Sự luân phiên ngày đêm

Các mùa trong năm

Thủy triều

Nhật thực, nguyệt thực

Lớp Manti

Lớp Vỏ Trái Đất

Lớp Nhân

Lớp Thạch quyển

Xói mòn

Bồi tụ

Tạo núi

Phong hóa

Sắt

Đồng

Than đá

Bô-xít

Núi

Cao nguyên

Đồng bằng

Đồi

Các mảng kiến tạo trên Trái Đất là cố định, không di chuyển.

Động đất và núi lửa thường xảy ra ở ranh giới các mảng kiến tạo.

Khi hai mảng kiến tạo tác động vào nhau có thể hình thành các dãy núi, vực sâu.

Quá trình di chuyển của các mảng kiến tạo là nguyên nhân chính gây ra động đất.

0°

5°

10°

15°

30°C

40°C

50°C

60°C

10 lần

20 lần

100 lần

1000 lần

50 lần

83 lần

90 lần

100 lần

Nguyên nhân chủ yếu do chuyển động của các mảng kiến tạo tại ranh giới; tác hại là phá hủy công trình và gây thương vong.

Nguyên nhân chủ yếu do gió mùa và bức xạ Mặt Trời; tác hại chỉ tạo địa hình đẹp.

Nguyên nhân do va chạm hoặc tách rời giữa các mảng kiến tạo; tác hại có thể gây sóng thần và sạt lở.

Nguyên nhân do mưa lớn kéo dài; tác hại chỉ làm đất đai màu mỡ.

Vỏ Trái Đất – Manti – Nhân

Manti – Vỏ Trái Đất – Khí quyển

Vỏ Trái Đất – Nhân – Thạch quyển

Nhân – Khí quyển – Thủy quyển

Nội sinh chủ yếu nâng, uốn nếp và tạo núi; ngoại sinh bào mòn, vận chuyển và bồi tụ vật chất.

Cả hai đều chỉ bào mòn địa hình nên giống nhau.

Nội sinh chỉ diễn ra trên bề mặt, ngoại sinh chỉ diễn ra trong lòng đất.

Ngoại sinh tạo núi còn nội sinh gây xói mòn bề mặt.

Vỏ Trái Đất, Lớp Manti, Lớp Nhân

Vỏ Trái Đất, Thủy quyển, Lõi ngoài

Vỏ Trái Đất, Lớp thạch quyển, Khí quyển

Vỏ Trái Đất, Lớp Manti, Lớp thoái hóa

Lớp ngoài cứng, mỏng và rắn chắc; dày khoảng 5–70 km; nhiệt độ tăng dần theo độ sâu; là nơi sinh sống của sinh vật và con người

Lớp ngoài mềm, dày hơn 500 km; nhiệt độ giảm theo độ sâu; chủ yếu là khí nóng

Lớp ngoài lỏng hoàn toàn; dày 1000 km; nhiệt độ ổn định theo độ sâu; không có sự sống

Lớp ngoài bán lỏng; dày 20–30 km; nhiệt độ không đổi; chỉ chứa nước

Nằm dưới Vỏ Trái Đất, dày khoảng 2900 km; vật chất chủ yếu là sắt, niken và silic; trạng thái thải quánh dẻo; nhiệt độ từ $$1500^\circ$$ C đến $$3700^\circ$$ C

Nằm trên Vỏ Trái Đất, dày 500 km; vật chất chủ yếu là nước; trạng thái lỏng; nhiệt độ dưới $$100^\circ$$ C

Nằm trong cùng Trái Đất, dày 3400 km; trạng thái rắn hoàn toàn; nhiệt độ khoảng $$5000^\circ$$ C

Nằm giữa Khí quyển và Thủy quyển; dày 100 km; vật chất chủ yếu là khí và hơi nước

Nằm trong cùng, dày khoảng 3400 km; vật chất chủ yếu là sắt; trạng thái lỏng ở ngoài, rắn ở trong; nhiệt độ có thể lên tới $$5000^\circ$$ C

Nằm ngoài cùng, dày 70 km; vật chất chủ yếu là đá granit; trạng thái rắn; nhiệt độ dưới $$100^\circ$$ C

Nằm giữa, dày 2900 km; vật chất chủ yếu là silic; trạng thái thải quánh dẻo; nhiệt độ khoảng $$1500^\circ$$ C

Nằm trên mặt đất, dày 10 km; vật chất chủ yếu là đất và nước; trạng thái rắn; nhiệt độ ổn định

Sự dịch chuyển đột ngột của các mảng kiến tạo (xô, tách, trượt) ở ranh giới giữa chúng; hoạt động núi lửa; hoạt động của con người cũng có thể gây ra

Sự thay đổi thời tiết đột ngột; mưa lớn kéo dài; gió mạnh

Sự chuyển động của Mặt Trăng quanh Trái Đất; thủy triều tăng cao

Sự tăng trưởng của rừng; tích tụ sinh khối

Rung chuyển mặt đất, phá hủy công trình, gây sạt lở và sóng thần; gây thiệt hại nặng về người và của

