NEW
Font size
S
M
L
XL
Worksheets2.Табиғатты пайдалану, геоэкология
Total questions: 68
Worksheet time: 34mins
Name
Class
Date
1.
1. Халықтың және өндірістің табиғат ресурстарына қажеттілігін сапалы қанағаттандыруды қамтамассыз ететін, өмір сүру ортасына әсері аз қоғамның экономикалық оңтайлы және экологиялық қауіпсіз дамуы
a)
A. инновациалы даму
b)
B. тұрақты даму
c)
C. қауіпсіз даму
d)
D. мәдени даму
2.
2. Табиғатты тиімді пайдалану мен қоршаған ортаны қорғауды қамтамассыз ету мақсатында басқарылатын нысандардың қызметіне және жағдайына әсер етеді
a)
A. бағалау әдістері
b)
B. қорғау әдістері
c)
C. басқару әдістері
d)
D. бөлу әдістері
3.
3. Арнайы қызмет түрлері арқылы жүзеге асырылып, экологиялық-экономикалық қатынастарға ықпал етеді
a)
A. табиғатты сақтаудың басқару функциялары
b)
B. табиғатты көркейтудің басқару функциялары
c)
C. табиғатты пайдаланудың басқару функциялары
d)
D. табиғатты қорғаудың басқару функциялары
4.
4. Мұнай өнеркәсібінің негізін салушылардың бірі
a)
A. Д.Бриклин
b)
B. Б.Френкстон
c)
C. А.Нобель
d)
D. А.Сен
5.
5. Табиғатқа деген тұтынушылық көзқарастың күтілетін салдары
a)
A. табиғи ортаның уақыт өте келе ластануы, сарқылуы және бұзылуы
b)
B. техника мен технологияның дамуы
c)
C. ғарышты зерттеу саласының прогресі
d)
D. нанотехнологияның қарыштап дамуы
6.
6. Табиғат ресурстарының сарқылуына, қоршаған ортаның ластануы және экожүйелердің тозуына жауап ретінде қарастырылады
a)
A. Экономикалық даму, қажеттіліктер мен халықты шектеу тұжырымдамалары
b)
B. Табиғатты қорғау конвенциясы
c)
C. Экологиялық конвенция
d)
D. Тұрақты даму конвенциясы
7.
7. Экономикалық даму, қажеттіліктер мен халықты шектеу тұжырымдамаларын жақтаушы клуб
a)
A. Еріктілер клубы
b)
B. Рим клубы
c)
C. Ғалымдардың Еуразиялық экономикалық клубы
d)
D. «Академик» клубы
8.
8. Экономикалық даму, қажеттіліктер мен халықты шектеу тұжырымдамаларын жақтауда экологиялық «коллапстың (күйреу)» болу мүмкіндігіне және осыған байланысты қоғамның жойылу қаупін ескеретін жүйеге сүйенген американдық ғалым
a)
A. Д.Медоуз
b)
B. В.И.Вернадский
c)
C. А.В.Чигаркин
d)
D. Дж.Форрестер
9.
9. Адамзаттың қазіргі заманғы даму қарқыны мен бағыттарын сақтай отырып, одан әрі дамуының қолайсыз жақтарының алдын алу үшін бірқатар ұсыныстар жасаған ғалым
a)
A. К.Тролл
b)
B. А.В.Чигаркин
c)
C. Дж.Форрестер
d)
E. Д.Медоуз
10.
10. Қоршаған ортаның адам әрекеті нәтижесінде өзгеріске ұшырауы
a)
A. биотикалық фактор
b)
B. антропогендік фактор
c)
C. абиотикалық фактор
d)
D. биологиялық фактор
11.
11. Антропогендік теріс іс-әрекеттердің ерекше көбейе бастаған уақыты
a)
A. XX ғасырдың I жартысы
b)
B. XIX ғасырдың I ширегі
c)
C. XIX ғасырдың I жартысы
d)
E. XX ғасырдың II жартысы
12.
12. Экологиялық салдарлар бойынша антропогендік әсер бөлінеді
a)
A. мақсатты не стихиялық
b)
B. тура және жанама
c)
C. оң және теріс
d)
D. ұзақ және қысқа мерзімді
13.
