Máy móc là nguồn gốc chủ yếu tạo ra thặng dư

Máy móc chỉ là tiền đề vật chất cho việc tạo ra thặng dư

Máy móc cùng với sức lao động đều tạo ra thặng dư

Máy móc là yếu tố quyết định

Thước đo giá trị của hàng hóa

Phương tiện lưu thông trong việc trao đổi hàng hóa

Hàng hóa đặc biệt đóng vai trò là vật ngang giá chung

Tiền giấy, tiền vàng và ngoại tệ

Một phương thức sản xuất mới

Một hình thái kinh tế – xã hội mới

Một giai đoạn phát triển của CNTB hiện đại

Một nấc thang phát triển của lực lượng sản xuất

Tiền và máy móc thiết bị

Giá trị dôi ra ngoài sức lao động

Tiền có khả năng tăng lên

Giá trị mang lại giá trị thặng dư bằng cách bóc lột lao động làm thuê

Là tỷ lệ phần lãi trên tổng số tư bản đầu tư

Hình thức biến tướng của giá trị thặng dư

Là khoản tiền công mà doanh nhân tự trả cho mình

Hiệu số giữa giá trị hàng hóa và chi phí sản xuất

Đồng nghĩa

Trái ngược nhau

Không đồng nghĩa

Có liên hệ với nhau và làm điều kiện cho nhau

Giá trị thặng dư

Trao đổi giá trị sử dụng

Trao đổi giá trị

Tạo điều kiện phát triển xã hội

Tiêu dùng

Lưu thông

Sản xuất

Cả sản xuất lẫn lưu thông

Sản xuất phải phát triển

Người lao động được tự do thân thể, mất hết tư liệu sản xuất và không còn gì để sống phải bán sức lao động để tồn tại

Xã hội có nhu cầu thuê nhân công

Nền sản xuất cơ khí ra đời

Thời gian lao động xã hội cần thiết để tạo ra con người có sức lao động

Thời gian lao động mà người công nhân cống hiến

Giá trị tư liệu sinh hoạt cần thiết để tái sản xuất sức lao động của người công nhân và cho con cái người công nhân cộng với phí tổn đào tạo

