Font size
WorksheetsЖеке патофизиология-1 бөлімі бойынша тесттік тапсырмалар
Total questions: 100
Worksheet time: 53mins
Әйелдерде анемияның бар екендігін нақтылайтын көрсеткіштер:
гематокрит = 39%
ретикулоциттер = 1,1%
түстік көрсеткіш = 0,87
гемоглобин деңгейі = 70 г/л
эритроциттердің шөгу жылдамдығы = 10 мм/сағ
Жүктіліктің 4-ші айынан бастап жүкті әйелде эритроциттердің шөгу жылдамдығының (ЭШЖ) жоғарылауы байқалады. Босанғанға дейін ЭШЖ 43 мм/сағ дейін жетті. ЭШЖ-нің жоғарылауы, әсіресе, екінші және үшінші триместрлерде қан құрамында келесі заттардың деңгейінің жоғарылауымен байланысты:
темірдің
кальцийдің
альбуминдердің
эритроциттердің
фибриногеннің
Темірдің ағзада тапшылығы, ең алдымен, осы заттектің түзілуінің төмендеуіне әкеледі:
ДНҚ-ның
гемнің
глобиннің
трансферриннің
фолий қышқылының
Темір тапшылықты анемия кезінде байқалады:
гипохромия, микроциттер
гиперхромия, мегалоциттер
гиперхромия, микросфероциттер
нормохромия, нысана тәрізді эритроциттер
гипохромия, базофильді түйіршіктелуі бар эритроциттер
B12-тапшылықты анемия осы кезде дамиды:
созылмалы қан жоғалтқанда
Каслдың ішкі факторының жеткіліксіздігінде
жануар текті өнімдерді шамадан тыс қабылдауда
андрогенді стероидтарды ұзақ қабылдауда
спектрин ақуызының тұқымқуалайтын тапшылығында
Гемолитикалық анемиялардың басқа топтағы анемиялардан айырмашылығы саналады:
қан түзілуінің мегалобласттық түрі
микроцитозға бейім анизоцитоз
сүйек кемігінде гемопоэтикалық тіннің май тінімен алмасуы
Шығу тегі биологиялық қандай этиологиялық фактор жедел жүре пайда болған токсико-гемолитикалық анемияның дамуына себеп болады?
саңырауқұлақпен улану
қатты жерде ұзақ жүгіру
ультракүлгін сәулеленудің әсері
сәйкес келмейтін қан тобын құю
ана мен ұрық организмі арасындағы резус-шиеленіс
Физиологиялық лейкоцитоз осы жағдайда байқалады:
жарақаттарда
қабынуда
жүктілікте
гемолитикалық анемияда
жедел постгеморрагиялық анемияда
Лейкоцитоздың дамығанын осы жағдай көрсетеді:
қандағы бластық жасушалардың 20%-дан жоғары болуы
лейкоциттердің жалпы санының 9×109/л жоғары болуы
қанда гранулоциттерді лейкоциттердің пайда болуы
лейкоциттердің дегенеративті түрлерінің пайда болуы
лейкемиялық үңгір
Регенерациялық ядролық солға ығысуы бар абсолютті нейтрофильді лейкоцитоз осы кезде байқалады:
жедел аппендицитте
апластикалық анемияда
мегалобластық анемияда
қарқынды физикалық жұмыста
созылмалы лимфоцитарлы лейкозда
Эозинофилия көбінесе осы жағдайда кездеседі:
темір тапшылықты анемияда
жедел миокард инфарктінде
аллергиялық риноконъюнктивитте
созылмалы лимфолейкозда
A гемофилияда
Агранулоцитоз кезінде лейкоциттердің жалпы саны осы деңгейде болады:
1,0×109/л аз
2,0-3,0×109/л
3,0-6,0×109/л
4,0-9,0×109/л
9,0×109/л жоғары
Лейкоздардың даму негізінде осы процесс жатыр:
жасушалардың бақылаусыз пролиферациясы
лейкоздық жасушалардың жетілу қабілеттілігінің артуы
ағзаның антибластомдық резистенттілігі белсенділігінің жоғарылауы
жасушалардың митоздық белсенділігінің бәсеңдеуі
Лейкоздар кезіндегі ісіктің прогрессия осымен қатар жүреді:
лейкоциттердің дегенеративті түрлерінің азаюымен
лейкоздық жасушалардың генетикалық тұрақсыздығының басылуымен
дифференцияланған жасушалардың азаюымен және бластық түрлердің көбеюімен
регенеративті түрлердің көбеюімен және формуланың оңға ығысуымен
жетілген жасушалардың көбеюімен және бластық жасушалардың азаюымен
Қай көрсеткіш шамасының өзгеруі біріншідік гемостаздың бұзылуын көрсетеді?