13. Табиғи ресурстарды қайта қалпына келтіру, орманды қолдан өсіру, пайдалы қазбаларды өндіретін жерлерді рекультивациялау тән антропогендік фактордың әсері
a)
A. әртүрлі әсерлер
b)
B. аралас әсерлер
c)
C. теріс әсерлер
d)
E. оң әсерлер
14.
14. Адамның табиғатты тұншықтыратын әсерлерінің барлық түрлері тиесілі антропогендік фактордың әсері
a)
A. теріс әсерлер
b)
B. оң әсерлер
c)
C. бірқалыпты әсерлер
d)
D. аралас әсерлер
15.
15. Антропогендік теріс әсерге жататын нұсқа
a)
A. жануарлар мен өсімдіктердің саны мен түрлерінің қысқаруы
b)
B. ресурстарды қайта қалпына келтіру
c)
C. орманды қолдан өсіру
d)
D. пайдалы қазбаларды өндіретін жерлерді рекультивациялау
16.
16. Табиғатты пайдалану теориясының аспектілері
a)
A. экологиялық және географиялық
b)
B. тарихи және географиялық
c)
C. экономикалық және географиялық
d)
D. экономикалық және экологиялық
17.
17. Адамзаттың табиғатты пайдалануы қолданылатын энергия көздерінің және басым технологиялардың сипаты бойынша бөлінетін кезеңдер
a)
A. 4
b)
B. 5
c)
C. 2
d)
D. 3
18.
18. Табиғатты пайдаланудың ортаның барлық құрамбөліктерінің айтарлықтай өзгеруімен және жасанды табиғи орта нысандарының үстемдігімен сипатталатын түрі
a)
A. өнеркәсіптік-урбанистік
b)
B. мал шаруашылығы
c)
C. омарта шаруашылығы
d)
D. орман шаруашылығы
19.
19. Табиғатты пайдаланудың орта құрамбөліктерінің ішінара өзгеріске ұшырауымен, басымдығымен ерекшеленетін түрі
a)
A. омарта шаруашылығы
b)
B. мал шаруашылығы
c)
C. ауылшаруашылық
d)
D. орман шаруашылығы
20.
20. Табиғатты пайдаланудағы адамзат пайдаланатын жерлердің арасында «жабайы» табиғатының үстемдігімен сипатталады
a)
A. орман шаруашылығы
b)
B. өнеркәсіптік-урбанистік
c)
C. мал шаруашылығы
d)
D. ауылшаруашылық
21.
21. Табиғат пен адам арасындағы зат және энергия алмасу үдерісін тұрақты және өзгеріссіз қамтамасыз ететін оның экологиялық жүйелерінің жай-күйін көрсетеді
a)
A. қоршаған табиғи ортаның сапасы
b)
B. адамның өмір сүру ортасының сапасы
c)
C. табиғи жүйелердің динамикалық сапасы
d)
D. атмосфераның ластану индексі
22.
22. Орташа өмір сүру ұзақтығымен денсаулығымен және адамдардың ауруға шалдығу деңгейі көрсеткіштері арқылы кешенді түрде анықталады
a)
A. атмосфераның ластану индексі
b)
B. қоршаған табиғи ортаның сапасы
c)
C. адамның өмір сүру ортасының сапасы
d)
D. гидросфераның ластану индексі
23.
23. Ауа, су, топырақ қабатының және экожүйенің саласы т.б. бағыттарды бағалау бойынша анықталады
a)
A. адамның өмір сүру сапасын бағалау
b)
B. атмосфера сапасын бағалау
c)
C. қоршаған ортаның сапасын бағалау
d)
D. территориялық табиғат кешені сапасын бағалау
24.
24. Қоршаған ортаның жай-күйін қадағалаудың, антропогендік және табиғи факторлардың әсерінен қоршаған орта жай-күйінің өзгерістерін бағалаудың және болжаудың кешенді жүйесі
a)
A. геоэкологиялық сипаттама
b)
B. экологиялық мониторинг
c)
C. экологиялық конвенция
d)
D. геоэкологиялық сараптама
25.
25. Ауа, су, топырақ сынамаларын іріктеу арқылы қоршаған ортаны бағалау әдістері
a)
A. ақпараттық және сараптамалық
b)
B. тірі ағзаларға биологиялық әсерді тіркеу
c)
C. зертханалық саралау
d)
D. зертханалық бақылау
26.