Tiền lương của người công nhân

Cấm thuê lao động

Cần buộc nhà tư bản phải trả hết giá trị thặng dư cho người lao động

Cần phải thuê lao động nước ngoài để tránh quan hệ bóc lột trong nước

Cần đấu tranh trong phân chia công bằng hợp lý giá trị thặng dư

Giá trị sức lao động của người công nhân làm thuê

Giá trị mới được tạo ra trong quá trình sản xuất

Giá trị mới dôi ra ngoài giá trị sức lao động

Là lãi của nhà tư bản

Tiền vốn của nhà tư bản

Giá trị mang lại giá trị thặng dư

Lượng tiền chi tiêu trong sản xuất

Tiền thuê nhân công

Tăng thêm

Giảm đi

Không thay đổi

Chuyển dần vào giá trị sản phẩm

Kéo dài ngày lao động

Tăng năng suất lao động xã hội

Rút ngắn thời gian lao động tất yếu

Mở rộng quy mô sản xuất

Tích tụ của cải của nhà tư bản Mở rộng quy mô sản xuất

Chuyển một phần giá trị thặng dư thành tư bản

Tiết kiệm chi tiêu của chủ tư bả

Tiết kiệm chi tiêu của chủ tư bản

Đầu tư tập trung trên một địa bàn

Tập trung đầu tư theo từng ngành

Sự gia tăng quy mô của tư bản thông qua hợp nhất các tư bản cá biệt

Chính sách ưu tiên đầu tiên đầu tư tư bản của nhà nước

Số tiên mà người công nhân cần có để sống

Giá cả lao động của người công nhân

Giá cả sức lao động của người công nhân

Tiền phân chia lợi nhuận cho công nhân

Tăng thêm

Giảm đi

Không thay đổi

Không xác định

Quy mô của bóc lột tư bản

Trình độ của bóc lột tư bản

Tính chất của bóc lột tư bản

Phạm vi của bóc lột tư bản

Kéo dài thời gian lao động và tăng cường độ lao động

Tăng năng suất lao động xã hội

Rút ngắn thời gian lao động tất yếu

Tăng kỷ luật lao động

Tăng thêm quy mô của tư bản cá biệt qua tích lũy tư bản

Sự hợp nhất tư bản của các nhà tư bản

Tập trung đầu tư tư bản trên một địa bàn

Tăng tiết kiệm do hạn chế tiêu dùng

Sản xuất hàng hóa phát triển

Kéo dài thời gian lao động trong ngày

Cường độ lao động cao

Sản xuất ra nhiều hơn mức cần thiếtđể tái tạo sức lao động

Đảm bảo lợi ích cho mọi người

Đàm bảo hiệu quả của nền kinh tế

Thúc đẩy giáo dục phát triển

Là động lực phát triển chủ ngĩa tư bản

Mâu thuẫn giữa lao động tư nhân và lao động xã hội

Mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và tư sản

Mâu thuẫn giữa quy mô đầu tư và quy mô lợi ích

Mâu thuẫn giữa tính xã hội hóa cao của lực lượng sản xuất với chế độ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất

Quy mô của bóc lột

Trình độ bóc lột

Tính chất của bóc lột

Phạm vi của bóc lột

Sự biểu hiện bằng tiền của giá trị sức lao động

Giá cả lao động của người công nhân

Khoản tiền mà người công nhân yêu cầu chủ tư bản phải thanh toán

Khoản phân chia lợi nhuận

Đều bặt nguồn từ lao động thặng dư

Đều được biểu hiện thành tiền

Đều phụ thuộc vào tài kinh doanh của nhà tư bản

Đều phản ánh quan hệ bóc lột

Cấu tạo kỹ thuật

Cấu tạo giá trị

Cấu tạo giá trị khi phản ánh đúng trình độ kỹ thuật

Tỷ lệ giữa các yếu tố cấu thành tư bản

Chi phí máy móc thiết bị

Tiền lương công nhân

Chi phí mà nhà tư bản bỏ ra để sản xuất hàng hóa

Chi phí bình quân để sản xuất một đơn vị hàng hóaq

Trình độ bóc lột

Trình độ bóc lột của một nhà tư bản

Trình độ phát triển của con người

Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất

Việc xác định nguồn gốc của gía trị thặng dư

Phương thức chu chuyển của giá trị vào sản phẩm

Phương thức khấu hao tư bản cố định

Tốc độ chu chuyển của tư bảnq

Lợi nhuận mà mỗi nhà tư bản thu được

Số lợi nhuận bằng nhau của nhưng tư bản bằng nhau

Số lợi nhuận của những tư bản bằng nhu của những tư bản đầu tư vào các ngành khác nhau

Giá trị thặng dư bình quân

Do lưu thông

Do sản xuất

Do ngẫu nhiên mà có

Do lao động thặng dư của người công nhân tư bản

Xã hội có người bóc lột người.

Người lao động được tự do về thân thể và bị mất hết về tư liệu sản xuất.

Sản xuất hàng hoá phát triển.

Phân công lao động xã hội phát triển.

Giá trị mang lại giá trị sử dụng.

Giá trị mang lại giá trị thặng dư.

Là một món tiền.

Là nhà xưởng, máy móc

Không tăng lên về lượng.

Chuyển dần giá trị vào sản phẩm.

Được bảo tồn nguyên vẹn.

Tăng về lượng.

Năng suất lao động xã hội, nhất là những ngành sản xuất tư liệu sinh hoạt.

Năng suất lao động của ngành mà người có sức khoẻ lao động tham gia lao động.

Năng suất lao động của ngành công nghiệp nặng.

Thời gian mà người lao động làm thuê làm việc cho nhà tư bản.

Kéo dài ngày lao động, trong lúc vẫn giữ nguyên thời gian lao động tất yếu.

Tăng cường độ lao động.

Tăng cường độ lao động và tăng thời gian lao động.

Rút ngắn thời gian lao động tất yếu trong điều kiện giữ nguyên độ dài ngày lao động như cũ.

Chuyển hoá toàn bộ giá trị vào sản phẩm.

Không tăng về lượng.

Chuyển dần từng phần giá trị vào sản phẩm.

Tăng lên về lượng.

Cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất lao động.

Tăng năng suất lao động trong các ngành sản xuất ra tư liệu sinh hoạt.

Tăng cường độ lao động.