Chỉ làm tăng nhiệt độ không khí nhẹ; ít ảnh hưởng đến công trình

Làm đất đai màu mỡ hơn và tăng năng suất cây trồng

Chỉ gây tiếng ồn, không ảnh hưởng đến địa hình

Magma nóng chảy dồn sâu phun trào lên mặt đất qua các vết nứt, đứt gãy của vỏ Trái Đất do áp lực và nhiệt độ cao

Do gió mạnh thổi cát đá lên cao tạo thành cột khói

Do băng tan làm tăng mực nước biển

Do sự phát quang của khí quyển vào ban đêm

Tro bụi và dung nham vùi lấp thành thị, ruộng vườn; gây thiệt hại nghiêm trọng về người và của

Chỉ tạo ra cảnh quan đẹp và hoàn toàn có lợi cho nông nghiệp

Chỉ tạo ra đá quý mà không gây tác hại khác

Chỉ làm nóng không khí tạm thời, không ảnh hưởng tới con người

Nội sinh là quá trình xảy ra bên trong Trái Đất, thường làm cho bề mặt đất nâng lên, gồ ghề

Nội sinh diễn ra trên bề mặt đất và làm san bằng địa hình

Ngoại sinh là quá trình xảy ra bên ngoài, trên bề mặt đất, làm san bằng, hạ thấp địa hình

Ngoại sinh làm bề mặt đất nâng cao và gồ ghề như nội sinh

Nội sinh có xu hướng nâng cao, làm gồ ghề địa hình; ngoại sinh có xu hướng san bằng, hạ thấp địa hình

Cả nội sinh và ngoại sinh đều chỉ làm san bằng địa hình

Nội sinh và ngoại sinh đều chỉ diễn ra trong lòng Trái Đất

Ngoại sinh làm nâng cao địa hình trong khi nội sinh làm san bằng địa hình

Hướng di chuyển.

Độ cao địa hình.

Tọa độ địa lí của một địa điểm.

Diện tích của một khu vực.

Trái Đất tự quay quanh trục.

Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời với trục nghiêng không đổi.

Mặt Trời di chuyển quanh Trái Đất.

Thủy triều.

Là lớp trong cùng, nhiệt độ cao nhất.

Là lớp mỏng nhất, rắn chắc nhất và là nơi sinh sống của sinh vật.

Là lớp nằm giữa, vật chất quánh dẻo.

Có thành phần chủ yếu là sắt và niken ở trạng thái lỏng.

Làm cho bề mặt Trái Đất gồ ghề hơn.

Tạo ra các dãy núi cao.

San bằng, làm bề mặt Trái Đất bằng phẳng hơn.

Gây ra hiện tượng động đất và núi lửa.

Đồng.

Bô-xít.

Dầu mỏ.

Apatit.

Đồng bằng.

Cao nguyên.

Đồi.

Núi.

Các mảng kiến tạo trên Trái Đất luôn đứng yên.

Sự xô đẩy giữa các mảng kiến tạo có thể hình thành các dãy núi.

Động đất và núi lửa chỉ xảy ra ở giữa các mảng kiến tạo.

Khi hai mảng kiến tạo tách xa nhau có thể hình thành các vực sâu dưới đại dương.

$$5^\circ$$

$$10^\circ$$

$$15^\circ$$

$$20^\circ$$

$$30^\circ\mathrm{C}$$

$$40^\circ\mathrm{C}$$

$$45^\circ\mathrm{C}$$

$$55^\circ\mathrm{C}$$

6,5

7,5

8,0

5,7

90 lần

97 lần

100 lần

120 lần

Gồm vỏ Trái Đất, lớp phủ (manti), nhân ngoài và nhân trong; thường khái quát thành ba phần: vỏ, lớp phủ, nhân.

Gồm khí quyển, thủy quyển và sinh quyển.

Chỉ có hai lớp: vỏ Trái Đất và nhân Trái Đất.

Gồm vỏ lỏng, lõi băng và lớp bụi.

Do chuyển động các mảng kiến tạo và phun trào magma; gây sụp đổ công trình, thương vong, biến đổi địa hình và ô nhiễm khí.

Do gió mùa mạnh; gây mưa lớn và lũ lụt.

Do xói mòn sông ngòi; gây bồi tụ đồng bằng.

Do thủy triều; chỉ gây rung nhẹ, hầu như không thiệt hại.

Vì nội sinh có xu hướng nâng, tạo và biến dạng địa hình, còn ngoại sinh có xu hướng bào mòn, hạ thấp và san bằng bề mặt.

Vì cả hai đều chỉ bào mòn bề mặt Trái Đất.

Vì cả hai đều chỉ nâng cao địa hình và tạo núi.

Vì chúng tác động hoàn toàn giống nhau lên bề mặt Trái Đất.

Trái Đất gồm ba lớp: vỏ Trái Đất mỏng, lớp manti dày khoảng 2900 km, lõi (nhân) dày khoảng 3400 km; nhiệt độ tăng theo độ sâu tới khoảng 5000°C ở lõi.

