NEW
Font size
Worksheetsteks novel jawa
Total questions: 25
Worksheet time: 1hrs 15mins
- Setitekna petikan novel ing ngisor iki !
Wedhus Gembel Gunung Merapi
Salim mono asale saka desa Bangi,cedhak kecamatan Sewon.kawit ana kandhutan wis tinggal lunga bapake. Embokne rabi, banjur entuk tambah adhi telu.lanang loro lan wadon siji. Bapake tani lan Emboke bakul beras ing pasar Prawirataman. Panguripane klebu kecukupan. Ora kurang sandhang pangan lan bisa nyekolahke anak-anake. Salim dhewe mung tekan SMP, dhene adhine sing siji ana STM, sijine ana SMP lan siji isih SD. Bapake ngrengkuh salim kaya anake dhewe. Mula Salim uga tresna lan ngajeni marang bapake, sanadyan sawijining dina ngerti yen kuwi dudu bapake dhewe.
Bareng lulus saka SMP, karepe bapake dikon neruske ana STM, nanging Salim ora gelem.Ndaftarke ana SMA negeri ora ketampa jalaran NEM-e cendhek. Wusanane Salim golek gaweyan ana kutha Jogja.Nalika semana umure Salim lagi enem belas tahun.
Kados pundi caranipun pangripta nepangaken jati dhirinipun Salim wonten pethikan novel punika?
Kanthi wawan rembag antawis paraga
Lumantar pikiran paraga sanesipun
Dipunjlentrehaken langsung
Lumantar tindak tandukipun Salim ing criyos
Lumantar pikiranipun Salim
..................................................................................
Desa Dringu menika wonten ing sawetanipun kutha Probolinggo,taksih kepetung trajange dalan gedhe Daendels. Nalika wonten ing taun 1947 Wimbadi dipun pindhah jawatipun wonten ing Probolinggo. Wimbadi mboten kedah pados pondhokan amargi wonten saderekipun saking Sala wonten ing Dringu yaiku mbakyu Pandam, garwanipun mbakyu, mas Pandam ngasta wonten pabrik gula. Mbakyu Pandam saweg ngandhut lan niate badhe babaran wonten Sala, dados Wimbadi saged ngancani Mas Pandam. Saben dinten Wimbadi nitih sepeda saking Dringu-Probolinggo. Amarga kantore mboten tebih sanget dados ngangge sepeda.
Setting kang ana ing crita ing dhuwur yaiku . . .
Setting wektu lan suasana
Setting panggonan
Setting wektu
Setting suasana
Setting panggonan lan wektu
..................................................................................
Desa Dringu menika wonten ing sawetanipun kutha Probolinggo,taksih kepetung trajange dalan gedhe Daendels. Nalika wonten ing taun 1947 Wimbadi dipun pindhah jawatipun wonten ing Probolinggo. Wimbadi mboten kedah pados pondhokan amargi wonten saderekipun saking Sala wonten ing Dringu yaiku mbakyu Pandam, garwanipun mbakyu, mas Pandam ngasta wonten pabrik gula. Mbakyu Pandam saweg ngandhut lan niate badhe babaran wonten Sala, dados Wimbadi saged ngancani Mas Pandam. Saben dinten Wimbadi nitih sepeda saking Dringu-Probolinggo. Amarga kantore mboten tebih sanget dados ngangge sepeda.
Sudut pandang crita ing dhuwur yaiku . . .
Wong kapisan
Wong kapindho
Wong katelu
Wong kapapat
Wong kalima
..................................................................................
Desa Dringu menika wonten ing sawetanipun kutha Probolinggo,taksih kepetung trajange dalan gedhe Daendels. Nalika wonten ing taun 1947 Wimbadi dipun pindhah jawatipun wonten ing Probolinggo. Wimbadi mboten kedah pados pondhokan amargi wonten saderekipun saking Sala wonten ing Dringu yaiku mbakyu Pandam, garwanipun mbakyu, mas Pandam ngasta wonten pabrik gula. Mbakyu Pandam saweg ngandhut lan niate badhe babaran wonten Sala, dados Wimbadi saged ngancani Mas Pandam. Saben dinten Wimbadi nitih sepeda saking Dringu-Probolinggo. Amarga kantore mboten tebih sanget dados ngangge sepeda.
Paraga kang ana ing crita ing dhuwur yaiku kejaba . . .
Mas Pandam
Mbakyu Pandam
Wimbadi
Daendels
Mas Pandam lan Mbakyu Pandam
..................................................................................
