Font size
WorksheetsСоциометрия бойынша тест
Total questions: 92
Worksheet time: 54mins
Социометрия әдістемесінің автор
Якоб Морено
Курт Левин
Джон Дьюи
Жан Пиаже
Альфред Бине
Социометриялық зерттеудің мақсаты
Сыныптың эмоционалды климатын бағалау
Сыныптың оқу үлгерімін бағалау
Баланың IQ деңгейін анықтау
Сыныптың сөйлеу тілін дамыту
Сынып журналын жүргізу
Социометриялық әдістемеде қолданылатын негізгі құрал
Социоматрица
Тест бланкісі
Социометрика
Эссе
Психологиялық күнделік
Социометриялық зерттеу нәтижесін бейнелеу құралы
Социограмма
Социосызба
Хронологиялық кесте
Логикалық диаграмма
Дыбыстық жазба
Социометрия арқылы анықтауға болатын тұлға түрі
Лидер
Инноватор
Ментор
Аналитик
Староста
Социограммада жиі көрсетілетін белгі
Сызықтар мен нүктелер
Шаршы мен сызықтар
Рим сандары мен нүктелер
Кестелік график пен сызық
Буклет пен нүктелер
Социометриялық әдістемеде кездесетін ұғым
Симпатия таңдауы
Апатия таңдауы
Дисперсияға кету
Эмпатия таңдауы
Аффект жағдайы
Жоғары социометриялық мәртебеге ие оқушы
Көшбасшы
Лидер
Бақылаушы
Көмекші
Жетекші
Социометрия нәтижесіне әсер ететін фактор
Сынып ішілік қатынас
Ұлт ішілік қатынас
Жол-көлік қатынасы
Мектеп ішілік қатынас
Тұлға аралық қатынас
Социометриялық әдістемені қолдану уақыты
Психологиялық зерттеу барысында
Сабақты ұйымдастыру
Социометриялық әдістемені қолдану уақыты
Психологиялық зерттеу барысында
Сабақты ұйымдастыру барысында
Пәндік олимпиада барысында
Қарым-қатынас барысында
Демалыс күндері
Тұлғалық қатынастарды зерттеуде қолданылатын сапалық әдіс
Бақылау
Эксперимент
Тестілеу
Анкета
Контент-анализ
Жеке тұлғалардың өзара қатынасын зерттеудің ең тиімді тәсілі
Әңгіме жүргізу
Әңгімені модель
Көрнекілік қолдану
Физикалық тәжірибе жасау
Жаттығу,қайталау
Жеке тұлғаның басқаға деген көзқарасын анықтау әдісі
Социометрия
Социометрика
Социолоизация
Социоанатитика
Визуализация
Контент-анализ әдісінің мақсаты
Мәтін мазмұнын талдау
Сурет мазмұнын талдау
Дене белсенділігін бағалау
Ойынды ұйымдастыру
Рейтингтік талдау
Анкеталық сұрақтар арқылы не зерттеледі
Көзқарас және ұстаным
Физикалық даму мен өркендеу
Сөйлеу қабілеті мен көзқарас
Ұстанымы мен әрекеті
Музыкалық талғам мен ұстанымы
Тұлғааралық қатынасты зерттеуде жиі қолданылатын әдіс
Социометрия
Социология
Социограмма
Сциоаналитика
Социометрика
Эксперимент әдісінің басты ерекшелігі
Арнайы жағдай жасау
Сұрақ қою арқылы ағдай жасау
Бақылау арқылы жағдай жасау
Болжамсыздық арқылы жағдай жасау
К
Эксперимент әдісінің басты ерекшелігі
Арнайы жағдай жасау
Сұрақ қою арқылы ағдай жасау
Бақылау арқылы жағдай жасау
Болжамсыздық арқылы жағдай жасау
Кездейсоқтық арқылы жағдай жаау
Бақылау әдісі арқылы неге мән беріледі
Қарым-қатынас стиліне
Қарым-қатынас әдебіне
Қарым-қатынас сауатылығына
Қаржылық сауатылыққа
Қарым-қатынас әдісіне
Интервью әдісінің артықшылығы
Терең ақпарат алу
Жылдам ақпарат алу
Көп адамға тарату
Анонимді ақпарат алу
