wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

9999

Total questions: 45

Worksheet time: 23mins

Name
Class
Date
1.

«Ауызекі айтылған сөздер – ойдағы түсініктің символы, ал   жазу – сөздің символы», - деген пікір кімдікі ?

a)

  Аристотель

b)

     Платон

c)

      Сократ

d)

   Әл-Фараби

e)

      Гегель

2.

Көмекші таңбалар материалдық сипаттарына қарай қанша түрге бөлінеді ?

a)

6

b)

5

c)

7

d)

2

e)

4

3.

 Математика, физика, химия, логика ғылымдарында қолданылатын таңбалар және әр түрлі жазулар, мөр таңбалары қалай аталады ?

a)

 графикалық  таңбалар

b)

      акустикалық  таңбалар

c)

  заттық  таңбалар

d)

     ақша  таңбалар

e)

     нұсқау таңбалар

4.

 Көмекші таңбалардың басқа түрлеріне қарағанда анағұрлым күрделі, дерексіз, бейнелі ұғымдарды білдіретін таңбалар қалай аталады?

a)

  символ таңбалар

b)

     сигнал   таңбалар

c)

      заттық  таңбалар

d)

    ақша  таңбалар

e)

      нұсқау таңбалар

5.

Египетте жазылған «Түркі тілдерін үйренушілерге арналған құрал» атты еңбек қай ғасырда жарық көрді?

a)

  ХҮ ғ. басында

b)

      ХІХ ғасырда

c)

      Х ғасырда

d)

    Ү ғасырда

e)

    ҮІІ ғасырда

6.

Египетте жазылған «Түркі тілдерін үйренушілерге арналған құрал» атты еңбектің алғашқы қолжазбасы   қай  тілде жарық көрді?

a)

    түрік

b)

     қазақ

c)

    араб

d)

      ұйғыр

e)

      татар

7.

Сурет жазуы қалай аталады?

a)

      пиктографиялық

b)

      семиотикалық

c)

      прагматикалық

d)

     парадигмалық

e)

   идеографиялық

8.

Ұғым  жазуы қалай аталады?

a)

      идеографиялық

b)

      семиотикалық

c)

      прагматикалық

d)

      парадигмалық

e)

     пиктографиялық

9.

«Түркі руникалық жазуының шығуы» атты мақаланың авторы кім?

a)

     Г.Клосон

b)

      К. Фосслер

c)

   В.Томсен

d)

      Н.Я.Марр

e)

    Г.Шухардт

10.

Египетте түрікше-монғолша-парсыша салыстырма сөздік қай жылы жарық көрді?

a)

      1343 жылы

b)

    1373 жылы

c)

   1545 жылы

d)

      1123 жылы

e)

    1975 жылы

11.

Эринбург университетінің прфессоры Джон Лайонздың 1978ж. орыс тілінде жариялаған еңбегін атаңыз?

a)

   Теориялық лингвистикаға кіріспе

b)

    ХІХ ғ. тіл ғылымы немесе лингвистика

c)

      Пракрит грамматикасы

d)

      Дыбысқа еліктеу теориясы

e)

      Одағай теориясы

12.

 Тілдің негізгі тұлғалары қатарын  жататын элементтерді көрсетіңіз?

a)

   еркін тіркес, тұрақты тіркес

b)

      буын, екпін

c)

     жұрнақ, жалғау

d)

      дыбыс, морфема, сөз, сөйлем

e)

    септік, тәуелдік жалғаулар

13.

Көру, есту арқылы қабылданатын таңбалар қалай аталады ?

a)

      сигнал таңбалар

b)

     тілдік  таңбалар

c)

     символдық  таңбалар

d)

     графикалық  таңбалар

e)

    суретті таңбалар

14.

Графикалық таңбаларға нені жатқызуға болады ?

a)

      мылқаулардың мимикалық тілі

b)

     гербтер

c)

    қағаз ақша

d)

 күміс ақша

e)

      әскери белгілер

15.

Сәуле таңбаларына нені жатқызуға болады ?

a)

      светофорлар

b)

  гербтер

c)

   қағаз ақша

d)

   мөр таңбалары

e)

     әскери белгілер

16.

  Заттық таңбаларды көрсетіңіз ?

a)

     гербтер

b)

      светофорлар

c)

      мылқаулардың мимикалық тілі

d)

     мөр таңбалары

e)

    сигналдар

17.

