wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

тарихи 151-200

Total questions: 50

Worksheet time: 25mins

Name
Class
Date
1.

~~Р-Ш сына дауыссыздар көбіне қандай сан есім құрамында кездеседі?

a)

@@Топтау сан есім

b)

@@Реттік сан есім

c)

@@Есептік сан есім

d)

@@Болжалдық сан есім

e)

@@Жіктік сан есім

2.

~~ Қазақ тіліндегі “Ы” дыбысының орнына қолданылатын әріп

a)

и

b)

ә

c)

а

d)

о

e)

у

3.

~~Қарақалпақ тілінде қанша дауысты дыбыс бар?

a)

9

b)

11

c)

8

d)

12

e)

6

4.

~~Қазақ тілінде тәтті,сәлем деген сөздер қырғыз тілінде қалай жазылады?

a)

@@таттуу,салам

b)

@@татту,селам

c)

@@тыттуу,сылам

d)

@@тетту,силам

e)

@@тату,салам

5.

~~Дауысты дыбыстардың басты қасиеті

a)

@@Сөз ішінде буын жасап,даіыссыз дыбыстармен тіркесе алады

b)

@@Сөз соңында сөзді аяқтап келе алады

c)

@@Сөз ішінде буын жасай алмайды

d)

@@Санының аздылығы

e)

@@Үш топқа жіктелуі

6.

~~М.Томанов пікірінше жеке дауыстылардан шығыс тілінің әсерінен пайда болған дауысты дыбыс?

a)

ә

b)

о

c)

а

d)

ы

e)

е

7.

~~А.Байтұрсыновтың 1912 жылы жарияланған “ Жазу тәртібі “ атты мақаласында неше дауысты дыбыс бар делінген?

a)

@@Бес: а,о,ұ,ы,е

b)

@@Төрт: а,ә,ы,і

c)

@@Бес: а,ә,ү,ұ

d)

@@Алты: а,ә,е,і,ы,ұ

e)

@@Жеті: а,ә,е,і,ы,ұ,у

8.

~~Дауысты дыбыстардың санын 14 деп көрсеткен С.Аманжоловтың еңбегі?

a)

@@Жаңа алфавиттің принциптері

b)

@@Түркі тілдерінің салыстырмалы грамматикасы

c)

@@Жазу құралы

d)

@@Дыбыстар жүйесі

e)

@@Қазақ тілінің дыбыстары

9.

~~Көне түркі жазба ескерткіштерінде созылыңқы дыбыс болған, ал қазір қысқа болған дауысты дыбыс?

a)

а

b)

о

c)

ө

d)

ұ

e)

ы

10.

~~Өз еңбегінде дауысты дыбстардың санын 11 деп көрсеткен профессор

a)

@@А.Нұрмаханова

b)

@@С.Мырзабеков

c)

@@С.Аманжолов

d)

@@К.Аханов

e)

@@М.Томанов

11.

~~Қазақ тілінің ерекшелігіне жататын, орыс тілінде жоқ дыбыстар

a)

@@ә,ө,ү,ұ

b)

@@а,о,ы,ұ

c)

@@ә,е,и,ы,ү

d)

@@а,ә.ө,ұ

e)

@@і,ү,и,ы

12.

~~Қысаң дауыстылар қатары?

a)

@@ұ,у,ү,ы,і,и

b)

@@а,ә,о,и

c)

@@о,ө,ұ,у

d)

@@а,ә,е,ұ,э

e)

@@а,о,ө,и

13.

~~Қазақ тілі дауыстылар жүйесінің дамуын үш кезеңге (көне түркі, орта түркі,жаңа түркі) бөліп қарастырған доцент

a)

@@Ж.Аралбаев

b)

@@Н.А.Баскаков

c)

@@С.Малов

d)

@@А.Нұрмаханова

e)

@@С.Мырзабеков

14.

~~Дауыстылардың бір-бірімен өзара үндесуі не деп аталады?

a)

@@сингармонизм

b)

@@ассимиляция

c)

@@сингармонизм

d)

дифтонг

e)

@@диссимиляция

15.

~~Қырғыз тілінде қай дауысты дыбыс қолданылмайды, мысал келтір?

a)

@@Ә, әдейі(атайы)

b)

@@А, ақ(әк)

c)

@@Е, есік(исік)

d)

@@И, иіс(йі@@

e)

@@Ұ, ұран(уран)

16.

~~Гуттураль деп аталатын дауысты түрі?

a)

жуан

b)

еріндік

c)

езулік

d)

қысаң

e)

жіңішке

17.

~~Су, бу, келу сөздерінің құрамында у дыбысын қазақ тілі грамматикаларында қандай дыбыс деп қарайды?

a)

дифтонг

b)

дауысты

c)

дауыссыз

d)

ашық

e)

қысаң

18.