Көшіру мүмкіндігі
Тұлғалық қарым-қатынас диагностикасында қолданылатын құрал
Социограмма
Бағалау парағы
Рубрика
Дәптер
Эссе
Мониторинг әдістемесінің негізгі мақсаты
Баланың дағдылары мен біліктілігін анықтау
Тәрбиешінің жұмысын бағалапбіліктілігін анықтау
Ата-анамен қарым-қатынасты тексеру және анықтау
Баланың жасын дәлелдеп, нақтылау
Топтағы балалар санын анықтау
Баланың біліктілік деңгейін бағалаудың тиімді әдісі
Күнделікті бақылау
Жазбаша бақылау
Жарыс ұйымдастыру
Сұхбат арқылы бақылау
Сыныпты бақылау
Қозғалыс дағдыларын дамыту тәсілі
Қимылды ойындарды ұйымдастыру
Тек тыныш ойындарды ұйымдастыру
Сурет салу ойындарын ұйымдастыру
Ән айтуды үйрету ойындарын ұйымдастыру
Онлайн ойындар ұйымдастыру
Танымдық біліктілікті дамытудың жолы
Ойын арқылы оқыту
Жаттату арқылы
Танымдық біліктілікті дамытудың жолы
Ойын арқылы оқыту
Жаттату арқылы оқыту
Дайын материалды оқыту
Таныстыру арқылы оқыту
Кітап арқылы оқыту
Мониторинг нәтижесін тіркеу формасы
Кесте және жеке карта
Кестемен жариялау
Жазбалар және кесте
Ауызша еске сақтау
Болжамды кестелер
Бала дағдыларын зерттеудегі жетекші әдіс
Тікелей бақылау
Жанама бақылау
Тапсырма арқылы бақылау
Қысқа уақыт бақылау
Табиғи бақылау
Коммуникативтік дағдының дамуы
Өз ойымен бөлісу қабілеті
Үнсіздік сақтау қабілеті
Жалғыз ойнау қабілеті
Лидерлік қабілет
Сөздерді ұғыну қабілеті
Әлеуметтік дағдыларды бағалау тәсілі
Баланың ортада өзін ұстауы
Үйде өзін ұстауы
Тамақ ішкенде өзін ұстауы
Музыканы естігендегі сезімі
Киім таңдау талғамы
Мониторинг барысында ескерілетін фактор
Баланың жас ерекшелігі
Баланың білім сапасы
Баланың қабілеті
Баланың мінезі
Баланың әлеуметтенуі
Баланың шығармашылық дағдыларын дамыту құралы
Қолөнер мен бейнелеу өнері
Графикалық бейнелеу өнері
Грамматикалық жаттығулар жинағы
Грамматкалық есептер жинағы
Қатені түзету жинағы
Білім беру мақсаттары мен күтілетін нәтижелер.
Негізгі құрамдас бөлік
Артық мәлімет бөлігі
Қосымша материал бөлігі
О
Білім беру мақсаттары мен күтілетін нәтижелер.
Негізгі құрамдас бөлік
Артық мәлімет бөлігі
Қосымша материал бөлігі
Оқушының таңдау жоспары
Бағалау тәсілі мен әдістері
Оқу пәндерінің мазмұны мен көлемі.
Бағдарламада нақты көрсетіледі
Мұғалімнің қалауы бойынша
Жартылай жасалып беріледі
Қосымша әдебиеттерге байланысты
Мекеме шешіміне байланысты
Педагогикалық технологиялар мен әдіс-тәсілдер мұғалімге
Сабақта қолдану ұсынылады
Қажет емес ұсынылмайды
Еркін таңдалады
Арнайы пәндерде ұсынылады
Жетекшінің таңдауы бойынша ұсынылады
Құзыреттілікке негізделген тәсіл.
Негізгі ұстаным
Уақытша бағыт
Ескі әдіс
Альтернатива
Қосымша жол
Білім алушылардың жас ерекшелігі ескеріледі
Бағдарлама құрылымында
Мән берілмейді
Тек бастауышта ескеріледі
Қосымша бөлімде
Сыртқы зерттеуде ескеріледі
Оқу нәтижелеріне жету жолдары
Бағдарламада анықталады
Мұғалім анықтайды
Оқулықта беріледі
Жоба арқылы анықталады
Анық болуы міндетті емес
Нормативтік-құқықтық негіз.