ЭШЖ
гемато криттің
протромбиндік уақыттың
тромбоциттердің
VIII фактордың
Қан ұюының баяулауына әкеледі:
қандағы тромбоциттердің көбеюі
қандағы протрегенаттардың көбеюі
біріншілік антикоагулянттар синтезінің азаюы
плазмалық жүйе белсенділігінің азаюы
прокоагулянттар синтезінің азаюы
Гемофилия А кезінде бұзылады:
қан ұюының сыртқы жолы
қан ұюының ішкі жолы
тромбоциттердің фибриногенмен байланысуы
тромбоциттердің агрегациялық қызметі
фибрин-мономерлердің полимеризациясы
Гипокоагуляция және геморрагиялық синдромның дамуы осы кезде пайда болады:
К витаминінің артық болуы
антигромбин III артық болуы
тромбоциттер санының көбеюі
протрегенаттардың активизациялануы
гепариннің азаюы
Тромбофилиялар дамуының негізгі патогенездік факторларына жатады:
прокоагулянттардың артық болуы
антикоагулянттардың артық болуы
тамыр қабырғасының оң зета-потенциалы
фибринолиздің тежелуі
протрегенаттардың тапшылығы
Гемостаз жүйесінің қай патологиясына қанның ұюы және қан ұюға қарсы механизмдердің активизациялануы мен бәсеңдеуі процестерінің біріздік алмасуы тән?
гемофилиясы
ТШҚҰ-синдромы
тромбоцитопения
телеангиэктазиялар
ангиопатиялар
ТШҚҰ-синдромына тән болып табылады:
сүйек кемігінде тромбоцитопоэздің активизациялануы
тамыр арасында тромбиннің көп мөлшерде түзілуі
тамырлы-тромбоцитарлы гемостаз механизмдерінің ұзақ активизациялануы
құрамында тұрақтандырылған ерімейтін фибрині бар тромбтардың түзілуі
фибриногеннің деградация өнімдерінің қаннан жеделдетіп шығарылуы
22. Әйел, 45 жаста, жалпы клиникалық қан талдамасын тапсырды. Қан талдамасында гематокрит 39% құрайтыны көрсетілген. Бұл нені білдіреді?
гемоглобиннің 39% плазмада орналасқан
гемоглобиннің 39% эритроциттерде орналасқан
қанның жалпы көлемінің 39% плазма құрайды
қанның формалық элементтерінің 39% ақуыздар құрайды
қанның жалпы көлемінің 39% формалық элементтер құрайды
Науқасқа 3 жыл бұрын асқазан обырына байланысты операция жасалған – асқазанның ауқымды резекциясы. Жалпы қан талдамасы: эритроциттер - 2,65×1012/л, гемоглобин - 100 г/л, ТК – 1,13. Қан талдамасындағы өзгерістер немен байланысты?
темірдің сіңірілуінің төмендеуімен
тұз қышқылдығының түзілуінің төмендеуімен
Каслдың ішкі факторының түзілуінің төмендеуімен
эритропоэтин түзілуінің жоғарылауымен
трансферрин түзілуінің жоғарылауымен
Науқас әлсіздікке, физикалық жүктеме кезіндегі ентігуге, іштің ауыруына, аяқ-қолдың ұюына және «құмырсқа жыпылықтағандай» сезімге шағымданып клиникаға түсті. Тексеру кезінде науқаста құрт инвазиясы (Diphyllobothrium latum) анықталды. Қан талдамасында: гемоглобин - 100 г/л, эритроциттер – 2,5×1012/л. Қан жағындысында диаметрі 12 мкм эритроциттер, үлкен гиперсегменттелген нейтрофилдер анықталды. Науқаста анемияның қай түрі бар?
β-талассемия
темір тапшылықты анемия
орақ тәрізді жасушалы анемия
микрофероцитарлы анемия
B12-тапшылықты анемия
Бүйректің созылмалы ауруы бар науқастың (анамнезінде 15 жыл созылмалы гломерулонефрит) қанын зерттеу кезінде анықталды: гемоглобин - 70 г/л, эритроциттер саны - 2,4×1012/л, түстік көрсеткіш - 0,85. Науқастағы гемопоэз бұзылысының негізгі себебі қандай?