Әр тектес тұлғалар байланысы деген мағынаны білдіретін -

a)

      иерархиялық  қатынас

b)

   парадигмалық қатынас

c)

     прагматикалық қатынас

d)

  синтагмалық байланыс

e)

      психолингвистикалық байланыс

18.

«Парадигма» грек тілінен аударғанда қандай мағынаға ие?

a)

     мысал, үлгі

b)

  негізгі мағына

c)

     мәндес мағына

d)

      ұғым, сипат

e)

   алғашқы мағына

19.

«Парадигма» грек тілінен аударғанда қандай мағынаға ие?

a)

мысал, үлгі

b)

  негізгі мағына

c)

  мәндес мағына

d)

     ұғым, сипат

e)

   алғашқы мағына

20.

 «Синтагма»  атауының грек тілінен аударғандағы алғашқы мағынасы қандай?

a)

   бір нәрсенің қосылуы, жалғасуы

b)

     мысал, үлгі

c)

     негізгі мағына

d)

   мәндес мағына

e)

   ұғым, сипат

21.

«Синтагма»  атауының грек тілінен аударғандағы қазіргі тіл білімінде қолданылып жүрген мағынасы қандай?

a)

 тілдік элементтердің бір-біріне тіркесе жалғасуы

b)

  ұғым, сипат

c)

     мысал, үлгі

d)

 негізгі мағына

e)

    мәндес мағына

22.

Ұсақ парадигмалық топтағылардың өздерінен бір саты жоғары тұрған парадигмалық топпен  байланысқа негізделген қатынас түрін атаңыз?

a)

      иерархиялық қатынас

b)

      парадигмалық қатынас

c)

    прагматикалық қатынас

d)

      синтагмалық байланыс

e)

     семантикалық байланыс

23.

 Белгілі бір дәуірдегі біртұтас тілдің өз ішінен ыдырап, жеке диалектілерге, тілдерге бөлшектену процесі қалай аталады?

a)

      диффэренцияция процесі

b)

      интеграция  процесі

c)

      ғылыми процесс

d)

    филологиялық процесс

e)

      философиялық процесс

24.

Жеке диалектілердің, тілдердің бір-бірімен  жақындасу, бірігу процесі қалай аталады?

a)

     интеграция  процесі

b)

     ғылыми процесс

c)

     филологиялық процесс

d)

      диффэренцияция процесі

e)

      философиялық процесс

25.

Морфологиялық классификация бойынша басшылыққа алынатын басты белгі

a)

  тілдердің грамматикалық құрылысындағы ұқсастық

b)

   тілдердің шығу тегі

c)

     тілдердің жалпы ұқсастығы

d)

     тілдердің дыбыстық жүйесіндегі ұқсастық

e)

     тілдердің генеологиялық байланысы

26.

Түбір және қосымша морфемалардың шығу тегін анықтауда мақсат ететін сөздік

a)

      этимологиялық сөздік

b)

     түсіндірме сөздік

c)

    диалектілік сөздік

d)

      аударма сөздік

e)

      энциклопедиялық сөздік

27.

Аморф тілдер дегеніміз қандай тілдер?

a)

      түбір морфема номинативті қалпын сақтайды

b)

    сөз айтылуы бойынша жазылады

c)

     сөз ішінде дыбыстар алмасады

d)

    префикстер қолданылады

e)

      түбірге аффикстер жалғанады

28.

 Агглютинативті тілдер дегеніміз қандай тілдер?

a)

     түбірге аффикстер жалғанады

b)

    түбірдегі дыбыстар алмасады

c)

   түбірдің алдына морфемалар қосылады

d)

      түбір аффикстер қабылдамайды

e)

      сөздер айтылуы бойынша жазылады

29.

 Сөздің құрамындағы дыбыстардың айтылуын сақтап жазуды басшылыққа алатын орфографиялық принцип

a)

    фонетикалық принцип

b)

    символ принципі

c)

      морфологиялық принцип

d)

      этимологиялық принцип

e)

      дәстүрлі-тарихи принцип

30.

 «Ауызекі айтылған сөздер – ойдағы түсініктің символы, ал жазу – сөздің символы», - деген пікір кімдікі?

a)

   Аристотель

b)

   Платон

c)

     Сократ

d)

      Аристофан

e)

      Әл-Фараби

31.

Математика, физика, химия, логика ғылымдарында қолданылатын таңбалар және әр түрлі жазулар, мөр таңбалары қалай аталады?

a)

  графикалық таңбалар

b)

   заттық таңбалар

c)

      акустикалық таңбалар

d)

    ақша таңбалар

e)

      нұсқау таңбалар

32.

