Oğuz Kağan Destanı’ndan … oguz kağan begler il künlerge çarlıg birdi. Takı tedi, kim: men sillerge koldum kağan, alalıng ya takı kalkan, tamga bizge bolsun buyan, kök böri bolsungıl uran; temür çıdalar bol orman, av yirde yürüsün kulan, takı taluy, takı müren, kün tug bolgıl, kök kurıkan, tep tedi…

Günümüz Türkçesiyle: … Oğuz Kağan beylere ve halka buyruk verdi ve “Ben sizlere oldum kağan, Alalım yay ile kalkan, Nişan olsun bize buyan, Bozkurt olsun (bize) uran, Demir kargı olsun orman, Daha deniz, daha müren, Güneş bayrak, gök kurıkan.” dedi…

Bu parçadan Türklerle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi kesinlikle çıkarılır?

Aşağıdaki şıklardan hangisi destanın tanımıdır?

Aşağıdaki seçenekler arasından Göktürk destanlarını seçiniz.

Aşağıdakilerden hangisi “Ergenekon” destanını anlatır?

Aşağıdakilerden hangileri İslamiyet öncesi destanlardır?

Aşağıdakilerden hangisi doğal destan değildir?

Destan, İÖ VII. yüzyılda İranlılarla çetin savaşlara girişen, İran’ı birkaç kez yenen, sonunda hile ile öldürülen (İÖ 624) Saka Türklerinin yiğit hükümdarının maceraları etrafında oluşmuştur. Elimizde bu destana ait yazılı bir metin bulunmamaktadır. İran şairi Firdevsi’nin (934?-1020?) Şehname adlı eserinde bu destan kahramanından bahsedilir. İranlılar, Türklerin bu kahramanına Efrasiyab diyorlardı. Aşağıdaki parça Şehname’den alınmıştır: ● Peşenk’in beyni alevlendi. Çünkü karşısında, Efrasiyab’ın selvi gibi boyunu, ● Aslan gibi göğsünü, pazısını, fil gibi kuvvetini, birkaç millik mesafeye kadar uzanan gölgesini, ● Keskin bir kılıcı andırır dilini, derya gibi geniş yüreğini, yağmurlar yağdıran bir bulut kadar cömert elini görmüştü. ● Derhâl ona, kılıcını çekerek kendi ordusuyla İran’a yürümesini buyurdu. ● Peşenk, ölümünden sonra yerine geçecek ve adını her zaman yaşatacak olan ● Bu kadar hünerli bir oğula sahip bulunduğunu görerek duyduğu iftiharla başı güneşe yükseldi. ● Efrasiyab da yüreği savaş duyguları ve başı da sabırsızlıkla dolu olarak, Peşenk’in huzurundan çıktı.

Bu parçada sözü edilen destan aşağıdakilerden hangisidir?

Bu destandaki kişiler, Hindulara uygun davranış modelleri sunmuştur. Destanın hâlâ yaşayan bir geleneği vardır. Hintli çocuklar, birçok Batılı çocuğun masallarla büyütülmesine benzer bir biçimde, destandan alınmış öykülerle büyütülür. Bu destanın bir yerinde kral, prens ve ordu komutanlarından oluşan ülke önderleri kurulunu toplantıya çağırır. Onlara şöyle der: “Halkıma bir babanın, çocuklarına baktığı biçimde, alçak gönüllülükle ve hiç kızmadan baktım. Şimdi hayatımın son zamanlarında artık çok yorgunum. Kraliyet yükümlülüklerini yerine getirmek ve ülkemizin yasalarını uygulamak benim sahip olduklarımdan daha fazla güç ve beceri gerektiriyor. Umarım oğlumu, yerime kabul edersiniz. Onda tanrıların kralı İndra’nın cesareti vardır. Yeryüzünde yaşayanlar arasında bir eşi yoktur onun.”

Bu parçada sözü edilen destan aşağıdakilerden hangisidir?

. Destana ismini veren Türk hükümdarı MÖ IV. yüzyılda yaşamıştır. Onun mücadeleleri etrafında söylenen ve Makedonyalı Büyük İskender’in Türk illerine yürüyüşü ile birleştirilen bu destan, Türkler arasında XI. yüzyıla kadar yaşamış ve bu yüzyılda Kaşgarlı Mahmut tarafından yazıya geçirilmiştir. Kaşgarlı Mahmut “Türkmen” maddesinde sözcüğü açıkladıktan sonra: “Bunlara Türkmen denilmesinde bir hikâye vardır, şöyledir.” diyerek destanın konusunu düzyazı hâlinde kendi anlatımıyla aktarmıştır. Bu parçada sözü edilen destan aşağıdakilerden hangisidir?