Wimbadi saiki wonten ing dusun sak kidulipun dusun Dringu. Wonten mriku Wimbadi sareng kaliyan pengugsi sanes. Wonten Dulmanan, Dasiyun, Martimbang lan Martimbul , Dul Genuk , Basuki, Kusman, mas Adi Waluya lan sapiturutipun. Wimbadi inggih tresna kaliyan Kenya ingkang ayu namanipun Kingkinarti. Piyambakipun ngarosaken benten nalika pepanggihan kaliyan Kingkinarti. Wimbadi nyuwun marang si Dulmanan supados piyambakipun saged cedhak kaliyan Kingkinarti. Wimbadi sampun nganggem pinten-pinten cara, nanging Kingkinarti mboten mendhel.
Paraga utama kang ana ing crita ing dhuwur yaiku . . .
Dulmanan
Dasiyun
Wimbaldi
Martimbang
Kingkinarti
..................................................................................
Wimbadi saiki wonten ing dusun sak kidulipun dusun Dringu. Wonten mriku Wimbadi sareng kaliyan pengugsi sanes. Wonten Dulmanan, Dasiyun, Martimbang lan Martimbul , Dul Genuk , Basuki, Kusman, mas Adi Waluya lan sapiturutipun. Wimbadi inggih tresna kaliyan Kenya ingkang ayu namanipun Kingkinarti. Piyambakipun ngarosaken benten nalika pepanggihan kaliyan Kingkinarti. Wimbadi nyuwun marang si Dulmanan supados piyambakipun saged cedhak kaliyan Kingkinarti. Wimbadi sampun nganggem pinten-pinten cara, nanging Kingkinarti mboten mendhel.
Setting panggonan kang ana ing crita ing dhuwur yaiku . . .
Kidul desa
Pengungsian kidul dusun Dringu
Wetan desun Dringu
Kidul pengungsian Dringu
Kulon dusun Dringu
..................................................................................
Wimbadi saiki wonten ing dusun sak kidulipun dusun Dringu. Wonten mriku Wimbadi sareng kaliyan pengugsi sanes. Wonten Dulmanan, Dasiyun, Martimbang lan Martimbul , Dul Genuk , Basuki, Kusman, mas Adi Waluya lan sapiturutipun. Wimbadi inggih tresna kaliyan Kenya ingkang ayu namanipun Kingkinarti. Piyambakipun ngarosaken benten nalika pepanggihan kaliyan Kingkinarti. Wimbadi nyuwun marang si Dulmanan supados piyambakipun saged cedhak kaliyan Kingkinarti. Wimbadi sampun nganggem pinten-pinten cara, nanging Kingkinarti mboten mendhel.
Ing ngisor iki novel anggitane Suparta Brata yaiku . . .
Putri Tirtagangga
Kelangan Satang
Priyayi Abangan
Mungsuh Sardi
Kadurakan ing Kidul Dringu
Gatekna wacan ing ngisor iki!
Eluh Katur Simak
1964
.....................................
2005
Wektune lumaku terus, seprene wis ngentekake patang puluh kalender luwih. Apa aku wis dadi wong sukses? Ya mbuh, nyatane aku saiki wis duwe penghasilan kang ajeg, duwe omah, duwe bojo, duwe anak papat. Kabeh bisa dak sekolahke, lan kasil ngrampungake sinaune ing perguruan tinggi. Matur nuwun .....
Yen dipikir, kabeh mau mung amarga pambudidaya lan pandonga. Naning apa bener yen kabeh kang kasil dak ranggeh iku mung marga pambudidaya sarta pandonga thok? Ora! Mesti ana faktor X kang ndayani uripku dadi kaya saiki. Faktor X iki dak golekitekan endi-endijebul ketemune ora adoh. Jawabane pranyata amarga katresnan lan pangestune wong tuwa!
Bapak wis ngopeni, simak wis nyusoni lan ngeloni.
Yen kelingan patang puluh siji tahun kepungkur, prastawa lawang mineb dhewe merga kusene miring, mripatku isih krasa panas.
Yen simak isih sugeng, oh ... bakal tak rungkebi ampeyane, sedya tak wijiki nganggo eluhku. (Dening: Soenardi H.W., kapethik saka Panjebar Semangat, 20/2008)
Pesen kang kakandhut saka pethikan cerkak ing dhuwur , yaiku ....
Bekti marang wong tuwa
Sapa sing temen bakal tumemen
Ngundhuh wohing pakarti
Sapa sing salah bakal seleh
Becik ketitik ala ketara
Ide pokok kang ndhasari lakue crita ing novel diarani . ..
