wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Бұлттық есептеу туралы тест

Total questions: 200

Worksheet time: 2hrs 13mins

Name
Class
Date
1.

Бұлттық есептеудің негізгі қағидасы

a)

Тек бір ғана қолданушыға қызмет көрсету

b)

Ресурстарды жергілікті серверде сақтау

c)

Қызметтерді интернет арқылы жеткізу

d)

Қызметтерді тек офлайн күйде пайдалану

2.

Бұлттық есептеудің артықшылығы

a)

Қымбат бастапқы жабдықтарды сатып алу қажет

b)

Масштабтау мүмкіндігі шектеулі

c)

Ресурстарды қажеттілікке қарай масштабтау мүмкіндігі

d)

Қолданушылар тек бір жерде ғана қосыла алады

3.

Бұлттық есептеудің "жинақтылық (multi-tenancy)" қағидасы

a)

Әрбір қолданушы жеке сервер пайдаланады

b)

Бір серверде бірнеше қолданушы ресурстарды бірге пайдалана алады

c)

Қолданушылар тек деректерді жүктей алады

d)

Ресурстар тек офлайнда жұмыс істейді

4.

Бұлттық есептеуде "жоғары қолжетімділік (high availability)"

a)

Қолданушылар тек күндіз жұмыс істей алады

b)

Ресурстар тұрақты және үздіксіз қолжетімді болады

c)

Қызметтер аптасына бір рет қана қолжетімді

d)

Жүйе тек апат болған кезде жұмыс істейді

5.

Бұлттық есептеудің төлем моделі дегеніміз

a)

Бір реттік төлем

b)

Абоненттік негізде төлем (subscription)

c)

Тұрақты инвестиция

d)

Қолдануға тәуелсіз ақы

6.

IaaS моделі дегеніміз

a)

Қолданбаларды пайдалануға мүмкіндік береді

b)

Инфрақұрылым - серверлер, сақтау құрылғылары, желі

c)

Деректерді өңдеу алгоритмдері

d)

Офлайн бағдарламаларды орнату

7.

PaaS моделі дегеніміз

a)

Дайын бағдарламаларды қолдану үшін

b)

Желілік құрылғыларды сатып алу үшін

c)

Қолданбаларды жасау және орналастыру үшін платформа ұсыну

d)

Тек бұлтта сақтау үшін

8.

SaaS моделі

a)

Google Docs немесе Microsoft 365

b)

Oracle Cloud Infrastructure

c)

Amazon EC2

d)

Docker

9.

Қолданушыға ең аз техникалық бақылау беретін бұлттық сервис моделі

a)

IaaS

b)

PaaS

c)

SaaS

d)

Барлығы бірдей

10.

Дұрыс мәлімдеме

a)

PaaS қолданушыға желіні толық басқаруға мүмкіндік береді

b)

IaaS моделі толықтай басқарылатын қолданбаларды ұсынады

c)

SaaS - бұл бағдарламалық қызмет түрі, оны орнату қажет емес

d)

IaaS пен SaaS арасында ешқандай айырмашылық жоқ

11.

Виртуализацияның бұлттық ортада негізгі мақсат

a)

Аппараттық құралдарды ауыстыру

b)

Тек деректерді сақтау

c)

Аппараттық ресурстарды тиімді пайдалану және бірнеше виртуалды жүйе жасау

d)

Қолданушыларды желіден шектеу

12.

Гипервизор қызмет

a)

Деректерді автоматты түрде шифрлайды

b)

Виртуалды машиналар мен аппараттық ресурстар арасында делдал болады

c)

Тек желілік трафикті бақылайды

d)

Бағдарламаларды орнатады

13.

Бұлттық ортада виртуализацияның жиі қолданылатын түрі

a)

Желілік виртуализация

b)

Қолданбалы виртуализация

c)

Серверлік виртуализация

d)

Веб-сервер виртуализациясы

14.

Контейнерлеу виртуализациядан ерекшелігі

a)

Контейнерлер өз ядросын пайдаланады

b)

Контейнерлер әрқайсысы жеке операциялық жүйемен жұмыс істейді

c)

Контейнерлер хост ОС ядросын бөліседі және жеңіл болады

d)

Контейнерлер тек офлайн режимінде жұмыс істейді

15.

Виртуализацияның артықшылықтары

a)

Аппараттық ресурстарды оқшаулау мүмкін еместігі

b)

Масштабтау мүмкіндігінің болмауы

c)

Жүйелерді оңай көшіру және қалпына келтіру

d)

Т

16.

Виртуализацияның артықшылықтары

a)

Аппараттық ресурстарды оқшаулау мүмкін еместігі

b)

Масштабтау мүмкіндігінің болмауы

c)

Жүйелерді оңай көшіру және қалпына келтіру

d)

Тек бір қызметті орындау шектеуі

17.

Бұлттық инфрақұрылымның негізгі компоненттері

a)

Принтерлер мен сканерлер

b)

Серверлер, сақтау құрылғылары және желі

c)

Веб-браузерлер

d)

Ойын құрылғылары

18.

Желі (networking) бұлттық инфрақұрылымдағы атқаратын қызметі

a)

Тек жергілікті құрылғыларды байланыстырады

b)

Қолданушыларға желіден шығуға тыйым салады

c)

Компоненттер мен қолданушылар арасында байланыс орнатады

d)

Тек деректерді жояды

19.

Бұлттық инфрақұрылымдағы сақтау (storage) атқаратын қызметі

a)

Дыбысты өңдеу үшін

b)

Қолданбаларды жасау үшін

c)

Деректерді сақтау және қолжетімді ету үшін

d)

Тек резервтік көшіру үшін

20.

Серверлердің бұлттағы негізгі қызметі

a)

Қосымша құрылғыларды басқару

b)

Веб-сайттарды жобалау

c)

Қолданбаларды іске қосу және ресурстарды басқару

d)

Құжаттарды сканерлеу

21.

Бұлттық инфрақұрылымда қолданушыларды басқаратын компонент

a)

Желілік коммутатор

b)

Идентификация және аутентификация жүйесі

c)

Флеш-карта

d)

Қатқыл диск

22.

Гипервизор -

a)

Қолданушы интерфейсі

b)

Операциялық жүйе

c)

Виртуалды машиналарды басқаратын және олардың аппараттық ресурстармен өзара әрекетін қамтамасыз ететін бағдарлама

d)

Желілік қауіпсіздік құрылғысы

23.