Trái Đất chỉ có hai lớp: vỏ và manti; lõi chỉ là khoảng trống lạnh.

Trái Đất gồm ba lớp nhưng vỏ dày 1000 km và nhiệt độ giảm theo độ sâu.

Trái Đất có ba lớp; lớp manti ở trạng thái khí, lõi hoàn toàn rắn với nhiệt độ dưới 1000°C.

Sự dịch chuyển đột ngột của các mảng kiến tạo (xô, tách, trượt) ở ranh giới giữa chúng.

Hoạt động núi lửa.

Hoạt động của con người có thể gây ra.

Gió mùa thay đổi hướng thổi theo mùa.

Rung chuyển mặt đất.

Phá hủy công trình, gây sạt lở, có thể gây sóng thần.

Làm tăng nhẹ nhiệt độ không khí khiến mùa màng tốt hơn.

Gây thiệt hại nặng về người và tài sản.

Các hướng chính

Vĩ độ của một địa điểm

Khoảng cách giữa các địa điểm

Độ cao của địa hình

Trái Đất tự quay quanh trục với tốc độ không đổi

Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời theo quỹ đạo hình elip

Trục Trái Đất nghiêng và không đổi hướng khi quay quanh Mặt Trời

Vị trí của Mặt Trăng so với Trái Đất

Vỏ Trái Đất

Lớp Manti

Lớp Nhân ngoài

Lớp Nhân trong

San bằng, làm bề mặt Trái Đất bằng phẳng hơn

Tạo ra các dạng địa hình lồi lõm, gồ ghề

Vận chuyển vật liệu từ nơi cao đến nơi thấp

Gây ra các hiện tượng phong hóa

Than đá

Dầu mỏ

Quặng sắt

Apatit

Núi

Cao nguyên

Đồi

Đồng bằng

Đúng

Sai

Đúng

Sai

Đúng

Sai

Đúng

Sai

3°

5°

10°

15°

32°C

35°C

38°C

45°C

6,5

7,0

8,0

9,0

90 lần

97 lần

100 lần

120 lần

Cả hai đều làm san bằng bề mặt Trái Đất

Nội sinh bào mòn địa hình, ngoại sinh nâng cao địa hình

Nội sinh nâng lên, uốn nếp, tạo địa hình lồi lõm; ngoại sinh bào mòn, san bằng, hạ thấp địa hình

Cả hai chỉ gây phong hóa

Vỏ Trái Đất, lớp manti, nhân

Vỏ Trái Đất, thạch quyển, khí quyển

Thủy quyển, khí quyển, sinh quyển

Lục địa, đại dương, tầng đối lưu

Sự chuyển động và va chạm của các mảng kiến tạo

Thủy triều của Mặt Trăng

Gió mùa đổi hướng

Bức xạ Mặt Trời tăng mạnh

Tăng năng suất cây trồng ngay lập tức

Tro bụi và dung nham vùi lấp thành thị, ruộng vườn, gây thiệt hại nghiêm trọng về người và của

Tăng lượng mưa đều trên các khu vực

Không gây ảnh hưởng đáng kể đến đời sống

Nội sinh xảy ra bên trong Trái Đất, thường làm bề mặt nâng lên, gồ ghề.

Ngoại sinh xảy ra trên bề mặt Trái Đất, có xu hướng san bằng và hạ thấp địa hình.

Nội sinh diễn ra bên ngoài khí quyển, làm san bằng địa hình.

Ngoại sinh xảy ra trong lòng đất, làm bề mặt nâng lên.

Vỏ Trái Đất

Lớp Manti (lớp trung gian)

Lõi Nhân Trái Đất

Tầng ôzôn

Lớp ngoài cùng, mỏng và rắn chắc, dày từ 5–70 km; nhiệt độ tăng theo độ sâu.

Nằm dưới vỏ, dày khoảng 2900 km, vật chất chủ yếu là silicat; trạng thái quánh dẻo; nhiệt độ khoảng 1500–3700°C.

Trong cùng, dày khoảng 3400 km, ngoài lỏng trong rắn; nhiệt độ có thể tới 5000°C.

Lớp khí bao quanh Trái Đất, chứa chủ yếu nitơ và ôxi.

Sự dịch chuyển đột ngột của các mảng kiến tạo ở ranh giới giữa chúng.

Hoạt động núi lửa.

Hoạt động của con người.

Gió mùa thổi mạnh.

Rung chuyển mặt đất.

Phá hủy công trình.

Gây sạt lở, sóng thần.

Tăng độ phì nhiêu của đất.

Magma nóng chảy dưới sâu phun trào lên bề mặt qua các vết nứt, đứt gãy do áp lực và nhiệt độ cao.

Mưa kéo dài tạo dòng chảy mặt.

Sự hình thành băng tuyết theo mùa.

Hoạt động kiến tạo nâng núi làm khí quyển nóng lên.

Tro bụi, dung nham vùi lấp thành thị, ruộng vườn.

Gây thiệt hại nghiêm trọng về người và của.

Cố định đất, chống xói mòn.

Tăng chất lượng không khí ngay lập tức.