wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Мат.тарихы

Total questions: 85

Worksheet time: 43mins

Name
Class
Date
1.

Математикалық немесе басқа теориялық жағдайлардың дұрыстығын дәлелдеуі мүмкін алғашқы бастауларға кіретіндер:

a)

физикалық құбылыстар.

b)

инновациялық технологиялар.

c)

математикалық модельдер.

d)

оқытудың жаңа технологиялары.

e)
алғашқы қазбалар мәліметтері, математика классиктерінің еңбектері.
2.

Трансцендентті π\pi  санының ашылуына дейін математикалық талдау аппаратының негізделуіне үлес қосқан дөңгелектің квадраты есебінің авторы:

 

a)
Линдеман.
b)

Гаусс.

c)

Даламбер

d)

Риман.

e)

Коши.

3.

Циркуль және сызғыштың көмегімен салуға болатын дұрыс көпбұрыштар туралы есепті (дөңгелекті бөлу есебі) шығарған ғалым (1801 ж):

a)
Гаусс.
b)

Даламбер.

c)

Линдеман.

d)

Галуа.

e)

Риман.

4.

Ф. Энгельс анықтамасы бойынша математиканың барлық салаларын біріктіретін ұғым:

a)

ғылымның өрлеуіне жинақталған фактілер.

b)

тек қана математикалық қатынастар.

c)

тек қана кеңістік.

d)

кеңістіктік форма.

e)

математиканың методологиясы.

5.

Математика құрамына енеді:

a)

европа математикасынан кейін.

b)

қазіргі заман математикасынан кейін.

c)
санау жүйелері.
d)

ғылымның өрлеуінен жинақталған фактілер, математика методологиясы.

e)

физикалық құбылыстар.

6.

Негізгі математикалық абстрактілі ұғымдар пайда болған және бұрыш, аудан, көлем ұғымдары қолданылған ежелгі ұлы өркениет:

a)

Индия, Египет.

b)

Египет пен Вавилон.

c)

Қытай, Вавилон.

d)

Индия.

e)

Вавилон, Греция.

7.

Математика тарихының кезеңдері:

a)

Ғылымға дейінгі математика кезеңі. Антикалық грек математика тарихы. Элементар математика кезеңі. Европа математика тарихы. Қазіргі заман математика тарихы.

b)

Антикалық грек математика тарихы. Европа математика тарихы. Элементар математика кезеңі. Ғылымға дейінгі математика кезеңі. Қазіргі заман математика тарихы.

c)

Антикалық грек математика тарихы. Элементар математика кезеңі. Европа математика тарихы. Ғылымға дейінгі математика кезеңі. Қазіргі заман математика тарихы.

d)

Антикалық грек математика тарихы. Ғылымға дейінгі математика кезеңі. Элементар математика кезеңі. Европа математика тарихы. Қазіргі заман математика тарихы.

e)

Элементар математика кезеңі. Антикалық грек математика тарихы. Европа математика тарихы. Ғылымға дейінгі математика кезеңі. Қазіргі заман математика тарихы.

8.

Ежелгі египеттіктер мен вавилондықтардың математикалық білімдері сипатталатын кезең:

a)

европа математикасы кезеңіне.

b)

европа математикасы кезеңіне дейін.

c)

антикалық грек математикасы кезеңіне.

d)

элементар математика кезеңіне.

e)

ғылымға дейінгі математика кезеңіне.

9.

Математиканың негізгі ерекшелік сипаттамасы қалыптасқан кезең:

a)

европа математикасы.

b)

қазіргі заман математикасы.

c)

антикалық грек математикасы.

d)

ғылымға дейінгі математика.

e)

элементар математика.

10.

Орыс математикасының XI-XVI ғасырдағы қолжазбалары сипатталатын кезең:

a)

ғылымға дейінгі математикадан кейін.

b)

европа математикасы.

c)

ғылымға дейінгі математика. 

d)

антикалық грек математикасы.

e)

элементар математика.

11.