Білім беру бағдарламасын реттейді
Тәжірибеге негізделген бағдарламаны реттейді
Еркін жазылған бағдарламаны реттейді
Жоспардан тыс бағдарламаны реттейді
Өзгермелі бағдарламаны реттейді
Бағалау критерийлері мен тәсілдері бұл-
Нақты жүйеленген тәсілдер
Өзгермелі тәс
Бағалау критерийлері мен тәсілдері бұл-
Нақты жүйеленген тәсілдер
Өзгермелі тәсілдер
Оқушы анықтайтын тәсілдер
Ерікті негізде қолданылатын тәсілдер
Бағалау критерийлері қолданылмайды
Пәнаралық байланыс.
Бағдарламада жүйелі қарастырылады
Қосымша жобада қарастырылады
Мазмұнда кездейсоқ туындайды
Тек жаратылыстануда қолданылады
Байланыс болуы міндетті емес
Құжаттандыру мен ресімдеу тәртібі.
Мемлекеттік стандартпен белгіленеді
Еркін формада жүргізіліп рәсімделеді
Мұғалім рәсімдеу тәртібін құрады
Жобамен салыстырылып рәсімделеді
Нұсқаулықсызғ тәртіпсіз рәсімделеді
Балалардың жас ерекшелігіне сай ойыншықтар бала-бақшада
Міндетті түрде болуы тиіс
Қосымша ұсынылады
Ата-аналар әкеледі
Тәрбиеші жасайды
Тек мерекелік күндерге
Бала-бақшада жиһаз түрлері.
Санитарлық талаптарға сай болуы қажет
Қалауы бойынша таңдалып жасалынады
Жас ерекшеліктеріне сай болу керек
Мекеме қалауымен қолдан жасалады
Эстетикалық талаптарға сай болуы қажет
Қауіпсіздік құралдары (розетка жабындары, бұрыш қорғағыштар).
Балабақшада орнатылуы қажет
Балабақшада орнатылмау керек
Ата-аналар бақылауымен орнатылуы қажет
Тек топтық бөлмеде орнатылуы қажет
Қосымша ғана орнатылуы қажет
Спорттық құрал-жабдықтар (доп, секіргіш, кедергілер) болуы тиіс.
Дене тәрбиесіне сабағында
Балалардың ермегі ретінде
Тек үлкен топтарда
Жоспарланбайды қауіпті
Болуы міндетті емес
Музыкалық аспаптар мен техникалар бұл-
Танымдық және шығармашылық дамыту құралы
Қосымша элемент, дамыту құралына жатады
Таным процестерін дамытады
Әр балаға жекелей арналған құрал
Мерекеде ғана қолданылатын құралдар
Санитарлық-гигиеналық құралдары (сүлгі, сабын, дезинфекция).
Балалардың денсаулығын сақтау үшін
Санитарлық нормаларға сай
Міндетті құралдар қатары
Гигиеналық-эстетикалық талаптар
Медициналық-гигиеналық талаптарға сай
Оқу-дамытушы материалдар (кітаптар, көрнекіліктер).
Тәрбие беру процесінің негізгі ресурсы
Балалардың денсаулығын сақтау үшін
Таным процестерін дамыту ресурстары
Тек мұғалімге көмекші құралдар
Интернетпен алмастырылатын ресурстар
Жобалауды әлеуметтік - мәдени әрекет түріне жатқызған ғалым:
Генисаретский О.И.
Новиков А.М.
Маркузе Г.
Алексеев Н.Г.
Данилов М.А.
Жобалауды жүзеге асыру кезеңін бүгінгі оның идеологтары қалай бағалады
адамның қайта құру әрекеттері
адамның іс-әрекеті
Адамның мінез-құлқы
Адамның жоспары
Адамны
Жобалауды жүзеге асыру кезеңін бүгінгі оның идеологтары қалай бағалады
адамның іс-әрекеті
Адамның мінез-құлқы
Адамның жоспары
Адамның жұмысы
Адамның дағдысы
Жобалау трансцендентік деп неліктен аталады?
Осы шақтан өткенді бағалайды
Осы шақтан қазіргіні саралайды
Осы шақтан тарихқа бағамдайды
Осы шақтан болашақты жоспарлайды.