Операциялық жүйесіз жұмыс істейтін гипервизор түрі

a)

2 типті гипервизор

b)

1 типті гипервизор

c)

Контейнерлеу жүйесі

d)

Қашықтағы гипервизор

24.

Контейнерлеудің гипервизорға қарағанда айырмашылығы

4 lines
25.

Операциялық жүйесіз жұмыс істейтін гипервизор түрі

a)

2 типті гипервизор

b)

1 типті гипервизор

c)

Контейнерлеу жүйесі

d)

Қашықтағы гипервизор

26.

Контейнерлеудің гипервизорға қарағанда айырмашылығы

a)

Контейнерлер жеке операциялық жүйемен келеді

b)

Контейнерлер әрқайсысы өз ядросын қолданады

c)

Контейнерлер хост операциялық жүйенің ядросын бөліседі

d)

Контейнерлер тек Windows жүйесінде жұмыс істейді

27.

Контейнерлеудің артықшылығы

a)

Ресурстарды көбірек қажет етеді

b)

Жылдам іске қосылады және жеңіл

c)

Аппараттық тәуелділігі жоғары

d)

Тек жергілікті серверлерде жұмыс істейді

28.

Docker технологиясы

a)

Желілік қауіпсіздік шешімі

b)

Аппараттық құрал

c)

Контейнерлеу платформасы

d)

Құжат өңдеу құралы

29.

Виртуалды машинаны (VM) бұлтта іске қосу үшін ең алдымен таңдалатын жүйе

a)

Сақтау құрылғысы

b)

IP-адрес

c)

Операциялық жүйе образы (image)

d)

Веб-сервер түрі

30.

Виртуалды машинаны бұлтта баптау кезінде анықтайтын параметр ресурстар көлемі

a)

SSH кілті

b)

VM instance типі (мысалы, t2.micro, Standard_B1s)

c)

Домен атауы

d)

DNS конфигурациясы

31.

Қауіпсіз қашықтан басқару үшін виртуалды машинада жиі қолданылатын хаттама

a)

FTP

b)

SMTP

c)

SSH

d)

HTTP

32.

Виртуалды машинаға сыртқы қолданушылардың қосылуын шектеу үшін қолданылатын баптау

a)

Желілік маршрутизатор

b)

Сақтау көлемі

c)

Қауіпсіздік тобы немесе firewall ережелері

d)

Операциялық жүйе ядросы

33.

Виртуалды машинаны іске қосқаннан кейін оның IP-мекенжайының қолданылуы

a)

Жад көлемін тексеру үшін

b)

Операциялық жүйені жаңарту үшін

c)

Машинаға желі арқылы қосылу үшін

d)

DNS серверін өшіру үшін

34.

Бұлт

4 lines
35.

иртуалды машинаны іске қосқаннан кейін оның IP-мекенжайының қолданылуы

a)

Жад көлемін тексеру үшін

b)

Операциялық жүйені жаңарту үшін

c)

Машинаға желі арқылы қосылу үшін

d)

DNS серверін өшіру үшін

36.

Бұлттық инфрақұрылымда ішкі желінің (subnet) мақсаты

a)

Операциялық жүйелерді орнату

b)

Домен атауларын сақтау

c)

Ресурстарды логикалық топтастыру және оқшаулау

d)

Бұлт қызметтерін автоматтандыру

37.

VPC (Virtual Private Cloud) дегеніміз

a)

Физикалық серверлерге тікелей қолжетімділік

b)

Қашықтағы деректер базасы

c)

Бұлт ішінде оқшауланған жеке желі

d)

Бұлттағы қолданбалардың тізімі

38.

Бұлттық желіде интернетпен байланысатын компонент

a)

Load balancer

b)

NAT Gateway

c)

Virtual Machine

d)

Subnet

39.

Қауіпсіздік мақсатында бұлттағы ресурстарға шектелетін трафик

a)

DNS жазбалары арқылы

b)

Security Groups және Network ACLs көмегімен

c)

Виртуалды процессорлар санымен

d)

RAM көлемімен

40.

Бұлт желісінде жүктемені теңгеру үшін қолданылытын компонент

a)

Firewall

b)

Subnet mask

c)

Load balancer

d)

Gateway router

41.

VPC (Virtual Private Cloud) дегеніміз

a)

Бұлттағы қосымша сақтау орны

b)

Қолданбаларды басқару жүйесі

c)

Бұлт провайдері ұсынатын оқшауланған желілік орта

d)

Физикалық желіге қосылатын құрылғы

42.

VPC ішіндегі интернетке қолжетімділікті қамтамасыз ететін компонент

a)

Subnet

b)

Security Group

c)

Internet Gateway

d)

Load Balancer

43.

VPC ішінде ішкі (private) және сыртқы (public) ішкі желілердің айырмашылығы

a)

DNS арқылы

b)

Қосылған сервердің түріне қарап

c)

Интернетке шлюз (Internet Gateway) арқылы байланыс бар-жоғына қарай

d)

Сақтау көлеміне қарап

44.

NAT Ga

4 lines
45.

және сыртқы (public) ішкі желілердің айырмашылығы

a)

DNS арқылы

b)

Қосылған сервердің түріне қарап

c)

Интернетке шлюз (Internet Gateway) арқылы байланыс бар-жоғына қарай

d)

Сақтау көлеміне қарап

46.

NAT Gateway атқаратын рөлі

a)

Қолданушыларға IP мекенжай береді

b)

Public ішкі желілерді шектейді

c)

Private ішкі желілерге сыртқы әлеммен байланысуға мүмкіндік береді

d)

DNS серверін орнатады

47.

VPC баптау кезінде қауіпсіздіктің бапталуы

a)

VPC ID

b)

Route Table

c)

Security Groups және Network ACLs

d)

DHCP Options Set

48.

Бұлттағы деректер қорын басқарудың негізгі артықшылығы

a)

Желі қажет емес

b)

Қолмен жаңарту қажет

c)

Масштабтау мүмкіндігі және қолжетімділік жоғары

d)

Тек локалды қолжетімділік

49.

Amazon RDS, Microsoft Azure SQL Database, және Google Cloud SQL қолданылуы

a)

Файлдарды жіберу үшін

b)

Желілік трафикті бақылау үшін

c)

Бұлттағы реляциялық деректер қорларын басқару үшін

d)

Веб-серверлерді қорғау үшін

50.