Әріптік есептеудің және математикалық талдаудың пайда болуымен, математикаға айнымалы шаманы және жалпы функция ұғымын енгізумен сипатталатын кезең:

a)

элементар математикадан кейін.

b)

европа математикасы.

c)

элементар математика.

d)

антикалық грек математикасы.

e)

қазіргі заман математикасы.

12.

Функция теориясы, группа, өріс, сақина, евклидтік емес геометрия теориясы, комплекстік айнымалы функциялар теориясы, математикалық логика және т.б. пайда болуы сипатталатын кезең:

a)

антикалық грек математикасы.

b)

қазіргі заман математикасы.

c)

ғылымға дейінгі математика.

d)

элементар математика.

e)

европа математикасы.

13.

Алғашқы мақаласын он жеті жасында жариялаған (1663 ж.) ғалым:

a)
Лейбниц.
b)

Пифагор.

c)

Евклид.

d)

Колмогоров.

e)

Ньютон.

14.

Алғашқы бастамалардағы негізгі қиындықтар сипаттамасы:

a)

педагогикалық.

b)

филологиялық.

c)

географиялық.

d)

психологиялық, демографиялық.

e)

физиологиялық.

15.

Математика тарихы ғылымы:

a)

математикалық және биологиялық ғылым.

b)

математикалық және филологиялық ғылым.

c)

математикалық және социологиялық ғылым.

d)

биологиялық ғылым.

e)

философиялық және социологиялық ғылым.

16.

Екі санның ең үлкен ортақ бөлгішін табу алгоритмін шығарған ежелгі грек математигі:

a)

Гиппократ.

b)

Архит.

c)

Аполлоний. 

d)

Евклид.

e)

Евдокс.

17.

Ресейде математика тарихының алғашқы еңбектері басылып шыға бастады:

a)

1900 ж.

b)

1955 ж.

c)

1907 ж.

d)
1917 ж.
e)

1948 ж.

18.

Ежелгі және орта ғасырлық Қытай математикасы жататын математика тарихының кезеңі:

a)

европа математикасы.

b)

қазіргі заман математикасы.

c)

ғылымға дейінгі математика.

d)

элементар математика.

e)

антикалық грек математикасы.

19.

 Ежелгі және орта ғасырлық Үнді математикасы жататын математика тарихының кезеңі:

a)

Қазіргі заман математикасы.

b)

Ғылымға дейінгі математика..

c)

Европа математикасы.

d)

Элементар математика.

e)

Антикалық грек математикасы.

20.

  XVIII ғасырдағы Петербург Академиясы ғылымының қызметі жататын кезең:

a)

ғылымға дейінгі математика.

b)

европа математикасы.

c)

элементар математика.

d)

антикалық грек математикасы.

e)

қазіргі заман математикасы.

21.

Аддитивті және субстрактивті принциптерді қолданудың классикалық мысалдары:

a)

грек цифрлары.

b)

араб цифрлары.

c)

үнді цифрлары.

d)

қытай цифрлары.

e)

рим цифрлары.

22.

Иордан Неморарийдің алгебралық шығармасының атауы:

a)

«Берілген сандар туралы».

b)

«Сферика».

c)

«Геометрика».

d)

«Стереометрика».

e)

«Механика».

23.

  «Альмагест» еңбегінің авторы:

a)

Клавдий Птолемей.

b)

Готфрид Лейбниц.

c)

Пифагор.

d)

Николай Коперник.

e)

Брахмагупта.

24.

  Саналатын заттар мен кейбір басқа жиындардың саналуының пайда болуына байланысты қатынас:

a)

эквиваленттілік.

b)

рефлективтік.

c)

өзара бірмағыналы сәйкестілік.

d)

транзитивтік.

e)

симметриялық.

25.

Папуастармен жүргізетін өзара бірмағыналы сәйкестікке негізделген санау үлгісін қалдырған ғалым-зерттеуші:

a)

Бернулли.

b)

Лобачевский.

c)

Миклухо-Маклай.

d)

Кудрявцев.

e)

Гаусс.

26.


n×10n\times10  схемасын құрған ғалымның ұлты:

a)

славян.

b)

француз.

c)

неміс.

d)

үнді.

e)

араб.

27.