Kéo dài thời gian lao động.

Số vòng chu chuyển giảm đi.

Thời gian một vòng chu chuyển tăng lên.

Khối lượng tư bản hoạt động trong năm tăng, làm cho khối lượng giá trị thặng dư tăng, do đó tỷ suất lợi nhuận tăng.

Khối lượng tư bản hoạt động trong năm tăng làm cho khối lượng giá trị thặng dư tăng do đó tỷ suất lợi nhuận giảm.

Lợi nhuận và giá trị thặng dư khác nhau về nguồn gốc

Cùng một nguồn gốc và luôn bằng nhau.

Lợi nhuận là hình thức biến tướng của giá trị thặng dư nhưng thường khác nhau về lượng.

Lợi nhuận luôn nhỏ hơn giá trị thặng dư.

Tư bản mang hình thái hàng hóa.

Tư bản thuộc sở hữu của người sử dụng.

Là tư bản tiền tệ mà người chủ sở hữu đưa nó cho nhà tư bản khác sử dụng để được nhận một số lợi tức nhất định.

Là tư bản đầu tư thêm vào sản xuất.

Cạnh tranh.

Cạnh tranh giữa các ngành.

Cạnh tranh trong nội bộ từng ngành.

Do cải tiến kỹ thuật nhằm chiếm lợi nhuận siêu ngạch.

Tiết kiệm tiêu dùng của các nhà tư bản sản xuất.

Tiết kiệm của các tầng lớp dân cư.

Tiết kiệm rút từ lĩnh vực sản xuất

Tiền nhàn rỗi của các nhà tư bản sản xuất và các tầng lớp dân cư.

Là số lượng và chất lượng tư liệu sinh hoạt mà người công nhân mua được bằng tiền lương danh nghĩa của mình.

Tăng lên khi giá cả tư liệu sinh hoạt tăng.

Luôn tỉ lệ thuận với lương danh nghĩa khi có biến động về giá sinh họat.

Không tăng theo lương danh nghĩa khi giá cả sinh hoạt giữ nguyên.

Là một phần của giá trị thặng dư tạo ra trong sản xuất.

Là do tư bản tiền tệ sinh ra

Là do lao động thặng dư của công nhân viên ngành ngân hàng tạo ra

Là do lạm phát tạo ra

Quy mô tư bản khả biến phải lớn hơn trước

Phải có tích luỹ tư bản để tăng quy mô tư bản ứng trước

Số công nhân phải nhiều hơn trước

Phải tổ chức lao động tốt hơn trước

Làm tăng quy mô của tư bản xã hội.

Làm tăng quy mô tích luỹ tư bản.

Làm tăng quy mô của tư bản cá biệt và quy mô của tư bản xã hội.

Làm tăng quy mô của tư bản cá biệt.

Các giai đoạn được liên tục kế tiếp nhau.

Cùng tồn tại một lúc ba hình thức tư bản.

Không cùng tồn tại một lúc ba hình thức tư bản.

Vừa có sự kế tiếp liên tục giữa ba giai đoạn, vừa tồn tại cùng một lúc ba hình thức tư bản.

Biến một phần giá trị thặng dư thành tư bản.

Làm tăng tích trữ vốn tiền tệ.

Làm tăng lượng dự trữ về của cải.

Biến giá trị thặng dư thành tư bản khả biến.

Giá trị sức lao động của người công nhân làm thuê cho tư bản.

Là giá trị mới dôi ra ngoài giá trị sức lao động bị nhà tư bản chiếm không.

Giá trị bóc lột được do nhà tư bản trả tiền công thấp hơn giá trị sức lao động.

Giá trị mới được tạo ra trong quá trình sản xuất.

Thời gian sản xuất và thời gian lưu thông để tư bản thực hiện một vòng tuần hoàn.

Thời gian sản xuất dài hay ngắn trong một vòng tuần hoàn.

Thời gian tồn tại của tư bản cố định trong một vòng tuần hoàn.

Thời gian bán và thời gian mua hàng hoỏ trong mỗi vòng tuần hoàn.

Xác định nguồn gốc cuối cùng của giá trị thặng dư.

Phương thức (đặc điểm) chu chuyển về mặt giá trị vào sản phẩm của mỗi loại tư bản.

