Worksheets50-100 Су ресурстарының экологиясы
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Name
Class
Date
1.
q= α m/86.4*T өрнегіндегі Т нені білдіреді?
a)
суғару кезеңі
b)
суғару нормасы
c)
белгілі бір дақылдың ауыспалы егістегі үлесі
d)
су пайдалану коэффициенті
e)
транспирация коэффициенті
2.
Гидромодуль графигі дегеніміз не?
a)
әрбір құрама гектар егістікті суару үшін керек болатын судың мөлшерін графикалық әдіспен бейнелеу
b)
белгілі бір дақылдың ауыспалы егістегі үлесі
c)
су пайдалану коэффициентін графикалық әдіспен бейнелеу
d)
барлық жауабы дұрыс
e)
транспирация коэффициентін графикалық әдіспен бейнелеу
3.
Гидромодуль графигі неше түрден тұрады?
a)
2
b)
5
c)
3
d)
1
e)
4
4.
Табиғат қорларының жіктелуі:
a)
сарқылатын және сарқылмайтын
b)
жасанды және табиғи
c)
космостық және әлемдік
d)
таусылатын және толық
e)
дұрыс жауабы жоқ
5.
Сарқылмайтын табиғат қорларына не жатады?
a)
ғарыштық, күн энергиясы,теңіздер, ауа, жел энергиясы
b)
су, биосфера, тау жыныстары
c)
ауа, су, климат
d)
ауа, қазба байлықтары
e)
ғарыштық, су энергиясы,теңіздер, ауа, жел энергиясы
6.
Сарқылатын табиғат қорларына не жатады?
a)
қазба байлықтары, өсмідіктер, жануарлар, адам баласы
b)
ғарыштық, күн энергиясы,теңіздер, ауа, жел энергиясы
c)
су, биосфера, тау жыныстары
d)
ауа, су, климат
e)
ауа, қазба байлықтары, жануарлар, адам баласы
7.
Табиғат қорғаудың үшінші ұстанымын ата?
a)
табиғат қорларын пайдаланғанда олардың бір бірімен байланысты екендігін есте сақтау керек
b)
табиғат байлықтарын пайдалану барысында оның жергілікті жер үшін маңызы мен қорын қатаң есепке алу
c)
табиғат байлықтарын пайдалануды тұтынушылардың мақсатын ескере отырып жүзеге асыру
d)
адам баласының тіршілік ету барысында табиғат байлықтарын қорғау ұстанымы
e)
табиғат ресурстарын тиімді пайдалану, қайта түлету, ластанудан қорғауға арналған іс шаралар
8.
Табиғат қорғаудың екінші ұстанымын ата?
a)
табиғат байлықтарын пайдалану барысында оның жергілікті жер үшін маңызы мен қорын қатаң есепке алу
b)
табиғат байлықтарын пайдалануды тұтынушылардың мақсатын ескере отырып жүзеге асыру
c)
табиғат қорларын пайдаланғанда олардың бір бірімен байланысты екендігін есте сақтау керек
9.
Су сіңіру дегеніміз не?
a)
топырақ құрамындағы бос уақ тесіктерді судың өзінің ауыртпалық күші қысымы арқылы және оның бастаған кезінде пайда болатын капиляр күші арқылы біртіндеп сумен толтыру процессі
b)
топырақ құрамындағы бос уақ тесіктерді судың өзінің ауыртпалық күші қысымы арқылы және капиляр күші арқылы бірден сумен толтыру процессі
c)
топырақ құрамындағы бос уақ тесіктерді судың өзінің ауыртпалық күші қысымы арқылы және топырақтың ылғалдануы арқылы біртіндеп сумен толтыру процессі
d)
топырақ құрамындағы бос орынды судың ауыртпалық күші қысымы арқылы және капиляр күші арқылы сумен толтыру процессі
e)
дұрыс жауабы жоқ
10.
Өзен, көл, теңіз және су қоймаларындағы сулар қандай суларға жатады?
a)
жер беті сулары
b)
жер асты сулары
c)
инфильтрацйя сулары
d)
фильтрацйя сулары
e)
іркінді сулар
11.
Қазақстанда табиғи сулардың жалпы көлемі қанша?
a)
190 млрд м3
b)
170 млрд м3
c)
160 млрд м3
d)
180 млрд м3
e)
200 млрд м3
12.
