NEW
Font size
WorksheetsЗат алмасуы. Дәрумендер
Total questions: 25
Worksheet time: 13mins
Мәтіндегі анықтамаға сүйене отырып, «зат алмасу» ұғымы нені білдіреді?
Қоректік заттардың тек ыдырау процестерінің жиынтығы
Ассимиляция мен диссимиляциядан тұратын денедегі күрделі өзгерістердің жиынтығы
Тек жасушалардың бөлінуі мен өсу процестері
Қоректік заттардың тек қанға сіңуі
Ассимиляция мен диссимиляцияның айырмашылығын дұрыс сипаттайтын тұжырымды таңдаңыз.
Ассимиляция — заттардың ыдырауы, диссимиляция — жаңа заттардың синтезі
Ассимиляция — денеге түскен заттардың сыртқа шығарылуы, диссимиляция — олардың қорытуы
Ассимиляция — заттардың орны толуы, синтезделуі мен пайда болуы; диссимиляция — заттардың ыдырауы, тотығуы және қорытылуы
Екеуі де тек энергия бөлуді қамтамасыз ететін процестер
Көмірсулардың табиғатта кездесетін негізгі түрлерін атаңыз.
Полисахаридтер, дисахаридтер, моносахаридтер
Кетондар, альдегидтер, спирттер
Нейтралдық липидтер, фосфолипидтер, стеролдар
Аминқышқылдар, пептидтер, белоктар
Гликоген негізінен қай мүшелерде қор ретінде жиналады?
Бауыр мен бұлшық еттерде
Өкпе мен жүректе
Терінің астында және май тінінде
Бүйрек пен ұйқыбезде
Майлардың адам денесіндегі басты қызметтерінің бірін таңдаңыз.
Тек ферменттер синтезін арттыру
Энергия қоры ретінде қызмет ету және жылуды сақтау
Тек қандағы глюкозаны көтеру
Тек кальций алмасуын реттеу
Холестериннің бауырда қандай қосылысқа айналып, май алмасуына қатысатыны дұрыс көрсетілген нұсқаны таңдаңыз.
Өт қышқылдарына
Кетон денелеріне
Фосфолипидтерге
Гликогенге
Негізгі зат алмасу дегеніміз не? Берілген анықтамалардың ең дәлін таңдаңыз.
Адамның денесі қозғалғанда жұмсалатын қосымша энергияның жиынтығы
Адамның тыныш қалыпта тіршілік әрекеттерін қамтамасыз етуге қажет ең аз энергия шығыны
Тамақтанудан кейін бірден пайда болатын жылу энергиясы
Бұлшық еттерді күштеп жиырылту кезінде жұмсалатын энергия
Жасқа байланысты негізгі зат алмасу қалай өзгереді? Дұрыс тұжырымды таңдаңыз.
Балаларда негізгі зат алмасу ересектерге қарағанда төмен, ал қарттарда жоғары
Балаларда негізгі зат алмасу ересектерге қарағанда жоғары, ал қарттарда төмен
Жас ерекшелігі негізгі зат алмасуға әсер етпейді
Қарттарда негізгі зат алмасу өзгермейді, тек балаларда жоғары болады
Изотермия нені сипаттайды?
Дененің сыртқы қабығының ядродан суығырақ болуы
Дене температурасының тұрақтылығы жасушалар мен ұлпалардағы зат алмасумен қамтамасыз етілуі
Сыртқы ортаның өзгерісіне дене температурасының тез бейімделуі
Тері арқылы жылудың сәуле шашу жолымен жоғалуы
Гипотермия дегеніміз не? Берілген анықтамалардың ішінен ең дәл анықтаманы таңдаңыз.
Дененің температурасының 40°С-тан жоғары көтерілуі
Дененің температурасының қоршаған ортаға байланысты 28–30°С-қа дейін төмендеуі
Дененің ішкі секреция бездерінің қызметінің артуы
Дененің жылулық реттелуінің толық тоқтауы
«Витамин» терминінің шығу тегі бойынша дұрыс тұжырымды таңдаңыз.
Латынның vita – өмір сөзінен алынған
Гректің thermos – жылу сөзінен алынған
Ағылшынның acid – қышқыл сөзінен алынған
Латынның aqua – су сөзінен алынған
Витаминдердің табиғатына қатысты дұрыс жіктелімді таңдаңыз.
Барлық витаминдер майда еритін
Барлық витаминдер суда еритін
Суда еритіндер В тобы және С; майда еритіндер A, D, K, E
Суда еритіндер A, D, K, E; майда еритіндер В тобы және С
Тамақты ұзақ сақтағанда және қайнатқанда витаминдерге не болады?