Gagasan
Tema
Latar
Alur
Penokohan
Novel iku saka basa italia yaiku novella kang nduweni teges .....
Sawijining pawarta lan warta
Sawijining pamaos lan cerita
sawijining crita utawa pawarta
Sawijining sastra lan karya
Sawijining pengalaman kauripan
Informasi kang nuduhake swasana ing kadadean ing crita kang kabeber yaiku
latar panggonan
latar swasana
latar wektu
latar maju
latar mundhur
alur kang nyritakake utawa nggambarake kahanan saiki kanthi sateruse diarani .....
flash back
regresif
progresif
imperatif
naratif
Nilai kang ndadeake wong luwih ngerti lan mahami panguripane wong liya, yaiku .....
Nilai sosial
Nilai etik
Nilai spirit
Nilai koleksi
Nilai kultural
Novel kang becik diwaca kanggo sampurnaning urip iku novel kang surasane bisa ngewongke pamacane. Kanthi maca novel jinis iki bisa ndandhakake rasa sampurna ing dhiri pribadine, yaiku ....
Nilai sosial
Nilai etik
Nilai spirit
Nilai koleksi
Nilai kultural
Gathekna pratelan novel iki kanggo mangsuli pitakonan sangisore!
...
“Wok, kowe wis nuduhake darma baktimu marang negara. Kowe pancen calon polisi sing hebat”, ngendikane pak jatmiko. Sajroning ati Bowo rumangsa mongkog dialem karo atasane. Nanging atine isih durung jenjem amarga dheweke durung mesthekake sapa pawongan kang ditembak wingi kuwi.
“Pak, wonten kawigatosan punapa kula dipuntimbali lewat Pak Dhukuh? Kok boten utusan kanca-kanca kemawon?”.
“ngene, wok. Layang kuwi asline saka rumah sakit kanggo kaluwargane rampog, sing mau bengi katembak nalika arep mlayu. Asil saka polisi penyelidhik, jebul sing katembak sikile mau bengi kuwi isih warga kedhung jati dhewe. Nalika ditakoni jenenge Budi Angkoro. Bareng polisi takon pak dhukuh, jebulane jare kuwi jenenge bapakmu. Bener pa?”
Ukara pungkasan sing dirungu saka ature pak Jatmika kuwi sing negesake menawa pawongan sing ditembak mau bengi ora liya ya bapake dhewe, Budi Angkoro. Rasa kaget campur isin, lan rasa-rasa liyane campur dadi siji. Atine krasa mengkeret lan jantunge kaya-kaya wus ora kuwat mompa getihe maneh.
...(wewadi alas pejaten, 22-23)
Konflik kang dirasake paraga utama yaiku .....
Anak kang durhaka marang wong tuwa
Polisi kang bisa asil nyekel rampog
Warga Kedhung Jati kang kacekel dening polisi amarga ngrampog
Dheweke ora ngira yen sing ditembak iku bapake dhewe
Wong tuwa kang gawe ala kanthi dadi rampog
...
“Wok, kowe wis nuduhake darma baktimu marang negara. Kowe pancen calon polisi sing hebat”, ngendikane pak jatmiko. Sajroning ati Bowo rumangsa mongkog dialem karo atasane. Nanging atine isih durung jenjem amarga dheweke durung mesthekake sapa pawongan kang ditembak wingi kuwi.
“Pak, wonten kawigatosan punapa kula dipuntimbali lewat Pak Dhukuh? Kok boten utusan kanca-kanca kemawon?”.
“ngene, wok. Layang kuwi asline saka rumah sakit kanggo kaluwargane rampog, sing mau bengi katembak nalika arep mlayu. Asil saka polisi penyelidhik, jebul sing katembak sikile mau bengi kuwi isih warga kedhung jati dhewe. Nalika ditakoni jenenge Budi Angkoro. Bareng polisi takon pak dhukuh, jebulane jare kuwi jenenge bapakmu. Bener pa?”
Ukara pungkasan sing dirungu saka ature pak Jatmika kuwi sing negesake menawa pawongan sing ditembak mau bengi ora liya ya bapake dhewe, Budi Angkoro. Rasa kaget campur isin, lan rasa-rasa liyane campur dadi siji. Atine krasa mengkeret lan jantunge kaya-kaya wus ora kuwat mompa getihe maneh.
...(wewadi alas pejaten, 22-23)
Andharan kang ora jumbuh karo isine pethikan novel ing dhuwur yaiku .....