Ағын суда топырақ және атмосфера ылғалдылықтарына айналдыратын шараны немесе топырақ ылғалдылығын жасанды түрде арттыру әдісін қалай айтамыз?
a)
суғару
b)
қатыру
c)
булану
d)
лайлау
e)
кептіру
13.
Өнеркәсіптердің кір қалдықтарымен ластанған , үйтұрмыстық және мал құралдарында пайдаланып, төкпе құбырларда түсетін жуынды сулардың қалай атайды?
a)
төгінді су
b)
жерасты суы
c)
инфильтрацйялы су
d)
су буы
e)
өзен сулары
14.
Өнеркәсіптегі төгінді суларға қандай сулар жатады?
a)
сулардың химиялық құрамы негізінен өнеркәсіптік мекемелері технологиялары және қолданылған шикізаттар түріне байланысты сулар
b)
егіншілікке арналған сулар
c)
ауруханадан шыққан сулар
d)
сулардың сапалық құрамы негізінен өнеркәсіптік мекемелері технологиялары және қолданылған шикізаттар түріне байланысты сулар
e)
канализация сулары
15.
Қай төгінді сулардың құрамында өсімдікке қажетті қоректік заттар көптеп кездеседі?
a)
мал шаруашылығы
b)
түсті металургия
c)
химия өнеркәсібі
d)
мақта-мата комбинаты
e)
уран өндіру заводы
16.
Егістіктерді суару үшін төгінді сулар қандай тазартулардан өтеді?
a)
механикалық, биологиялық
b)
механикалық, физикалық
c)
физикалық , биологиялық
d)
физикалық , химиялық
e)
химиялық, механикалық
17.
Егістікті суару үшін төгінді сулар тазартудың қанша түрінен өтеді?
a)
2
b)
3
c)
5
d)
7
e)
4
18.
Ауыл шаруашылық дақылдары негізінде сумен арнайы суғарылатын танаптарды қалай атайды?
a)
суғармалы егіншілік танабы
b)
егін егетін танап
c)
егін егуге болатын танап
d)
егіншілік танабы
e)
егіншілікке жарамсыз танап
19.
Тазаланған төгінді суды ауылшаруашылық дақылдарын суғаруға пайдаланады, бірақ қандай мәселелер шешілуі тиіс?
a)
Барлық жауап дұрыс
b)
Кір судың алысқа шығарылып, тазалануы
c)
Егінді суғарып топырақ ылғалданауын арттыру
d)
Топыраққа көп мөлшерде минералдық, органикалық және бактериялық тынайтқыштар беру шешіледі?
e)
Қоршаған ортаны ластанудан қорғау
20.
Табиғатты қорғаудың негізгі мақсаты не?
a)
оның байлығын тиімді пайдалана отырып, болашақ ұрпаққа қаз қалпында жеткізу
b)
табиғи қорлардың жіктелуін есте сақтау
c)
табиғи қорларды ластанудан сақтау және тиімді қолдану
d)
антропогендік өзгерістерге ұшыраудан сақтау
e)
оның байлығын керегінше пайдалана отырып, болашақ ұрпаққа қаз қалпында жеткізу
21.
Қызыл кітап және оның ролі?
a)
дүние жүзіндегі сиреп немесе құрып бара жатқан аң мен құстарды, өсімдіктерді сақтау
b)
еліміздің байлығын тиімді пайдалана отырып, болашақ ұрпаққа қаз қалпында жеткізу
c)
антропогендік өзгерістерге ұшыраудан сақтау
d)
табиғат қорғау заңын орындау
e)
дүние жүзіндегі сиреп немесе құрып бара жатқан аң мен құстарды, өсімдіктерді тізу
22.
Су айдындарының ластануының жіктелуі:
a)
биологиялық, химиялық, физикалық
b)
антропогендік және табиғи
c)
жасанды және табиғи
d)
биологиялық және химиялық
e)
физикалық және антропогендік
23.
Су бассейнінің ластануының негізгі себептері қайсысы?
a)
тазартылмаған ағын суларды өзен көлдерге жіберу
b)
биологиялық, химиялық, физикалық ластану
c)
өнеркәсіп орындары
d)
ауыл шаруашылығын химияландыру
e)
халық шаруашылығының дамуы
24.
Ағын суларға құйылатын лас сулар қалайша жіктеледі?
a)
қоспалар және лас сулар
b)
антропогендік және табиғи
c)
жасанды және табиғи
d)
биологиялық және химиялық
e)
физикалық және антропогендік
25.