26. Қандай да бір аумақтың халқы арасында экологиялық қолайсыздық тудыратын тіршілік ету ортасының зиянды факторларының әсерінен дамиды
a)
A. экологиялық себептерден туындаған аурулар
b)
B. радиация себебінен туындаған аурулар
c)
C. ай фазалары әсерінен туындаған аурулар
d)
D. тұқым қуалаудан туындаған аурулар
27.
27. Барлық экологиялық себептерден туындаған ауруларды жіктеуге болатын топтар
a)
A. 8
b)
B. 4
c)
C. 5
d)
D. 2
28.
28. Ауызсудағы, жергілікті тамақ өнімдеріндегі жекелеген элементтердің артық немесе жетіспеуінен туындайтын аурулар
a)
A. онкологиялық аурулар
b)
B. жүйке жүйесінің аурулары
c)
C. эндемиялық аурулар
d)
D. қанайналымы жүйесі аурулары
29.
29. Экстремалды климаттық жағдайлардың әсері және адам қызметімен байланысты экологиялық тұрғыдан туындаған аурулар
a)
A. қанайналымы жүйесі аурулары
b)
B. эндемиялық аурулар
c)
C. онкологиялық аурулар
d)
E. техногендік аурулар
30.
30. Қазақстанда зиянды жұмыста еңбек ететін жұмысшылар саны
a)
A. 300 мыңнан астам
b)
B. 600 мыңға жуық
c)
C. 830 мыңға жуық
d)
D. 500 мыңнан астам
31.
31. Санитарлық-гигиеналық талаптарға сәйкес келмейтін жағдайларда жұмыс істейтін жұмысшылардың ең көбі қызмет ететін сала (600 мыңнан астам)
a)
A. мұнай-газ
b)
B. өнеркәсіп
c)
C. құрылыс
d)
D. көлік және коммуникация
32.
32. Жалпы жұмысшылардың санына шаққандағы зиянды жұмыста істейтіндердің көрсеткіші жоғары облыс
a)
A. Қарағанды
b)
B. Батыс Қазақстан
c)
C. Ақмола
d)
D. Маңғыстау
33.
33. Дүниежүзілік денсаулықты сақтау ұйымы (ДДСҰ) нормалары бойынша ауадағы бөлшектер концентрациясы қандай өлшемнен аспауы тиіс
a)
A. м3-ге 50 микрограм
b)
B. м3-ге 20 микрограм
c)
C. м3-ге 120 микрограм
d)
D. м3-ге 70 микрограм
34.
34. Аштық пен қоршаған ортаның құлдырауынан зардап шегетін көптеген елдерге жарқын мысал бола алатын мемлекет
a)
A. Литвия
b)
B. Финляндия
c)
C. Нигерия
d)
D. Филиппин
35.
35. XXI ғасырдың экоқаласына мысал бола алады
a)
A. Осло
b)
B. Мельбурн
c)
C. Сянган
d)
D. Мумбай
36.
36. Бүкіл әлемдегі елдердің экологиялық саясатының табыстылығының кешенді салыстырмалы көрсеткіші
a)
A. экологиялық тиімділік индексі
b)
B. адам әлеуетінің даму индексі
c)
C. экологиялық сараптама
d)
D. экологиялық аудит
37.
37. Дүниежүзіндегі экологиялық ең таза елдердің рейтингін жыл сайын жасап отыратын орталық
a)
A. Йель университеті жанындағы экологиялық саясат және құқық орталығы
b)
B. Халли-Бей стансысы зерттеу орталығы
c)
C. Еуропалық комиссияның біріккен зерттеу орталығы
d)
D. Колумбия университеті зерттеу орталығы
38.
38. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы қауіпсіз деп санайтын деңгейден төмен елдерде тұратын халық саны
a)
A. 5 миллиардтан астам
b)
B. 2 миллиардқа жуық
c)
C. 4,7 миллиардтан астам
d)
D. 3,5 миллиардтан астам
39.
39. 2019 жылдың басындағы көрсеткіш бойынша әлем халқының саны (БҰҰ көрсеткіші бойынша)
a)
A. 8,3 миллиардқа жуық
b)
B. 7,8 миллиардтан астам
c)
C. 8,5миллиардқа жуық
d)
E. 7,5 миллиардтан астам
40.