Ферма теоремасының n=5 жағдайын дəлелдеген француз математигі:

a)
Лежандр
b)

Риман.

c)

Абель.

d)

Якоби.

e)

Даламбер.

28.

Ферма теоремасының n=5 жағдайын дəлелдеген неміс математигі:

a)

Фердина́нд Го́ттхольд Макс Э́йзенштейн.

b)

Георг Симон Ом.

c)

Леопо́льд Кро́некер.

d)

Ру́дольф О́тто Си́гизмунд Ли́пшиц.

e)

Ио́ганн Пе́тер Гу́став Лежён Дирихле́.

29.

  «Сферика» деп аталатын үшбұрыштар жөніндегі 3 томдық көлемді еңбектің авторы:

a)

Аполлоний.

b)

Фалес.

c)

Птолемей.

d)

Менелай.

e)

Галуа.

30.

  Қолдың саусақтарымен және аяқтың саусақтарымен саналатын жиырмалық санау қолданылды:

a)

қытайларда.

b)

арабтарда.

c)

египеттіктер мен вавилондықтарда.

d)

француздар мен грузиндерде.

e)

үнділерде.

31.

  Тангенс и котангенс тригонометриялық функцияларын енгізіп, кестесін құрған  ғалым:

a)

Менелай.

b)

Әбу-л-Вафо.

c)

Әбу әл-Джади.

d)

Әбу әл-Ходжанди.

e)

Омар Хайям.

32.

Математикада «бөлінбестер əдісін» шығарған Италияның көрнекті математигі, Галилейдің шəкірті:

a)

Эванджели́ста Торриче́лли.

b)

Винченцо Вивиани.

c)

Жиль Персо́нн Роберва́ль.

d)

Пьер де Ферма́.

33.

Арифметикалық прогрессия мүшелерінің қосындысы формуласын дəлелдеген грек ғалымы:

a)

Гаусс.

b)

Диофант.

c)

Архимед.

d)

Герон.

e)

Евклид.

34.

«Метрика» трактатының авторы:

a)

Архимед.

b)

Герон.

c)

Папп.

d)

Евклид.

e)

Цицерон.

35.

Келесі ұғымдардың пайда болуы санауда салыстырылатын заттар жиынының күш теңсіздігіне әкелді:

a)

дәреже.

b)

еселік.

c)

бөлшек.

d)

арифметикалық орта.

e)

үлкен.

36.

  Ежелгі Египетте математикалық мәтіндер жазылған:

a)

қағазда.

b)

ыдыста.

c)

сынғыш папируста.

d)

дымқыл сазда.

e)

құмда.

37.

  Вавилонда математикалық мәтіндер жазылған:

a)

ағашта.

b)

сынғыш папируста.

c)

теріде.

d)

дымқыл сазда.

e)

құмда.

38.

Ежелгі египеттіктердің ең үлкен математикалық жазбаларының атауы:

 

a)

Герон папирусы.

b)

Мәскеу математикалық папирусы.

c)

Райнд папирусы.

d)

Македон папирусы.

e)

Пифагор папирусы.

39.

Райнд папирусындағы есептер саны:

a)

21.

b)

84.

c)

74.

d)

94.

e)

26.

40.

Египтолог В.С. Голенищев тауып алған ежелгі Египет папирусындағы («Голенищевтің математикалық папирусы») есептер саны:

a)

25.

b)

5*4.

c)

30.

d)

35.

e)

20.

41.

  Египетте иероглифтік нөмірлеуде пайдаланылған принцип:

a)

дистрибутивтік.

b)

ассоциативтік.

c)

аддитивтік.

d)

мультипликативтік.

e)

коммутативтік.

42.

Ежелгі Египеттегі аликвотты бөлшек-үлестің түрі:

a)

1n.\frac{1}{\sqrt[]{n}}.

b)

n3.\frac{n}{3}.

c)

2n.\frac{2}{n}.

d)

3n.\frac{3}{n}.

e)

1n.\frac{1}{n}.

43.

Ежелгі Египетте (aH<variant> «аха» сөзінің мағынасы:

a)

сан.

b)

масса.

c)

күш.

d)

дәреже.

e)

қысым.

44.