Phương thức khấu hao tư bản cố định trong quá trình sản xuất.

Tốc độ chu chuyển của tư bản.

Tỉ lệ thuận với tỉ suất giá trị thặng dư thực tế.

Không ảnh hưởng đến tỉ suất giá trị thặng dư hàng năm.

Ảnh hưởng theo tỉ lệ nghịch tới tỉ suất giá trị thặng dư hàng năm.

Ảnh hưởng theo tỉ lệ thuận tới tỉ suất giá trị thặng dư hàng năm.

Sự vận động liên tục của tư bản từ hình thức tư bản tiền tệ sang hình thức khác rồi trở về hình thức ban đầu với lượng giá trị lớn hơn.

Sự vận động liên tục của tư bản tiền tệ của các nhà tư bản.

Sự vận động liên tục của tư bản từ hình thức tư bản tiền tệ sang hình thức tư bản sản xuất và tư bản hàng hoá.

Sự vận động liên tục của tư bản cố định và tư bản lưu động.

Quy mô tư bản ứng trước.

Quy mô tư bản lưu động.

Tốc độ chu chuyển chung của tư bản ứng trước.

Quy mô tư bản cố định.

Bắt công nhân lao động với cường độ cao hơn và ngày lao động dài hơn để làm ra nhiều sản phẩm.

Sử dụng máy móc loại trung bình, do đó có thể đầu tư ít tiền hơn.

Nâng tỉ suất khấu hao của tư bản cố định.

Sử dụng hết công suất của máy bằng cách làm ba ca trong một ngày, do đó phải thuê thêm lao động.

Bán hàng hoá với giá cả cao hơn giá trị.

Quay vòng vốn nhanh nên thu được lợi nhuận.

Nhà tư bản công nghiệp nhường một phần giá trị thặng dư cho nhà tư bản thương nghiệp để thực hiện hàng hoá cho họ.

Lừa đảo trong quá trình mua bán hàng hóa

Có hại cho nền kinh tế xã hội.

Làm cho hoạt động kinh tế kém hiệu quả vì nhiều khoản chí vô ích.

Có lợi cho nền kinh tế xã hội.

Có hại cho những người sản xuất trực tiếp.

Giai cấp nghèo nhất.

Giai cấp không có tư liệu sản xuất, làm thuê cho nhà tư bản, bị nhà tư bản bóc lột giá trị thặng dư.

Giai cấp có số lượng đông trong dân cư.

Tất cả đều đúng.

Quá trình sản xuất ra giá trị thặng dư

Quá trình sản xuất ra giá trị sử dụng

Sự thống nhất giữa quá trình sản xuất ra giá trị sử dụng và quá trình sản xuất ra giá trị thặng dư

Sự thống nhất giữa quá trình sản xuất ra giá trị sử dụng và quá trình sản xuất ra giá trị

Là nguồn gốc của giá trị thặng dư

Là quá trình lao động

Thỏa mãn nhu cầu của người mua nó

Tạo ra giá trị mới lớn hơn giá trị bản thân nó

Thỏa mãn nhu cầu của người mua nó

Tạo ra giá trị mới lớn hơn giá trị bản thân nó

Không nhìn thấy được, nó nằm trong bản thân người lao động

Không thể xác định được

Thỏa mãn nhu cầu của người mua nó

Khi tiêu dùng nó tạo ra giá trị mới lớn hơn giá trị bản thân nó

Không nhìn thấy được, nó nằm trong bản thân người lao động

Không thể xác định được

Do tăng năng suất lao động cá biệt

Do tăng năng suất lao động của từng ngành

Do tăng năng lao động của từng người

Do tăng năng suất lao động xã hội

m’ = 375%; phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tương đối

m’ = 400%; phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối

m’ = 375%, phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối

m’ = 400%; phương pháp sản xuất giá trị thặng dư siêu ngạch

Cạnh tranh trong nội bộ ngành

Cạnh tranh giữa các ngành

Cơ chế thị trường

Tác động của các quy luật kinh tế

Chiếm hữu nô lệ

Phong kiến

Tư bản chủ nghĩa

Xã hội chủ nghĩa

Thời gian lao động

Thời gian gián đoạn lao động

Thời gian tiêu thụ hàng hóa

Thời gian dự trữ sản xuất