Осы шақтан алдағы бір жылды жоспарлайды
Жобалаушының қоршаған ортаға қатынасы төрт мазмұндағы кеңістікке шығуы деуге болады. Олар:
ситуативтік, әлеуметтік, мәдени және тұрмыстық
ситуативтік, әлеуметтік, қоғамдық және экзистенциалдық
ситуативтік, әлеуметтік, мәдени және экзистенциалдық
ситуативтік, байланыстық, мәдени және экзистенциалдық
өзгермелі, әлеуметтік, мәдени және экзистенциалдық
«Трансцендентік жобалау» тұжырымдамасы мен оның өлшемдерін жасаған кім
Генисаретский О.И.
Новиков А.М.
Маркузе Г.
Алексеев Н.Г.
Данилов М.А.
Дәстүрлі «жобалау» ұғымы энциклопедиялық сөздіктерде не мағына береді?
техникада, құрылыста, т.б. өндірістік салаларда белгілі бір бұйым жасау, немесе ғимарат салуға қажет құжаттардың -суреттер, есептеулер, т.б. -жиынтығы деп қарастырылады.
«педагогикалық және ғылыми-зерттеу әрекеттерінің берілуін реттеп отыру құралы»;
тәжірибеде бұрын болмаған білім беру мен педагогикалық әрекет түрлерін жаңадан
А.М.Новиков бойынша құрылған жүйелік классификация негізінде жобалау типтері, немесе салалары бойынша қалай бөлінбейді:
техникалық
ұйымдастырушылық
тәрбиелеушілік
экономикалық
білім беру
А.М.Новиков бойынша құрылған жүйелік классификация негізінде жобалау кластары, немесе жобалау құрамы мен құрылымы, пәндік аясы бойынша:
Мега, меза
Мини, мульти, мега
Моно, поли
Mоно , мульти, мега
Макро, микро
Моно жобалау дегеніміздің сипаттамасы:
дербес жобалаудың белгілі бір масшабтағы түрліше дара жобалау
бірнеше дербес жобалардан тұратын дара жобалау
бірнеше дербес жобалардан тұратын кешенді жобалау
екі жобадан түратын жоба
дербес жобалаудың белгілі бір масшабтағы түрліше кешенді жобалау
Мульти -жобалау:
бірнеше дербес жобалардан тұратын кешенді жобалау
дербес жобалаудың белгілі бір масшабтағы түрліше дара жо
Мульти -жобалау:
бірнеше дербес жобалардан тұратын кешенді жобалау
дербес жобалаудың белгілі бір масшабтағы түрліше дара жобалау
дербес жобалаудың белгілі бір масшабтағы түрліше кешенді жобалау
екі жобадан түратын жоба
бірнеше дербес жобалардан тұратын дара жобалау
«Жобалау» ұғымының білім беру саласында қатысты оның түрлері:
инвестициялық, инновациялық,
білім беру, ғылыми -зерттеу, аралас
инвестициялық, аралас
ғылыми -зерттеудегі жобалау, педагогикалық жобалау, әр білім алушының оқу әрекетінде қолданылатын жобалау
инновациялық, білім беру, ғылыми -зерттеу
Жобалау» - (орыс тілінде «проектирование»), латынның projektus қандай сөзінен шыққан?
Жарық, күн шапағы
Артқа көз жүгірту, саралау
Даму, қалыптасу
Жасаймын, қолымнан келеді
Aлға қарай тастау, алға жүру
Жобалау әрекеті қандай ғылым контекстіне енгізілді?
тәжірибелік - бағдарлы ғылым.
таза ғылымилық емес,
тәжірибелік
педагогикалық
психологиялық
«Тәжірибелік-бағдарлы ғылым» ұғымын білдіретін термин ретінде М.А.Данилов нені енгізді?
Ж «педагогикалық тұрғы»
«философиялық тұрғы»
«бағдарламалық-жобалық тұрғыны»
«экономикалық тұрғы»
«тұлғалық-бағдарлы түрғы»
М.А.Даниловтың тәжірибелік-бағдарлы ғылым қарастыратын пәнін қалай белгіледі?