Витаминдер толық тұрақты, өзгермейді
Суда еритін витаминдер күшейеді
Көп витаминдер бұзылуы мүмкін, әсіресе ыстықта және қыздырғанда
Витаминдер көбейіп, гипервитаминоз дамиды
С витаминінің негізгі тағамдық көздерін таңдаңыз.
Қара қарақат, қызанақ, лимон, пияз
Ақ нан, күріш, майлы ет
Сары май, жұмыртқа, бауыр
Қант, ақуыз қоспалары, тұздалған балық
В1 витаминінің (тиамин) негізгі қызметін дұрыс сипаттайтын тұжырымды таңдаңыз.
Ақуыздардың синтезін тежейді
Көмірсу алмасуына қатысатын ферменттердің құрамына кіреді және жүйкеде қозуды өткізетін синапстың құрамында болады
Май қышқылдарының ыдырауын арттырып, гормондар түзуін күшейтеді
Қан ұюын тоқтатып, тромб түзілуін азайтады
В2 витамині (рибофлавин) жетіспегенде қандай белгілер байқалады? Ең дәл жауапты таңдаңыз.
Тіс эмалі жұқарады, суыққа сезімталдық артады
Зат алмасу бұзылып, ерінде жарық пайда болады, тілдің бүртіктері тегістеліп, жылтырайды
Қан қысымы төмендеп, жүрек соғысы жиілейді
Сүйек сынғыштығы артады, қант деңгейі көтеріледі
РР витамині (никотин қышқылы) туралы дұрыс тұжырымды таңдаңыз.
Оттықсыздану реакцияларында катализатор қызметін атқарады
Ферменттер құрамына кіріп, тотығу-тотықсыздану реакцияларына қатысады; аз мөлшерін ішек бактериялары синтездейді
Тек жануар текті тағамда ғана болады және тәулігіне 2–3 мг қажет
Тек май ерітіндісінде белсенді болып, А витаминімен бірге сіңеді
В6 витамині (пиридоксин) жетіспегенде тән өзгерісті таңдаңыз.
Дәм сезу жоғалады, көру өткірлігі артады
Тамаққа тәбет болмайды, іш өтіп, тері қабынады; жүйкенің қызметі бұзылып, өсу тоқтайды
Тері қалыңдап, сүйек өсінділері пайда болады
Қанның ұюы күшейіп, тромбтар көбейеді
Берілгендердің ішінде В1 витаминінің негізгі тағамдық көздері қайсысы?
Балық майы, ұлудырқы, сары май
Тазартылмаған астық тұқымдастардың қабығы, дәні; бұршақ тұқымдастар, шпинат, жұмыртқаның сары уызы, пияз, сәбіз, алма
Лимон, қарақарақат, қырыққабат
Ірі қара бауыры, тауықтың балапан бауыры, бүйрек
А витамині жетіспегенде қандай өзгерістер байқалады? Ең дұрысы бір жауапты таңдаңыз.
Көздің жас қабығы қалыңдап, көру артады
Тері құрғап, көздің қасаң қабығы түлейді, «ақшам соқыр» дамуы мүмкін
Сіңірлер созылып, буындар босап кетеді
Қан ұюы күшейіп, гематомалар азаяды
D витаминінің (кальциферол) негізгі қызметін дұрыс сипаттайтын тұжырымды таңдаңыз.
Қанның ұюын қамтамасыз етеді
Күн сәулесінің әсерінен теріде провитамин D-ның заты түзілуін тежейді
Кальций мен фосфат тұздарының алмасуын реттеп, мешелдің алдын алады
Көздің шырышты қабатын қалпына келтіреді
К витаминінің жеткіліксіздігінен ең ықтимал салдар қайсы?
Бауырда протромбин мөлшері төмендеп, қанның ұюы бұзылады
Семіздік артып, бұлшық ет күшейеді
Көру өткірлігі артып, түнде жақсы көреді
Сүйек өсімі жылдамдап, деформация болмайды
Е витаминінің (токоферол) негізгі көздері көрсетілген қатарды таңдаңыз.
Аскөк, өсімдік майы, сүт, жұмыртқа
Өсімдік майы, асқөк, жаңғақ, жүгері мен пияз
Қызанақ, бауыр, балық майы
Сиыр еті, бидай ұны, тұз
Түнгі уақытта көрудің нашарлауы («ақшам соқыр») қандай витамин жетіспеуінен дамиды?
А витамині
D витамині
K витамині
E витамині
Берілген жағдайға сәйкес ең орынды кеңесті таңдаңыз: Жас балада сүйегі жұмсарып, қаңқасы дұрыс қалыптаспай, аяқтары қисайып барады. Қандай профилактика ұсынылады?
К витаминін көбейту және тұзды азайту
Күн сәулесін жеткілікті қабылдау және D витаминіне бай тағамдарды қосу
А витаминін шектеу және майлы тағамдардан бас тарту
Е витаминін азайту және жүгеріден бас тарту