~~Бірінші мәселе – екпін, екінші мәселе – дыбыстардың дистрибуциясы, үшінші мәселе – түркі тілдерінің үндестік заңы деп қай ғалымның Фонетикасында сөз етіледі?

a)

Радлов

b)

Мелиоранский

c)

Томанов

d)

Ильминский

e)

Малов

19.

~~Орхон-Енисей жазба ескерткіштерінде неше дауысты дыбыс бар?

a)

8

b)

9

c)

6

d)

10

e)

7

20.

~~Орхон-Енисей жазбаларында сөз басында өте сирек кездесетін дауыстылар?

a)

@@а,е

b)

@@ы,а

c)

@@ы,і

d)

@@о,ө

e)

@@е,ө

21.

~~Көне түркі тілінде қанша дауыссыз фонема болған?

a)

16

b)

13

c)

20

d)

21

e)

19

22.

~~Көне түркі тілдерінің дауыстылары жайлы зерттеген ғалым?

a)

@@В.Радлов

b)

@@М. Щербак

c)

@@М. Томанов

d)

@@Н.Илминский

e)

@@П.Мелиоранский

23.

~~Қазақ тіліндегі сәлем, тәтті сөздерінің қырғыз тіліндегі жазылуы?

a)

@@салам, таттуу

b)

@@селам, таттуу

c)

@@силам, татту

d)

@@силам, татту

e)

@@салам, тату

24.

~~Қарақалпақ тіліндегі дауысты дыбыстар саны?

a)

9

b)

12

c)

14

d)

13

e)

10

25.

~~Гүндүз-күндіз, гелін-келін,гелешек-келешек,горкак-қорқақ сөздеріне тән құбылыстарды көрсететін белгі қайсы тілдерге тән?

a)

@@түркі-қазақ

b)

@@Қыпшақ-қазақ

c)

@@Қырғыз-қазақ

d)

@@оғыз-қазақ

e)

@@ұйғыр-қазақ

26.

~~Екі немесе үш дыбысты біріктіретін дыбыстар

a)

Дифтоңдар

b)

@@Тіл арты дыбыстар

c)

@@Жуан дауыстылар

d)

@@Езулік дыбыстар

e)

@@Ашық дауыстылар

27.

~~Екі немесе үш дыбысты біріктіретін дыбыстар

a)

@@Езулік дыбыстар

b)

@@Тіл арты дыбыстар

c)

@@Жуан дауыстылар

d)

@@Дифтонг дыбыстар

e)

@@Ашық дауыстылар

28.

~~Дауысты дыбыстардың басты қасиеті

a)

@@Сөз ішінде буын жасап,дауыссыз дыбыстармен тіркесе алады

b)

@@Сөз соңында сөзді аяқтап келе алады

c)

@@Сөз ішінде буын жасай алмайды

d)

@@Санының аздылығы

e)

@@Үш топқа жіктелуі

29.

~~Түркі тілдерінде барлық тілдерге ортақ болып келетін неше дауыссыз фонема бар

a)

23-25

b)

24-27

c)

27-30

d)

30-32

e)

35-37

30.

Қазақ тілінде 25 дауыссыз фонема бар"

Қай ғалымның тұжырымы?

a)

@@І.Кеңесбаев

b)

@@Х.Досмұхамедұлы

c)

@@А.Байтұрсынов

d)

@@Р.Сыздықова

e)

@@Ә.Жүнісбеков

31.

~~Консонантизмдер- бұл

a)

@@Дауыссыздар жүйесі

b)

@@Еріндік дауыстылар жүйесі

c)

@@дауысты фонемалар

d)

@@Дауыстылар жүйесі

e)

@@Үнді дауыссыздар жүйесі

32.

~~Қазақ тілі дауыстылар жүйесінің дамуын доцент Ж. Аралбаев үш түрлі кезеңге бөліп қарайды. Ол кезеңдер мыналар:

a)

@@көне түркі кезеңі, орта түркі кезеңі және жаңа түркі кезеңі.

b)

@@жаңа,орта,еске түркі кезеңі

c)

@@ерте түркі,орта түркі және жаңа түркі кезеңі

d)

@@түркі,оғыз,қарлұқ кезеңдері

e)

@@ерте түркі,жаңа қарлұқ кезеңдері

33.

~~Туыстас түркі тілдері арасында көп кездесетін дыбыстық сəйкестіктердің сипаты қай түрде келеді.

a)

@@п-б, т-д, қ-ғ

b)

@@қ-ғ,к-г,ш-с

c)

@@т-д,п-б,ш-с

d)

@@с-ш,к-қ,г-ғ

e)

@@д-т,п-б,ғ-г

34.