қантүзілу жасушалардың гиперплазиясы
эритропоэтин өндірілуінің бұзылуы
эритроциттердің өмір сүру ұзақтығының артуы
нуклеопротеидтер алмасуының бұзылуы
темірдің сіңірілуінің бұзылуы
Тері жамылғысы мен сілемейлі қабаттардың сарғаюы, гепатоспленомегалия, зәр мен нәжістің қараюы, ретикулоцитоз осыған тән:
гемолитикалық анемияға
B12-тапшылықты анемияға
Минковский-Шоффар ауруы кезінде микросфероциттердің түзілуі осымен байланысты:
темір қорларының азаюымен
эритроциттер мембранасының генетикалық ақауымен
эритроциттердегі нуклеопротеидтер алмасуының бұзылуымен
эритроциттерге қарсы антиденелердің болуымен
гемоглобин синтезінің бұзылуымен
28. Денсаулық жағдайына шағымы жоқ ер адамда кезекті медициналық профилактикалық тексеру кезінде лейкоциттердің жалпы санының артқаны анықталды – 10,7×109/л. Бұл жағдайда лейкоцитоздың дамуын қан талдамасын осыдан кейін тапсырылғанымен түсіндіруге болады:
ой еңбегінен
жедел қан жоғалтудан
суды едәуір мөлшерде ішуден
физикалық жұмыстан
ұзақ ұйқыдан
Науқастың қан жағындысын микроскоппен қарау кезінде анықталды: таяқша ядролы нейтрофилдер – 0%, сегмент ядролы нейтрофилдер – 76%, гиперсегменттелген нейтрофилдер++. Лейкоцитарлық формуланың бұл өзгерісі қалай аталады?
лейкемиялық үңгір
дегенерациялық оңға ығысу
гипорегенерациялық солға ығысу
лейкемоидтық реакция
агранулоцитоз
30. Жасөспірімнің оң қолының бас бармағын кесіп алғаннан кейін үшінші тәулікте зақымданған жерде іріңді бөлінісі бар ісіну пайда болды. Қан жүйесінің спецификалық емес қорғанышының қандай элементтері іріңді ошақты залалсыздандыру процестеріне бірінші болып қосылады?
базофилдер
моноциттер
лимфоциттер
нейтрофилдер
эозинофилдер
Қызыл иектің гиперплазиясы және ойық жаралы-некроздық стоматиті бар науқастың жалпы қан талдамасында анемия, тромбоцитопения, аэозинофилия, көп мөлшерде бластық жасушалар, аралық жетілген түрлерінің болмауымен қатар аз мөлшерде жетілген гранулоциттер анықталды. Бұл өзгерістер науқаста осы патологияның бар екенін нақтылайды:
жедел лейкоздың
созылмалы лейкоздың
лейкемоидтық реакцияның
агранулоцитоздың
лейкоцитоздың
Базофильді-эозинофильді ассоциация осы аурудың өзіндік зертханалық маркері болып табылады:
миеломды аурудың
шынайы полицитемияның
миелоцитті типті лейкемоидты реакцияның
созылмалы миелоцитарлы лейкоздың
жедел лимфобластты лейкоздың
Бауыр мен өт шығару жолдарының аурулары кезінде, ішекке өттің жеткіліксіз түсуімен қатар жүретін геморрагиялық синдромды осымен түсіндіруге болады:
темір тапшылығымен
К витаминінің тапшылығымен
антигомбин-III тапшылығымен
тромбоциттің шамадан тыс синтезімен
прокоагулянттардың жоғары түзілуімен
Гепариннің шамадан тыс артық болуыньщ салдары қандай?
тромбоздардың дамуы
протромбин мен тромбиннің инактивациясы
қан ұю уақытының қысқаруы
тромбоциттер агрегациясының күшеюі
қан тұтқырлығының жоғарылауы
Тамыр эндотелийінде плазминогеннің тіндік активаторы түзілуінің жоғарылауы осымен әкеледі:
тромбоциттер адгезиясының күшеюіне
тромбтардың шамадан тыс түзілуіне
фибрин талшықтарының күшейтілген ыдырауына
плазминогеннің плазмаға айналуының тежелуіне
фибрин лизисінің басылуына
36. Қанда фибриногеннің спецификалық деградация өнімдері - D-димерлердің жоғары болуы осының активизациялануын көрсетеді:
фибринолиздің
антикоагулянттық жүйенің
қан ұюдың сыртқы жолының
қан ұюдың ішкі жолының
тамырлы-тромбоцитарлы гемостаздың
Жарақаттық хирургиялық іс әрекеттер, эндотоксиндердің гиперпродукциясы бар септикалық шок, акушерлік ТШҚҰ-синдромы кезінде қан тамырларында көп мөлшерде борпылдақ микротромбтардың пайда болуымен тромбинемияның дамуы осымен инициацияланады:
гемостаздың тромбоцитарлық буынының активизациялануымен
біріншілік антикоагулянттар жүйесінің активизациялануымен
тіндік фактор + VIIa факторы кешенінің түзілуімен
патологиялық антикоагулянттардың түзілуімен
эндотелийдің тромбозрезистенттілігінің төмендеуімен
ТШҚҰ-синдромы кезіндегі этиотропты терапия осыған негізделген:
Себепші фактордың патогендік әсерін төмендету үшін қандай емдік шара қолданылады?
