język polski

Środki stylistyczne

Co to są środki stylistyczne?

Środki stylistyczne- zabiegi literackie stosowane przez pisarzy, takie jak epitety, przenośnie, porównania, wyrazy dźwiękonaśladowcze i inne, które mogą wywołać u czytelnika określone emocje.

Epitet

Wyraz określający rzeczownik. Epitet jest najczęściej przymiotnikiem

( np. daleka droga), rzadziej- rzeczownikiem (np.kolory lata).Epitety mogą być dosłowne ( kamienny most) lub niedosłowne (sufit gwiazd).

Porównanie

Jest zestawieniem podobnych cech osoby, przedmiotu lub zjawiska. Elementem łączącym dwa człony porównania są m.in. słowa:jak, jako, jak gdyby, niby, niczym, na kształt, podobny do.

Przenośnia (metafora)

Wyrażenie lub zwrot, w którym połączone wyrazy występują w nowym znaczeniu, niewynikającym ze znaczenia dosłownego tworzących je wyrazów, na przykład bagaż lat ( doświadczenie związane z wiekiem). Rodzajami przenośni są ożywienie( inaczej animacja) oraz uosobienie

(inaczej personifikacja).

Wyraz dźwiękonaśladowczy (onomatopeja)

Środek poetycki polegający na stosowaniu wyrazu lub ciągu wyrazów, które naśladują dźwięki, na przykład: stukać, trzaskać, świergot, syk, pac, bum, hau.

Apostrofa

Bezpośredni, uroczysty zwrot do adresata ( osoby fikcyjnej lub rzeczywistej, Boga, bóstwa, zjawiska, wartości, idei), najczęściej utrzymany w tonie podniosłym.

Inwokacja

Rozwinięta apostrofa umieszczona na początku utworu. Zawarta jest w niej uroczysta prośba o natchnienie skierowana do muzy lub bóstwa. Najwcześniej występuje w eposie (epopei).

Pytanie retoryczne

Pytanie, na które nie oczekuje się odpowiedzi, ponieważ jest już ona w pewien sposób w nim zawarta.

Oksymoron

Zestawienie słów, pojęć zawierających sprzeczność. Pojęcia te mają najczęściej silne zabarwienie emocjonalne.

Przerzutnia

Zabieg poetycki polegający na przeniesieniu części zdania z jednego wersu do nastepnego.

Wykrzyknienie

Wyraz, grupa wyrazów lub zdanie wykrzyknikowe, często urwane, wtrącone, bądź będące w wypowiedzi. Jest wyrazem emocjonalnego zaangażowania osoby mówiącej.

Neologizm poetycki

Zabieg stylistyczny polegający na tworzeniu wyrazów dla potrzeb języka literackiego w celu wyrażenia odczuć twórcy lub nowego określenia pewnych rzeczy, zdarzeń, sytuacji. Najczęściej neologizmy występują jednorazowo w dziełach, w których ich użyto.

Archaizm

Wyraz lub wyrażenie, które jest przestarzałe, wyszło z użycia, zmieniło formę lub znaczenie. Świadczy o przynależności utworu do dawnej epoki lub zastosowaniu stylizacji językowej.

Zdrobnienie

Wyraz nacechowany emocjonalnie w celu wzbudzenia w odbiorcy pozytywnych skojarzeń.

Zgrubienie

Wyraz, który poprzez zastosowanie odpowiedniego formantu oznacza rzecz lub osobę większa od nazwanej wyrazem podstawowym. Może również oznaczać pogardliwy stosunek do przedstawionego obiektu.

Eufemizm

Wyraz lub zwrot, który jest zastosowany, by złagodzić lub też zastąpić treść o brzmieniu dosłownym, często obraźliwym albo zbyt dosadnym.

Multiple Choice

Wyraz "automobil" to:

• neologizm

• archaizm

• eufemizm

Multiple Choice

Onomatopeja to inaczej:

• wyraz dźwiękonaśladowczy

• metafora

• personifikacja

Multiple Choice

Wskaż grupę synonimów:

• mały, duży, gruby

• niebo, deszcz, tęcza

• dom, budynek, chata

Multiple Choice

"wysoki jak brzoza, głupi jak koza" to:

• metafora

• porównanie

• uosobienie

Multiple Choice

Jak nazywamy przypisywanie rzeczom, zjawiskom, zwierzętom cech człowieka?

• personifikacja

• animizacja

• przenośnia

Multiple Select

Wyraz psisko to:

• porównanie

• zdrobnienie

• zgrubienie

Multiple Choice

Epitet to:

• wysoka jak brzoza

• piękna dziewczyna

• chwile biegną

Multiple Choice

Czy zadając pytanie retoryczne oczekujemy odpowiedzi?

• tak
• nie
• to zależy od sytuacji

Multiple Choice

Wskaż składnik porównania

• jaka?
• jak
• jakie?

Multiple Choice

Animizacja to...

• urealnienie
• ożywienie
• usposobienie

Multiple Choice

Kim jest podmiot liryczny?

• odbiorcą wiersza
• osobą mówiącą w wierszu
• adresatem wiersza

Multiple Choice

"czarny śnieg", "żywy trup" to...

• animizacja
• alegoria
• oksymoron

Multiple Choice

Co to jest epitet?

• określenie rzeczownika

• określenie czasownika

• rodzaj rzeczownika