~~Түркі тілдерінің тарихын зерттеушілердің айтуынша, қай фонема көне жазба ескерткіштерінде сөз басында кездеспейді,

a)

д

b)

т

c)

й

d)

ж

e)

г

35.

~~Көмей дауыссызы

a)

һ

b)

ф

c)

х

d)

с

e)

қ

36.

~~Орхон-енисей ескерткіштерінде неше дауысты дыбыс болғандығы керсетіледі.

a)

8

b)

7

c)

12

d)

10

e)

6

37.

~~XV – XVI ғасырлар арасында дауыстылар жүйесі ... дыбыстарымен толығады.

a)

@@ә, и, у

b)

@@и,ө,е

c)

@@ә,і е

d)

Г) и,і,е

e)

@@ө,о,ы

38.

~~Ескі түркі тілдерінің дауыстылары туралы зерттеген ғалым

a)

@@В.Радлов

b)

@@І.Кеңісбаев

c)

@@Ә.Жүнісбеков

d)

@@Қ.Жұбанов

e)

@@М.Шербак

39.

~~Қырғыз әдеби тілінде қолданылмайды

a)

ә

b)

и

c)

і

d)

ы

e)

у

40.

~~Қырғыз әдеби тілінде қолданылмайды

a)

ә

b)

и

c)

і

d)

ы

e)

у

41.

~~Сингармонизм заңы осы елдің әдеби тілінде сақталмайды

a)

Өзбекстан

b)

Әзербайжан

c)

Тәжікстан

d)

Қырғызтан

e)

Татарстан

42.

~~Сөздің басында д, г, ғ дыбыстары басым қолданылатын тіл:

a)

оғыз

b)

қыпшақ

c)

қырғыз

d)

өзбек

e)

түрікмен

43.

~~Көне түркі тілдеріндегі бір буынды зат есімдерді көрсетіңіз:

a)

@@Ат – ат, Ер – ер, Күн-күн

b)

@@Алтун – алтын, Йаблақ – жаман

c)

@@ары, бері, кері

d)

@@төрт атлар, тоқуз беглер

e)

@@жүз, сегіз, тоғыз

44.

~~Көне түркі тілдеріндегі көп буынды зат есімдерді көрсетіңіз:

a)

@@Алтун – алтын, Йаблақ – жаман

b)

@@Ат – ат, Ер – ер, Күн-күн

c)

@@ары, бері, кері

d)

@@төрт атлар, тоқуз беглер

e)

@@жүз, сегіз, тоғыз

45.

~~ Арнаулы қосымшасы жоқ септікті көрсетіңіз

a)

@@Атау септік

b)

@@Ілік септік

c)

@@Барыс септік

d)

@@Жатыс септік

e)

@@Шығыс септік

46.

~~Көне жазбалардағы фонетикалық варианттары: -ың, -ің, -уң, -үң, -ның, -нің, -нуң, -наң, -нәң жалғаулары бар септікті көрсетіңіз:

a)

@@Ілік септік

b)

@@Атау септік

c)

@@Көмектес септік

d)

@@Табыс септік

e)

@@Барыс септік

47.

~~ «Морфологиялық  ығысу арқылы есімдіктерден қалыптасқан –ның аналогия жолымен басқа есім сөздерге де ауысқан. Кейін есім сөздер де осы –ның аффиксін қабылдайтын болған» деген пікірдің авторын көрсетіңіз:

a)

@@В.А.Богородицкий

b)

@@С.Аманжолов

c)

@@А.Н.Кононов

d)

@@С.Малов

e)

@@М.Томанов

48.

~~ Көне түркі жазбаларындағы -ғару//-геру, қару//-керу, -ру//-рү, -қа, -ке, -ға, -ге, -йа, -йе, -а, -е қай септіктің жалғаулары:

a)

@@Барыс септік

b)

@@Ілік септік

c)

@@Шығыс септік

d)

@@Көмектес септік

e)

@@Табыс септік

49.

~~ «Қазіргі қазақ тіліндегі «бері қарай» дегендегі «қарай» шылауының «қара» етістігінен емес, -қары//-ғары қосымшасы арқылы жасалуы ықтимал деген пікірін айта келе, оның түбі «беріғары» болуы мүмкін» деп айтқан ғалым:

a)

@@С.Аманжолов

b)

@@В.А.Богородицкий

c)

@@А.Н.Кононов

d)

@@С.Малов

e)

@@М.Томанов

50.

~~Көбіне қай дыбыстар қазақтың төл сөздерінің соңында келмейді?

a)

дауысты

b)

Үнді

c)

Жалаң

d)

қатаң

e)

Салдыр