плазмаферез жүргізуге
гемодиализді жүзеге асыруға
жаңа мұздатылған плазманы құюға
себепші фактордың патогендік әсерін төмендетуге
себепші фактордың патогендік әсерін төмендетуге
Салдарлық адекватты эритроцитоздар осы кезде дамиды:
қанның қайта таралуында
бүйрек тамырларының микротромбоздарында
гемоглобиннің оттегін тасымалдау қабілетінің төмендеуінде
қанның колонауында
бауыр ісіктерінде
Науқасқа қалқанша без ауруына байланысты тиреостатикалық препарат тағайындалды. Дәрілік заттекті қабылдай бастағаннан 2 апта өткен соң әйелде 41°C-қа дейін қызба, ауыз қуысының ауырсынуы, бадамша бездері мен ауыз қуысының сілемейлі қабатының ойық жаралы-некроздық зақымданулары пайда болды. Қан талдамасында: гемоглобин - 130 г/л, эритроциттер - 4,1×1012/л, ретикулоциттер – 0,9%. Лейкоциттер - 0,85×109/л: эозинофилдер - 0%, базофилдер - 0%, т/я нейтрофилдер - 0%, с/я нейтрофилдер - 12%, лимфоциттер - 72%, моноциттер - 16%. Тромбоциттер - 172×109/л. Нейтрофилді антиденелер анықталды. Бұл деректер осын көрсетеді:
аутоиммунды агранулоцитозды
миелотоксикалық агранулоцитозды
абсолютті моноцитарлы лейкоцитозды
иммунды патогенді агранулоцитозды
созылмалы лимфоцитарлы лейкозды
Науқас жалпы әлсіздікке, сол жақ қабырға астындағы ауырлық сезіміне шағымданады. Жалпы қан талдамасында: гемоглобин - 85 г/л, эритроциттер - 2,7×1012/л; лейкоциттер - 68×109/л: эозинофилдер - 9%, базофилдер - 12%, миелобласттар – 3%, промиелоциттер - 5%, миелоциттер - 10%, метамиелоциттер - 12%, т/я нейтрофилдер - 10%, с/я нейтрофилдер - 30%, лимфоциттер - 8%, моноциттер - 1%; тромбоциттер - 90×109/л. Сүйек кемігінің цитогенетикалық зерттеу: t(9;22). Науқаста қан түзу жүйесі бұзылысының қандай типтік түрі дамиды?
жедел миелобластты лейкоз
созылмалы миелоцитарлы лейкоз
миеломды типті, нейтрофилді лейкоидты реакция
миелотоксикалық агранулоцитоз
миеломды ауру
Пациентте ерте балалық шақтан бастап жарақаттан кейін аумақты гематомалар мен мұрыннан қан кетулер пайда болады. Асфальтқа құлағаннан кейін оң жақ тізе буынындағы ауырсынуға шағымданып, стационарға түсті. Буын көлемі ұлғайған, қатты ауырсынды, қозғалыс көлемі айтарлықтай шектелген. Науқастағы гемостаз бұзылысының даму механизмі қандай?
плазминогеннің активациясы
қанның антикоагулянттық белсенділігінің жоғарылауы
эндотелиалды простациклиндердің синтезінің бұзылуы
прокоагулянттық тұқымқуалайтын тапшылығы
тұқымқуалайтын тромбоцитопатия
Сепсисі бар шала туған балада «кофе тұнбасы» тәрізді құсу, теріде петехиальді бөртпе, инъекция орнынан қан кету пайда болды. Қанда ЖБТУ (АЧТВ), протромбиндік және тромбиндік уақыттың ұзаруы, D-димерлер деңгейінің жоғарылауы байқалады. Бұл гемостазиопатияға тән болып табылады:
тромбоциттер санының көбеюі
тромбинге сезімталдықтың жоғарылауы
фибрин-мономерлердің полимеризация процестерінің бұзылуы
фибриногеннің деградация өнімдерінің азаюы
фрагменттелген эритроциттердің азаюы
Эссенциалды гипертензияның алғашқы және негізгі белгісі болып табылады:
жүректің зақымдануы
тамырлардың ремоделденуі
артериялық қысымның жоғарылауы
артериолалардың серпімділігінің төмендеуі
нысана –ағзалардың зақымдануы
Гипертониялық ауру осының тобына жатады:
эндогенді аурулардың
моногенді аурулардың
зат алмасу ауруларының
тұқымқуалайтын аурулардың
мультифакторлы аурулардың
Артериялық гипертензияның (АГ) осы түрі, артериялық қысымды реттеуге қатысатын ағзалардың ауруларымен байланысты:
ілкі АГ
екіншілік АГ
эссенциалды АГ
тұқымқуалайтын АГ
гипертониялық ауру
Гипертониялық аурудың дамуында модификацияланған (өзгертілуі мүмкін) қауіп факторы болып табылады:
жынысы
жасы
гиподинамия
тұқымқуалаушылық
туылған кездегі салмақтың аз болуы
Коронарлық жеткіліксіздіктің дамуының негізінде қандай типтік патологиялық процесс жатыр?
