NEW
Font size
Worksheetsтопырақ
Total questions: 40
Worksheet time: 20mins
«Топырақ» деген не?
тек қана өсімдік өсетін орта
Жер қыртысының беткі құнарлы қабаты.
жердің қатты қабаты
су мен ауадан тұратын зат
Минерал дегеніміз?
абиғи химиялық қосылыс немесе элемент
Тек тірі ағзалардың қалдықтары
Жер қыртысында
әр түрлі физика-химиялық үрдістердің әсерінен пайда болған, тұрақты
химиялық құрамды, өзіне тән физикалық қасиеті бар, табиғи дене.
топырақтағы микроорганизмдер
Кварцтың Моос шкаласы бойынша қаттылығы?
7
8
5
3
Кальциттің Моос шкаласы бойынша қаттылығы?
4
5
7
3
Апатиттің Моос шкаласы бойынша қаттылығы?
5
7
3
8
Пирит химиялық құрамы бойынша қандай класқа жатады?
Оксидтер класы
Сульфидтер класы
фосфаттар класы
Галогендер класы
Гематит химиялық құрамы бойынша қандай класқа жатады?
фосфаттар класы
Оксидтер класы
сульфиттер класы
Тотықтар мен гидрототықтар класы
Тау жыныстары пайда болу жағдайына байланысты бөлінеді:
Металл және бейметалл
Жасанды және табиғи
Органикалық және бейорганикалық
Магмалық,шөгінді және метаморфты
Топырақ құралу үрдістері үш тобы:
Биологиялық, химиялық, механикалық
Қарапайым микроүрдіс, жалпы макроүрдіс, топырақ түзілуінің құрамды үрдістері
Органикалық, бейорганикалық, климаттық
микроүрдіс,макроүрдіс,климатты
Құрылықтың қандай мүсіні макробедерге жатады?
ойпат,жота,төбе
жазық,үстірт,ойпат
төбе,үстірт,жота
Тау жоталары,таулы үстіртер, жазықтар ойпаттар
В.Докучаев бойынша топырақты жіктеу принципі?
Генетикалық, кешенділік,географиялық
генетикалық негізде
Агрономиялық көрсеткіштерге қарай
Климаттық белдеуіне қарай
Зат айналымның түрлері
Биологиялық зат айналым,Биогеохимялық зат айналым,Химиялық зат айналым
Биологиялық зат айналым, Биогеохимиялық зат айналым,Геологиялық зат айналым
биологиялық,биогеохимялық,химиялық
биологиялық,геологиялық,химиялық
Топырақтың морфологиялық белгілері:
Құрылымы, түсі, қабаттылығы
Құрамы, формуласы, тығыздығы
Құрылысы,қалыңдығы,түсі,түйіртпектілігі,жайласуы,гранулометриялық құрамы,жаңа жарандылар мен кірме заттар
Ылғалдылығы мен температурасы
Топырақ кескіні құрылысы ерекшелігіне байланысты типтері:
Қарапайым,толық дамымаған(жетілмеген)кәдімгі кескін, әлсіз жетілген кескін,бұзылған,қалдықты,көп мүшелі,полициклді, аударылған,мозайка тәрізді
Жай, күрделі, қайталанбалы
Ауыр және жеңіл
Қара, қызыл, сары
Негізгі кескінді салу мақсаты:
Топырақтың құрылысын тексеру
Топырақ құрылысын зерттеу үшін
Ауылшаруашылық мақсатта пайдалану
Шөп жамылғысын зерттеу
Жартылай кескінді салу мақсаты
Картографиялық өлшем жасау
Жауын-шашын мөлшерін анықтау
Топырақтың жарты құрылымын сипаттау
Негізгі қабаттық құрылым мен ерекшелігін ғана көру
Шұқыр салу мақсаты
Топырақ қабаттарының құрылымын анықтау
Топырақ қабаттарын анықтау,морфологиялық сипатама,топырақ үлгілер алу,генетикалық қабаттар,орналасу,кескін сызу үшін
ауылшаруашылық өнім алу
Су шығару
. В қабаты:
Органикалық зат қабаты
Элювий қабаты
Иллювиальді н/е аралық қабат
Қатты аналық жыныс
Өте нығыздалған жыртылған қабаттың көлемдік салмағы, г/см3 (Качинский Н.А. бойынша):
1.3–1.4
2.0–2.2
0.8–1.0
1,0..1,1
Нығыздалған иллюви қабаттың көлемдік салмағы, г/см3 (Качинский Н.А. бойынша):
2.0–2.2
1,6...1,8
