Worksheetssoal tembang
Total questions: 40
Worksheet time: 40mins
Cacahe tembang macapat ana .....
2
3
7
11
Guru gatra yaiku .....
Tibane swara ing pungkasane gatra
Cacahe gatra saben sapada
Cacahe wanda saben sagatra
Tibane swara saben sawanda
Sing kalebu jinis tembang macapat yaiku .....
Maskumambang
Balabak
Citramengeng
Girisa
Tembang macapat sing gatrane mung papat yaiku .....
Pangkur
Gambuh
Pocung
Dhandhanggula
Tembang macapat uga bisa diarani tembang ...
Tengahan
Gedhe
Cilik
Kuna
Guru wilangan lan guru lagu saka tembang kasebut yaiku
7u, 8i, 8u, 8i, 8o
6u, 8i, 10u, 6u, 8o
7u, 10u, 12i, 8u, 8o
12u, 8u, 10i, 8u, 80
Tibane swara ing pungkasane gatra yaiku ...
Guru lagu
Guru wilangan
Guru swara
Guru basa
Tembang macapat bisa ditegesi "maca" tembang kang medhote ....
telu telu
papat papat
siji siji
lima lima
Tembang macapat iki asale saka tembung sing nuduhake kahanane wong sing wis seda, sing bakal dibungkus kain kafan iku diarani ...
durna
sinom
pocung
pangkur
Tembang Macapat kang maknane ana manungsa kang wis nduwe rasa tresna marang lawan jenis, yaiku …
Pangkur
Sinom
Durma
Asmaradana
Megatruh
nuladha laku utama
tumrape wong tanah jawi
wong agung ing ngeksiganda
panembahan senapati
kepati amarsudi
sudane hawa lan nepsu
pinesu tapa brata
tanapi siyang ratri
amemangun karyenak tyasing sasama
Pratelan kang tegese ngendalekake hawa napsu yaiku,,..
nulada laku utama
tanapi ing siyang ratri
kapati amarsudi
sudane hawa lan nepu
kepati amarsudi
Aja sira niru tindak kang tan becik
Nadyan ta wong liya
Lamun pamuru becik
Iku kaki den estokno
Isine tembang ing dhuwur yaiku …
Tumindake wong liya kang becik aja ditiru
Tumindake becik iku asale saka wong liya
Tansah niru tumindak kang becik
Yen dudu wong liya ora gelem tumindak becik
Tumindak ora becik iku kudu dibuang
Nuladha laku utama
Tumrape wong tanah jawi
Wong agung ing ngeksiganda
Panembahan senapati
Kepati amarsudi
Sudane hawa lan nepsu
Pinesu tapa brata
Tanapi siyang ratri
Amemangun karyenak tyasing sasama
Adhedhasar paugerane tembang kasebut kalebu tembang ....
maskumambang
sinom
asmarandhana
dhandanggula
gambuh
Geter raosipun manah
Swara para janma tansah jejerit
Sakabehe wus kagulung
Murka aneng samodra
Tirta lan samirana samya gumulung
Amung bisa andedonga
Kamiwelase mring Gusti
Tembung macapat ing dhuwur nyritakake babagan prastawa alam . .
banjir
gunung njeblug
lindhu
longsor
tsunami
Ngelmu iku kelakone kanthi laku
Lekase lawan kas
Tegese kas nyantosani
Setya budya pangekese dur angkara
Paugerane kang diduweni tembang macapat ing ndhuwur yaiku ....
12u, 6a, 8i, 12a
12u, 6a, 8i, 8a
12u, 8u,8i,8i,80
12u, 6a, 8i, 13a
12u, 6as, 8i, 13a
Mingkar-mingkuring angkara
Akarana karenan mardi siwi
Sinawung resmining kidung
Sinuba sinukarta
Mrih kretarta pakartining ilmu luhung
Kang tumrap ing tanah Jawa
Agama ageming aji
Pratelan kang tegese ngedohi sawenehe tumindak kang ala, yaiku …
Mrih kretarta pakartining ngelmu luhung
sinuba sinukarta
Mingkar-mingkuring angkara
Agama ageming aji
Akarana karenan mardi siwi
Sigra milir kang gethek sinangga bajul
Kawan dasa kang njageni
Ing ngarsa miwah ing pungkur
Tanapi ing kanan kering
Kang gethek lampahnyo alon
Adhedhasar paugerane tembang kasebut kalebu tembang ....