Budi Angkoro bapake Bowo
Bowo ngrasa bombong campur bingung lan ora ngira nampa kahanan kang diadhepi
Budi Angkoro kang katembak banjur seda ing rumah sakit
Pak Jatmiko ngalem Bowo jalaran asil usahane bisa nglumpuhake rampog dhukuh Kedhung Jati
Kang ngabari Bowo diundang atasane yaiku warga Dhukuh Kedhung Jati dudu kancane padha-padha polisi
...
“Wok, kowe wis nuduhake darma baktimu marang negara. Kowe pancen calon polisi sing hebat”, ngendikane pak jatmiko. Sajroning ati Bowo rumangsa mongkog dialem karo atasane. Nanging atine isih durung jenjem amarga dheweke durung mesthekake sapa pawongan kang ditembak wingi kuwi.
“Pak, wonten kawigatosan punapa kula dipuntimbali lewat Pak Dhukuh? Kok boten utusan kanca-kanca kemawon?”.
“ngene, wok. Layang kuwi asline saka rumah sakit kanggo kaluwargane rampog, sing mau bengi katembak nalika arep mlayu. Asil saka polisi penyelidhik, jebul sing katembak sikile mau bengi kuwi isih warga kedhung jati dhewe. Nalika ditakoni jenenge Budi Angkoro. Bareng polisi takon pak dhukuh, jebulane jare kuwi jenenge bapakmu. Bener pa?”
Ukara pungkasan sing dirungu saka ature pak Jatmika kuwi sing negesake menawa pawongan sing ditembak mau bengi ora liya ya bapake dhewe, Budi Angkoro. Rasa kaget campur isin, lan rasa-rasa liyane campur dadi siji. Atine krasa mengkeret lan jantunge kaya-kaya wus ora kuwat mompa getihe maneh.
...(wewadi alas pejaten, 22-23)
Piwulang kang bisa dijupuk saka pethikan novel kasebut yaiku .....
Dadi anak kang ngabekti marang wong tuwa
Dadi wong tuwa kudu pangerten marang anak
Dadi warga masyarakat becik patuh marang aturan ukum kang lumaku
Dadi wong kang profesional kerja adhedhasar tugas pokok lan kuwajibane
Yen dadi atasan kudu pangerten marang kahanan kang diadhepi bawahane
Nulung Sedulur
Sawise lulus SMP, Sarno ora bisa nerusake sekolah jalaran wong tuwane ora duwe ragad. Sanajan nasibe kaya mangkono Sarno ora nglokro, tansah ikhtiyar kanthi sregep maca buku, majalah, lan liya-liyane supaya krawuhe saya mundhak pinter lan dewasa ngadhepi kahanan uripe. Bareng saya gedhe pikirane saya maju ora kalah karo kanca-kancane sing padha isih tetep sekolah. Sanajan wis ora sekolah anggone kekancan karo kancane sing isih sekolah tetep sumambung apik.
Sarno saiki duwe usaha anyar yaiku dadi tukang cukur. Usaha iki dilakoni kanthi seneng jalaran manut panemune Sarno, tukang cukur kuwi dudu pagaweyan sing nistha nanging malah mulya. Awit saka katrampilane dadi tukang cukur, wong dadi kathon ngganteng. Sarno miwiti usahane kanthi dadi tukang cukur jalaran usaha iki ora mbutuhake pawitan kang gedhe. Sarana kang dibutuhake mung gunting, peso, jungkat, kursi, pengilon, lan ubarampe liyane.
Kaya unen-unen : Sapa temen bakal tinemu, sapa obah mamah. Ikhtiyar Sarno diridlani dening Gusti. Akeh wong kang padha teka lunga anggone njaluk tulung Sarno supaya dicukur. Sarno ora tahu ngarani upah kang dibayarake sing padha cukur, amung sapawehe. Pakarti kang kaya ngene iki kang njalari wong-wong padha seneng cukur menyang nggone Sarno. Awit kekuwatane wong kuwi beda-beda mula ya ana sing menehi kanthi murwat uga ana sing sethithik. Kabeh mau ditampa dening Sarno kanthi lila legawa tanpa ngresula. Ing atine Sarno, kajaba usaha kuwi dalane rejeki uga bisa kanggo sarana tetulung marang tangga teparo.
***
Wos surasane alenia 1 wacan ing dhuwur yaiku . .