Вавилондағы санау жүйесі:

a)

он екілік.

b)

алтылық.

c)

ондық.

d)

алпыстық.

e)

екілік.

45.

Алғашқы рет  % -ке арналған есепті ойлап тапқан өркениет:

a)

Египет.

b)

Вавилон.

c)

Қытай.

d)

Индия.

e)

Индонезия.

46.

Вавилонда алгебралық есептеу мен алгебраның дамуына негіз болған теңдеу:

a)

бөлшек.

b)

кубтық.

c)

бөлшек-рационал.

d)

квадраттық.

e)

сызықтық.

47.

Теориялық-сандық есептерді ежелгі қытай әдісімен шешуді қайтадан құрастырған қазіргі заманғы математиктер:

a)

Ал-Каши.

b)

Пифагор және Ферма.

c)

Эйлер және Гаусс.

d)

Крамер.

e)

Кеплер және Декарт.

48.

Алғашқы рет Пифагор теоремасы дәлелденді:

a)

Египетте.

b)

Үндіде.

c)

Грекияда.

d)

Қытайда.

e)

Вавилонда.

49.

Егер «жалған жағдай» x1x_1  болса және ол PP -ң орнына P1P_1 -ді қабылдаса, онда:

a)

x:x1=P:P1x:x_1=P:P_1

b)

x1:x=P:P1x_1:x=P:P_1

c)

x:x1=P1:Px:x_1=P_1:P

d)

x+x1x=P+P1P\frac{x+x_1}{x}=\frac{P+P_1}{P}

e)

xx1x=P+P1P\frac{x-x_1}{x}=\frac{P+P_1}{P}

50.

Ежелгі египеттіктер «жалған жағдай» әдісінің көмегімен шешкен теңдеулер:

a)

биквадраттық.

b)

иррационалдық.

c)

квадраттық.

d)

трансценденттік.

e)

сызықтық.

51.

Ежелгі Египетте «есептер-саяхатшылар» атты жаттықтыру сипатындағы есептер құрылған тақырып:

 

a)

арифметикалық прогрессия.

b)

геометриялық прогрессия.

c)

сызықтық теңдеу.

d)

квадраттық теңдеу.

e)

процент.

52.

Ежелгі египеттіктердің дөңгелектің ауданын есептеу формуласы туралы гипотезасын зерттеген ғалым:

a)

Н.Н. Миклухо-Маклай.

b)

О. Нейгебауер.

c)

Дж. Морган.

d)

А.Е. Райк.

e)

Райнд.

53.

Ежелгі Египетте дөңгелектің ауданын есептеу формуласын алу әдісі туралы гипотеза:

a)

квадрат торларды салу әдісімен байланысты.

b)

бір жалған жағдай әдісімен байланысты.

c)

екі жалған жағдай әдісімен байланысты.

d)

кестелік құрулар әдісімен байланысты.

e)

графикалық құрулар әдісімен байланысты.

54.

Ежелгі Вавилон математикасын зерттеуде үлес қосқан ғалым, зерттеуші:

a)

Дж. Морган.

b)

Райнд.

c)

А.Е. Райк.

d)

В.С. Голенищев.

e)

О. Нейгебауер.

55.

169 санының алпыстық санау жүйесіндегі жазылуы:

a)

3,11.

b)

2,49.

c)

1,69.

d)

2,11.

e)

0,49.

56.

Пифагор мектебінің жетістіктерінің бірі болған теория:

a)

дұрыс көпжақтар теориясы.

b)

теріс сандар теориясы.

c)

иррационал сандар теориясы.

d)

дұрыс көпбұрыштар теориясы.

e)

комбинаторика теориясы.

57.

60-тық өлшем жүйесінен 60-тық санау жүйесінің шығуы туралы концепциясына  үлес қосқан ғалым, зерттеуші:

a)

Райнд.

b)

А.Е. Райк.

c)

О. Нейгебауер.

d)

Н.Н. Миклухо-Маклай.

e)

Дж. Морган.

58.