Бұлттағы деректер қорына қолжетімділікті қауіпсіздендіру

a)

��инг-тесті

b)

DNS жазбалары

c)

Шифрлау және рұқсат ережелері

d)

Тек ішкі желі

51.

Деректер қорының автоматты түрде резервтік көшірмесін жасаудағы маңыздылығы

a)

Операциялық жүйені жаңарту үшін

b)

Қолданушыларды тіркеу үшін

c)

Апаттық жағдайда деректерді қалпына келтіру үшін

d)

Жаңа қолданбалар орнату үшін

52.

Бұлттық деректер қорында өнімділікті арттыру үшін қолданылатын әдіс

a)

Қолмен индекстеу

b)

Вирусты сканерлеу

c)

Кэштеу және автоматты масштабтау

d)

Серверді қайта жүктеу

53.

Резервтік көшірме жасаудың негізгі мақсаты

a)

Жүйені жылдамдату

b)

Құжаттарды жою

c)

Деректер жоғалған жағдайда ол

54.

Вирусты сканерлеу

4 lines
55.

Кэштеу және автоматты масштабтау

4 lines
56.

Серверді қайта жүктеу

4 lines
57.

Резервтік көшірме жасаудың негізгі мақсаты

a)

Жүйені жылдамдату

b)

Құжаттарды жою

c)

Деректер жоғалған жағдайда оларды қалпына келтіру

d)

Жаңа сервер орнату

58.

Бұлттық резервтік көшірудің артықшылығы

a)

Деректер офлайн сақталады

b)

Резерв автоматты түрде жаңарып отырады

c)

Тек жергілікті құрылғыларда жұмыс істейді

d)

Қолданушы әр көшірмені қолмен жасайды

59.

"Snapshot" бұлтта қолданылуы

a)

Серверлерді орнату үшін

b)

Желі трафигін өлшеу үшін

c)

VM немесе дерекқор күйін белгілі бір уақытта сақтау үшін

d)

Веб-сайтты басқару үшін

60.

Резервтік көшірмеден қалпына келтіру

a)

Желілік трафик артық болғанда

b)

Деректер бұзылғанда немесе кездейсоқ өшірілгенде

c)

Виртуалды машина баяу жұмыс істесе

d)

Қолданушы тіркелгісін өзгерткенде

61.

Қалпына келтіру процесінің тиімділігі

a)

Тексерілмеген деректер көзі

b)

Жұмыссыз құрылғылар

c)

Жүйелі түрде жасалған резервтік көшірмелер және қалпына келтіру жоспары

d)

Бақылаусыз жаңартулар

62.

Бұлттық сервистердің өнімділігін арттыру үшін ең алдымен орындалатын жұмыс

a)

Көбірек сервер сатып алу

b)

Ресурстарды дұрыс масштабтау

c)

Көбірек қолданушы тарту

d)

Желілік трафикті көбейту

63.

Бұлттық өнімділікті бақылау үшін жиі қолданылатын құрал

a)

Google Drive

b)

Microsoft Word

c)

CloudWatch

d)

Photoshop

64.

Оңтайландыру барысында маңызды емес материка

a)

Жауап беру уақыты

b)

Қолданушының мекенжайы

c)

Жүйенің қолжетімділігі

d)

Қолдану шығыны

65.

Бұлттық өнімділікті талдауда қолданылатын тәсіл

4 lines
66.

Бұлттық өнімділікті талдауда қолданылатын тәсіл

a)

Кітап оқу

b)

Логтарды сараптау

c)

Теледидар көру

d)

Сайт жасау

67.

Бұлттық сервистердің өнімділігін арттыру үшін ең маңызды тәсіл

a)

Ресурстарды дұрыс масштабтау

b)

Қосымша қолданушыларды қосу

c)

Сервер санын арттыру

d)

Барлық сұраныстарды кешіктіру

68.

Бұлттық сервистердің өнімділігін бақылауда жиі қолданылатын құрал

a)

Google Maps

b)

Amazon CloudWatch

c)

WhatsApp

d)

TikTok

69.

Бұлттық өнімділікті талдауда маңызы жоқ фактор

a)

Сервердің жауап беру уақыты

b)

Қолданушының тұрғылықты мекенжайы

c)

Жүйенің қолжетімділігі

d)

Ресурстарды қолдану деңгейі

70.

Бұлттық өнімділікті оңтайландыруда қолданылатын негізгі әдіс

a)

Лог файлдарын талдау

b)

Электрондық пошта тексеру

c)

Веб-сайт дизайнын өзгерту

d)

Телефон қоңырауларын арттыру

71.

Бұлттық өнімділікті жақсартуға көмектесетін тәсіл

a)

Деректерді өшіру

b)

Кэштеу жүйесін енгізу

c)

Серверлерді қайта жүктеу

d)

Барлық қолданушыларды бұғаттау

72.

Бұлттық ресурстарды тиімді пайдалану үшін қолданылатын негізгі әдіс

a)

Автоматты масштабтау

b)

Тұрақты сервер қосу

c)

Деректерді көшіріп сақтау

d)

Интернет жылдамдығын арттыру

73.

Ресурстардың артық жүктелуінен сақтайтын тәсіл

a)

Ресурстарды статикалық түрде бөлу

b)

Автошкалалау пайдалану

c)

Барлық сұраныстарды тоқтату

d)

Деректер көлемін арттыру

74.

Бұлттық ресурстарды тиімсіз пайдалану мысалы

a)

Қажет кезде ресурстарды қосу

b)

Бос тұрған ресурстарды ұстап тұру

c)

Қолданушылар сұранысын алдын ала болжау

d)

Автоматты өшіру механизмдерін

75.

Бұлттық ресурстарды тиімсіз пайдалану мысалы

a)

Қажет кезде ресурстарды қосу

b)

Бос тұрған ресурстарды ұстап тұру

c)

Қолданушылар сұранысын алдын ала болжау

d)

Автоматты өшіру механизмдерін қолдану

76.

Шығынды азайтып, өнімділікті сақтау әдісі

a)

Қосымша серверлер сатып алу

b)

Ортақ ресурстарды оңтайландыру

c)

Серверлерді әрдайым қосулы ұстау

d)

Желіні өшіру

77.

Бұлттық ресурстарды тиімді пайдалану үшін қолданылатын сервистік модельдер

a)

Тек SaaS

b)

Тек IaaS

c)

Барлық PaaS, SaaS, IaaS

d)

Тек PaaS

78.