 Көмекші таңбалардың басқа түрлеріне қарағанда анағұрлым күрделі, дерексіз, бейнелі ұғымдарды білдіретін таңбалар қалай аталады?

a)

    символ таңбалар

b)

 сигнал таңбалар

c)

   заттық таңбалар

d)

 ақша таңбалар

e)

      ымдау таңбалар

33.

Дыбыс тілінің әр түрлі элементтердің кездейсоқ жиынтығы емес, бөлшектері бір-біріне тәуелді, өзара тығыз байланыста, шартты қатынаста тұратын біртұтас күрделі тұлға екендігін алғаш атап айтқан ғалым кім?

a)

     В.Гумбольдт

b)

     Т.Қордабаев

c)

    Я.Марр

d)

     И.Бодуэн

e)

     В.Кодухов

34.

В.Гумбольдтан басталып, неогумбольдтшылар арқылы өріс алған бағытты белгілеңіз

a)

      тіл – адамдарды сыртқы өмірімен байланысқа келтіретін «үшінші әлем»

b)

  тіл –     тіл – таза лингвистикалық құбылыс

c)

     тіл – ойды жеткізу құралы

d)

      тіл – қондырмалық құбылыстардың бірі

e)

    тіл – адам қатынасының аса маңызды құралы

35.

Белгілі бір қоғам мүшелерінің күнделікті өмірлерінде екі немесе одан да көп тілдерді жарыстыра қолдануы қалай аталады?

a)

   билингвизм

b)

    интеграция

c)

      дивергенция

d)

   конвергенция

e)

    прагматика

36.

«Эсперанто» сөзі қандай мағынаны білдіреді?

a)

     сенуші

b)

    беделді

c)

   бірыңғай

d)

   ортақ

e)

    көркем

37.

Эсперанто тілінің әліппесі неше таңбадан тұрады?

a)

   28 таңбадан

b)

     18 таңбадан

c)

   52 таңбадан

d)

40 таңбадан

e)

    49 таңбадан

38.

 Латын графикасына негізделген, не бары 16 грамматикалық ереже, 40-қа жуық қосымшалары бар, 28 таңбадан тұратын тілді көрсетіңіз

a)

      эсперанто

b)

      воля-пюк

c)

  араб

d)

    латын

e)

      грек

39.

Жасанды тілдер ішіндегі көптеген елдерде тарап, кең етек алған эсперанто тілінің негізін салушы кім?

a)

   поляк дәрігері Заменгоф

b)

     неміс католигі Шлейер

c)

      иберий-кавказ тілдерінің маманы Н.Я.Марр

d)

    неміс әдебиетшісі И.Бердер

e)

   Американың көрнекті антропологі Ф.Боас

40.

Полисинтетикалық тілдер

a)

     алтай, бурят тілдері

b)

      қырғыз, өзбек тілдері

c)

    бербер, иврит тілдері

d)

ительмен, чукот тілдері

e)

      монгол, халха-монгол тілдері

41.

Аффиксация тәсілі

a)

     түбірден кейінгі келген қосымшалар арқылы берілетін мағына

b)

      түбірлердің бірігуі

c)

     түбір морфемадағы дыбыстардың алмасуы

d)

      сөз мағынасының кенеюі

e)

      түбір сөздердің қосарлануы

42.

Грамматикалық мағына дегеніміз не?

a)

  сөзге грамматикалық категориялардың көмегі арқылы берілетін мағына

b)

      сөздің лексикалық мағынасы

c)

    сөздің туынды мағынасы

d)

      сөздің ауыспалы мағынасы

e)

     сөздің келтірінді мағынасы

43.

Редупликация дегеніміз не?

a)

      сөздердерді қосарлау тәсілі

b)

      жаңа сөз жасау тәсілі

c)

     сөз біріктіру тәсілі

d)

      сөз ішінде дыбыс алмасу

e)

      екпіннің жылжуы

44.

Кейінді ықпалды көрсетіңіз.

a)

    Жұмыс шамасы     

b)

      Өзеннен өту

c)

     Апамдікі

d)

    Ұрысқақ адам

e)

   Пайдакүнем

45.

Неміс тілі қай топқа жатады

a)

   герман

b)

   роман

c)

   кельт

d)

      балтық

e)

      фин-угор