спазм
сладж-феномен
веналық гиперемия
қабыну
ишемия
Абсолютті коронарлық жеткіліксіздіктің дамуына әкелетін коронарогенді факторларға жатады:
ұзақ мерзімді тахикардия
артериялық гипертензия
Салыстырмалы коронарлық жеткіліксіздіктің дамуына әкелетін факторларға жатады:
ұзақ мерзімді тахикардия
коронарлық тамырлардың атеросклерозы
коронарлық артериялардың тромбоэмболиясы
миокардтағы алмасу процестерінің бұзылуы
жүрек тармақтарының ваугус жүйкесімен тітіркенуі
51. Миокард жасушаларының ишемия кезінде қайтымсыз зақымдануының басты факторы болып табылады:
кардиомиоциттерде гликолиздің тежелуі
митохондрияда асқын тотығу процестерінің бәсеңдеуі
кардиомиоциттердегі лизосомалық гидролаздардың белсенділігінің төмендеуі
кардиомиоциттердегі мембраналарының өткізгіштігінің төмендеуі
миокард клеткаларының энергиямен қамтамасыз етілуінің төмендеуі
Миокард ишемиясы кезінде іске қосылатын саногенетикалық механизмдер:
аритмиялардың пайда болуы
коллатеральді қан айналымының күшеюі
жүрекке симпатикалық әсерлердің күшеюі
миокардтың электрлік белсенділігінің тоқтауы
миокардтың жиырылу қабілетінің әлсіреуі
Миокардтың жүрек жеткіліксіздігі осы жағдайда пайда болады:
аортаның коарктациясында
миокард инфарктында
жүрек қақпандарының ауруларында
артериовеноздық шунттауда
ілкі артериялық гипертензияда
Жүрекке қан көлемінің артуы келесі жағдайда дамуы мүмкін:
гиперволемияда
аортаның коарктациясында
артериялық гипотензияда
гипертониялық ауруда
митральды қақпақшаның стенозында
Сол жақ қарыншалық жүрек жеткіліксіздігі осының дамуымен сипатталады:
акроцианозбен
мойын веналарының пульсациясымен
артериялық гипертензиямен
орталық веналық қысымның жоғарылауымен
кіші қанайналым шеңберіндегі іркілістік құбылыстардың
Жедел сол жақ қарыншалық жеткіліксіздіктің клиникалық көрінісі болып табылады:
асцит
анасарка
Жүрек жеткіліксіздігінің компенсациялық сатысына тән белгілерге жатады:
брадикардия
миокард дилатация
тонометриялық дилатация
кіші қан айналым шеңберінде қанның іркілуі
жүрек қуыстарында қалдық қанның көбеюі
Гипернатриемия артериялық гипертензияның дамуына ықпал етеді:
ангиотензин-3 түзілуінің күшеюі
натрийуретикалық механизмдердің белсенділігінің артуы
прессорлық факторларға адренорецепторлардың сезімталдығының жоғарылауы
нерв ұштарымен норадреналиннің кері сіңірілуінің артуы
эндотелий клеткаларында простациклин синтезінің активизациялануы
Артериялық гипертензия кезінде эндотелий дисфункциясына тән болып табылады:
эндотелин-1 экспрессиясының және өндірілуінің артуы
NO-синтетазаның белсенділігінің артуы
Е және А топтарындағы простагландиндердің өсуі
гипополяризациялайтын фактордың артуы
брадикининнің көбеюі
Гипертония ауруы дамуының патогенездік кезеңдері бөлінеді:
A. продромалдық кезең және өршу кезеңі
B. қалыптасу кезеңі және тұрақтану кезеңі
C. вазоспастикалық кезең және көлем-натрийге тәуелді кезең
D. гипоренинді кезең және гиперренинді кезең
E. компенсациялық кезең және декомпенсациялық кезең
Миокард инфарктісі бар науқаста ентігу, тахикардия, сілемейлі қабаттарының цианозы пайда болды. Бұл жағдайда гипоксияның дамуы осымен байланысты:
оттегінің экстракциялау көлемінің азаюымен
эритроциттер санының азаюымен
оксигемоглобиннің диссоциациясының бұзылуымен
қанның жеткіліксіз оксигенациясымен
қан айналымының жылдамдығының төмендеуімен
Науқас реңіленген, терісінің түсі көкшіл, суық термен жабылған, тынысы шулы, алыстан естіледі, аузынан қызғылт көбіктенеді. Өкпесін аускультация жасағанда ылғалды, әртүрлі көлемдегі сырылдар естіледі. Бұл патологияның типтік түрі ең жиі қай аурудың асқынуы ретінде дамиды?