Бұлттық шығындарды бақылауға арналған негізгі құрал

a)

Amazon Prime Video

b)

Azure Cost Management

c)

Instagram

d)

Netflix

79.

Бұлттық есептеулердің шығынын азайтатын әдіс

a)

Серверлерді көбейту

b)

Спот-инстанстарды қолдану

c)

Қолданушыларды азайту

d)

Веб-сайтты өшіру

80.

Мониторинг жүргізудің басты мақсаты

a)

Ақауларды ертерек анықтау

b)

Жаңа сервер сатып алу

c)

Желілік трафикті арттыру

d)

Қолданушыларды бұғаттау

81.

Шығындарды бақылауға арналмаған сервис

a)

AWS Budgets

b)

Google Cloud Billing

c)

Netflix

d)

Azure Cost Management

82.

Шығын мониторингі арқылы қол жеткізуге болатын нәтиже

a)

Желіге қосылуды тоқтату

b)

Шығындарды азайту

c)

Жүйенің өнімділігін төмендету

d)

Деректерді жою

83.

Трассировка қолданылатын негізгі мақсат

a)

Желідегі ақауларды анықтау

b)

Серверді қайта іске қосу

c)

Брандмауэрді өшіру

d)

Құпиясөзді өзгерту

84.

Желі жолын анықтауға мүмкіндік беретін құрал

a)

traceroute

b)

photoshop

c)

word

d)

excel

85.

Трассировка арқылы алынатын негізгі ақпарат

a)

Құпия деректер

b)

Пакеттердің жүру жолы

c)

Қолданушының жеке мәліметі

d)

Веб-сайт мазмұны

86.

ауға мүмкіндік беретін құрал

a)

traceroute

b)

photoshop

c)

word

d)

excel

87.

Трассировка арқылы алынатын негізгі ақпарат

a)

Құпия деректер

b)

Пакеттердің жүру жолы

c)

Қолданушының жеке мәліметі

d)

Веб-сайт мазмұны

88.

Желідегі кідірістер мен жоғалтуларды бағалауда қолданылатын әдіс

a)

traceroute нәтижелерін талдау

b)

Компьютерді қайта қосу

c)

Интернетті өшіру

d)

Серверді тоқтату

89.

Веб-сайт баяу жұмыс істеген кезде қолданылатын әдіс

a)

Монитор өшіру

b)

Трассировка жүргізу

c)

Дискіні тазалау

d)

Қолданушы тіркеуін тексеру

90.

Брандмауэрдің негізгі қызметі

a)

Желіден келетін қауіпті трафикті шектеу

b)

Файлдарды өшіру

c)

Компьютерді суыту

d)

Экран жарығын азайту

91.

IDS жүйесінің негізгі қызметі

a)

Шабуылдарды анықтау

b)

Серверді қайта іске қосу

c)

Желіні үзу

d)

Деректерді жою

92.

IPS жүйесінің ерекшелігі

a)

Шабуылдарды тек анықтайды

b)

Шабуылдарды анықтап, дереу тосқауыл қояды

c)

Тек лог жинайды

d)

Тек серверлерді қайта қосады

93.

Брандмауэр қалай жұмыс істейді

a)

Барлық трафикке рұқсат береді

b)

Трафикті ережелерге сай сүзгіден өткізеді

c)

Барлық пакеттерді өшіреді

d)

Барлық серверлерді өшіреді

94.

Желілік қауіпсіздікті арттыру үшін қолданылатын жүйелер

a)

IDS және IPS жүйелері

b)

Веб-браузерлер

c)

Электрондық пошта клиенттері

d)

Видео стриминг қызметтері

95.

Бұлттық ортада "ортақ жауапкершілік моделі" білдіреді

a)

Барлық қауіпсіздік бұлт провайдері тарапынан қамтамасыз етіледі

b)

Қауіпсіздік тек пайдаланушының міндеті

c)

Қауіпсіздік жауапкершілігі бұлт провайдері мен тұтынушы арасында бөлінеді

d)

Қауіпсіздік үшінші тарапқа жүктеледі

96.

Пайдаланушы деректерін қорғау ү

4 lines
97.

Қауіпсіздік тек пайдаланушының міндеті

a)

Иә

b)

Жоқ

c)

Білмеймін

98.

Пайдаланушы деректерін қорғау үшін бұлт провайдері қолданылатын құрал

a)

Ашық деректер базасын

b)

Құпиясөзсіз қатынасты

c)

Шифрлау мен қатынасты бақылау

d)

Тек DNS қорғанысын

99.

Қауіпсіздік шарасы бұлттағы қызметтерге рұқсатсыз қолжетімділікті болдырмауға көмектесетеді

a)

Желілік сканерлеу

b)

Көпфакторлы аутентификация (MFA)

c)

Сақтық көшірме жасау

d)

Виртуалды машина құру

100.

Бұлтта орналасқан қолданбаларға арналған қауіпсіздік стратегиясы

a)

Тек жергілікті серверге шабуылдан қорғану

b)

Желіні кеңейту

c)

Виртуалды желілерді жою

d)

Қолданбаларға микросегментация қолдану

101.

Бұлттық қауіпсіздікті жоспарлауда негізгі қағида Zero Trust моделіне сәйкес келеді

a)

Ішкі трафик әрқашан сенімді

b)

Бір рет тексеру жеткілікті

c)

Әрбір қатынас сұранысы тексеріледі және шектеулі рұқсат беріледі

d)

Қауіпсіздік тек шекара деңгейінде жүргізіледі

102.

Қолданушыға бұлттық ресурсқа уақытша рұқсат беру тиімділігі

a)

Кәдімгі рұқсат тізімі (ACL)

b)

Статикалық IP мекенжай

c)

Уақытша рөл немесе сессия негізіндегі рұқсат

d)

VPN қосылым

103.

Identity and Access Management (IAM) жүйесінің басты қызметі

a)

Бұлтты машиналарды резервке сақтау

b)

Пайдаланушыларды және олардың рұқсаттарын басқару

c)

Желілік маршрутизацияны өзгерту

d)

Қауіпсіздік журналдарын автоматты тазалау

104.

Көпфакторлы аутентификация (MFA) дегеніміз

a)

Пайдаланушы аты мен құпиясөз ғана

b)

Бір ғана қауіпсіздік сұрағы

c)

Қосымша растайтын фактор

105.