өлшенетін, көрінетін, практикалық әрекеттер жүйесі
белгіленетін практикалық әрекеттер жүйесі
белгіленетін, сипатталатын, қайта жаңғыртылатын практикалық әрекеттер жүйесі
сипатталатын әрекеттер жүйесі
белгіленетін, сипатталатын, қайта жаңғыртылатын теориялық әрекеттер жүйесі
Тәжірибелік-бағдарлы ғылым мақсатын:
белгілі бір жүйені және оның мазмұнын дамыту
белгілі-бір ғылым саласын дамыту
белгілі-бір адамының білімін дамыту
белгілі-бір аймақты зерттеу
белгілі-бір жүйенің әдістерін дамыту
В.А.Никитин қандай ұйымдастырушылық мәдениетті адамзат қоғамы дамуының ең алғашқы кезеңдері деп, ондағы әрекет жолдары мен амалдарын сол қоғам тұрғысынан сипатттап қарастырды?
Дәстүрден тыс
Жалпы
әлеуметтік
дәстүрлі
империкалық
Ерекше білім беруге қажеттілігі бар оқушылардың білімдерін бағалаудың негізгі неше функциялары бар:
8
2
6
7
5
Ерекше білім беруге қажеттілігі бар оқушылардың оқу жетістіктерін бағалаудың мақсаты:
Қазіргі бағалау жүйесінің қандай кемшіліктері бар:
барлық жауап дұрыс
оқушыларға, Ата-аналарға және педагогтарға түсінікті болатындай оқытудың жоспарланған нәтижелері жетістіктерін бағалаудың нақты критерийлері жоқ
оқушыларға қойылған бағалар оқу бағдарламасының жеке бөлімдері бойынша білім, білік, дағдыларының нақты элементтерін меңгергендігі туралы түсінік бермейді, бұл әрбір оқушының жеке оқыту траекториясын анықтауға мүмкіндік бермейді
оқыту процесінде оқушы мен мұғалім арасында жедел байланыс жоқ, бұл оқушыларды оқуға барынша ынталандыруға мүмкіндік бермейді
бір бөлігінің мүгедектігі бар балалардың өмір сапасын, оқу үдерісі сапасын жетілдіруге мүмкіндік бермейді
Оқушылардың оқу жетістіктерін бағалау жүйесі мектептегі құзыретті білім беру шарттарында келесі қағидаттарды ескеру арқылы әзірлену қажет:
меңгеру деңгейін саралау; бағалауды жариялау
меңгеру деңгейін саралау; кри
Ерекше білім беруде қажеттіліктері бар оқушылар үшін оқу жетістіктерін критериалды бағалау жүйесін қалыптастыру барысында келесі ерекшеліктер ескерілуі тиіс:
оқу процесінің тұтастығын қамтамасыз ету (пәндік бағалау, пәнаралық және білім деңгейлеріне өтуАралығыдағы тұлғалық қалыптасуы)
барлық жауап дұрыс
стандартты жазбаша немесеАуызша бағалау әдістерімен қатар, практикалық жұмыс, жобалау, шығармашылық жұмыс, өзін-өзі бағалау, бақылау және тағы басқа тәсілдерді қолдану
білімАлушылардың оқу жетістіктерін қорытынды бағалау менАттестаттауда дербестікті сақтау және білім жүйесінің даму тендециялары мен білім деңгейін сараптауда, басқа даАттестаттау мақсаттарында тәуелсіз бағалауды ұстану
бақылау және бағалау әрекетіне білімАлушыларды белсенді қатыстыру
Бағалау жүйесін, әсіресе инклюзивті білім беру жағдайында жұмысқа қабілетті қылып, нелерді орындайАлатындай етіп жетілдіру қажет:
Білім алушылардың білімін бағалау өлшемшарттары Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің «Білім алушылардың білімін бағалау өлшемшарттарын бекіту туралы» 2016 жылғы 21 қаңтардағы нешінші бұйрығымен бекітілді:
№ 52
№ 179
№ 343
№ 77
№ 319
Ерекше оқыту қажеттілігі бар білім алушылардың оқу жетістігін бағалау өлшемшарттары келесі ережелерге негізделген:
біледі, түсінеді, қолданады
талдайды, жинақтайды, бағалайды
біледі, түсінеді, қолданады, талдайды, жинақтайды, бағалайды