ауыр анемия
кардиосклероз
созылмалы артериялық гипотензия
миокард инфарктісі
кардиомиопатия
Тумауды жұқтырғаннан кейін ишемиялық жүрек ауруы бар науқаста аяқтарының ісінуімен байқалатын жүрек қызметінің декомпенсациялық белгілері пайда болды. Ісінулердің патогенезіндегі негізгі фактор саналады:
вазопрессиннің артық өндірілуі
қантамырларының өткізгіштігінің артуы
гидростатикалық қысымның жоғарылауы
қан альбуминдерінің азаюы
бүйректерде натрийдің жиналуы
Аутопсия нәтижелері бойынша науқас миокард инфарктісі, стенттеу тромбозынан қайтыс болды. Гистологиялық зерттеуде миокардта кардиомиоциттерде айтарлықтай контрактуралық өзгерістер табылды. Бұл кардиомиоциттерде осы иондардың жиналуымен байланысты:
калий
натрий
кальций
магний
хлор
Ишемиялық жүрек ауруы бар науқастарда атеросклероздық түйіндақтар ең жиі қай жерде анықталады:
артқы коронарлық артерияда
оң коронарлық артерияда
эпикардиальді коронарлық артерияларда
сол жақ коронарлық артерияның айналмалы тармағында
сол жақ коронарлық артерияның алдыңғы төмен қарай бағытталған тармағында
66. Миокард инфарктісінің некроздық кезеңінде кардиомиоциттердің оттегіне деген қажеттілігі айтарлықтай артуы мүмкін. Нәтижесінде миокардтың ишемиялық зақымдану аймағы ұлғаюы байқалған. Бұл процесс осының артық мөлшерде өндірілуімен байланысты болуы мүмкін:
катехоламиндер
ЖЛПП холестерині
простагландиндер I2
альфа-токоферол
ацетилхолин
67. Миокард инфарктісі бар көптеген науқастарда аурудың басталғаннан кейін бірінші аптада қандағы глюкоза деңгейінің жоғарылауы байқалады. Гипергликемияның дамуы осымен байланысты:
гликогенолиздің тежелуімен
глюконеогенездің тежелуімен
контринсулярлы гормондардың секрециясының төмендеуімен
симпатикалық жүйке жүйесінің активациялануымен
инсулиннің секрециясының артуымен
Ишемиялық жүрек ауруы кезінде майларды коррекциялайтын дәрілерді тағайындау олардың келесі механизмдерімен байланысты:
қанның антитромбогенді потенциалын күшейту
қандағы төмен тығыздықты липопротеидтердің мөлшерін арттыру
қандағы жоғары тығыздықты липопротеидтердің мөлшерін азайту
Науқас басының ауыруымен, бетінiң iсiнуiне, жалпы әлсіздікке шағымданады. Осы белгілер үш айға бұрын болған ангинадан кейін пайда болды. ҚҚ = 190/100 мм сын.бағ. Зәрде айқын протеинурия, микрогематурия бар. Науқаста дамыған екіншілік артериялық гипертензияның түрі аталады:
экзогендік
кардиоваскулярлық
ренопаренхиматозды
реноваскулярлық
ренопривті
Эмоциялық зорлықудан кейін науқастың төсінің маңайында қысым ауырсыну сезімі пайда болды, ауырсыну сол жақ қолға, сол жақ жауырынына таралады. Қанда лактатдегидрогеназа мен креатинфосфокиназаның белсенділігі жоғарылаған. ЭКГ-да ST сегментінің және T тісшесінің өзгерістері байқалады. Коронарографияда өзгерістер анықталмады. Бұл жағдайда жүрек зақымдануының ең ықтимал себебі саналады:
коронарлық артериялардың спазмы
коронарлық артериялардың стенозы
коронарлық артериялардың тромбозы
коронарлық артериялардың атеросклерозы
коронарлық артериялардың вазодилатациясы
Созылмалы жүрек жеткіліксіздігі кезінде ангиотензин-II, альдостерон, эндотелин және вазопрессин нейрогормоналды жүйеге жатады, бұл жүйе келесі әсерлерді туындатады:
вазодилатация, антидиурез
вазодилатация, диурез, антипролиферация
вазодилатация, ремоделдеуді тежеу
вазоконстрикция, антидиурез, пролиферация
вазоконстрикция, антипролиферация
Орталықты вентиляциялық жеткіліксіздік осының патологиясы кезінде дамиды:
өкпенің
плевраның
тыныс алу орталығының
тыныс алу бұлшықеттерінің
жоғарғы тыныс жолдарының
Орташа және кіші бронхтар деңгейінде өткізгіштік төмендегенде тыныстық жеткіліксіздіктің дамуында жетекші осы процесс саналады:
гипоперфузия
гиперперфузия
диффузия бұзылысы
гипервентиляция