Көпфакторлы аутентификация (MFA) дегеніміз

a)

Пайдаланушы аты мен құпиясөз ғана

b)

Бір ғана қауіпсіздік сұрағы

c)

Қосымша растайтын фактор (мысалы, SMS немесе токен) қосу

d)

VPN қолданысы

106.

IAM рөлдері мен саясаттарының мақсаттары

a)

Құрылғыларды сканерлеу

b)

Желіні шифрлау

c)

Қолданушыға нақты рұқсаттар беру

d)

Серверлерді қайта іске қосу

107.

Бұлтта деректерді шифрлаудың басты мақсаты

a)

Деректерді тезірек көшіру

b)

Пайдаланушыға ыңғайлы интерфейс жасау

c)

Рұқсатсыз қолжетімділіктен қорғау

d)

Желіні оңтайландыру

108.

Деректер тыныш күйде (rest) сақталғанда жиі қолданылатын шифрлау әдісі

a)

RSA

b)

AES

c)

MD5

d)

SHA-1

109.

Шифрлау кілтін басқару әдісінің маңызы

a)

Желідегі жылдамдықты арттыру үшін

b)

Пайдаланушы интерфейсін өзгерту үшін

c)

Шифрланған деректерді ашу және қорғау үшін

d)

Виртуал машинаны қайта жүктеу үшін

110.

TLS шифрлаудың қолданылуы

a)

Серверді қайта іске қосқанда

b)

Виртуал машиналарды қосқанда

c)

Желі арқылы деректер жіберілгенде

d)

Жүйені жаңартқанда

111.

Симметриялы және асимметриялы шифрлау айырмашылығы

a)

Біреуі ғана шифрлайды

b)

Асимметриялыда екі түрлі кілт қолданылады

c)

Симметриялы тек сымсыз желіге арналған

d)

Асимметриялыда шифрлау болмайды

112.

Бұлттық инфрақұрылымды бақылаудың басты мақсаты

a)

Құрылғыларды қосу

b)

Қолданушыларға көбірек рұқсат беру

c)

Қауіптерді уақытылы анықтап, әрекет ету

d)

Бағдарламалық жасақтаманы орнату

113.

Бұлтта лог файлдарын бақылаудың маңызы

a)

Деректерді оңай табу үшін

b)

Жүйе дизайнын жақсарту үшін

c)

Қауіпсіздік инциденттерін анықтау үшін

d)

Қ

114.

Бұлтта лог файлдарын бақылаудың маңызы

a)

Деректерді оңай табу үшін

b)

Жүйе дизайнын жақсарту үшін

c)

Қауіпсіздік инциденттерін анықтау үшін

d)

Құрылғыны автоматты түрде өшіру үшін

115.

Бұлттық провайдердің қауіпсіздік шараларына жауаптылығы

a)

Пайдаланушылар құпия сөзін жаңарту

b)

Желілік қауіпсіздік және хост қауіпсіздігі

c)

Деректерді өңдеу алгоритмдері

d)

Пайдаланушының кіру уақыты

116.

Бұлтта қауіпсіздік инциденті болған жағдайда ең бірінші не істеу қажет

a)

Барлық серверлерді өшіру

b)

Деректерді бірден жою

c)

Инцидентті тіркеу және жауап беру жоспарын іске қосу

d)

Барлық қолданушыларды құлыптау

117.

Бұлттағы инфрақұрылымды үздіксіз бақылау үшін қолданылатын технология

a)

VPN

b)

IDS/IPS жүйелері

c)

SSH қосылымдары

d)

IP фильтрациясы

118.

Киберқауіпсіздік кубының бірінші өлшемі

a)

Білім

b)

Ережелер

c)

Мақсаттар

d)

Қорғаныс шаралары

119.

Киберқауіпсіздік заңдарының қандай түрі сізді құпия деректеріңізді бөліскісі келетін ұйымнан қорғайды

a)

Қылмыстық заңдар

b)

Зияткерлік меншік заңдары

c)

Құпиялылықты қорғау заңдары

d)

Еңбек заңдары

120.

Желіге қосылған сақтау құрылғысының атауы

a)

SSD дискі

b)

NAS

c)

Бұлттық есептеу

d)

USB флешка

121.

Компьютерге немесе желіге рұқсатсыз кіруге тырысатын зиянды бағдарламалық жасақтама атауы

a)

Антивирус

b)

Брандмауэр

c)

Хакерлік құрал

d)

Троян

122.

Фишинг шабуылының мақсаты

a)

Компьютердің техникалық ақауын анықтау

b)

Желі трафигін жеделдету

c)

Пайдаланушыдан құпия ақпаратты алдау арқылы алу

d)

Бағдарламалық жасақтаманы жаңарту

123.

Алынбалы тасымалдағышты пайдаланып

4 lines
124.

Компьютердің техникалық ақауын анықтау

a)

Желі трафигін жеделдету

b)

Пайдаланушыдан құпия ақпаратты алдау арқылы алу

c)

Бағдарламалық жасақтаманы жаңарту

125.

Алынбалы тасымалдағышты пайдаланып ақпаратты бір құрылғыдан екінші құрылғыға жіберу әдісі

a)

Бұлттық синхрондау

b)

Желілік тасымалдау

c)

Физикалық тасымалдау

d)

Қашықтан қол жеткізу

126.

NAS және SAN қызметтерінде деректер күйінің сақталуы

a)

Қозғалыстағы деректер

b)

Транзиттегі деректер

c)

Сақтаулы деректер

d)

Шифрланған деректер

127.

Киберқауіпсіздіктің негізгі мақсаттарының бірі болып табылатын деректердің құпиялылығын сақтау үшін қолданылатын шара

a)

Есептік жазбалардың құпия сөздерін ашық ұсыну

b)

Деректерді шифрлау және аутентификация әдістерін қолдану

c)

Құрылғыларды желіден ажырату

d)

Тек ішкі желілерде деректерді сақтау

128.

Киберқауіпсіздікке қатысты қандай атау "құпия ақпаратты рұқсатсыз ашу немесе өзгерту әрекеттерін" білдіреді?

a)

Фишинг

b)

Деректердің құпиялылығын бұзу

c)

Трояндық шабуыл

d)

Желілік қосылу

129.