1.3–1.4
0.8–1.0
. Жыртылған қабаттың қанағаттанарлық қуыстылық мөлшері, % (Качинский Н.А. бойынша):
30–35%
40–45%
55-50%
60–65%
. Су өткізгіштіктің қанағаттанарлық мәні, мм/сағ (Качинский Н.А. бойынша):
70-30 қанағаттанарлық
60-30
50-40
70-20
Су өткізгіштіктің ең жақсы мәні, мм/сағ (Качинский Н.А. бойынша):
500-400
500-300
500-100
500-200
Топырақтағы өсімдіктерге тиімді ылғал қорының қанағаттанарлыққа сәйкес мәні қандай (0-20см)
45-20
40-10
40-20
50-20
Топырақтағы өсімдіктерге тиімді ылғал қорының нашар дәрежеге тең мәні қандай (0-20см)
>10
<20
>20
<10
Н.А.Качинский бойынша ылғал өткізгіштік мәні 1000 жоғары болса ол бағаланады
1000<жоғары
1000>
2000<
2000>
Топырақтанудағы агробағытты кім салды
В.В.Докучаев,Н.А.Качинский
П.А.Костычев,В.Р.Вильямс
Н.А.Качинский,П.А.Костычев
В.Р.Вильямс,В.В.Докучаев
Топырақ iлiмiнде агромәденихимиялық бағытты кiм салды:
А.Тэер, Ю.Либих,П.А.Костычев
П.А.Костычев,В.Р.Вильямс,А.Тэер
А.Тэер, Ю.Либих неміс химиктері, М.Бертолло,В.В.Докучаев
А.Тэер, Ю.Либих неміс химиктері, М.Бертолло,Ж.Буссиго француз химиктері
. Топырақ iлiмiнде агрогеологиялық бағытты кiм салды:
Фаллу, Берендт, Рихтгофен
Фаллу, Берендт, Рихтгофен, Тэер
Фаллу, Берендт, Рихтгофен, Либих
Фаллу, Берендт, Докучаев
Монтмориллонит тобының ерекшелігі:
Ылғалдылық қасиеттері
қолайсыз.
Тығыз құрылым, су сіңірмейді
Өсімдіктерге тиімсіз ылғал қоры көп, ылғалданғанда ісінеді, ал құрғағанда
тығыздалынып жарылады, су өткізгіштігі шамалы
Кремнеземге бай
Каолинит тобының ерекшелігі
Минералдар ылғалданғанда ісінбейді, өте майда бөлшектері
шамалы
Қабатаралық кеңістігі жоқ
Сілтілі ортада тұрақсыз
Ісіну қасиеті жоғары
Топырақтанудағы бас әдiс
Картографиялық әдіс
Далалық(профельдік) әдіс
Агрономиялық әдіс
Морфологиялық әдіс
Топырақтану ғылымының басты мiндетi:
Топырақтың пайда болуы мен қасиеттерін зерттеу
Топырақтың пайда болуын, құрамын, құрылысын, қасиеттерін, пайда болуымен даму заңдылықтарын,жер қабаттарын жіктеу
Топырақтың пайда болуын, құрамын, құрылысын, қасиеттерін, пайда болуымен даму заңдылықтарын, географиялық таралуын, қоршаған орта мен байланысын, табиғаттағы маңызын, топырақтың құнарлылығын жақсарту жолдарын және қорғау, ауыл, орман шаруашылықтарында тиімді пайдалану жолдары мен әдістерін зерттейді.
Өсімдіктерді зерттеу
Топыраққа ақ және ақшыл түс беретін қосылыстар:
Органикалық қалдықтар
Гумус
Каолинит
Темір оксидтері
. Ресейдiң қара топырақты облысы” (1886) кiтабының авторы
П.А.Костычев
В.В.Докучаев
Н.А.Каченский
В.Р.Вильямс
Құмның майда фракциясының (мм) мөлшері (Н.А.Качинский бойынша)?
0,25-0,05
0.25-0.005
0.05–0.001
0.5–0.05
Оңтүстік тайгада тараған топырақ
ашық қара-қоңыр
орманды қара,қоңыр топырақ
Шымды күлгін,қоңыр орман топырақтары
сұрғылт,шымды күлгін
Шаңның ірі фракциясының (мм) мөлшері (Н.А.Качинский бойынша)?
0.005-0.001
0.05-0.001
0,05-0,01
0.005-0.01
Арктикалық шөлді топырақ құрылымы (АРn)
A0 -A1 -B1-Вк-С
A0 -A1 -Bg-Gm
А0- A1- А1С- А1С’ – См
A0 -A1 -B1-С
Шақаттар пайда болу жағдайына байланысты жiктеледі
климаттық және геологиялық
Шақат топырақтар гидроморфты немесе жартылай гидроморфты топырақтар қатарына жатады.
Геоморфологиялық және биологиялық
Биологиялық және химиялық
