NEW
Font size
WorksheetsТбк 1-50
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Тіл білімінің зерттеу нысаны:
Адамзаттың дыбыстық тілі
Жазу тарихының дамуы
Тіл және оның даму заңдары туралы ғылым:
Лингвистика
Ассимиляция
.Сипаттама тіл білімінің қарастыратын мәселесі:
Тілдің өмір сүріп тұрған дәуіріндегі қалпы
Тіл дыбыстарының артикуляциялық ерекшелігі
.Лингвистиканы медицинамен байланыстыратын саласы:
Артикуляция
Синтаксис
Тіл білімінің логика ғылымымен байланысы:
Сөздің ұғыммен, сөйлемнің пайымдаумен байланысында
Сөз формасы мен құрылысының зерттелуінде
Тіл білімі мен географияның өзара байланысы көрінетін сала:
Лингвистикалық география
Философиялық диалект
.Тіл тығыз байланысты:
Қоғам
Халық
.Тілдің табиғатын айқындайтын ең басты қасиеті:
Қатынас құралы
Ұжымды біріктіру
.Тілдің адамның субъективті қатынасын, сезімі мен эмоциясын білдіру қызметі:
Экспрессивтік
Деривациялық
.Тіл мен ойлаудың өзара байланысы мына ғылымдармен байланысты:
Философия, логика, психология
Жаратылыстану, тіл білімі, биология
.«Түрлі тілдердің болуы әр түрлі ойлаудың нәтижесі» - есептеген ғалымды көрсетіңіз?
В. Гумбольдт
Э. Харис.
.Тіл мен ойлаудың бірлігі:
Форма мен мазмұнда
Ұғым мен мағынада
.Сөйлеу әрекетіне тән ұғымдар:
Сөйлеу, есту, ұғыну
Дыбыстау, жазу, пайымдау
.Пайымдаудың элементтері:
Субъект, предикат, байланыс
Объект, модальдылық, форма
.Пайымдаудың нақтылы өмір сүру формасы:
Сөйлем
Предикат
Адам мына сөйлеудің негізінде ашық, айқын сөйлей алады:
Дыбыстап сөйлеуде
Жазудағы таңбада
.Диахрониялық лингвистиканың қарастыратын мәселесі:
Тілдің тарих бойында өзгеруі мен даму қалпы
Туыс емес тілдердің құрылымы
.Көмекші таңбалар:
Графикалық, заттық, ымдау
Дыбыс, нұсқау, сәуле
Фонема, сөз, морфема, сөйлем» мына таңбаға жатады:
Лингвистикалық
Заттық
.Тілдің структуралық бөлшектеріне тән ұғым:
Синтагма
Пиктография
.Тілдік элементтердің төрт түрлі қызметі:
Белгілеу, жалпылаушы, коммуникативті, прагматикалық қызметі
Жекелік, таңбалық, жалқылық, экспрессивтік қызметі
.“Дыбысқа еліктеу” теориясы тілдің шығуы жөніндегі бағыттардың қайсысына жатады:
Әлеуметтік
Маркстік
.Сыртқы факторға негізделген тілдің шығуы жөніндегі теория:
Еңбек айқайы
Әлеуметтік теория
.Эволюциялық теория тілдің шығуын мыналармен байланыстырады:
Адамның ми, сөйлеу аппараты және сезім органдарының жетілуі
Ойлау және жазудың жетілуі
.Тілдің «сатылық даму теориясын» жасаған ғалым:
А.Шлейхер
Н.Я.Марр
.«Алғашқы адамдар сөздерді өзара келісіп таңдап алған да, осыдан келіп тіл жасаған» дейтін теория:
Дыбысқа еліктеу теориясы
Одағай теориясы
.Тілдің дамуы мыналар арқылы іске асады:
Тілдің ішкі заңдылықтары
Әлеуметтік заңдылықтар
.Тіл қандай құбылыс:
Қоғамдық
Әлеуметтік
.Халықтардың өзара бір-бірімен қарым-қатынас жасау барысында мынадай өзгерістер болады:
Бір тілден екінші тілге тілдік элементтер ауысады
Тілден екінші тілге шартты таңбалар ауысады
.Субстрат дегеніміз:
Жеңген тілдегі жеңілген тілдің элементтері
Аралық тілдердің байланысы
.Бір тілден екінші тілге енуге өте икем болатын элементтер:
Сөздер
Дыбыстар
.Фонема ілімінің негізін салушы:
Бодуэн де Куртенэ
Ф. де Соссюр
.Тілдердің тоғысуының бір түрі:
Тілдік одақ
Рулық одақ
.Әдеби тіл болудың шарты:
Норманың болуы
Ұлтқа ортақ болу
.Жергілікті тіл ерекшеліктері дегеніміз:
Белгілі бір жердің халқына қызмет ететін тілдің бір тармағы
Белгілі бір кәсіппен шұғылданушылардың тіліндегі ерекшеліктер
.Акустикалық әдіс арқылы қарастырылады:
Сөйлеу дыбыстарының естілу қасиеттері
Ауыспалы мағынаның пайда болуы
.Артикуляциялық ерекшеліктер дегеніміз:
Тіл дыбыстарының жасалуы
Тіл дыбыстарының естілуі
.Дыбысқа тән қасиеттер:
Акустикалық, физиологиялық, қоғамдық
Физикалық, әлеуметтік, тілдік
.Бір текті элементтердің өзара қасым-қатынаттасының нәтижесі ретінде танылатын тұтастық
Құрылым
Жүйе
.Монофтонг дауыстылар дегеніміз:
Арасында ешбір артық қосындысы жоқ, таза үннен жасалынған дыбыстар
Еріндік және езулік дауыстылар, салдырдан жасалған дыбыстар
.Сөз басында дифтонг сапасында көрінетін дауыстылар:
О, ө, е
Е, ұ, ү
.Қосарланған дауыссыздардың аталуы:
Аффрикат
Дифтонг
.Буынның түр саны:
3
5
.Түбір мен қосымша аралығында дауысты дыбыстардың не бірыңғай жуан, не бірыңғай жіңішке болып келуі:
Буын үндестігі
Дыбыс үндестігі
.Тіркес екпіні кездесетін сөз:
Асқар тау
Үлгерім
.Тіл дыбыстарын жасайтын күш:
Фонациялық ауа
Вокализм
.Фонетикалық элизияға ұшырайтын сөз:
Жүруші едік
Қалың орман
.Буынның анықтамасы:
Буын – фонациялық ауаның кілт үзілуінен пайда болған жеке дыбыс, дыбыстар тобы
Буын – сөздің белгілі бір бөлшегінің жуан, қатаң айтылуы
.Екпіннің анықтамасы:
Екпін – сөз ішіндегі бір буынның басқаларға қарағанда көтеріңкі айтылуы
Екпін – ауаның экспирациялық қарқынымен күшейтіліп айтылатын сөз тізбектері
.Екпіннің жылжымалы болуы мына тілге тән:
Орыс тілі
Агглютинативті