Қауіпсіздік басқару функциясы жүйелердің аппараттық және бағдарламалық қамтамасыз ету конфигурацияларын басқару мен бақылауға қатысты функция

a)

Конфигурацияны басқару

b)

Қауіп-қатерді басқару

c)

Активтерді басқару

d)

Осалдықты басқару

130.

Қорғаныс қабаттарының әдісінде екінші қорғаныс сызығы ретінде пайдаланылатын құрылғы

a)

Коммутатор

b)

Ішкі маршрутизатор

c)

Шеткі маршрутизатор

d)

Қорғау қабырғасы (фаервол)

131.

Бақылау құралы желі протоколдарын талдаушылар санатына жататын желі

a)

SIEM

b)

Wireshark

c)

SNMP

d)

SPAN

132.

Қорғау қабырғасы (фаервол)

a)

A

b)

B

c)

C

d)

D

133.

Бақылау құралы желі протоколдарын талдаушылар санатына жататын желі

a)

SIEM

b)

Wireshark

c)

SNMP

d)

SPAN

134.

Қызметкерлер мен жұмыс берушілердің мінез-құлық ережелерін және міндеттерін белгілейтін бизнес саясаты

a)

Қауіпсіздік

b)

Деректер

c)

Компания

d)

Қызметкер

135.

Қауіпсіздік артишокы, қорғаныс қабаттары принципінің сипаттамасы

a)

Әр қабатты бұзу керек, содан кейін ғана қауіп төндіруші мақсатқа жетеді.

b)

Қауіп төндірушілер енді ешбір қабатты бұза алмайды.

c)

Қауіп төндірушілер барлық қабаттарды оңай бұза алады.

d)

Қауіп төндірушілер әр қабатты ашу қажет емес, мақсатқа жетуге болады.

136.

Деректер орталығының ішінде және сыртында жиі кездесетін қауіпсіздік шарасы

a)

Қауіпсіздік тұзақтары

b)

Биометриялық қол жеткізу

c)

Қақпа

d)

Үздіксіз бейнемазмұнды бақылау

137.

Желідегі VLANs енгізудің мақсаты

a)

Олар маршрутизаторсыз 3-ші деңгейдегі пакеттерді жеткізуге мүмкіндік береді.

b)

Олар пайдаланушылардың трафигін бөлуге мүмкіндік береді.

c)

Олар желі қақтығыстарын жояды.

d)

Олар 2-ші деңгейдегі циклдарды болдырмайды.

138.

Компания интернет дүкенінің веб-сайтын әзірлеуде. Құрылғылардан компанияның веб-серверіне несиелік картаны жіберу үшін пайдаланатын хаттама

a)

FTPS

b)

WPA2

c)

HTTP

d)

SSH

139.

Пайдаланушы жаңа бағдарлама жасап, оны барлық компания мүшелеріне таратуы қажет. Бағдарламаны жүктеген кезде өзгеріссіз қалуын қамтамасыз ету үшін пайдаланушының атқаратын қызметі

a)

Барлық компьютерлердегі антивирусты өшіру

b)

Бағдарламаны флеш-диск арқылы тарату

c)

Бағдарламаны шифрлау және жүктелгеннен кейін пароль талап е

140.

з қалуын қамтамасыз ету үшін пайдаланушының атқаратын қызметі

a)

Барлық компьютерлердегі антивирусты өшіру

b)

Бағдарламаны флеш-диск арқылы тарату

c)

Бағдарламаны шифрлау және жүктелгеннен кейін пароль талап ету

d)

Бағдарламаның тұтастығын тексеру үшін хэш жасау

141.

Үлкен бөлшек сауда компаниясы EAP негізінде аутентификацияны қолданады. Клиент алғашқы байланыс жасағанда қолданылатын аутентификация әдісі

a)

WPA

b)

Ашық аутентификация

c)

WPA2

d)

WPA3

142.

Компанияның мәліметтер орталығы үшін жаңа сервер сатып алғысы келетін пайдаланушы үш дискіде дискінің қатты жазылуы мен параллельді жүйені қолдануды қалайды. Пайдаланатын RAID деңгейі:

a)

0

b)

1

c)

1+0

d)

5

143.

Қауіпсіздік шараларын енгізу мысалын келтіріңіз.

a)

Серверлерде сақталған барлық сезімтал деректерді шифрлау

b)

Әр компьютерде жеке брандмауэр орнату

c)

Операциялық жүйе мен антивирус бағдарламаларын жаңартып отыру

d)

Қауіпсіз аймаққа кіру үшін қызметкерлерге карточка кілтін қолдануды талап ету

144.

Хэш функциясын қолданудың күші

a)

Бұл бір бағытты функция, кері қайтарылмайды.

b)

Екі түрлі файлды жасауға болады, бірақ екеуі де бірдей нәтиже береді.

c)

Оның айнымалы ұзындығы бар шығару болады.

d)

Бұл қауіпсіздікте сирек қолданылатын функция.

145.

Басқару моделі пайдаланушының деректерге қол жеткізу құқығын деректердің иесі ретінде басқаруға мүмкіндік беретін қолжетімділік

a)

Қалаусыз қолжетімділік басқаруы

b)

Еркін қолжетімділік басқаруы

c)

Атрибуттық қолжетімділік басқаруы

d)

Міндетті қолжетімділік басқаруы

146.

Сетевой әкімші RADIUS аутентификациясын басқару үшін AAA серверін конфигурациялап

4 lines
147.

Сетевой әкімші RADIUS аутентификациясын басқару үшін AAA серверін конфигурациялап жатыр. RADIUS аутентификациясының ерекшелігі

a)

Аутентификация мен авторизация үшін бір процесс

b)

Барлық байланысты шифрлау

c)

Тек деректерді шифрлау

d)

Аутентификация мен авторизация үшін бөлек процестер

148.

Қауіпсіздік терминінің мысалы деп құпия сөздерді, құпия фразаларды және ПИН кодтарын санауға болады

a)

Идентификация

b)

Аутентификация

c)

Қолжетімділік

d)

Авторизация

149.

Желі қауіпсіздігі аутентификациясының мақсаты

a)

Пайдаланушының әрекеттерін бақылау

b)

Пайдаланушының қандай ресурстарға қол жеткізе алатынын анықтау

c)

Қолданушыдан сұрақтар мен жауаптар алу

d)

Пайдаланушының кім екенін дәлелдеуін талап ету

150.