Қазақстанда өзен көлдердің ластануы қай жерлерде сипат алады?
a)
өнеркәсіп шоғырланған аймақтарда, мұнай-газ өндіретін жерлерде
b)
қалалық аймақтарда орналасқан өзен көлдерде
c)
ауыр металдар, мұнай өнімдері өндірілетін жерде
d)
өнеркәсіп орналасқан аймақтарда, мұнай-газ өндіретін жерлерде
e)
полигондар орналасқан жерлерде
26.
Суарылатын жердегі дөңестердің топырақтың ойпат жеріне не үшін жылжытылады?
a)
жер бетін тегістеу
b)
қарықтар жасау
c)
тақаталар дайындау
d)
өңдеп тегістеу
e)
тамшылатуға дайындау
27.
Жер бетін тегістеудің әдістері?
a)
барлық жауабы дұрыс
b)
ықтырмалау
c)
топырақтың жоғарғы қабатын тақталап бір орыннан екінші орынға екі рет жылжыту
d)
топырақтың жоғарғы қабатын тақталап бір рет ғана жылжыту
e)
топырақты үймелеп тегістеу
28.
Тұрмыстық сарқынды суларда органикалық заттар үлесі қандай?
a)
58%
b)
55%
c)
81%
d)
85%
e)
18%
29.
Тұрмыстық сарқынды суларда минералдық заттар үлесі қандай?
a)
42%
b)
24%
c)
22%
d)
44%
e)
23%
30.
Төгінді сулармен суғарылатын танаптарға қандай талаптар қойылады?
a)
Барлық жауап бірге дұрыс
b)
Мұндай танаптар мұқият тегістелуі қажет және елді мекеннен, құдықтардан және басқа да су көздерінен кем дегенде200 метралыс болуы керек
c)
Жер асты сулары кем дегенде 3 метрден төмен орналасуы тиіс
d)
суғару тек топырақ асты және арық арқалы жүргізілгені жөн
e)
суғару режимі негізінен топырақтың су өткізгіш қасиетіне байланыстырылуы қажет
31.
Төгінді сумен суғарудың нормасын, яғни1 гектартанапқа берілетін төгінді су мөлшерін анықтайтын формуланы тап?
a)
М = П/10KҰ m3/га
b)
К = W+10A*E
c)
Q = 1,86 B h
d)
F=ab100%
e)
F= Q h*Mорт,га
32.
Топырақтың ең белсенді тамырлар орналасатын қабатына суда еритін және өсімдіктерге зиянды тұздар жиналуын не дейміз?
a)
Топырақтың сортаңдануы
b)
Топырақтың шіруі
c)
Топырақтың ылғандануы
d)
Топырақтың дем алуы
e)
Топырақтын құнарлығы
33.
Казіргі таңда Қазақстанның неше пайыз жері сортандаған
a)
52,9%
b)
48,9%
c)
54,9%
d)
45,9%
e)
95,9%
34.
1-ші сортандау қандай жолмен жүреді?
a)
Құрамында әр түрлі тұздар мен минералдардың нәтижесінде немесе желмен басқа жақтан алып келуі нәтижесінде болады
b)
Әр түрлі жағдайда
c)
Кейбір жағдайларда
d)
Желдің әсерінен
e)
Грунт суының котерілуі нәтижесінде
35.
Топырақ сортандануы тұздылығы жоғары ыза суы деңгейінің белгілі бір шамаға көтерілуін қалай атаймыз?
a)
Сортандану туғызатын деңгей
b)
Сортандану туғызбайтың деңгей
c)
Булану туғызатың деңгей
d)
Фильтрация туғызатың деңгей
e)
Булану туғызбайтын деңгей
36.
Нағыз сортандану ыза суы қай деңгейде болғанда сор басталады?
a)
1-2м
b)
1- 5м
c)
1- 6м
d)
2- 4м
e)
2-5 м
37.
Суармалы жерлерде ыза суының деңгейінің көтерілу себептері?
a)
Дреналастырылудың жетіспеуінен
b)
Каналдар, немесе жер арықтар арқылы су сүзілуі, яғни жерге сіңу
c)
Тым көп мөлшермен көлденен суғарғанда
d)
Егістік танабы бетінің тегіс болмауынан
e)
Барлығы дұрыс
38.
