chất nền lục lạp.

1

2

3

4

chất nền của ti thể

màng tilacoit của lục lạp

chất nền của lục lạp

màng trong của ti thể.

Nhiệt độ ảnh hưởng đến quang hợp thông qua ảnh hưởng đến các phản ứng enzim trong quang hợp.

Cường độ quang hợp luôn tỉ lệ thuận với cường độ ánh sáng.

Quang hợp bị giảm mạnh và có thể bị ngừng trệ khi cây bị thiếu nước.

CO₂ ảnh hưởng đến quang hợp vì CO₂ là nguyên liệu của pha tối.

Lớp màng trong

Màng thylakoid  

Stroma

Lớp màng ngoài

Diệp lục b

Diệp lục a

Carotene

XanthophyII

ATP, NADPH, O₂  

ADP, NADPH, O₂

carbohydrate, H₂O, O₂

carbohydrate, ATP, NADPHO₂,

Ở màng ngoài

Ở màng trong

Ở chất nền

Ở Granum

chủ yếu ở vùng ôn đới và nhiệt đới

Chỉ sống ở vùng ôn đới và á nhiệt đới.

Sống ở vùng nhiệt đới

Sống ở vùng sa mạc.

Cam, đỏ

Xanh,tím,cam

Đỏ, lục.  

Xanh,tím,đỏ

80 – 85%

85 – 90%

90 – 95%

Trên 95%

Pha sáng

Pha tối

chất nhận CO2 đầu tiên

sản phẩm cố định CO₂ đầu tiên

chất nhận CO₂

sản phẩm cố định CO₂đầu tiên

thời gian cố định CO₂

không gian cố định CO₂

tăng cường quang hợp

hạn chế sự mất nước

tăng cường sự hấp thụ nước của rễ

tăng cường CO₂ vào lá

ATP

NADPH

ATP,NADPH

O₂

RuBP

PGA

G3P

PEP

Pha tối

Pha sáng

Chu trình Calvin

Quang phân li nước

RuBP

PGA

G3P

PEP

Nhóm TV C₃

Nhóm TV C₄ và CAM

Nhóm TV C₃ và C₄

Nhóm TV C₃, C₄ và CAM

Bản chất của quá trình quang hợp là chuyển quang năng thành nhiệt năng.

Carotenoid hấp thụ ánh sáng ở vùng vàng cam, truyền năng lượng ánh sáng cho diệp lục.

Chlorophyll hấp thụ ánh sáng ở vùng xanh tím và đỏ.

Năng lượng được hấp thụ và truyền từ carotenoid → chlorophyll a → chlorophyll b → chlorophyll b ở trung tâm phản ứng.

Lục lạp

Ti thể

Ribosome

Peroxisome

chu trình krebs

chuỗi truyền electron

lên men

đường phân

Ánh sáng mặt trời

Việc bẻ gãy các liên kết hóa học

Việc hình thành các liên kết hóa học

Các hoạt động sống của cơ thể

Hô hấp sáng giúp tăng lượng sản phẩm quang hợp

Thực vật không có cơ quan hô hấp chuyên trách

phần năng lượng hô hấp được thải ra qua dạng nhiệt là hao phí, không cần thiết

phân giải kị khí gồm đường phân, chu trình Krebs  và chuỗi chuyền electron

Thuỷ phân

Oxy hoá khử

Tổng hợp

Phân giải.

1 – Tích lũy; 2 – ADP

1 – Phân hủy; 2 – ATP

1 – Tích lũy; 2 – Protein

1 – Tích lũy; 2 – ATP

Tạo H₂O cung cấp cho quang hợp.

Tạo ra các hợp chất trung gian cho quá trình đồng hóa trong cơ thể.

Tạo nhiệt năng để duy trì các hoạt động sống.

Tạo ATP cung cấp cho mọi hoạt động sống.

Hạt đang nảy mầm hô hấp sử dụng O₂

Hạt đang nảy mầm trao đổi chất mạnh

Hạt đang nảy mầm xảy ra quá trình quang hợp mạnh

Hạt đang nảy mầm xảy ra quá trình hô hấp mạnh thải CO₂

Cường độ hô hấp tỷ lệ thuận với nhiệt độ.