40. БҰҰ болжамы бойынша, 2050 жылға қарай Жер халқының саны шамамен неше миллиардқа жетеді
a)
A. 9,5-9,6 миллиард
b)
B. 11 миллиард
c)
C. 20 миллиард
d)
D. 15 миллиард
41.
41. Халық саны тұрақты болатын немесе көші-қон есебінен сәл ғана ұлғаюы мүмкін елдер
a)
A. дамыған елдер
b)
B. дамушы елдер
c)
C. даму деңгейі төмен елдер
d)
D. даму деңгейі орташа елдер
42.
42. Аштық пен қоршаған ортаның құлдырауынан зардап шегетін көптеген елдерге жарқын мысал бола алатын мемлекет
a)
A. Нигерия
b)
B. Литвия
c)
C. Финляндия
d)
D. Филиппин
43.
43. Қазіргі уақытта халық санының баяу өсуі байқалатын аймақ болып саналатын, болашақта өсімінің төмендеуі болжанып отырған мемлекет
a)
A. Жапония
b)
B. Мексика
c)
C. Тунис
d)
D. Алжир
44.
44. Американдық физолог Уолтер Кенон «Гомеостаз» терминін алғаш рет ұсынды
a)
A. 1929 жылы
b)
B. 1954 жылы
c)
C. 1938 жылы
d)
E. І926 жылы
45.
45. Экологиядағы экожүйенің гомеостазы концепциясын әзірлеген американдық ботаник, өсімдіктер экологы және микоэколог
a)
A. У.Кенон
b)
B. Ф.Клементс
c)
C. Дж.Форрестер
d)
D. Д.Медоуз
46.
46. Гомеостаз жасушалардан бастап ... дейінгі барлық жүйелерге тән
a)
A. биосфераға
b)
B. экожүйеге
c)
C. фацияға
d)
D. популяцияға
47.
47. Экожүйелердің өзін-өзі жаңарту және өзін-өзі реттеу үдерістерін қамтамасыз ететін, ұзақ уақыт бойы экожүйелердің динамикалық тепе- теңдігін қолдайтын механизм
a)
A. кері байланыс қағидаты
b)
B. экожүйенің тұтастығы
c)
C. абиотикалық фактор
d)
D. экожүйедегі гомеостаз
48.
48. Популяцияның тығыздығы азық-түлік қорына тәуелділігі мысалында жақсы байқалады
a)
A. кері байланыс қағидаты
b)
B. абиотикалық фактор әсері
c)
C. антропогендік фактор әсері
d)
D. биотикалық фактор әсері
49.
49. Елімізде антропогендік іс-әрекеттердің нәтижесінде болып жатқан өзгерістерді анықтау және бағалау үшін геоэкологиялық индикаторлар мен индекстерді әзірлеген ұйым
a)
A. ЭЫДҰ
b)
B. ФАО
c)
C. БҰҰ
d)
D. ЮНЕП
50.
50. БҰҰ еліміздегі антропогендік іс-әрекеттердің нәтижесінде болып жатқан өзгерістерді анықтау үшін дайындаған индекаторлар
a)
A. 20
b)
B. 6
c)
C. 12
d)
D. 3
51.
51. Тұрақты даму индикаторы бойынша әлемдік көшбасшы
a)
A. Дүниежүзілік банк
b)
B. БҰҰ
c)
C. Швецариялық банк
d)
D. ЭЫДҰ
52.
52. Әлемдік ресурстар институтында орындалған ұжымдық жұмыстың авторлары (АҚШ, 1995 ж.) әзірлеуді ұсынған негізгі геоэкологиялық индекстер
a)
A. 6
b)
B. 20
c)
C. 12
d)
E. 4
53.
53. Әлемдік ресурстар институтында орындалған ұжымдық жұмыстың авторлары ұсынысы бойынша негізгі геоэкологиялық индекаторлар қатарына жатпайтын нұсқа
a)
A. Қоршаған ортаның ластану индексі
b)
B. Эвтрофикация
c)
C. Экожүйелер жағдайының тәуекел индексі
d)
D. Адамдардың әл-ауқатына экологиялық әсер ету
54.