Кубтық теңдеуге келтірілетін есептерде үш белгісіз шаманың көбейтіндісі:

a)

ұзындығы-тереңдігі деп аталған.

b)

көлемі деп аталған.

c)

тереңдігі деп аталған.

d)

ауданы деп аталған.

e)

кеңдігі-тереңдігі деп аталған.

59.

Оң түбірге ие болатын квадрат үшмүшелік теңдеудің үш канондық формасының айырмасын алғаш шығарған ғалым:

 

a)

Әл-Хорезми.

b)

Әл-Фараби.

c)

Сабит ибн Корра.

d)

Коста ибн Лукки.

e)

Диофант.

60.

Вавилон математиктерінің сандар теориясындағы мәселелерінің бірі:

a)

кубтық теңдеулер шешімдерінің табылуына байланысты.

b)

ұқсас фигуралардың аудандарын есептеуге байланысты.

c)

түбірді табуға байланысты.

d)

кесіндіні тең  бөліктерге бөлуге байланысты.

e)

табанына параллель түзулердің көмегімен тікбұрышты үшбұрыштарды тең сызықтарға бөлуге байланысты.

61.

m,n,km,n,k  - сандары пифагор сандары болатын   a1=mn, a2=k, a3=m+na_1=m-n,\ a_2=k,\ a_3=m+n түріндегі үштік сандарды зерттеген және соңында оларды «вавилондық» сандар деп атаған зерттеуші:

a)

Райнд.

b)

Райк А.Е.

c)

Вайман А.А.

d)

Нейгебауер О.

e)

Морган Дж.

62.

Ежелгі Қытайда нөмірлеу негізделген принцип:

 

a)

мультипликативтік

b)

аддитивтік.

c)

коммутативтік.

d)

ассоциативтік.

e)

дистрибутивтік.

63.

Ежелгі Қытайда есепшотқа ұқсас суаньпань аспабының пайда болуының негізі:

a)

калькулятор.

b)

есептеу тақтасы.

c)

есептеу тастары.

d)

есептеу таяқтары.

e)

саусақпен есептеу.

64.

Бөлу амалының көбейту амалына өзара кері байланыстығын көрсеткен Қытай ғалымы:

a)

Сунь-цзы.

b)

Конфуций.

c)

Лао-цзы.

d)

Пифагор.

e)

Әл-Каши

65.

Жер өлшеушілерге, инженерлерге, чиновниктерге және саудагерлерге арналған қытай ғалымдарының «Математика» кітабы тұрады:

a)

11 кітаптан.

b)

3 кітаптан.

c)

9 кітаптан.

d)

4 кітаптан.

e)

14 кітаптан.

66.

Ежелгі Қытайда  белгісізі бар сызықтық теңдеулер жүйесін шешуде қолданылған «фан-чэн» әдісіне балама әдіс:

a)

матрицаларды қосу әдісі.

b)

белгісіздерді табу әдісі.

c)

жалған жағдай әдісі.

d)

алгебралық толықтауыш әдісі.

e)

Крамер анықтауыштар әдісі.

67.

Ежелгі Қытайда теңдеулер жүйесіне «фан-чэн» әдісін қолданудың қажетті шарты болып табылатын сандар:

a)

комплекстік сандар.

b)

қарапайым бөлшектер.

c)

иррационал сандар.

d)

ондық бөлшектер.

e)

теріс сандар.

68.

Қол жетпейтін заттың биіктігін ежелгі қытай әдісімен өлшеу сипатталған трактат:

a)

«Өрісті өлшеу» кітабы.

b)

«адамгершілік мінез-құлық туралы» ғылымның негізі.

c)

Сунь-цзы трактаты.

d)

Әл-Каши трактаты.

e)

Лю Хуэя теңіз аралы туралы математикалық трактат.

69.

Теориялық-сандық есептерді ежелгі қытай әдісімен шешуді қарастырған қазіргі заманғы математиктер:

a)

Пифагор және Ферма.

b)

Крамер және Валлис.

c)

Эйлер және Гаусс.

d)

Әл-Каши және Лейбниц.

e)

Кеплер және Декарт.

70.

π\pi  санының мәнін үлкен дәлдікпен есептеген қытайдың астрономы, математигі және инженері:

a)

Чжан Хен.

b)

Шэнь-Ко.

c)

Конфуций.

d)

Цзу Чун-Чжи.

e)

Лю Хуэй.