гиповентиляция
Обструкциялық тыныс жеткіліксіздікте байқалады:
A. тыныстың жалпы жұмысы азаяды
B. бронхтардың жіңішке бұлшықеттерінің тонусы азаяды
Бронхтардың обструкциялық деңгейі анықталады:
науқастың жасымен
жетелудің қарқындылығымен
Тиффно индексінің өзгеруімен
құрғақ қақырықтың айқындылығымен
бөлінетін қақырық көлемімен
Бронхтық обструкцияның қайтымды механизмдері осымен байқалады:
бронхтардың өтімділігінің стенозымен
бронхтардың өтімділігінің облитерациясымен
бронхтардың фибропластикалық өзгерістерімен
бронхтардың экспираторлық коллапсымен
тыныс жолдарының сілемеймен бітелуімен
Рестриктивті вентиляциялық жеткіліксіздік осы кезде дамиды:
бронхиалды астмада
көмей бұлшықеттерінің спазмында
созылмалы обструктивті өкпе ауруында
бронхидің ағаштағы іскіртеде
кеуде қуысының қысылуында
78. Өкпе тамырлары немесе капиллярлар жүйесіндегі кедергінің артуы және систолалық қысымның 30 мм рт.ст. және одан жоғары болуы осыған тән:
кіші қанайналым шеңбері гипертензиясының аралас түріне
кіші қанайналым шеңбері гипертензиясының прекапиллярлық түріне
кіші қанайналым шеңбері гипертензиясының посткапиллярлық түріне
вентиляция-перфузиялық арақатынастың бұзылуына
кіші қанайналым шеңберінің гиповолемиясына
Кіші қанайналым шеңбері гипертензиясының посткапиллярлық түрі – бұл қысымның жоғарылауымен көрінеді:
өкпе веналарында
өкпе тамырында
өкпе артериолаларында
өкпе капиллярларында
жүректің оң бөліктерінде
Китаев қорғаныштық рефлексінің патологиялық салдары болып табылады:
өкпенің ісінуі
сол қарыншалық жүрек жеткіліксіздігі
кіші қанайналым шеңбері гипертензиясының посткапиллярлық түрі
жүректің оң бөлімдерінің гипертрофиясы және дилатациясы
кіші қанайналым шеңберінің гиповолемиясы
81. Альвеолярлық-капиллярлық мембрананың қалыңдауы, альвеолалар көлемінің кішіреюі және қанның альвеолалық ауаға түсу уақытының қысқаруы келесі бұзылыстарға әкеледі:
Гипоксемия
Гипергликемия
Гипертермия
Гипотензия
Газдардың диффузиялық арақашықтығы келесі жағдайларда артуы мүмкін:
гипервентиляцияда
тыныс алу механикасының бұзылуында
қызмет атқаратын альвеолалар санының артуында
өкпедегі фиброздық өзгерістерде
тыныс алу орталығының тежелуінде
Дем алудың қиындауымен байқалатын ентігудің түрі аталады:
диспноэ
инспираторлық ентігу
экспираторлық ентігу
сатылы тыныс
стеноикалық тыныс
Баспақыда тереңдігі артып, кейін азаятын, тыныс алу қозғалыстары тыныстық үзілістермен ауысып отыратын патологиялық тыныстың түрі аталады:
гапсинг
агониялық
Чейнс-Стокс
Куссмауль
Биот
Асфиксия кезінде организмдегі бұзылыстардың патогенезінде маңызды рөл атқарады:
гиперкапния, алкалоз
гипокапния, гипоксемия
гиперкапния, гипоксемия
гипероксемия, ацидоз
гипокапния, алкалоз
Бала ойнап жатқан кезде бөгде заттек тыныс жолына (трахеясына) түсіп кетті. Обструкцияның нәтижесінде тыныстың қай тізбегі бірінші бұзылады:
газдардың диффузиясы
тіндік тыныс
өкпенің перфузиясы
өкпенің вентиляциясы
өкпедегі газ алмасу
Ацетилхолиннің бөлінуін тежейтін Ботулин токсинінің әсерінен тыныс жеткіліксіздігінің қай түрі дамиды:
орталықтық
нервтік-бұлшықеттік
торако-диафрагмальді
обструкциялық
рестрикциялық
Науқастың миына ірі көлемді қан құйылу кезінде тыныс ырғағының бұзылысы дамиды. Әрбір тыныстық оралым қысқа, максималды амплитудамен қарқынды дем алумен басталып, содан кейін бірден дем шығарумен ауысып отырады және қаңқа бұлшықеттердің ұстамалы жиырылуымен көрінеді. Содан кейін дем алу мен дем шығару уақыттылығынан басым болатын ұзақ тыныстық үзіліс байқалады. Патологиялық тыныстың түрін көрсетіңіз:
Биот тынысы
Куссмауль тынысы
Чейнс-Стокс тынысы
стенотикалық тыныс
гаспинг-тыныс