54. Қазіргі заманғы өндірісті және қызмет көрсету саласын басқару үдерісі
a)
A. экологиялық менеджмент
b)
B. экологиялық аудит
c)
C. геоэкологиялық индикатор
d)
D. геомеостаз
55.
55. Қоршаған ортаның сапа мәселелерімен айналысатын арнайы құзырет органдары түрлері
a)
A. 6
b)
B. 4
c)
C. 5
d)
D. 3
56.
56. Экологиялық менеджмент кезеңдері
a)
A. 10
b)
B. 8
c)
C. 6
d)
E. 3
57.
57. Қолда бар жобалардың көптеген нұсқалары арасынан таңдап алынған өндірістің моделін тез арада тестілеу
a)
A. экономиканы экологияландыру
b)
B. экологиялық бизнес-жоспар
c)
C. жылдам талдау жасау
d)
D. модельдеу
58.
58. Кәсіпорынның күшті және әлсіз жақтарын, сондай-ақ мүмкіндіктер мен болуы ықтимал қауіптерін зерттейді
a)
A. модельдеу
b)
B. экологиялық бизнес-жоспар
c)
C. жылдам талдау жасау
d)
D. картография
59.
59. Ғаламшар халқының өсуі, табиғи ресурстарға қажеттіліктің артуы және өнеркәсіптік өндірістің қарқыны әлемді қандай үдеріске әкеп соқтыруы мүмкін
a)
A. тұрақты емес даму үдерісіне
b)
B. тұрақты даму үдерісіне
c)
C. нанотехнологиялар ғасырына
d)
D. смарт технологиялар ғасырына
60.
60. Әлемдік дамудың негізгі факторлары ескерілген ғаламдық даму моделін әзірлеген клуб
a)
A. Ғалымдардың Еуразиялық экономикалық клубы
b)
B. Рим клубы
c)
C. Еріктілер клубы
d)
D. «Жас ғалымдар» клубы
61.
61. Тұрақты дамуға көшу кезеңі
a)
A. индустриялды кезең
b)
B. индустрияға дейінгі кезең
c)
C. өтпелі кезең
d)
D. ауыспалы кезең
62.
62. Қазақстан Республикасы үшін тұрақты дамуға көшу ең маңызды мәселелердің бірі екенін атап айтқан
a)
A. Г.Н.Голубев
b)
B. Қ.Тоқаев
c)
C. А.Чигаркин
d)
D. Н.Назарбаев
63.
63. Тұрақты даму тұжырымдамасының басты мақсаты
a)
A. барлық галактика планеталарына тіршілік орнату
b)
B. өнеркәсіптерде өндіріс көлемін ұлғайту
c)
C. жаңа инновация ғасырына көшу
d)
E. ұзақмерзімді дамуда өмір сүру сапасын арттыру және елдің бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ету
64.
64. Бүгінде қалада тұратын адамдар саны
a)
A. 5
b)
B. 4,8
c)
C. 3,5
d)
D. 4,2
65.
65. Бүгінде қалалардың тығыз қоныстанған шеткі инфрақұрылымы нашар дамыған аудандарда («трущоба») мекен ететін халықтардың көпшілігі шоғырланған аймақ
a)
A. Орталық Африка елдеріне
b)
B. Шығыс және Оңтүстік-Шығыс Азия елдеріне
c)
C. Солтүстік Африка елдеріне
d)
D. ІІІығыс Африка елдеріне
66.
66. Дүниежүзі қалаларының жалпы ауданы құрлықтың тек 3%-ын ғана құрайды, бірақ оларға тиесілі көмірқышқыл газын шығарудың үлесі
a)
A. 85% -ы
b)
B. 50%-ы
c)
C. 75%-ы
d)
D. 90%-ы
67.
67. Қалалар қоршаған ортаның жай-күйіне кері әсер ететіндіктен, экологиялық тұрақтылыққа қол жеткізу мақсатында қандай жоба қолға алынды
a)
A. тұрақты даму тұжырымдамасы
b)
B. экологиялық кодекс жасалынды
c)
C. резерваттар ұйымдастырылды
d)
D. «Ауыл» жобасы
68.
68. Еліміздегі миллионер қалалар саны
a)
A. 14
b)
B. 2
c)
C. 4
d)
D. 3
Reset