71.

Қытай ғалымдары алғаш рет теріс сан ұғымымен кездескен есептер:

a)

дәрежеге шығару.

b)

ақша санау.

c)

фигураның ауданын табу.

d)

сызықтық теңдеулерді шешу.

e)

сызықтық теңдеулер жүйесін шешу.

72.

Қатарларды қосу туралы сұрақтармен айналысқан Қытай математигі.

 

a)

Гаусс.

b)

Пифагор.

c)

Конфуций.

d)

Шэнь-Ко.

e)

Әл-Каши.

73.

Ежелгі Қытай ғалымы  Чжан Цаньның «Математика тоғыз бөлімде» еңбегінде ең алғаш рет  қарастырылған сандар:

a)

иррационал сандар.

b)

бөлшек сандар.

c)

оң сандар.

d)

теріс сандар.

e)

натурал сандар.

74.

б.э.д. III мыңжылдық ортасында Үндінің дамыған өркениеті өмір сүрген өзеннің аңғары:

a)

Инд.

b)

Тигр.

c)

Хуанхе.

d)

Евфрат.

e)

Нил.

75.

Б.э.д. I мың жылдықта брахмандардың қасиетті кітаптары:

a)

Брахми.

b)

Сутралар.

c)

Карошти.

d)

Ведтер.

e)

Сиддханттар.

76.

VII-VIII ғасырларда еңбектері бүкіл ислам еліне танымал болып, араб тіліне аударылған үнді математиктері:

a)

Шридхар.

b)

Брахмагупта.

c)

Магавира.

d)

Бхаскара.

e)

Феодор.

77.

IX−XII ғасырларда Оңтүстік Үндіде еңбек еткен математиктер:

a)

Брахмагупта.

b)

Феодор.

c)

Ариабхата.

d)

Аристотель.

e)

Магавира.

78.

Үндінің ғылыми трактаттарының тілі (XVII ғасырға дейін):

a)

ағылшын-саксон.

b)

еврит.

c)

санскрит.

d)

сөйлеу тілінде.

e)

латын.

79.

Үнді математигі Брахмагуптаның 628 ж. жазылған «Брахманың түзетілген жүйесі» атты еңбегі тұрады:

a)

20 кітаптан.

b)

5 кітаптан.  

c)

7 кітаптан.

d)

10 кітаптан.

e)

13 кітаптан.

80.

Үндіде сандарды атауда қолданылған принциптер:

a)

ассоциативті.

b)

мультипликативті және ассоциативті.

c)

коммутативті және дистрибутивті.

d)

аддитивті.

e)

коммутативті.

81.

1718 жылы бірінші рет функцияның айқын анықтамасын берген, 1742 жылы бірінші рет дифференциалдың жəне интегралдың есептеулердің жүйелі курсын құрастырған швейцар математигі:

a)

Жан Батист Жозеф Фурье.

b)

Даламбер.

c)

Л.Эйлер.

d)

Иоганн Бернулли.

82.

1,2,3...,n1,2,3...,n буындары бойынша бірмезгілде алынған  буындардың    санын табу әдісінің сипаттамасы келесі трактатта беріледі:

a)
Брахманың түзетілген жүйесі
b)
Сиддханта широмани
c)
Чхандахсутра
d)
Ведтер
e)

Математиканың қысқаша курсы

83.

Үнді математиктерінде квадрат түбір қандай таңбамен белгіленді:

a)

мула.

b)
дула
c)

пул.

d)

лула.

e)

рула.

84.

Ежелгі Үндіде сандарды белгілеудің ауызша жүйесі көмегімен жазылған «нөл» санын білдіретін сөздер:

a)

бос.

b)

ай, жер.

c)

егіздер.

d)

Мұхиттар, жарық жақтары.

e)

құрбақа.

85.

  Ежелгі Үндіде нөл саны туралы алғашқы нақты деректер пайда болды:

a)

876 ж.

b)

376 ж.

c)

1276 ж. 

d)

476 ж.

e)

500 ж.