10.10.0.0/16 желісінің хосттарына мүмкіндік беретін IP адрес

a)

255.255.255.255

b)

0.0.0.0

c)

0.0.0.255

d)

0.0.255.255

151.

Барлық хосттарға мүмкіндік беретін IP адрес

a)

0.0.0.0

b)

0.0.0.255

c)

0.0.255.255

d)

255.255.255.255

152.

ACL-дер туралы дұрыс мәлімдеме

a)

Атаулы ACL-дер стандартты немесе кеңейтілген болуы мүмкін

b)

Стандартты ACL-дер 1-199 аралығында нөмірленеді

c)

Кеңейтілген ACL-дер 1330-2699 аралығында нөмірленеді

d)

Атаулы ACL-дер ACL конфигурациялау кезінде қолданылатын ең жақсы әдіс

153.

Стандартты ACL-дың орналастырылу орны

a)

Сериялық интерфейстерде

b)

Мүмкіндігінше мақсатқа жақын

c)

Орналастыру орны маңызды емес

d)

Мүмкіндігінше көзге жақын

154.

Кеңейтілген ACL-дың орналастырылу орны

a)

Сериялық интерфейстерде

b)

Мүмкіндігінше кө

155.

Сериялық интерфейстерде

a)

Мүмкіндігінше мақсатқа жақын

b)

Орналастыру орны маңызды емес

c)

Мүмкіндігінше көзге жақын

156.

Кеңейтілген ACL-дың орналастырылу орны

a)

Сериялық интерфейстерде

b)

Мүмкіндігінше көзге жақын

c)

Мүмкіндігінше мақсатқа жақын

d)

Орналастыру орны маңызды емес

157.

172.16.0.0-ден 172.19.0.0-ге дейінгі желілерді сәйкестендіретін wildcard маскасы

a)

0.252.255.255

b)

0.0.255.255

c)

0.3.255.255

d)

0.0.3.255

158.

IPv6 ACL-ді маршрутизатор интерфейсіне қолданылуы

a)

ipv6 traffic-filter командасын қолдану

b)

access-class командасын қолдану

c)

ipv6 access-list командасын қолдану

d)

ip access-group командасын қолдану

159.

ICMP-де хабарлама түрі кіруде тоқтатылады

a)

source quench

b)

echo

c)

echo-reply

d)

unreachable

160.

ACL түрі желіге қолжетімділікті басқаруда жоғарырақ икемділік пен бақылау ұсынады

a)

flexible

b)

numbered standard

c)

extended

d)

named standard

161.

ACL мәлімдемесінде белгілі бір қосымшаға арналған пакеттерді сәйкестендіру үшін қолданылатын оператор

a)

eq

b)

gt

c)

established

d)

lt

162.

Маршрутизатор интерфейсіне ACL қолданғанда шығатын трафик

a)

маршрутизатордан шығып, бағытталған хостқа баратын трафик

b)

маршрутизатор маршруттау кестесінде енгізу табылмаған трафик

c)

бағытталған IP мекенжайынан маршрутизаторға баратын трафик

d)

бастапқы IP мекенжайынан маршрутизаторға баратын трафик

163.

ACL қате конфигурацияланып, барлық трафикті жоққа шығаратын сценарий

a)

ip access-group out командасымен стандартты ACL қолдану

b)

VTY сызығына атаулы ACL қолдану

c)

барлық deny ACE мәлімдемелері бар ACL қолдану

d)

inbound бағытына стандартты

164.

рлық трафикті жоққа шығаратын сценарий

a)

ip access-group out командасымен стандартты ACL қолдану

b)

VTY сызығына атаулы ACL қолдану

c)

барлық deny ACE мәлімдемелері бар ACL қолдану

d)

inbound бағытына стандартты ACL қолдану

165.

Атаулы ACL-ден бір ACE-ді алып тастаудың ең жылдам тәсілі

a)

no кілт сөзін және жою керек ACE-дің реттік нөмірін қолдану

b)

жаңа ACL жасап, оны маршрутизатор интерфейсіне қолдану

c)

no access-list командасын қолданып, барлық ACL-ді жою, содан кейін ACE жоқ жаңа ACL қайта жасау

d)

ACL-ді мәтіндік редакторға көшіру, ACE жою, содан кейін ACL-ді қайтадан маршрутизаторға көшіру

166.

Деректер тыныш күйде (rest) сақталғанда жиі қолданылатын шифрлау әдісі

a)

RSA

b)

AES

c)

MD5

d)

SHA-1

167.

Шифрлау кілтін басқару әдісінің маңызы

a)

Желідегі жылдамдықты арттыру үшін

b)

Пайдаланушы интерфейсін өзгерту үшін

c)

Шифрланған деректерді ашу және қорғау үшін

d)

Виртуал машинаны қайта жүктеу үшін

168.

TLS шифрлаудың қолданылуы

a)

Серверді қайта іске қосқанда

b)

Виртуал машиналарды қосқанда

c)

Желі арқылы деректер жіберілгенде

d)

Жүйені жаңартқанда

169.

Симметриялы және асимметриялы шифрлау айырмашылығы

a)

Біреуі ғана шифрлайды

b)

Асимметриялыда екі түрлі кілт қолданылады

c)

Симметриялы тек сымсыз желіге арналған

d)

Асимметриялыда шифрлау болмайды

170.

Бұлттық инфрақұрылымды бақылаудың басты мақсаты

a)

Құрылғыларды қосу

b)

Қолданушыларға көбірек рұқсат беру

c)

Қауіптерді уақытылы анықтап, әрекет ету

d)

Бағдарламалық жасақтаманы орнату

171.

Бұлтта лог файлдарын бақылаудың маңызы

a)

Деректерді оңай табу үшін

b)

Жүйе дизайнын жақсарту үшін

c)

Қауіпсіздік инциденттерін анықтау үшін

172.

Қауіптерді уақытылы анықтап, әрекет ету

4 lines
173.

Бұлтта лог файлдарын бақылаудың маңызы

a)

Деректерді оңай табу үшін

b)

Жүйе дизайнын жақсарту үшін

c)

Қауіпсіздік инциденттерін анықтау үшін

d)

Құрылғыны автоматты түрде өшіру үшін

174.

Бұлттық провайдердің қауіпсіздік шараларына жауаптылығы

a)

Пайдаланушылар құпия сөзін жаңарту

b)

Желілік қауіпсіздік және хост қауіпсіздігі

c)

Деректерді өңдеу алгоритмдері

d)

Пайдаланушының кіру уақыты

175.