түсінеді, талдайды, бағалайды
біледі, қолданады, жинақтайды
Ерекше қажеттілігі бар білім алушылардың оқу жетістігін бағалау өлшемшарттары тілдік пәндер бойынша қызметтің 4 түріне негізделген:
оқылым, жазылым, көрсетілім, Айтылым
оқылым, жазылым, көрсетілім, тыңдалым
тыңдалым, Айтылым, оқылым, жазылым
Айтылым, тыңдалым
Оқыту портфолиясының педагогикалық идеясы бағалау формасы ретінде қай жағдайларды қарастырмайды:
екпінді оқушының білмейтіні мен істейАлмайтынынан, бұл тақырып, бөлім, пән бойынша оның білетіні мен істейАлатынынаАуыстыруды
барлық жауап дұрыс
сыртқы бағалауға қатысты өзін-өзі бағалаудың басымдылығын
сандық және сапалық бағалардың интеграциясын
нәтижеге қол жеткізуге деген табандылығын
Оқушы портфолиосының мақсаты:
оқушыда оқуға деген жауапкершілікті және дербестікті қалыптастыру
өзінің оқуы мен әрекетінің нәтижелеріне сапалы баға береАлуын дамыту
өзіндік қызығушылықтары, бейімдері, қажеттіліктерін талдау және оларды өз мүмкіндіктерімен сәйкестендіреАлуын дамыту
барлық жауап дұрыс
танымдық қызығушылықтар мен өздігінен біліп тануға дайындығын қалыптастыру
Ерекше білім беруде қажеттіліктері бар оқушылар мен білімАлуда жеке қиындықтар туындаған оқушылар үшін оқу жетістіктерін бағалау тапсырмаларын бейімдеу келесі мәселелерді қамтуы қажет:
барлық жауап дұрыс
тұжырымдар менАнықтамалардың мазмұнын және грамматикасын жеңілдету
тапсырмаға берілген жазбаша нұсқаулықтардан бөлек,
Порфолио әзірлеу мұғалімге:
баланың жеке мүмкіндіктерінАшуға
белгілі бір уақыт кезеңінде оқушының оқу жетістіктері динамикасын қадағалауға
барлық жауап дұрыс
оқушы тұлғасының қалыптасуы мен әлеуметтенуінің дамуын қадағалауға
жеке оқу жоспарының бала мүмкіндіктеріне сәйкестігі мен нәтижелігінАнықтау, соған сай түзетулер енгізуге
Куррикулум негізіндегі бағалау технологиясы неше кезеңнен тұрады:
10
6
4
8
7
Бағалау тиімді болу үшін:
барлық күтілетін нәтиже туралыАнық түсінік болуы
жеткілікті деректер жинау, оқушы үлгерімін әр қырынан тану
оқушыға кері байланыс мүмкіндігін беру
бағалаудың кешенді жүйесімен және есеп берумен
барлық жауап дұрыс
Қазақстан ТМД елдерініңАрасындаАлғашқы рет «Мүмкіндігі шектеулі балаларды әлеуметтік және медико-педагог
Қазақстан ТМД елдерініңАрасындаАлғашқы рет «Мүмкіндігі шектеулі балаларды әлеуметтік және медико-педагогикалық тұрғыдан қолдау» туралы заңды қай жылдары қабылдады:
1999 ж
2002 ж
2004 ж
2000 ж
2008 ж
Қазақстан 2008 жылы БҰҰ-ның қандай Конвенциясына қол қойылды:
Бала құқықтары туралы
Мүгедектердің өмір сапасын жақсарту жөніндегі ұлттық жоспар
Білім туралы
Мүгедектердің құқықтары туралы
Адам құқықтары жайлы
2015 жылға дейін инклюзивтік білім беру мен мүмкіндігі шектеулі балалардың қанша пайызын қамту көзделген:
25%
54%
43%
33 %
37%
Инклюзивті оқытудың негізгі принциптері қанша:
10
3
8
5
4
Қазақстан Республикасы Президентінің 07. 12. 2010 жылғы №1118 Жарлығымен бекітілген білім беруді дамытудың 2011-2020 жылдарғаАрналған қандай тақырып қарастырылады:
Мемлекеттік бағдарламасы инклюзивті білім беру жүйесін жетілдіруді қарастырады.
Білім беру жүйесі қарастырады
Мүгедектердің өмір сапасын жақсарту қарастырылады
Адам құқықтары туралы қарастырылады
Бала құқықтары туралы қарастырылады