89. Жаңа туған нәрестелердің патологиялық және күтілді бөлімінде шала туылған нәрестені тексеріп қарағанда: цианоз, қосымша бұлшықеттердің қатысуымен айқын ентікпе байқалады. Жаңа туылған нәрестелердегі респираторлық дистресс синдромының патогенезінде жетекші патогенетикалық фактор саналады:
сурфактант жетіспеушілігі
өкпенің гемодинамикалық ісінуі
тыныс алу орталығының зақымдануы
өкпе қан айналымының бұзылуы
жоғарғы тыныс жолдарының обструкциялануы
Ұзақ уақыт қызбамен ауыратын науқастың қышқыл-негіздік жағдайын зерттеу кезінде анықталды: артериялық қанның рН 7,52 дейін жоғарылағаны, PaCO2 25 мм.сын. бағ. төмендегені. Қышқыл-негіздік жағдайдың бұзылуы вентиляцияның қандай типтік түрімен байланысты дамиды:
гипоперфузия
гиперперфузия
альвеолярлық-капиллярлық тосқауыл
гипервентиляция
гиповентиляция
Вентиляциялық-перфузиялық қатынасының (Va/Q) 0,8-ден төмен төмендеуі көрсетеді:
CO2 шығарудың артуын
артериялық гипоксемия дамуын
жергілікті альвеолярлық гиповентиляцияны
перфузияланбайтын альвеолалардағы вентиляциясын
өкпе тамырларының жергілікті тарылуын
Вентиляциялық-перфузиялық қатынасының 1,0-ден жоғары өсуі байқалады:
бронхоэктаз кезінде
өкпе ателектазы кезінде
созылмалы бронхитте
өкпе артериолдарының спазмы кезінде
альвеолалардағы сұйықтық жиналу кезінде
Митральдық стеноз кезінде кіші қанайналым шеңбері гипертензиясы осымен байқалады:
өкпе веналарындағы рефлектсі тарылуымен
сол жақ жүрекшеге қан қысымының жоғарылауымен
капиллярлардағы қан ағымына кедергінің артуымен
Өкпенің перфузиясының бұзылыстары тыныстық жеткіліксіздіктің патогенезінде негізгі рөлді атқарады:
пневмония кезінде
өкпенің туберкулезінде
бронх демікпесінде
созылмалы обструкциялық өкпе ауруында
сол қарыншалық жүрек жеткіліксіздігінде
Науқас С., 42 жаста, шахтер, силикозбен ауырады. Ентігуге, кеуде тұсының ауырсынуына, тұрақты құрғақ жөтелге шағымданады. Өкпенің ерікті гипервентиляциясында сынақ жүргізу кезінде PaO2 көрсеткіші сынақ алдындағы шамадан өзгермеді. Сонымен қатар, өкпенің интерстициалдық құрылымдарының ыдырауына байланысты альвеолалық-капиллярлық мембрана тығыздығының артуы, альвеолалардың арасындағы аралықта коллаген және серпімді талшықтардың көбеюі анықталды. Сыртқы тыныс алу жүйесінің газ алмасу функциясының бұзылыстары осымен сипатталады:
диафрагманың жоғары орналасуымен
өкпешілік қысымның жоғарылауымен
бронхиалдық ағашта кедергінің жоғарылауымен
өкпенің диффузиялық қабілетінің төмендеуімен
кіші қанайналым шеңберінің гиповолемиясымен
96. Тыныштық жағдайда және аздап жүктеме түскеде науқас тыныс алудың қиындығына шағымданды. Қанның газдық құрамын зерттегенде: PaO2 75 мм сын. бағ. төмендеген, SaO2 68%-ға азайған, PaCO2 67 мм сын.бағ. көтерілген. Бұл көрсеткіштердің өзгеруі тән:
диафрагма қозғалысының шектелуіне
плевралдық қуысқа ауа жиналуына
төс маңайының жарақаттық зақымдануына
трахеядан экссудативті екссін ісікке
өкпенің ателектазына
Науқас екі жақты ауыр пневмонияны бастап өткерді. Стационардан шыққаннан кейін 6 апта өткен соң спирометрия бойынша ӨТС және ӨЖС төмендеген, ФКДШ/ФТС қатынасы – 82%. Компьютерлік томографияда ателектаздар және өкпе тінінің фиброздық ошақтары анықталған. Осы жағдайда тыныс алудың бұзылуына жетелейтін патогенетикалық фактор саналады:
жоғарғы тыныс жолдарының тарылуы
тыныс алудың нервтік реттелуінің бұзылуы
функциялык өлі кеңістіктің азаюы
өкпенің тыныс алу бетінің шектелуі
кеуде қуысы қозғалысының шектелуі
1 типті қантты диабетпен ауыратын науқаста комалық жағдайда терең, шуыл тынысының дамуының негізінде тыныс алу орталығының шамадан тыс қоздырылуы жатыр. Бұл патологиялық тыныстың түрі қалай аталады?
Куссмауль тынысы
Чейн-Стокс тынысы
Биот тынысы
Агональды тыныс
Тура билирубиннің тура емес билирубиннен айырмашылығы:
нейроуытты
суда ериді
майда ериді
тұнбаға түседі
альбуминмен байланысады