Бұлтта қауіпсіздік инциденті болған жағдайда ең бірінші не істеу қажет

a)

Барлық серверлерді өшіру

b)

Деректерді бірден жою

c)

Инцидентті тіркеу және жауап беру жоспарын іске қосу

d)

Барлық қолданушыларды құлыптау

176.

Бұлттағы инфрақұрылымды үздіксіз бақылау үшін қолданылатын технология

a)

VPN

b)

IDS/IPS жүйелері

c)

SSH қосылымдары

d)

IP фильтрациясы

177.

Киберқауіпсіздік кубының бірінші өлшемінің қызметі

a)

Білім

b)

Ережелер

c)

Мақсаттар

d)

Қорғаныс шаралары

178.

Киберқауіпсіздік заңдарының түрі сізді құпия деректеріңізді бөліскісі келетін ұйымнан қорғайды

a)

Қылмыстық заңдар

b)

Зияткерлік меншік заңдары

c)

Құпиялылықты қорғау заңдары

d)

Еңбек заңдары

179.

Желіге қосылған сақтау құрылғысының атауы

a)

SSD дискі

b)

NAS

c)

Бұлттық есептеу

d)

USB флешка

180.

Компьютерге немесе желіге рұқсатсыз кіруге тырысатын зиянды бағдарламалық жасақтама атауы

a)

Антивирус

b)

Брандмауэр

c)

Хакерлік құрал

d)

Троян

181.

Фишинг шабуылының негізгі мақсаты

a)

Компьютердің техникалық ақауын анықтау

b)

Желі трафигін жеделдету

c)

Пайдаланушыдан құпия ақпаратты алдау арқылы алу

d)

Бағдарламалық жасақтаманы жаңарту

182.

Фишинг шабуылының негізгі мақсаты

a)

Компьютердің техникалық ақауын анықтау

b)

Желі трафигін жеделдету

c)

Пайдаланушыдан құпия ақпаратты алдау арқылы алу

d)

Бағдарламалық жасақтаманы жаңарту

183.

Алынбалы тасымалдағышты пайдаланып ақпаратты бір құрылғыдан екінші құрылғыға жіберу әдісінің атауы

a)

Бұлттық синхрондау

b)

Желілік тасымалдау

c)

Физикалық тасымалдау

d)

Қашықтан қол жеткізу

184.

NAS және SAN қызметтерінде деректер күйінің сақталуы

a)

Қозғалыстағы деректер

b)

Транзиттегі деректер

c)

Сақтаулы деректер

d)

Шифрланған деректер

e)

Уақытша деректер

185.

Киберқауіпсіздіктің негізгі мақсаттарының бірі болып табылатын деректердің құпиялылығын сақтау үшін қолданылатын шаралар

a)

Есептік жазбалардың құпия сөздерін ашық ұсыну

b)

Деректерді шифрлау және аутентификация әдістерін қолдану

c)

Құрылғыларды желіден ажырату

d)

Тек ішкі желілерде деректерді сақтау

e)

Барлық мәліметтерді ашық түрде жариялау

186.

Киберқауіпсіздікке қатысты атау "құпия ақпаратты рұқсатсыз ашу немесе өзгерту әрекеттерін" білдіреді

a)

Фишинг

b)

Деректердің құпиялылығын бұзу

c)

Трояндық шабуыл

d)

Желілік қосылу

e)

Хакерлік шабуыл

187.

Қауіпсіздік басқару функциясы жүйелердің аппараттық және бағдарламалық қамтамасыз ету конфигурацияларын басқару мен бақылауға қатысты функциясымен айналысуы

a)

Конфигурацияны басқару

b)

Қауіп-қатерді басқару

c)

Активтерді басқару

d)

Осалдықты басқару

188.

Қорғаныс қабаттарының әдісінде екінші қорғаныс сызығы ретінде пайдаланылатын құрылғы

a)

Коммутатор

b)

Ішкі маршрутизатор

c)

Шеткі маршрутизатор

d)

Қорғау қабырғасы (фаервол)

189.

Желі протоколдарын талдаушы

4 lines
190.

Қорғаныс қабаттарының әдісінде екінші қорғаныс сызығы ретінде пайдаланылатын құрылғы

a)

Коммутатор

b)

Ішкі маршрутизатор

c)

Шеткі маршрутизатор

d)

Қорғау қабырғасы (фаервол)

191.

Желі протоколдарын талдаушылар санатына жататын желіні бақылау құралы

a)

SIEM

b)

Wireshark

c)

SNMP

d)

SPAN

192.

OSI анықтамалық үлгісінің 3, 4, 5 және 7 деңгейлеріндегі ақпаратты сүзетін брандмауэр

a)

Қолданба шлюзі

b)

Гибридті

c)

Пакетті сүзу

d)

Хостқа негізделген

193.

Брандмауэрдің желіаралық қалқан түрлерінің комбинациясы болып табылатын бөлік

a)

Келесі ұрпақ

b)

Гибридті

c)

Мөлдір

d)

Хостқа негізделген

194.

167. Желі дизайны интерфейстерді ұқсас функциялары немесе мүмкіндіктері бар аймақтарға топтайды

a)

жеке

b)

қабатты

c)

ZPF

d)

демилитаризацияланған

195.

Зиянды бағдарламалардың пайдалы жүктемелерін желіге тасымалдайтын бағдарлама

a)

DNS

b)

HTTPS

c)

IMAP

d)

Syslog

196.

Пакеттік түсірілімдерді декодтауда қиындықтар туғызатын бағдарлама

a)

DNS

b)

HTTPS

c)

SMTP

d)

Syslog

197.

Сұрау хабарларында жасырылған деректерді сүзу үшін пайдаланылатын бағдарлама

a)

DNS

b)

IMAP

c)

SMTP

d)

Syslog

198.

Оқиғалар корреляциясын қиындату үшін, хаттамамен қамтамасыз етілген уақыт белгілері бұзылуы мүмкін

a)

DNS

b)

HTTPS

c)

SMTP

d)

NTP

199.

Зиянды бағдарлама жұқтырған файлдарды тарататын және желіде осалдықтарды тудыратын бағдарлама

a)

ACL

b)

шифрлау

c)

НАТ / ПЭТ

d)

P2P

200.

IP мекенжайлары бар пакеттермен жеңуге

4 lines