Cường độ hô hấp tỉ lệ nghịch với hàm lượng nước của cơ thể và cơ quan hô hấp

Cường độ hô hấp tỷ lệ nghịch với nồng độ CO₂

Phân giải kỵ khí là một cơ chế thích nghi của thực vật

Xảy ra ở tế bào chất, trong điều kiện đủ ôxi

Giải phóng ít năng lượng

Quá trình này không diễn ra trong cây vì tạo sản phẩm gây độc cho cây

Bao gồm các giai đoạn đường phân, lên men và chuỗi chuyền điện tử

35°C -> 40°C

40°C-45°C

30°C->35°C

45°C-50°C

nguyên liệu hô hấp -> chu trình Krebs ->NAD+ -> ATP

nguyên liệu hô hấp -> NADH -> chuỗi truyền e -> O₂

nguyên liệu hô hấp -> ATP -> O₂

nguyên liệu hô hấp -> đường phân -> chu trình Krebs ->NADH -> ATP

O₂

H₂O

NAD+

piruvate acid

Nhiệt độ trong bình tăng dần lên

Nhiệt độ trong bình giảm dần đi

Nhiệt đột trong bình giữ nguyên

Nhiệt độ trong bình lúc đầu giảm, sau đó tăng lên.

Giải phóng từng phần qua các phản ứng

Giải phóng ồ ạt dưới dạng nhiệt năng

Sử dụng ngay lập tức cho các hoạt động sống

Tích luỹ ngay trong các chất lưu trữ

Hoá năng

Nhiệt năng

Điện năng

Cơ năng

chu trình Krebs

chuỗi truyền e

lên men

đường phân

Ánh sáng mặt trời

Việc bẻ gãy các liên kết hoá học

Việc hình thành các liên kết hoá học

Các hoạt động sống của cơ thể

Hô hấp giúp tăng lượng sản phẩm quang hợp

Thực vật không có cơ quan hô hấp chuyên trách

Phần năng lượng hô hấp được thải ra qua dạng nhiệt là hao phí,không cần thiết

Phân giải kị khí gồm đường phân,chu trình Krebs và chuỗi truyền electron

Quá trình hô hấp làm chất lượng nông sản bị giảm

Ở tuần 1 quá trình hô hấp hiếu khí bình thường

.

Ở tuần 2 xảy ra giai đoạn đầu hô hấp hiếu khí, giai đoạn sau chỉ xảy ra hô hấp kị khí

Ở tuần 3 Giai đoạn đầu, các mô có oxi sẽ đẩy mạnh oxi hóa glucozơ chuyển thành acid pyruvic tham gia vào chu trình Creb → có sự tăng cao hàm lượng CO₂ thải ra, sau đó quá trình hô hấp hiếu khí bình thường → lượng CO₂ ổn định trở lại.

Hô hấp thực chất là một chuỗi phản ứng oxy hóa khử phân giải chất hữu cơ

Hô hấp phá vỡ các liên kết trong các chất hữu cơ để giải phóng năng lượng, toàn bộ năng lượng được giải phóng sẽ được tích lũy trong phân tử ATP

Bào quan thực hiện hô hấp chủ yếu ở thực vật là ti thể và lục lạp

Hô hấp ở rễ mạnh vì tế bào rễ cần nhiều năng lượng để hút khoáng chủ động

Cơ quan hô hấp chủ yếu ở thực vật là lá

Bản chất hô hấp là quá trình dị hóa, tích lũy năng lượng

Vai trò chính của hô hấp là tạo ATP cung cấp cho các hoạt động sống

Thực vật không có cơ quan hô hấp chuyên trách như động

1 - abc, 2 - de

1- adb, 2 – c

1 - bcd, 2 - ae

1 - ace, 2 - b

1 - a, 2 - be, 3 - ce

1 - b, 2 - cde, 3 – ae

1 - c, 2 - ad, 3 - be

1 - c, 2 - b, 3 – ae

có thể tự tổng hợp chất dinh dưỡng nhờ năng lượng ánh sáng

có thể tự tổng hợp chất dinh dưỡng nhờ năng lượng hóa học

phải lấy chất dinh dưỡng từ môi trường ngoài dưới dạng thức ăn

phải lấy chất dinh dưỡng từ việc hấp thu CO₂, H₂O và chất khoáng

tự tổng hợp ra các chất dinh dưỡng cho cơ thể

thu nhận, biến đổi và sử dụng dinh dưỡng

. phân giải chất dinh dưỡng thành năng lượng

phân loại chất dinh dưỡng cho cơ thể

1 - abe, 2 - cd

1 - ac, 2 – bde

1 - ad, 2 - cbe

1 - cde, 2 – ad

1 – d; 2 – a; 3 – b; 4 - ce

1 – b; 2 – a; 3 – d; 4 - ce

1 – a; 2 – d; 3 – b; 4 – ce

1 – d; 2 – a; 3 – be; 4 - c

1 – bd; 2 – a; 3 – e; 4 - c

1 – b; 2 – ae; 3 – d; 4 - c

1 – a; 2 – d; 3 – b; 4 – ce

1 – bd; 2 – c; 3 – e; 4 - a