mijil
sinom
gambuh
megatruh
kinanthi
Wong tan manut pitutur wong tuwa ugi
Anemu duraka
Ing donya tumekeng akhir
Tan wurung kasurang-surang
(serat wulang Reh, PB IV)
Manut tembang ing dhuwur, kepriye dadine yen anak duraka marang wong tuwane ....
mulya
nandhang cilaka
duraka
uripe becik
diwales anake
Yen wis tinitah wong agung
aja sira nggunggung dhiri
aja leket lan wong ala
kang ala lakunireki
nora wurung ajak-ajak
satemah anulari
pitutur saka tembang ing ndhuwur yaiku ....
yen wis dadi wong sukses ora oleh sombong lan njaga srawung
yen wis sukses oleh kekancan karo sapa wae
wong gedhe (nduwe pangkat) oleh sombong lan sakpenake dhewe
wong sukses iku kepenak uripe
ala lan becik iku bakal ketara
sinom iku duweni teges ...
kumambang
lair
anom
cocok
manis
Pinepsu tapa brata,
teks tembang ing dhuwur duweni teges ...
selalu berkarya membuat hati tentram bagi sesama
serta siang malam
Panembahan Senopati
orang besar dari Ngeksiganda (Mataram)
mengurangi hawa nafsu
amemangun karyenak tyasing sesama
teks tembang ing dhuwur duweni teges ...
selalu berkarya membuat hati tentram bagi sesama
serta siang malam
Panembahan Senopati
orang besar dari Ngeksiganda (Mataram)
contolah perlaku utama
pinesu tapa brata,
tegese tembung kang kacetak miring, yaiku ...
contohlah
Panembahan Senopati
Mataram
gawe seneng
mengupayakan
Tembang kang nggambarake pisahing antarane jiwa lan raga, yaiku ...
gambuh
megatruh
dhandhanggula
mijil
pangkur
tembang kang nggambarake wong kang mungkur saka nepsu kadonyan, yaiku ...
megatruh
pocung
pangkur
durma
maskumambang
tembang kang nggambarake wong kang seneng aweh marang liyane, yaiku ...
megatruh
pocung
pangkur
durma
maskumambang
samengko ingsun tutur,
sembah catur supaya lumuntur,
dhingin raga cipta jiwa rasa kaki,
ing kana lamun tinemu,
tandha nugrahaning Manon.
tembang ing dhuwur kalebu jinis tembang macapat?
sinom
pangkur
gambuh
durma
pocung
wong seger badanipun
tegese teks tembang ing dhuwur, yaiku ...
otot, balung, tulang sungsumnya
memengaruhi darah dan membuat hati tenang
ketenangan hati membantu
orang yang sehat jasmaninya
membersihkan kekusutan hati
tumrahing rah memarah antenging ati
tegese ukarang ing dhuwur, yaiku ...
orang yang sehat badannya
otot, daging, kulit dan tulang sungsum
memengaruhi darah dan membuat hati tenang
ketenangan hati membantu
membersihkan kekusutan hati
Mangkono mungguh ingsun
Tegese teks tembang ing dhuwur yaiku...
Tetapi karena orang itu berbeda-beda
Beda pula garis nasib dari Tuhan.
Sebenarnya tidak cocok
tekad yang pada dijalankan itu
Begitulah menurut ku !
Beda beda panduk pandhuming dumadi
Teks ing dhuwur duweni teges...
Tekad yang pada dijalankan itu
Beda pula garis nasib dari Tuhan.
Begitulah menurut ku !
Tetapi karena orang itu berbeda-beda,
Sebenarnya tidak cocok
"ingsun" tegese ...
aku
kowe
awak dewe
panjenengan
"ingsun" tegese ...
aku
kowe
awak dewe
panjenengan
"tutur" tegese ...
meneng
nutur
nyanyi
omong
"catur" tegese ...
siji
loro
telu
papat
"tinemu" tegese ...
lunga
ana kono
ketemu
ora ketemu
"pakarti" tegese ...
tumindak
budi
tembang
kanthi
"wulang" tegese ...
printah
ajaran
dulang
wulan
gambar iki nunjuake tembang macapat.....
Mijil
Asmarandana
Megatruh
fase pungkasane (akhir) urip ditunjuake marang tembang macapat......
Pangkur
Megatruh
Pocung