Lulus SMP, Sarno ora bisa nerusake sekolah
Sarno ora kalah karo kancane sing tetep padha sekolah
Sarno bocah pinter lan pikirane maju
Wong tuwane Sarno ora duwe ragad
Sarno tansah ikhtiyar kanthi sregep maca buku
Nulung Sedulur
Sawise lulus SMP, Sarno ora bisa nerusake sekolah jalaran wong tuwane ora duwe ragad. Sanajan nasibe kaya mangkono Sarno ora nglokro, tansah ikhtiyar kanthi sregep maca buku, majalah, lan liya-liyane supaya krawuhe saya mundhak pinter lan dewasa ngadhepi kahanan uripe. Bareng saya gedhe pikirane saya maju ora kalah karo kanca-kancane sing padha isih tetep sekolah. Sanajan wis ora sekolah anggone kekancan karo kancane sing isih sekolah tetep sumambung apik.
Sarno saiki duwe usaha anyar yaiku dadi tukang cukur. Usaha iki dilakoni kanthi seneng jalaran manut panemune Sarno, tukang cukur kuwi dudu pagaweyan sing nistha nanging malah mulya. Awit saka katrampilane dadi tukang cukur, wong dadi kathon ngganteng. Sarno miwiti usahane kanthi dadi tukang cukur jalaran usaha iki ora mbutuhake pawitan kang gedhe. Sarana kang dibutuhake mung gunting, peso, jungkat, kursi, pengilon, lan ubarampe liyane.
Kaya unen-unen : Sapa temen bakal tinemu, sapa obah mamah. Ikhtiyar Sarno diridlani dening Gusti. Akeh wong kang padha teka lunga anggone njaluk tulung Sarno supaya dicukur. Sarno ora tahu ngarani upah kang dibayarake sing padha cukur, amung sapawehe. Pakarti kang kaya ngene iki kang njalari wong-wong padha seneng cukur menyang nggone Sarno. Awit kekuwatane wong kuwi beda-beda mula ya ana sing menehi kanthi murwat uga ana sing sethithik. Kabeh mau ditampa dening Sarno kanthi lila legawa tanpa ngresula. Ing atine Sarno, kajaba usaha kuwi dalane rejeki uga bisa kanggo sarana tetulung marang tangga teparo.
Wos surasane alenia 2 wacan ing dhuwur yaiku . . .
Dhuwit asile nyukur kanggo nyukupi kabutuhane, uga kanggo mbantu wong tuwane
Sarno saiki duwe usaha anyar yaiku dadi tukang cukur
Tukang cukur kuwi dudu pagaweyan sing nistha nanging malah mulya
Sarno miwiti usahane kanthi dadi tukang cukur jalaran usaha iki ora mbutuhake pawitan kang gedhe
Sarana kang dibutuhake mung gunting, peso, jungkat, kursi, pengilon, lan ubarampe liyane.
Tegese ukara “Sapa temen bakal tinemu” yaiku . . .
Sapa sing gelem usaha bakal sugih uripe
Sapa sing gelem usaha bakal kelakon sing dikarepake
Sapa sing gelem usaha temenan bakal ketekan apa sing dikarepake
Sapa sing gelem usaha bakal mulya uripe
Sapa sing gelem usaha bakal seneng uripe
perangan novel kang nggambarake karakter kanggo paraga/pelaku yaiku.....
tema
setting
punjering crita
alur/plot
penokohan
perangan novel kang ngatur rerangkening/cengkoronganing prastawa utawa kadadeyan yaiku ....
tema
setting
punjering crita
alur/plot
penokohan
perangan novel kang minangka latar belakang kang mbantu cethaning laku crita ngemot wektu, papa/panggonan sosial budhaya yaiku .....
tema
setting
punjering crita
alur/plot
penokohan
pardi entuk peran mragakake dadi anake wong mlarat, nanging duwe sikep kalem, seneng tetulung, prasaja, yen guneman alus. pratelan kasebut ing perangan novel kang diarani .....
tema
setting
punjering crita
alur/plot
penokohan
umur-umure watara patang puluh taun, nanging praupane katon tuwa banget. pawakane cilik dhuwur. ulate anyep tanpa greget. nanging sorot mripate tajem kaya kuwawa nembus kahanan jagadliya. rambute dawa ikel, brengose kandhel, kuwe godheg lan jenggot ketel sarwa kruwel-kruwel. sandhangane uga pating srandhul ora karu-karuan. kala-kala nganggo sorban, mrana-mrene seneng ndlamak tanpa lambaran sikil. sing ora keri, Gus Panut tansah nggawa kamplik ireng mblandhus disampirna pundhak.
perangan utawa unsur kang dominan ing wacan yaiku .....
basa
latar
tema
paraga
alur