Сор дегеніміз не?
a)
Топырақ құрамындағы жеңіл ерігіш, өсімдікке зиянды тұздар жердің беткі қабаттарында орналасуы
b)
Топырақ құрамындағы ауыр еритін, өсімдікке пайдалы тұздар жердің беткі қабатында болуы
c)
Топырақ құрамындағы ауыр еритін, өсімдікке зиян тұздардың жердің беткі қабаттарында орналасуы
d)
Топырақ құрамындағы ауыр еритін, өсімдікке пайдалы тұздардың жердің астыңғы бөлігінде болуы
e)
Топырақ құрамындағы ауыр еритін, өсімдікке зиянды тұздардың жердің астыңғы қабатында болуы
39.
Сор топырақтар қанша түрге бөлінеді?
a)
3
b)
7
c)
8
d)
9
e)
2
40.
Жоғары көтерілген ыза суын төмендетіп танап сыртына ағызып шығаруға арналған жүйені қалай атаймыз?
a)
Дренаж
b)
Каптаж
c)
Акведук
d)
Компаратор
e)
Дюкер
41.
Дрендерден шыққан суды жинақтап, белгілі орынға құятын терең арықты қалай атаймыз?
a)
Коллектор
b)
Ридигер
c)
Агрегат
d)
Аэрозоль
e)
Шахта
42.
Су шаруашылығы жөніндегі мемлекеттік комитет нендей қызмет атқарады?
a)
су кодекісінің талаптарын бұзбауды бақылау, су ресурстарын ластаудан, бітеліп қалудан қорғау және жауап беру
b)
атмосфералық ауаны, суаттарды және жер асты сулардың нақтылы экологиялық жағдайларына бақылау жүргізу
c)
су кодекісінің талаптарын бұзбауды бақылау және су ресурстарын қорғау
d)
атмосфералық ауаны, суаттарды және жер асты суларын нақтылы экологиялық бақылау жүргізу
e)
мониторинг жасау және экологиялық бақылау жүргізу
43.
Гидрометрология жөніндегі мемлекеттік комитетет нендей қызмет атқарады?
a)
атмосфералық ауаны, суаттарды және жер асты сулардың нақтылы экологиялық жағдайларына бақылау жүргізу
b)
су кодекісінің талаптарын бұзбауды бақылау, су ресурстарын ластаудан, бітеліп қалудан қорғау және жауап беру
c)
су кодекісінің талаптарын бұзбауды бақылау және су ресурстарын қорғау
d)
атмосфералық ауаны, суаттарды және жер асты суларын нақтылы экологиялық бақылау жүргізу
e)
мониторинг жасау және экологиялық бақылау жүргізу
44.
Қоршаған ортаны ластаушы көздерін неше топқа бөлеміз:
a)
4
b)
3
c)
5
d)
2
e)
6
45.
Ауаны ластаушы улы заттардың неше түрі белгілі?
a)
150
b)
250
c)
130
d)
140
e)
350
46.
Физикалық ластану дегеніміз не?
a)
жылу-қызу, электромагнитті өріс, радиоактивті заттар
b)
уытты және су ортасының табиғи құрамын бүлдіретіндер
c)
өсімдік, жануар, микроорганизмдер және аш бейімді заттар
d)
қалдықтар мен қатты денелер
e)
улағыштар мен сұық қалдық заттар
47.
Химиялық ластану дешеніміз не?
a)
уытты және су ортасының табиғи құрамын бүлдіретіндер
b)
жылу-қызу, электромагнитті өріс, радиоактивті заттар
c)
өсімдік, жануар, микроорганизмдер және аш бейімді заттар
d)
қалдықтар мен қатты денелер
e)
улағыштар мен сұық қалдық заттар
48.
Биологиялық ластану дегеніміз не?
a)
өсімдік, жануар, микроорганизмдер және аш бейімді заттар
b)
уытты және су ортасының табиғи құрамын бүлдіретіндер
c)
жылу-қызу, электромагнитті өріс, радиоактивті заттар
d)
қалдықтар мен қатты денелер
e)
улағыштар мен сұық қалдық заттар
49.
Құрылыс материалдарын қажет етпейтін, неғұрлым арзан тәсіл?
a)
топырақтың астыңғы қабаты арқылы суғару
b)
тамшылатып суғару
c)
жаңбырлатып суғару
d)
жүйектеп суғару
e)
жайып суғару
50.
Су 1,5-2,5 есе үнемделетін, топырақ эрозиясы мүлде болмайтын топырақтағы ауа мен су ара қатынасы қолайлы суғару тәсілі?
a)
тамшылатып суғару
b)
топырақтың астыңғы қабаты арқылы суғару
c)
жаңбырлатып суғару
d)
жүйектеп суғару
e)
жайып суғару
100 %
